თბილისი ზემოდან

ციფრებს აცდენილი რეალობა... ვინ როგორ ითვლის უმუშევრობას?

1086
(განახლებულია 18:26 17.07.2019)
სტატისტიკური მონაცემებით, უმუშევრობის დონე შემცირდა და გასულ წელს, უკანასკნელი 15 წლის განმავლობაში, ყველაზე დაბალ ნიშნულზე დაფიქსირდა. მაგრამ ციფრებს მიღმა არის სხვა რეალობა – უმუშევართა არმია იზრდება. რატომ?

სამსონ ხონელი

წინამდებარე სტატიით ჩვენი დროების ერთ-ერთ უმწვავეს პრობლემას, უმუშევრობას მინდა გამოვეხმაურო. დამეთანხმება მკითხველი, რომ უკვე მრავალი წელია, რაც საერთაშორისო და ადგილობრივი ორგანიზაციების მიერ საქართველოში ჩატარებული საზოგადოებრივი აზრის კვლევის შედეგები ცალსახად გვიჩვენებს, რომ მოქალაქეების დიდი უმრავლესობა მთავარ გამოწვევად სწორედ სამუშაო ადგილების სიმცირეს ასახელებს. პარადოქსია, მაგრამ ფაქტია, რომ სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის მონაცემებით, საქართველოში უმუშევრობის დონე 2018 წელს სულ რაღაც 12,7 პროცენტს შეადგენდა. თუ ამ ოფიციალურ მონაცემს ვენდობით, გამოდის, რომ ბოლო 15 წლის განმავლობაში საქართველოში უმუშევრობის ყველაზე დაბალი მაჩვენებელი სწორედ გასულ წელს დაფიქსირდა. ერთი სიტყვით, „საქსტატისა“ და კვლევითი ორგანიზაციების თვლის შედეგები ერთმანეთს არ ემთხვევა. საინტერესოა, რატომ და რა არის რეალობას აცდენილი სურათის მიზეზი?

ექსპერტ-ანალიტიკოსები და სტატისტიკოსები დიდი ხანია ქვეყნის სტატისტიკის ეროვნულ სამსახურს თვლის მეთოდოლოგიას უწუნებენ და „რიცხვებით თამაშზე“ მიანიშნებენ.

სტატისტიკოსი სოსო არჩვაძე: „უმუშევრობის დონის შემცირება ეკონომიკური განვითარების სტრატეგიის მიხედვით უნდა ხდებოდეს, თუმცა ამჯერად უმუშევრობის დონის შემცირების გამომწვევი მთავარი მიზეზი საქართველოში ეკონომიკურად აქტიური მოსახლეობის დონის შემცირებაა. კერძოდ, მარტო 2018 წელს, წინა წელთან შედარებით, ეკონომიკურად აქტიური მოსახლეობის რაოდენობა 12400-ით ნაკლები იყო. ასევე შემცირდა დასაქმებული ადამიანების რაოდენობაც. სამწუხაროდ, სტატისტიკური მონაცემებით უმუშევრობის მაჩვენებელი ჩვენში მხოლოდ პროცენტულ ჭრილში არის გამოხატული, რაც, ბუნებრივია, სიმშვიდის საფუძველი ვერ გახდება. რეალობა ასეთია − გაუმჯობესებული სტატისტიკის მიუხედავად, უმუშევრობის დონე იზრდება...“

არადა, 2017 წლიდან „საქსტატმა“ უმუშევრობის მაჩვენებელი უკვე ახალი მეთოდოლოგიით გამოთვალა და 2014 წლის მოსახლეობის საყოველთაო აღწერის შედეგებს დაეყრდნო. ამან კი უმუშევრობის ოფიციალური მაჩვენებელი მცირედით გაზარდა. აქვე გახარებთ: 2020 წლიდან დასაქმება-უმუშევრობის მაჩვენებლები სრულიად ახალი მეთოდოლოგიით დაანგარიშდება, სადაც თვითდასაქმებული ადამიანების კატეგორია აღარ იქნება გათვალისწინებული მთლიან დასაქმებულთა რაოდენობაში.

თვითდასაქმებულთა კატეგორიაში დასაქმებულად აღარ ჩაითვლებიან ის პირები, რომლებიც მუშაობენ საკუთარ მამულში, აწარმობენ პროდუქციას და მას იყენებენ მხოლოდ საკუთარი მოხმარებისთვის. 2017 წლამდე სწორედ ეს კატეგორია ჭარბობდა მთლიან დასაქმებულებში, რის გამოც მეთოდოლოგია დიდი სანდოობით არ სარგებლობდა ექსპერტთა წრეებში.

