მკერდი

რა იწვევს მკერდის ტკივილს: ხუთი მიზეზი

200
(განახლებულია 16:58 21.09.2020)
სარძევე ჯირკვლის ტკივილი, ანუ მასტალგია – სარძევე ჯირკვლის ფიზიოლოგიური შეშუპებაა. ზოგჯერ მკერდის ტკივილის მიზეზის ახსნა ვერ ხერხდება. ის შეიძლება იყოს ერთი ან მეტი ფაქტორით გამოწვეული, რომლის დადგენა და პრევენცია აუცილებელია.

გაგაცნობთ რამდენიმე მიზეზს, რამაც შესაძლოა მკერდის ტკივილი გამოიწვიოს. თუმცა, როგორი ტკივილიც არ უნდა გქონდეთ, აუცილებლად მიმართეთ მამოლოგს და ჩაიტარეთ შესაბამისი გამოკვლევა.

მასტოპათია

ერთ-ერთი გავრცელებული ტკივილია მასტოპათიით გამოწვეული ტკივილი. საწყის ეტაპზე ქალი მკერდის ტკივილს მენსტრუაციის დაწყების წინ განიცდის, რის შემდეგაც ტკივილი ინტენსიური და ხანგრლივი ხდება. მამოლოგთან ვიზიტი და საფუძვლიანი კვლევა დაგეხმარებათ აიცილოთ გართულება და კვანძების წარმოქმნა მკერდში.

ფეხმძიმობა

შეშუპებული მკერდი, მომატებული მგრძნობელობა და ტკივილი მკერდის არეში ფეხმძიმობის პირველი სიმპტომია. რაც უფრო მეტ ესტროგენს გამოიმუშვებს ქალის ორგანიზმი, მით სწრაფად იზრდება მკერდი. ეს პროცესი კი შესაძლოა მტკივნეული იყოს. უმჯობესია გინეკოლოგ-ენდოკრინოლოგს გაესინჯოთ.

ფიზიკური დატვირთვა

ფიზიკური დატვირთვის, ვარჯიშის შემდეგ შესაძლოა მკერდში ტკივილი იგრძნოთ, ამიტომ ვარჯიშის დროს აუცილებლად ჩაიცვით სპორტული ბიუსჰალტერი. კუნთები სარძევე ჯირკვლების ქვეშაა განლაგებული, ამიტომაც გრძნობთ დისკომფორტს მკერდის არეში. თუ ვარჯიშის შემდეგ დისკომფორტი და ტკივილი იგრძენით, ცოტა ხანი შეწყვიტეთ ვარჯიში. ხოლო თუ ტკივილი გახშირდა, აუცილებლად მიმართეთ ექიმს.

ბიუსტჰალტერი

ქალების უმეტესობას მისთვის შეუფერებელი, არასწორად შერჩეული ბიუსტჰალტერი აცვია. სასურველია თქვენი ზომის და თქვენზე იდეალურად მორგებული, ბუნებრივი ქსოვილის ბიუსტჰალტერი გეცვათ. არასწორად შერჩეული ბიუსტჰალტერი იწვევს ზურგის ტკივილს, კუნთების დაჭიმულობას და შეიძლება თავის ტკივილის მიზეზიც გახდეს.

კონტრაცეპტივები

ნებისმიერ ჰორმონალურ პრეპარტს შეუძლია მკერდში ტკივილი გამოიწვიოს. როგორც წესი, ჩასახვის საწინააღმდეგო აბები დიდი რაოდენობით შეიცავს ჰორმონებს. მაგრამ მათ არც ფარისებრი ჯირკვლის სამკურნალო მედიკამენტები ჩამოუვარდება. დროთა განმავლობაში უკუჩვენების ეფექტი იკლებს, მაგრამ ექიმს ტკივილის შესახებ მაინც უნდა მოუყვეთ.

 

200
თემები:
ჯანმრთელობა და სილამაზე (62)
სიგარეტის მოწევის ამკრძალავი ნიშანი

შეამოწმეთ საკუთარ თავზე: რა ხდება მოწევის „გადაგდების“ შემდეგ - მოკლე ეტაპები

47
(განახლებულია 12:20 28.10.2020)
ფსიქიატრ-ნარკოლოგმა პერიოდებად დაყო სიგარეტის მოწევისთვის თავის დანებების ეტაპები და პოპულარულ ენაზე განმარტა, რომელ ეტაპზე რა ხდება ორგანიზმში 

თბილისი, 28 ოქტომბერი — Sputnik. სიგარეტზე უარის თქმით თქვენ არა მარტო დაზოგავთ ფულს, არამედ ცელულიტსაც მოიცილებთ, აცხადებს ფსიქიატრ-ნარკოლოგი ვიქტორია კოვალიოვა და განმარტავს, რამდენად სწრაფად შეიცვლება ჯანმრთელობის მდგომარეობა და როდის აღდგება ფილტვები, თუ მავნე ჩვევას თავს დააღწევთ.

