მალარიის კოღო

სეზონი ახლოვდება: გადააქვთ თუ არა კოღოებს COVID-19 მეცნიერები განმარტავენ

14286
(განახლებულია 14:22 06.04.2020)
ამერიკელი ენტომოლოგი განმარტავს, რომ პათოგენების გადამტანი კოღოების ნაკბენით მსოფლიოში ყოველწლიურად ნახევარ მილიონზე მეტი ადამიანი იღუპება და ასობით მილიონი ადამიანი მძიმედ ავადდება.

თბილისი, 6 აპრილი — Sputnik. არ არსებობს არც ერთი მეცნიერულად დადასტურებული შემთხვევა, რომ კოღოს ნაკბენით შეიძლება ადამიანი ვირუსი SARS-CoV-2-ით დაინფიცირდეს და COVID-19 დაემართოს, აცხადებს ამერიკელი ენტომოლოგი ჯონათან ლარსონი. 

​აღსანიშნავია, რომ მანამდე ჩინელმა მეცნიერებმა ასევე გამოაქვეყნეს კვლევა, რომლის თანახმადაც, არც კოღოები და არც ბუზები კორონავირუსის ინფექციის გამავრცელებლები არ არიან. 

ლარსონი განმარტავს, რომ პათოგენების გადამტანი კოღოების ნაკბენით მსოფლიოში ყოველწლიურად ნახევარ მილიონზე მეტი ადამიანი იღუპება და ასობით მილიონი ადამიანი მძიმედ ავადდება, მაგრამ მსოფლიოს მეცნიერებს ამ დრომდე არ აქვთ არც ერთი დადასტურებული ფაქტი იმისა, რომ კოღომ COVID-19-ის გამომწვევი ვირუსი ინფიცირებულიდან ჯანმრთელ ადამიანზე გადაიტანა.

სწავლული ხაზგაზსმით აღნიშნავს, რომ კოღოს ნაკბენით ადამიანი შეიძლება დაინფიცირდეს არაერთი სხვა ისეთი ვირუსით, როგორებიცაა დენგე, ყვითელი ცხელება, ზიკა და სხვ. და ასევე გაავრცელოს მალარია. მაგრამ არსებობს ვირუსები, რომლებიც ამ მწერებს არ გადააქვთ, მაგალითად, ებოლა და აიდ-ინფექცია. აღსანიშნავია, რომ აიდ-ინფექციით თვითონ კოღოები არ ავადდებიან.

სახიფათოა თუ არა COVID-19 შინაური ცხოველებისთვის: ვეტერინარიის პროფესორი განმარტავს>>

ჯონსონის თქმით, იმ შემთხვევაშიც კი, თუ კოღო COVID-19-ის გამომწვევი ვირუსით თვითონ დაინფიცირდება, მეცნიერები ფაქტების გარეშე ვერ ისაუბრებენ იმის შესახებ, რომ მას ადამიანის ინფიცირება შეუძლია.

ახალი კორონავირუსით ინფიცირებულთა რაოდენობამ მსოფლიოს 183 ქვეყანაში, ვირუსის აფეთქების მომენტიდან დღემდე, 1 274 956 ადამიანი შეადგინა, აქედან გარდაცვლილია 69 487 და განკურნებულია 260 604 პაციენტი. მონაცემები აღებულია ჯონს ჰოპკინსის უნივერსიტეტის სპეციალური პროექტიდან. 

ამასთან, ამ დროისათვის ინფიცირებულთა რაოდენობით პირველ პოზიციაზეა აშშ — 337 637 ინფიცირებულით, მეორეზე — ესპანეთი (131 646), მესამეზე — იტალია (128 948). 

ქვეყნების რაოდენობამ, სადაც COVID-19-ით დაავადებულთა რიცხვმა ათასს გადააჭარბა, ამ დროისათვის 59-ს შეადგენს. ამ ნიშნულის ზღვარზეა კიდევ რამდენიმე სახელმწიფო. 