ანალიტიკოსი შოთა გულბანი: „პირობითად, პენსიონერი მიხა პაპა, რომელმაც გასულ კვირას საკუთარ ან სხვის ბოსტანში კიტრი დათესა, ითვლება დასაქმებულად. ასეთი კატეგორია კი დაახლოებით 50 პროცენტს შეადგენს და მათზე მთლიანი შიდა პროდუქტის გამოშვების სულ 6.8 პროცენტი მოდის. ანუ დასაქმებულთა უდიდესი ნაწილის კონტრიბუცია მთლიანი შიდა პროდუქტის ფორმირებაში მინიმალურია...“

უმუშევრობის გამოთვლის ისტორიაში 2018 წელს დაქირავებით დასაქმებულთა რაოდენობამ პირველად გადააჭარბა თვითდასაქმებულთა რაოდენობას.

განაწილება ეკონომიკური აქტივობის მიხედვით
photo: courtesy of Samson Khoneli
განაწილება ეკონომიკური აქტივობის მიხედვით

ეს ეკონომიკაში დადებით პროცესად შეიძლება შეფასდეს, ვინაიდან იზრდება მოთხოვნა სამუშაო ძალაზე, საიდანაც კერძო სექტორის როლი დიდია.

საგულისხმოა, რომ დაქირავებით დასაქმებულთა რაოდენობის ზრდის მიუხედავად, 2018 წელს, წინა წელთან შედარებით, დასაქმებულთა რაოდენობა 0.7 პროცენტით შემცირდა. ეს გამოიწვია დროის ამავე პერიოდში სამუშაო ძალის გარეთ არსებული მოსახლეობის 6 პროცენტით ზრდამ. როგორც ექსპერტები აღნიშნავენ, ეს მოვლენა დადებითად ვერ შეფასდება...

ანალიტიკოსი დემურ გიორხელიძე: „ქვეყანაში უმუშევრობის დონის შემცირების საფუძველი პირველ რიგში უნდა იყოს ახალი სამუშაო ადგილების შექმნა და, შესაბამისად, დასაქმებული ადამიანების რაოდენობის ზრდა. რაც შეეხება სამუშაო ძალიდან გასვლას, ეს პროცესი მაშინ ხდება, როცა ადამიანი სამუშაოს პოვნის იმედს კარგავს და საზღვარგარეთ მიდის სამუშაოს საძიებლად. მარტივი მოცემულობაა, რომ სამუშაო ადგილებს ეკონომიკა ქმნის. შესაბამისად, ქვეყანას სწორი ეკონომიკური პოლიტიკა სჭირდება, რაც, პირველ რიგში, ბიზნესისთვის ღია, თავისუფალი და კონკურენტუნარიანი გარემოს ჩამოყალიბებას გულისხმობს...“

კიდევ ერთხელ გადავხედოთ სტატისტიკურ მონაცემებს. უმუშევრობის დონე პროცენტულად ყველაზე დაბალი − 10.3 პროცენტი ორი საუკუნის მიჯნაზე, 2000 წელს იყო. ხოლო დასაქმების დონის მაჩვენებელი, 2003 წლიდან დღემდე განვლილ პერიოდში, პროცენტულად ყველაზე მაღალი − 57.4 პროცენტი 2015 წელს დაფიქსირდა.

დასაქმების დონე პროცენტებში
photo: courtesy of Samson Khoneli
დასაქმების დონე პროცენტებში

უმუშევრობის საკითხზე საუბრისას ურიგო არ იქნება, თუ ყურადღებას ჩვენში შრომისუნარიანი უმუშევრების განათლების დონეზეც გავამახვილებთ. დაინტერესებულ მკითხველს ეცოდინება, რომ ადამიანური განვითარების ინდექსის მოხსენების თანახმად, საქართველო ერთ-ერთი ლიდერია უმაღლესი განათლების მქონე უმუშევართა რაოდენობის მიხედვით. ეს კი იმაზე მეტყველებს, რომ განათლებული ადამიანების ინტელექტი გამოუყენებელია და დაკარგული. თუმცა ისიც უნდა აღინიშნოს, რომ უმაღლესი განათლების მქონე ადამიანების უმუშევრად ყოფნა მეტწილად ჩვენი განათლების სისტემის კრახზე მიუთითებს, რომელიც ვერ აწარმოებს შრომის ბაზრის მოთხოვნებზე მორგებულ კვალიფიციურ კადრებს, ანუ, სხვაგვარად რომ ვთქვათ, ქვეყნის ეკონომიკა და განათლების სისტემა დროსა და სივრცეში აცდენილი არიან...