სპეციალისტმა პერიოდებად დაყო მოწევისთვის თავის დანებების ეტაპები, ცალ-ცალკე აღწერა ისინი და განმარტა, რომელ ეტაპზე რა ხდება ორგანიზმში. 

ოცდაოთხი საათი

უჯრედებს მხოლოდ ერთი დღე-ღამე სჭირდება ნახშირბადის მონოქსიდისგან თავის დასაღწევად და ჟანგბადის სწრაფად ასათვისებლად. დღე-ღამის განმავლობაში ორგანიზმი თავადვე გაიწმინდება ნიკოტინისგან. თუ დიდი ხანია ეწევით, სავარაუდოდ, იგრძნობთ მოთენთილობას, ძილიანობას, თავბრუხვევას.

ორი-თერთმეტი დღე

ჩნდება მოწევის გაუქმების სინდრომი: გაღიზიანებადობა და მომატებული მადა. ყველაზე მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს, რომ ჯანმრთელობისთვის სარგებელი „ყველაფერს გამოისყიდის“: უკვე ამ ეტაპზე ფილტვებიდან მძიმე ლითონების მარილები გამოდის. შეიძლება ამოიღოთ მუქი ფერის ნახველი.

„ამ დროს ცუდ განწყობასთან გამკლავება უფრო გაგიიოლდებათ, თუ რაციონიდან შემწვარ და ცხიმიან საკვებს გამორიცხავთ. ამასთან, გამომდინარე იქიდან, რომ მოწევის გამო გაქვთ ჩვევა, რაღაც გქონდეთ პირში, გაუცნობიერებლად იწყებთ ხშირად ჭამას. ამის გამო თავიდან შეიძლება ზედმეტი წონა აიკრიფოთ. ეს რომ არ მოხდეს, მზესუმზირისა თუ ორცხობილების ნაცვლად გამოიყენეთ უშაქრო ლოლიპები (ყინულკარამელი), სვით მეტი სითხე — სუფთა ან ლიმონიანი წყალი“, ამბობს სპეციალისტი.

ფსიქიატრ-ნარკოლოგის თქმით, უნიკოტინოდ გატარებული უკვე პირველი კვირის ბოლოს შეამჩნევთ, რომ საკვები უფრო გემრიელი გახდა, წნევა ნორმას დაუბრუნდა, ნაწლავები უკეთესად მუშაობს (შვიდი დღის განმავლობაში ნაწლავების ლორწოვანი გარსის უჯრედები განახლებას ასწრებს). ამ ეტაპზე ვიტამინებიც უკეთ შეიწოვება.

თორმეტი-ოცდაათი დღე

ამ პერიოდში მწეველის ხველა უფრო რბილი ხდება. ორგანიზმის მედეგობა ვირუსების მიმართ იზრდება, ინფექციის მიღების რისკი უკვე ნაკლებია. საქმე ისაა, რომ მოწევა პნევმონიისა და ფილტვების სხვა პრობლემების განვითარების ერთ-ერთი მთავარი ფაქტორია.

გარდა ამისა, მეტაბოლიზმი უფრო სწრაფი ხდება და თუ ჭარბად არ იკვებებით, მაშინ ძალისხმევის გარეშე მოიცილებთ კილოგრამებს, რომლებიც მოწევის შეწყვეტის პირველ დღეებში აიკრიფეთ.

ამასთან გაგიმჯობესდებათ კანის ფერიც, ვინაიდან ნიკოტინი ხელს აღარ შეუშლის კოლაგენის გამომუშავებას.

მცირე „სტაჟის“ მქონე მწეველებს ერთი თვის თავზე ეხსნებათ ნერვოზულობა და კარგავენ სიგარეტის ხელში აღების სურვილს.

ორი თვე

იკლებს არტერიული წნევა, უკეთ მუშაობს მიოკარდიუმი.

„ნორმალიზდება კანის სისხლით მომარაგება: ქრება გამონაყარი, თმა ნაკლებად ცხიმიანდება. არაღრმა ნაოჭები გლუვდება, პიგმენტური ლაქებიც იკლებს და საერთო ჯამში უფრო ახალგაზრდულად გამოიყურებით“, — ამბობს ვიქტორია კოვალიოვა.

ექიმის თქმით, თუ ძალისმიერი ვარჯიშები გიყვართ, შეამჩნევთ, რომ კუნთოვან მასას უფრო სწრაფად იძენთ — ეს იმიტომ ხდება, რომ ორგანიზმმა ცილების უკეთ ათვისება დაიწყო.

