შვილები და მშობლები

ბავშვები თვითიზოლაციის პერიოდში, ანუ რას უნდა მიაქციოს მშობელმა ყურადღება

907
(განახლებულია 21:34 05.05.2020)
როგორ ვიზრუნოთ და დავიცვათ ბავშვები, როდესაც იზოლაციაში ხართ - ამ თემაზე რუბრიკა „ფასილიტატორის“ სტუმარი, პრაქტიკოსი ფსიქოლოგი, ფსიქოთერაპევტი და ტრენერი ნანა ფაცაცია საუბრობს.

ბავშვები ადეკვატურად აღიქვამენ და გრძნობენ უფროსების ემოციურ მდგომარეობას, რომელიც მარტივად აისახება მათ განწყობებზე და ქცევაზე. იზოლაციის პირობებში ეს განცდები მეტად თვალსაჩინო ხდება. მოგეხსენებათ, თუ მშობელი ზედმეტი ემოციურობით აღიქვამს მოვლენებს, უჭირს საკუთარი ქცევისა და ემოციის კონტროლი, მუდმივად შფოთავს, უსმენს გაუთავებლად საინფორმაციო საშუალებებს და უჭირს ადაპტაცია რეალობასთან, შესაბამისად, ემოციური ფონი ბავშებზეც უარყოფითად აისახება. მნიშვნელოვანია უფროსების მხრიდან ადეკვატური რეაგირება მიმდინარე მოვლენებზე, რათა დავიცვათ ბავშვები უარყოფითი ინფორმაციისა და ემოციებისგან.

როგორც უფროსებისთვის, ასევე ბავშვებისთვის რთულია იზოლაციის პირობებში ცხოვრება, როცა ხდება ცხოვრების ჩვეული რიტმის ცვლილება და უჩვეულო გარემოსთან ადაპტაცია აუცილებელია. თუმცა ბავშვები შედარებით მარტივად ადაპტირდებიან ახალ მოცემულობასთან და აქვთ უნარი მარტივად დაძლიონ სტრესული გარემოება, განსაკუთრებით მაშინ, თუ მშობლები და ახლობლები იქნებიან მათთვის მხარდამჭერი და დამხმარენი.

იზოლაციის დროს, როცა ბავშვების ფიზიკური აქტივობა მეტ-ნაკლებად შეზღუდულია, შესაძლოა თავი იჩინოს უჩვეულო აქტიურობამ, ადვილად გაღიზიანებადობამ, შფოთვამ, ძილის დარღვევამ, დაავადების იმიტირებამ, გუნება-განწყობის ცვალებადობამ და ა.შ. იზოლაციის დროს ბავშვებისა და მოზარდების მხრიდან შესაძლოა მოიმატოს სმარტფონებისა და გაჯეტების გამოყენების სიხშირემ, რაც ასევე განპირობებულია მეტი თვისუფალი დროის გაჩენით.

მნიშვნელოვანია მშობელმა ყურადღება მიაქციოს, თუ რა სახის ინფორმაციას იღებს და რა სახის თამაშებს უყურებს და თამაშობს მოზარდი. აუცილებელია ბავშვებს მიეცეთ ემოციებისგან გათავისუფლების და განტვირთვის საშუალება, მშობლების მხრიდან მხარდაჭერით და ერთობლივი დაგეგმვით სხვადასხვა სახის ფიზიკური თუ საგანმანათლებლო აქტივობების განხორციელება სახლის პირობებში, როგორიცაა: ფიზიკური ვარჯიში, შემეცნებით-გამააქტიურებელი სავარჯიშოები, ხატვა, ცეკვა და ა.შ. თუ ეზო გაქვთ, მით უფრო მრავალფეროვანი შეიძლება გახდეს აქტივობები, როგორიც არის ეზოში მუშაობა, მცენარეების  მოვლა და ა.შ., რასაც მნიშვნელოვანი თერაპიული ეფექტი აქვს.