 

1086
ისრაელის და საქართველოს დროშები

საყოველთაო კარანტინი: ისრაელში საქართველოს საელჩო საკუთარ მოქალაქეებს აფრთხილებს

116
(განახლებულია 22:41 24.09.2020)
მიმდინარე წლის 25 სექტემბრის 14:00 საათიდან ისრაელი საყოველთაო კარანტინის რეჟიმზე გადადის. რეგულაციები 11 ოქტომბრამდე რჩება ძალაში.

თბილისი, 24 სექტემბერი – Sputnik. ისრაელში საქართველოს საელჩო საქართველოს მოქალაქეთა საყურადღებოდ ისრაელში საყოველთაო კარანტინთან დაკავშირებით ინფორმაციას ავრცელებს.

საელჩოს გვერდზე აღნიშნულია, რომ მიმდინარე წლის 25 სექტემბრის 14:00 საათიდან ისრაელი საყოველთაო კარანტინის რეჟიმზე გადადის. რეგულაციები 11 ოქტომბრამდე რჩება ძალაში.

„ეკონომიკური საქმიანობა სრულად შეიზღუდება, გამონაკლისს წარმოადგენს სასიცოცხლო მნიშვნელობის მქონე ორგანიზაციები, როგორიც არის: საფინანსო და ენერგეტიკული სექტორი, სოციალური მომსახურეობა, წარმოება და პროდუქტების მიწოდება, კავშირგაბმულობა, მედიცინა, მშენებლობა, ინფრასტრუქტურა, ტრანსპორტი და პორტი, დასუფთავების სამსახური“, - აღნიშნულია საელჩოს გვერდზე. .

გარდა ამისა, „იომ ქიფურის“ დღესასწაულის პერიოდში 27-28 სექტემბერს მზის ჩასვლამდე მანქანით გადაადგილება აიკრძალება. ამავე პერიოდში დაიხურება ყველა სავაჭრო ობიექტი, მათ შორის აფთიაქები.

საქართველოს საელჩო ასევე შეახსენებს თავის მოქალაქეებს, რომ ძალაში რჩება ადრე დამტკიცებული შეზღუდვები.

ბოლო მონაცემებით, ისრაელში კორონავირუსის 209 ათასზე მეტი შემთხვევაა დადასტურებული, აქედან გარდაიცვალა 1 376 ადამიანი.

116
თემები:
COVID-19-ის პანდემია მსოფლიოში
კორონავირუსით დაავადებული პაციენტის მკურნალობა

ქუთაისში გინეკოლოგები სამშობიაროს კოვიდ-ცენტრად გადაკეთებას აპროტესტებენ

95
(განახლებულია 22:19 24.09.2020)
მედიკოსები ირწმუნებიან, რომ სამშობიაროში არ არის სათანადო ინვენტარი და აღჭურვილობა იმისათვის, რომ კლინიკამ კოვიდცენტრად იმუშაოს.

თბილისი, 24 სექტემბერი – Sputnik. ქუთაისის მესამე სამშობიარო სახლის თანამშრომლებმა საპროტესტო აქცია გამართეს, იუწყება საზოგადოებრივი მაუწყებლის „პირველი არხი“.

მედიკოსებმა ამ ფორმით კლინიკის ხელმძღვანელობის ის გადაწყვეტილება გააპროტესტეს, რომელის თანახმადაც ეს სამედიცინო დაწესებულება კოვიდ ცენტრად უნდა გადაკეთდეს.

„ხელმძღვანელმა გვითხრა, რომ გადაწყვეტილებას ის იღებს და არ აინტერესებს თანამშრომლების პროტესტი. გვითხრეს, რომ ვისაც უნდა, დარჩება და იმუშავებს. მაგრამ როგორ წარმოუდგენიათ, გინეკოლოგმა ეპიდემიოლოგად იმუშაოს?“, - განაცხადა კლინიკის ერთ-ერთმა თანამშრომელმა.