 

14286
თემები:
მსოფლიო და მეცნიერება (503)
ტესტირება კორონავირუსზე

გრიპია თუ COVID-19? მთავარი სიმპტომების თანმიმდევრობა ყოფილა - ქვეყნდება კვლევა

12
(განახლებულია 13:52 24.09.2020)
მსოფლიოს წამყვანი მეცნიერები ირწმუნებიან, რომ კორონავირუსული ინფექცია ბავშვებში განსხვავებული სიმპტომატიკით ვლინდება

თბილისი, 24 სექტემბერი — Sputnik. ბავშვებში COVID-19 ზრდასრულებისგან განსხვავებულად იჩენს თავს, აცხადებენ ამერიკელი მეცნიერები, რომელთა შრომაც სპეციალიზებულ პორტალ Frontiers Media–ზეა გამოქვეყნებული.

მათი თქმით, კორონავირუსს, გრიპსა და სხვა მწვავე რესპირატორულ ვირუსულ ინფექციებს ბევრი რამ აქვთ საერთო და მსგავსი. თუმცა მათი გარჩევა მაინც შესაძლებელია.

აშშ–ის დაავადებათა კონტროლისა და პროფილაქტიკის ცენტრის ასახელებს COVID–19–ის 11 უმთავრეს სიმპტომს. ესენია: ცხელება ან სიცივის შეგრძნება, ხველება, ჰაერის უკმარისობა ან გაძნელებული სუნთქვა, დაღლილობა, კუნთების ან სხეულის ტკივილი, თავის ტკივილი, ყელის ტკივილი, გემოსა და სუნის შეგრძნებების დაკარგვა, ცხვირის გაჭედვა ან სურდო, პირღებინება ან გულისრევის შეგრძნება, დიარეა.

სწავლულების თქმით, ეს სიმპტომები შესაძლოა მაინცდამაინც COVID-19–ით დაავადებაზე არ მეტყველებდეს და სეზონური გრიპისა თუ ჩვეულებრივ მწვავე რესპირატორულ ინფექციაზე მიუთითებდეს.

„მთავარი განსხვავება, რომლის მეშვეობითაც შეიძლება დადგინდეს, კორონავირუსით ინფიცირებასთან გვაქვს საქმე თუ სხვა დაავადებასთან — ეს სიმპტომების გამოვლენის თანმიმდევრობაა“, — მიაჩნიათ ნაშრომის ავტორებს.

კალიფორნიის უნივერსიტეტის მკვლევარებმა კორონავირუსით ინფიცირებული დაახლოებით 57 ათასი ადამიანის მონაცემები შეისწავლეს და სიმპტომების ის თანმიმდევრობა დაადგინეს, რომელიც უტყუარად მიუთითებს COVID-19–ით დაავადებაზე. თანმიმდევრობა ასე გამოიყურება: 

  1. მაღალი ტემპერატურა;
  2. ხველება (უპირატესად, მშრალი) და კუნთების ტკივილი;
  3. პირღებინება ან გულისრევის შეგრძნება;
  4. დიარეა.

სეზონური გრიპის შემთხვევაში კი სიმპტომების თანმიმდევრობა ასეთია:

  1. ხველება და კუნთების ტკივილი;
  2. თავისა და ყელის ტკივილი;
  3. მაღალი ტემპერატურა;
  4. დიარეა, პირღებინება და გულისრევის შეგრძნება.

ანუ, გრიპის შემთხვევაში ცხელება მაშინვე არ იწყება.

როგორც ნიუ–იორკელი ექიმი რობერტ გლატერი წერს გამოცემა Healthline–ში, ახალ კორონავირუსს ასევე აქვს უნიკალური სიმპტომები: გემოსა და სუნის შეგრძნებების დაკარგვა, გამონაყარი კანზე, ფეხის თითების გაწითლება და შეშუპება. 

გარდა ამისა, მედიკოსები გვირჩევენ, სასწრაფოდ მივმართოთ ექიმს იმ შემთხვევაში, თუ ქვემოთ ჩამოთვლილთაგან რომელიმე სიმპტომი შენიშნეთ: სუნთქვის პრობლემა, ტკივილი ან სიმძიმის შეგრძნება გულ–მკერდის არეში, დეზორიენტაცია, რთულად გაღვიძება და საწოლიდან ადგომის პრობლემა, სახის ან ტუჩების სილურჯე.