თუ ბავშვი სვამს კითხვებს მიმდინარე მოვლენებზე, აუცილებელია მისი ასაკის გათვალისწინებით ბავშვებს მიეწოდოს სწორი და რეალური ინფორმაცია უფროსების მხრიდან, ისე, რომ ეს არ იყოს მათთვის დამთრგუნველი და ტრავმის გამომწვევი. ბავშვები ძალიან კარგად აღიქვამენ მათ ირგვლივ მოვლენებს, უფროსების რეაქციებს, მშობლების ემოციურ მდგომარეობას, ესმით სხვადასხვა სახის ინფორმაცია ტელევიზიის თუ ინტერნეტის საშუალებით. შესაბამისად, რეალობის დამალვა და ტყუილის თქმა ბავშვებისთვის არ იქნება სწორი. განსაკუთრებით, როცა ბავშვი სვამს შეკითხვებს მიმდინარე მოვლენებთან დაკავშირებით. ეს იმას ნიშნავს, რომ მას აინტერესებს, თუ რა ხდება მის ირგვლივ, რატომ შეიცვალა მისი ყოფითი ჩვეული ცხოვრების სტილი. შესაბამისად, უფროსების პასუხი მათ კითხვებზე უნდა იყოს სწორი და ადეკვატური, ოპტიმისტური შინაარსის მესიჯებით გაჯერებული.

გარდატეხის ასაკის თავისებურებებიდან გამომდინარე, შესაძლებელია თვითიზოლაციის დროს  გამწვავდეს ემოციური ფონი გარდატეხის ასაკის მოზარდებში. მნიშვნელოვანია ხელშეწყობა უფროსების მხრიდან, საუბარი და მოსმენა, მათი ემოციების გაგება, ინფორმაციის მიწოდება, თანადგომის გამოხატვა.

თვითიზოლაციის დროს გარკვეულ რისკ-ფაქტორს წარმოადგენს ოჯახები, სადაც ძალადობას ჰქონდა ადგილი, განსაკუთრებით, ბავშვები, რომლებიც იყვნენ ძალადობის მსხვერპლი. მეტად საყურადღებოა მათი მდგომარეობა იზოლაციის პირობებში, ვინაიდან შეზღუდული სივრცე, სტრესული ფონი,  ეკონომიკური პრობლემები შესაძლოა ასეთ დროს გახდეს ძალადობრივი ქცევის მაპროვოცირებელი. მნიშვნელოვანია სახელმწიფო და არასამთავრობო უწყებების მხრიდან მობილიზება და მონიტორინგი, რომლებიც მუშაობენ ძალადობის პრევენციაზე.

ბავშვების უარყოფითი ემოციებისგან დასაცავად აუცილებელია მშობლების მხრიდან ადეკვატური რეაგირება მიმდინარე მოვლენებზე, სწორი ინფორმაციის მიწოდება მოზარდებისთვის, ბავშვების ასაკის გათვალისწინებით სხვადასხვა სახის შიდა აქტივობების ერთობლივი დაგეგმვა და განხორციელება. მნიშვნელოვანია უფროსებმა შეძლონ საკუთარი ემოციების გამოხატვა ისე, რომ არ იყოს ტრავმის მიმყენებელი ბავშებისთვის და ირგვლივ მყოფებისთვის. აუცილებელია მოზარდებს ჰქონდეთ უსაფრთხოების და დაცულობის განცდა, რაც გაუადვილებს მოზარდებს სტრესული პერიოდის ჯანსაღად გადალახვას.

ასე რომ... დარჩით სახლში და შექმენით ჰარმონია.

საკუთარი სტრესისა და ემოციების მართვა ახლა ერთ-ერთი მნიშვნელოვანია, რაც არ უნდა სტრესულ ინფორმაციას გადავაწყდეთ, შევეცადოთ ბავშვებს არ გადავდოთ უარყოფითი ემოცია.