სამი თვე

იწყება ფილტვების რეგენერაცია. პროცესი შეიძლება ერთ წლამდე გაგრძელდეს — ეს მოწევის სტაჟზეა დამოკიდებული. ამ ეტაპზე ბევრს უკვე აღარ ახველებს.

„ბევრ ყოფილ მწეველს უქრება ცივი ხელების სინდრომი, თითის წვერების დაბუჟება. ეს ხდება იმის გამო, რომ იზრდება ყველა ქსოვილის სისხლმომარაგება და ნერვული დაბოლოებების აღდგენა“, — განმარტავს ექიმი.

ექვსი თვე-ერთი წელი

ხმაში ქრება ხრინწი, კბილის მინანქარი თეთრდება. ამ ეტაპზე ინსულტისა და ინფარქტის რისკები იკლებს, ქრება ქოშინი.

თუ ერთი წლის განმავლობაში სიგარეტის გარეშე გაძლებთ ესე იგი, უკვე ყოფილი მწეველი ხართ!

47
თემები:
სასარგებლო რჩევები
საუზმე

„თეთრი სისხლი“: დაიმსხვრა ყველაზე პოპულარული მითები რძეზე

52
(განახლებულია 10:51 28.10.2020)
სწავლულებმა განმარტეს, რძის შესახებ გავრცელებული რომელი მოსაზრებებია არასწორი და რატომ არ უნდა ვენდოთ მათ

თბილისი, 28 ოქტომბერი — Sputnik. ერთ-ერთი უძველესი ნატურალური სასმელი — რძე, რომელიც მდიდარია საკვები ნივთიერებებით და ცნობილია როგორც „თეთრი სისხლი“, მრავალი ადამიანისთვის საუზმეზე შეუცვლელი პროდუქტია. თუმცა მის  გარშემო არაერთი არასწორი წარმოდგენა არსებობს, რომელთაგან რამდენიმე სამეცნიერო გამოცემა Science and Technology Daily-მ დაამსხვრია.

სტატიის ავტორი ირწმუნება, რომ რძის უზმოზე, ცარიელ კუჭზე გამოყენება, საყოველთაოდ გავრცელებული მოსაზრების საწინააღმდეგოდ, არაა ზიანის მომტანი. უფრო მეტიც, შრატის ცილას აქვს ანტიბაქტერიული ეფექტი და ხელს უშლის ლორწოვანას ანთებას.

„რძის დალევა ცარიელ კუჭზე არ არის რეკომენდებული იმ ადამიანებისთვის, რომელთაც ლაქტოზის აუტანლობა აქვთ, რადგან ამან შეიძლება გაამძაფროს ეს სინდრომი და გამოიწვიოს მუცლის შებერილობა და დიარეა“, — აღნიშნულია პუბლიკაციაში. შესაბამისად, ამ ადამიანებმა რძე სხვა საკვებთან ერთად უნდა მიიღონ.  

რძესთან დაკავშირებული მეორე მითი ეს ისა, რომ ზოგი ადამიანის აზრით, რძის მეშვეობით სახის კანის გათეთრებაა სესაძლებელი. მაგრამ ეს ასე არ არის. სინამდვილეში, რძე არ შეიცავს ისეთ ნივთიერებებს, რომლებსაც კანის გათეთრების უნარი აქვს და საერთოდაც, რძის ცილის მოლეკულები იმდენად დიდი ზომისაა, რომ კანის გზით მისი შეწოვა ვერ ხდება. თუმცა რძის ნიღაბს ნამდვილად აქვს გამაგრილებელი და დამატენიანებელი ეფექტი და მზეზე ხანგრძლივი ყოფნის შემდეგ ხელს უწყობს კაპილარების შევიწროებას.

ასევე არასწორია მოსაზრება, რომ თითქოს ადუღების შემდეგ რძე სასრგებლო თვისებებს კარგავს და მავნებელი ხდება; რომ „იწვება“ ცილები და წარმოიქმნება გლიკოზილამინი, რომლის მონელება–ათვისებაც ძალიან უჭირს კუჭს.

სინამდვილეში ცილის „წვა“ მაიარის რეაქციის გამოვლინებაა, რომლის ერთ–ერთი პროდუქტიცაა გლიკოზილამინი. რძე ადუღებისას ფერს არ იცვლის, არ მუქდება და არ იძენს დამწვრის გემოს, რაც იმაზე მეტყველებს, რომ მაიარის რეაქციის ხარისხი ძალიან დაბალია.

აღსანიშნავია ისიც, რომ მაღაზიის ჩვეულებრივი რძე, პასტერიზებული ან ულტრაპასტერიზებული, არ საჭიროებს მაღალ ტემპერატურაზე გაცხელებას. თუმცა, ასეთი რძის ადუღებაც კი არ მოქმედებს მის კვებით ღირებულებაზე და არ ვნებს ორგანიზმს.  