კორონავირუსის სიმპტომები ბავშვებში

წამყვანი ბრიტანელი ექსპერტი, პროფესორი ტიმ სპექტორი აცხადებს, რომ ბავშვებს, რომლებსაც ცხვირი გაჭედილი აქვთ და აცემინებენ, გამორიცხულია, რომ კორონავირუსით იყვნენ  ინფიცირებულები.  

პროფესორი სპექტორი მონაწილეობდა კვლევაში, რომელმაც აჩვენა, რომ სასკოლო ასაკის ბავშვებში COVID-19–ის ყველაზე მეტად გავრცელებული სიმპტომები ასე გამოიყურება:

  • დაღლილობა (55%-ში);
  • თავის ტკივილები (55%-ში);
  • მაღალი ტემპერატურა (49%-ში).

ამასთან, როგორც Covid Symptom Study–ს მასალებიდან ირკვევა (სწორედ ეს დანართი დაეხმარა ბრიტანელ მკვლევარებს ინფიცირებულებზე დაკვირვებაში), 18 წლამდე ასაკის ინფიცირებული ბავშვები და მოზარდები, როგორც წესი, არ ახველებენ და არ აღენიშნებათ მაღალი ტემპერატურა.

გარდა ამისა, დადებითი ტესტის მქონე ბავშვებიდან ყოველ მესამეს საერთოდ არ აღენიშნებოდა არანაირი სიმპტომი. ხოლო იმ ბავშვებში, რომლებსაც კორონავირუსით ინფიცირების სიმპტომები გამოუვლინდათ, ყველაზე ხშირი იყო ყელის ტკივილი (38%) და მადის დაკარგვა (35%). ამასთან, ყოველ მეექვსეს აღენიშნებოდა გამონაყარი კანზე.

12
თემები:
მსოფლიო და მეცნიერება (503)
პლანეტების აღლუმი

წელიწადი უდრის რამდენიმე საათს: აღმოჩენილია ახალი პლანეტა

34
(განახლებულია 12:34 24.09.2020)
ახლად აღმოჩენილ პლანეტაზე ტემპერატურა პლუს 1700 გრადუსს აღწევს ცელსიუსით და საოცრად სწრაფად ბრუნავს თავისი „მზის“ გარშემო

თბილისი, 24 სექტემბერი — Sputnik. ასტრონომთა საერთაშორისო ჯგუფმა ვარსკვლავ LTT 9779-ის მეზობლად აღმოაჩინა პლანეტა–გიგანტი, რომლის წელიწადიც სულ რამდენიმე საათს შეადგენს.  კვლევა გამოქვეყნებულია ჟურნალში Nature Astronomy.

პუბლიკაციაში ნათქვამია, რომ ნეპტუნის მსგავსი და ზემაღალ ტემპერატურამდე გავარვარებული პლანეტა იმდენად ახლოს ბრუნავს თავისი ვარსკვლავის, ანუ „მზის“ გარშემო,  რომ მისი წელიწადი სულ რაღაც 19 საათის განმავლობაში გრძელდება.

ამასთან კვლევებით დადასტურდა, რომ პლანეტა ნეპტუნზე ორჯერ მძიმეა, თუმცა მისი მსგავსი სიმკვრივე აქვს.

პლანეტას თავისი „მზე“ ცელსიუსით 1700 გრადუსზე მეტად ახურებს. ასეთ ტემპერატურაზე კი მძიმე ელემენტები, მაგალითად, რკინა, ატმოსფეროში იონიზირდება. სწორედ ამიტომ მეცნიერები საგონებელში არიან ჩავარდნილი, როგორ შეინარჩუნა პლანეტამ წყალბად–ჰელიუმოვანი (H/He) გარსი ესოდენ დიდი ხნის განმავლობაში — თავისი ვარსკვლავის ინტენსიური გამოსხივების გათვალისწინებით.

ასტრონომების ვარაუდით, პლანეტა რაღაც დროის განმავლობაში შესაძლოა შორს იყო თავისი მნათობისგან და მხოლოდ შედარებით ცოტა ხნის წინ  (კოსმოსური საზომით) მიუახლოვდა მას მჭიდროდ.

აღსანიშნავია რომ ვარსკვლავი LTT 9779 მზის სისტემიდან დაახლოებით 260 სინათლის წლითაა დაშორებული და ზალიან მდიდარია ლითონებით.

34
თემები:
მსოფლიო და მეცნიერება (503)