შეეცადეთ, სახლში ყოფნის ეს პერიოდი აქციოთ რესურსად: საუკეთესო მოგონებად დარჩეს თქვენი შვილებისთვის. შემდეგ გაიხსენებენ - რა წაიკითხეს ამ დროს, რა დაწერეს, რა დახატეს, რას თამაშობდნენ...

 

907
ბავშვი ყურზე აფარებული ხელით

ყურის ტკივილი: კატეგორიული აკრძალვა პედიატრ კომაროვსკისგან

227
(განახლებულია 16:37 02.06.2020)
უმაღლესი კატეგორიის პედიატრი ევგენი კომაროვსკი მშობლებს ასწავლის, როგორ უნდა აღმოუჩინონ პატარას პირველი დახმარება ყურის ტკივილის დროს და რა გავრცელებული მეთოდების გამოყენება იკრძალება ამ დროს.

თბილისი, 2 ივნისი — Sputnik. პატარა ბავშვისთვის არსებობს დახმარების საერთო წესები, რომლებსაც მშობლებმა ნებისმიერი ლოკალიზაციისა და ინტენსივობის ტკივილის დროს უნდა მიმართონ, აცხადებს უმაღლესი კატეგორიის უკრაინელი პედიატრი ევგენი კომაროვსკი. 

მისი თქმით, უმთავრესი წესი ისაა, რომ ბავშვს არაფერი არ უნდა სტკიოდეს.

პედიატრი მშობლებს აძლევს რჩევებს, როგორ უნდა იმოქმედონ იმ შემთხვევაში, თუ მათ პატარას ყური სტკივა. მისი რეკომენდაციები ასე გამოიყურება:

სასწრაფოდ გჭირდებათ ექიმი, თუ ყურის ტკივილი:

  • სამ თვემდე ასაკის ბავშვს დაეწყო;
  • ზომიერი ტკივილი გრძელდება სამ საათზე მეტხანს;
  • სუსტად გამოხატული ტკივილი ერთ დღე-ღამეზე მეტხანს აწუხებს ბავშვს;
  • არსებობს უმცირესი ეჭვი იმისა, რომ ბავშვის ყურში რაიმე უცხო სხეული მოხვდა;
  • ყურის ტკივილს თან ახლავს თავის ან კისრის კუნთების ტკივილი.

პედიატრის თქმით, ყურის ატკივების შემთხვევაში მშობელმა გადაუდებელი დახმარების სახით ბავშვს მტკივანი ყური ქუდით ან თავსაფრით უნდა დაუფაროს და ჩააწვეთოს ცხვირში (!) სისხლძარღვების შემავიწროებელი წვეთები (სპეციალურად ბავშვებისთვის — ასაკის შესაბამისად).

ევგენი კომაროვსკის თქმით, დაუშვებელია ყურში რაიმეს ჩაწვეთება ან ყურის გათბობა ნებისმიერი მეთოდით.

უმაღლესი კატეგორიის პედიატრი მშობლებს კატეგორიულად აფრთხილებს, რომ მას შემდეგ, რაც პატარას პირველ დახმარებას აღმოუჩენთ, არავითარ შემთხვევაში არ უნდა დაგავიწყდეთ მიმართოთ ექიმს მაშინაც კი, თუ ბავშვს ყურის ტკივილი დაუამდა!

 

227
თემები:
სასარგებლო რჩევები
მოწევის ამკრძალავი ნიშანი

დასახელდა ნიკოტინის შემცველი ბოსტნეული: აიოლებს მოწევისთვის თავის დანებებას

194
(განახლებულია 16:12 01.06.2020)
ირკვევა, რომ ეს ბოსტნეული ნიკოტინის მჟავას შეიცავს, რაც ბევრად ამსუბუქებს ნიკოტინის ნაკლებობით გამოწვეულ დისკომფორტს. შესაბამისად, სპეციალისტები აუცილებლად მიიჩნევენ მის შეტანას მწეველების რაციონში.