ამასთან გამოცემა წერს, რომ პაკეტირებული რძის გაცხელება მიკროტალღურ ღუმელში არავითარ შემთხვევაში არ არის დასაშვები. საქმე ისაა, რომ შეფუთვა, როგორც წესი, დამზადებულია პოლიმერების ან ალუმინის ფოლგისგან. პოლიმერული მასალის ძირითადი კომპონენტია პოლიეთილენი, რომელიც არ არის გამძლე მიკროტალღური გამოსხივების მიმართ. ხოლო ალუმინის ფოლგა არის ლითონის მასალა, რომელსაც მიკროტალღურ ღუმელში მოთავსების შემთხვევაში შეიძლება ცეცხლი გაუჩნდეს. სწორედ ამიტომ რძე პაკეტიდან სხვა ჭურჭელში უნდა გადაასხათ და ისე გააცხელოთ მიკროტალღურ ღუმელში.

52
თემები:
სასარგებლო რჩევები
საპროტესტო აქცია სვანეთში

მესტიის მუნიცეპალიტეტში არჩევნების ჩაშლის საფრთხე გაჩნდა?

3
(განახლებულია 15:21 28.10.2020)
მესტიაში, ერთი თვის წინ მარნეულში დაკავებული ოთხი პირის გათავისუფლების მოთხოვნით, საპროტესტო აქციას მართავენ

თბილისი, 28 ოქტომბერი - Sputnik. პარტია „ქართული ოცნების” წევრის, თემურ შუბითიძის ცემის ბრალდებით დააკავებული ოთხი პირის გათავისუფლებას ითხოვენ დილიდან მესტიაში, სადაც ზუგდიდი-მესტიის ცენტრალური გზა ასამდე ადამიანმა გადაკეტა, იტყობინება Sputnik-საქართველოს კორესპონდენტი შემთხვევის ადგილიდან.

საპროტესტო აქცის მონაწილეები შერჩევით სამართალზე საუბრობენ და ამბობენ, რომ იმ შემთხვევაში თუ დაკავებულები სასამართლომ არ გაათავისუფლა, ისინი ყველაფერს გააკეთებენ, რომ მესტიის მუნიციპალიტეტის ოლქებში არჩევნები არ ჩატარდეს.

თემურ შუბითიძესთან დაკავშირებულ ინციდენტში მონაწილეობის ბრალდებით დაკავებულებს შორისაა მსოფლიო ჩენპიონი კრივში ლაშა გურგულიანი.

Акция протеста в Сванети. Протестующие перекрыли дорогу и требуют освободить задержанных
© Sputnik / STRINGER
საპროტესტო აქცია სვანეთში

„ქართული ოცნების” წევრის თემურ შუბითიძის ცემის ბრალდებით, შინაგან საქმეთა სამინისტრომ თბილისში 4 პირი 30 სექტემბერს დააკავა. შსს-ს ცნობით, სამივე მათგანი წარსულში სხვადასხვა დანაშაულისთვის არის ნასამართლევი.

„გამოძიებით დადგინდა, რომ პარტია „ქართული ოცნება – დემოკრატიული საქართველოს” წევრი, მარნეულის საკრებულოს თავმჯდომარის მრჩეველი, 1991 წელს დაბადებული თემურ შუბითიძე მიმდინარე წლის 30 სექტემბერს კუთვნილი ავტომობილით ზემო ფონიჭალა-მარნეულის გზატკეცილზე მოძრაობდა, რა დროსაც მის ავტომანქანას უკანა მხრიდან მიზანმიმართულად შეაჯახეს „ოპელის” მარკის ავტომობილი, რომლითაც ბრალდებულები გადაადგილდებოდნენ. მათ თემურ შუბითიძეს ფიზიკური შეურაცხყოფა მიაყენეს და შემთხვევის ადგილიდან მიიმალნენ.
დაშავებული თემურ შუბითიძე გადაყვანილი იქნა საავადმყოფოში, სადაც მას დაუდგინდა სახის ძვლების მრავლობითი ფრაგმენტული მოტეხილობა და ჩაუტარდა გადაუდებელი, სასწრაფო ქირურგიული ოპერაცია”, – წერია შსს-ს მიერ გავრცელებულ განცხადებაში.
სამინისტროს ცნობით, გამოძიება სისხლის სამართლის კოდექსის 117-ე მუხლის მე-5 ნაწილის „ე” ქვეპუნქტით მიმდინარეობს, რაც ჯგუფურად ჩადენილ ჯანმრთელობის განზრახ მძიმე დაზიანებას გულისხმობს. დანაშაული 7-დან 10 წლამდე თავისუფლების აღკვეთას ითვალისწინებს.

 

ნიკა ლატარია

3