კლინიკის 55 თანამშრომელი მოვითხოვს, გამოუყონ ფართი, სადაც ისინი თავიანთი პაციენტების მიღებას შეძლებენ. წინააღმდეგ შემთხვევაში გინეკოლოგები აქციების გაგრძელებას აპირებენ.

მედიკოსები ასევე აცხადებენ, რომ სამშობიაროში არ არის სათანადო ინვენტარი და აღჭურვილობა იმისათვის, რომ კლინიკამ კოვიდცენტრად იმუშაოს.

სამშობიაროს ხელმძღვანელის მედეა შავიშვილის თქმით, კლინიკის კოვიდცენტრად გადაკეთება სახელმწიფოს გადაწყვეტილებაა და ექიმების პროტესტი უსაფუძვლოა.

კორონავირუსით ინფიცირებულ პაციენტს ბათუმში საკეისრო კვეთა ჩაუტარდა >>

შავიშვილმა ასევე აღნიშნა, რომ კლინიკა კოვიდცენტრად რამდენიმე თვით გადაკეთდება. ამ დროის განმავლობაში კოვიდინფიცირებულ პაციენტებს მიიღებენ და თანამშრომლების ნაწილს შესთავაზეს ამ პირობებში ემუშავათ, რაზეც უარი მიიღეს.

საქართველოში ახალი კორონავირუსით დაავადებულთა რაოდენობა ბოლო დღე-ღამეში 259-ით გაიზარდა და 4399-ს მიაღწია, გამოჯანმრთელდა 1705 ადამიანი, გარდაიცვალა 26 პაციენტი.

95
თემები:
COVID-19 საქართველოში
მოალერსე წყვილი

ზოდიაქოს სამი იღბლიანი ნიშანი ვის გაუმართლებს სასიყვარულო ასპარეზზე ოქტომბერში

0
(განახლებულია 11:53 24.09.2020)
ზოდიაქოს ზოგიერთი თანავარსკვლავედის წარმომადგენლებისთვის შემოდგომის შუა პერიოდი ძალზე ხელსაყრელი იქნება სიყვარულის თვალსაზრისით

ამ სამი ნიშნის წარმომადგენლებს ელოდება საბედისწერო შეხვედრა, რომელიც მათ დიდ სიყვარულსა და ბედნიერებას მოუტანს. ისინი სიყვარულის „მორევში“ ჩაიძირებიან.

როგორ ამჟღავნებენ სიყვარულს ზოდიაქოს ნიშნები>>

კურო

კუროები ოქტომბერში შეხვდებით ადამიანს, რომელიც თქვენს გულს დაიპყრობს. დიდი ხანია, ასეთ სიყვარულს ეძებთ და ამ თვეში მიაღწევთ საწადელს – თქვენს გულში რომანტიკული გრძნობებისა და ემოციების ქარცეცხლი დატრიალდება. კუროების ცხოვრებაში ასეთი შეხვედრები ხშირად არ ხდება – მეორე ნახევარს თვითონ სამყარო გამოგიგზავნით, თქვენ კი ეს შანსი ხელიდან არ უნდა გაუშვათ.

სასწორი

ოქტომბერში სასწორის ნიშნის წარმომადგენლებმა საკუთარ ინტუიციას გულდასმით უნდა მოუსმინოთ. სწორედ ის მიგანიშნებთ, როგორ უნდა იმოქმედოთ და რას უნდა მიაქციოთ ყურადღება. შემდეგ კი თქვენი გადასაწყვეტი იქნება – მოიპოვოთ ბედნიერება, თუ მარტო დარჩეთ. სასწორებისთვის ეს შეხვედრა საბედისწერო იქნება, ამიტომ დიდხანს ფიქრი არ ღირს.

როგორი სიყვარული იციან ზოდიაქოს ნიშნებმა>>

მერწყული

მერწყულები ხშირად იძირებით საკუთარ ფიქრებში. ამ დროს კი ნამდვილად ღირს, აქეთ–იქით გაიხედოთ. ამ შემთხვევაში დაინახავთ, რომ თქვენი მეორე ნახევარი სულაც არაა შორს, არამედ გვერდით დგას. ეს ადამიანი შეიძლება თქვენი ახლო გარემოცვიდან იყოს. შესაძლოა, ის არ გამოირჩევა სხვა ადამიანებისგან, მაგრამ სწორედ მას უწერია, თქვენი ბედი გახდეს. თუ ასტროლოგების რჩევებს გაითვალისწინებთ, ოქტომბერში საოცარი ბედნიერება გელოდებათ.

0