თბილისი, 1 ივნისი — Sputnik. არსებობს პროდუქტები, რომელთა მიღებაც მწეველებს თამბაქოსთვის თავის დანებებაში დაეხმარება, აცხადებენ მედიკოსები.

სპეციალისტების თქმით, მათგან გამოირჩევა სამი პროდუქტი – ჯანჯაფილი (კოჭა), შავი შოკოლადი და რძე. 

ჯანჯაფილი: როდესაც მოწევის სურვილი გაგიჩნდებათ, კარგად გაღეჭეთ ჯანჯაფილის ნაჭერი. ამ პროდუქტის სპეციფიკური გემო სიგარეტის სურვილს თრგუნავს.

გარდა ამისა, შეგიძლიატ მიირთვათ ჯანჯაფილის ჩაი ლიმონითა და თაფლით. ეფექტი იგივეა.

შავი შოკოლადი: კარგად ეხმარება მწეველებს მავნე ჩვევისთვის თავის დანებებაში. შავი შოკოლადი მშვენივრად ებრძვის სტრესს, რომელიც ორგანიზმში ნიკოტინის ნაკლებობის შედეგად ჩნდება.

ამასთან, შავი შოკოლადის ნატეხი, კაკაოს მაღალი შემცველობითა და შაქრის გარეშე, შესანიშნავად თრგუნავს მადას, რაც თავიდან აგაცილებთ ზედმეტ ჭამას.

რძის ნაწარმი: სპეციალისტების თქმით, რძის გემოს თამბაქოსთან „შერწყმა“ ბევრ ადამიანში ზიზღს იწვევს. შესაბამისად, რაც მეტ რძის ნაწარმს მიიღებთ, მით უფრო გაგიიოლდებათ სიგარეტისთვის თავის დანებება.

მენთოლიანი სიგარეტის გაყიდვა აიკრძალა: ევროკავშირმა კანონი აამოქმედა>>

გარდა ამ სამი პროდუქტისა, თამბაქოს გადაგდებაში მწეველებს კარგად ეხმარება ციტრუსები და ბადრიჯანი.

ფორთოხალი, გრეიპფრუტი თუ ლიმონი, გარდა იმისა, რომ მოწევის სურვილს კლავს, ასევე აღადგენს ორგანიზმში C ვიტამინის დეფიციტს, რომელსაც დროთა განმავლობაში ნიკოტინი ამცირებს.

რაც შეეხება ბადრიჯანს, ირკვევა, რომ ეს ბოსტნეული ნიკოტინის მჟავას შეიცავს, რაც ბევრად ამსუბუქებს ნიკოტინის ნაკლებობით გამოწვეულ დისკომფორტს. შესაბამისად, სპეციალისტები აუცილებლად მიიჩნევენ ბადრიჯნის შეტანას მწეველების რაციონში, რომლებიც სიგარეტისთვის თავის დანებებას ცდილობენ.

 

194
თემები:
სასარგებლო რჩევები
თბილისი

ტურისტების მოლოდინში: რა კრიტერიუმების დაკმაყოფილებას ითხოვს ესტონეთი

0
(განახლებულია 19:20 03.06.2020)
პირველი ქვეყანა, საიდანაც საქართველო ტურისტებს მიიღებს, ისრაელი იქნება. ბალტიის ქვეყნებთან ერთად, საქართველო მოლაპარაკებებს აწარმოებს ჩეხეთთან, პოლონეთთან, ავსტრიასთან და მეზობელ ქვეყნებთან.

თბილისი, 3 ივნისი - Sputnik.  საქართველო ერთ–ერთი პირველი ქვეყანა გახდება, რომელიც ბალტიის ქვეყნებიდან, მათ შორის ესტონეთიდან ტურისტებს მიიღებს, ნათქვამია საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების სამინისტროს განცხადებაში. 

საქართველოს ეკონომიკის მინისტრმა ნათია თურნავამ და ესტონეთის ეკონომიკისა და ინფრასტრუქტურის მინისტრმა ტაავი აასმა ონლაინ–კონფერენციაზე ორმხრივი ეკონომიკური, კერძოდ, ტრანსპორტისა და ტურიზმის სფეროში თანამშრომლობის საკითხები განიხილეს.

თურნავამ ესტონელ კოლეგას ინფორმაცია მიაწოდა საქართველოს 1 ივლისიდან საერთაშორისო მოგზაურების მიღების მზადყოფნასთან დაკავშირებით და მათ უსაფრთხო დასვენების პირობები შესთავაზა.

 „საქართველო ძალზე კარგად პასუხობს უსაფრთხოების ყველა ნორმას. ქვეყანა ერთ–ერთი პირველი გახდება, სადაც ტურისტები ჩამოვლენ ბალტიისპირეთის ქვეყნებიდან, მათ შორის ესტონეთიდან, ამასთან, ჩვენი მოქალაქეები შეძლებენ ესტონეთის მონახულებას. ჩვენ ძალზე აქტიური კომუნიკაცია გვაქვს ევროპის ქვეყნების მინისტრებთან, განსაკუთრებით მათთან, რომლებიც ტურიზმისა ტრანსპორტის საკითხებს კურირებენ. მათთან საუბრისას ჩვენ კიდევ ერთხელ დავაზუსტეთ, რა უნდა გაკეთდეს იმისთვის, რომ ჩვენი ქვეყნები გაიხსნას ტურისტებისა და ვიზიტორებისთვის“, – განაცხადა თურნავამ.

ესტონეთმა უკვე გამოაქვეყნა კრიტერიუმები, რომელსაც უნდა აკმაყოფილებდეს ქვეყანა, თუ იგი ესტონეთთან სატრანსპორტო და ტურისტული კონტაქტების აღდგენას გეგმავს. ესტონეთში ტურისტი ორკვირიანი კარანტინისგან თავისუფლდება, თუ იგი იმ ქვეყნიდან ჩავა, სადაც ბოლო 14 დღის განმავლობაში კორონავირუსით ინფიცირებულთა რაოდენობა 100 ათას ადამიანზე 15–ს არ გადააჭარბებს.

საქართველომ 21 მარტიდან საჰაერო მიმოსვლა ყველა მიმართულებით შეაჩერა. კორონავირუსის პანდემიასთან წარმატებული ბრძოლის წყალობით, ხელისუფლებამ 15 ივნისიდან შიდა ტურიზმის განახლება, 1 ივლისიდან კი უცხოელი ტურისტებისთვის საზღვრების გახსნის გადაწყვეტილება მიიღო. ეს ნიშნავს, რომ ამ დროისთვის ქვეყანაში აღდგენილი იქნება სახმელეთო, სარკინიგზო და ავიამიმოსვლა. 

წინასწარი ინფორმაციით, პირველი ქვეყანა, საიდანაც საქართველო ტურისტებს მიიღებს, ისრაელი იქნება. ბალტიის ქვეყნებთან ერთად, საქართველო მოლაპარაკებებს აწარმოებს ჩეხეთთან, პოლონეთთან, ავსტრიასთან და მეზობელ ქვეყნებთან.

ამ დროისთვის 20–ზე მეტმა ავიაკომპანიამ საქართველოში ფრენების განახლების სურვილი გამოთქვა.

საქართველოში ტურისტული ინდუსტრიის აღორძინების ამბიციური გეგმის რეალიზაციისთვის, რომელიც პანდემიისგან ყველაზე მეტად დაზარალდა და შემოსავლის 70% დაკარგა, ხელისუფლებამ საქართველოს, როგორც უსაფრთხო ქვეყნის პოზიციონირების გადაწყვეტილება მიიღო. საქართველოში ჩამოსული ტურისტები ე.წ. „მწვანე ზონებში“ დაისვენებენ, სადაც უზრუნველყოფილი იქნება სრული უსაფრთხოება როგორც დამსვენებლებისთვის, ისე ადგილობრივი მოსახლეობისთვის.

0
თემები:
COVID-19 საქართველოში