Facebook

მოსაზრება: ვინ უწევს ცენზურას Facebook-ს და ვინ ცდილობს ვინაობის დამალვას

19
(განახლებულია 21:09 07.06.2021)
სოციალურ ქსელ Facebook-ში კომენტარები და ზოგჯერ აკაუნტებიც კი იშლება, რატომ − ხშირ შემთხვევაში გაურკვეველია.

თუმცა როგორც ბევრს მიაჩნია, ეს ცენზორების პოლიტიკურ განწყობებზეა დამოკიდებული. კერძოდ, ზოგი მოდერატორი აშკარად თანაუგრძნობს უკრაინელ ნაციონალისტებს, წერს საინფორმაციო სააგენტო РИА Новости.

ანონიმური მართლმსაჯულება

ამ დღეებში პუბლიცისტსა და ისტორიკოს არტიომ კირპიჩიონოკს უკვე მეორე აკაუნტი დაუხურეს. ეს მას შემდეგ მოხდა, რაც პუბლიცისტმა ბელარუსში არსებული სიტუაციის შესახებ პოსტი გამოაქვეყნა.

„რეციდივისტი მაშინვე არ გავმხდარვარ. დიდი ხნის განმავლობაში ვიყავი ჩვეულებრივი ადამიანი, ახლა კი უკვე „ნაკოლკების“ გაკეთება შემიძლია, − ირონიულად შენიშნავს ის. − მე საკმაოდ აქტიური ბლოგერი ვარ. Facebook-ზე Живой Журнал-დან 2017-2018 წლებში გადმოვედი. პირველ ხანებში შენიშვნები არ ჰქონიათ, მერე კი ჩემი აკაუნტი ხან ერთი დღით დახურეს და ხან − ერთი კვირით. ყველაზე ხშირად − ახლო აღმოსავლეთის გამო“.

ერთხელ ისტორიული დოკუმენტიდან მოიყვანა ციტატა, რომელიც შეურაცხმყოფელ ზედმეტსახელებს შეიცავდა − და ბანი დაადეს. მას ოპონენტის წყენინება არ უცდია, უბრალოდ სურდა ეჩვენებინა, რომ ამგვარ ლექსიკას ყოველგვარი უხერხულობის გარეშე იყენებდნენ წარსულშიც.

„მერე ასე იყო: ორი თვე „თავისუფლებაზე“, მერე ისევ „პატიმრობა“. ასე ვიქეცი „ფეისბუქის იღბლიან ჯენტლმენად“. იყო დაბეზღებები დახურული ჯგუფებიდან, კომენტარების შემდეგ ბანები მოდიოდა. ვასაჩივრებდი, მაგრამ ავტომატური პასუხები მომდიოდა „დამნაშავედ ხართ ცნობილიო“ და მორჩა. ასეთია ანონიმური მართლმსაჯულება“, − ამბობს ბლოგერი.

ზოგჯერ უბრალოდ შლიდნენ კომენტარებს. „მე ევრომაიდანზე ლვოველი კომკავშირელის ლინჩის წესით დასჯა გავიხსენე. ყველაფერი წაშალეს, მაგრამ არა სისასტიკის ამსახველი სცენების, არამედ არასანდო ინფორმაციის გამო. მოდერაციის ლოგიკა აბსოლუტურად გაუგებარია. ისეთი შთაბეჭდილება იქმნება, თუ ერთი შეგნიშნეს, მერე თავს ვეღარ დააღწევ, ადრე თუ გვიან აკაუნტს დაგიხურავენ. ორჯერ „ჩავვარდი“, ამის მერე გზა ერთიღაა − ბანი“. − აღნიშნავს კირპიჩიონოკი.

ბლოგერმა პარალელური აკაუნტი შექმნა. „ივრითზე დავწერე ჩემი სახელი და გვარი, მაგრამ ჩანდა, რომ ეს რეალური ადამიანის აკაუნტი იყო. დილით შევდივარ და ვკითხულობ: „Facebook-ის არასათანადოდ გამოყენების თავიდან ასარიდებლად, დროებით შეგიზღუდეთ წვდომა“. ვცდილობ დავეკონტაქტო ადმინისტრაცია. ჯერჯერობით უშედეგოდ“.

კირპიჩიონოკმა ვერაფრით დაადგინა, რატომ დაადეს ბანი, რატომ წაშალეს მისი პოსტები და კომენტარები.

უკრაინელ ჟურნალისტ პაველ ვოლკოვს ასევე წაუშალეს გვერდი Facebook-ზე მას შემდეგ, რაც სტატია გამოაქვეყნა უკრაინელი მოდერატორების კავშირზე ულტრამემარჯვენეებთან და ამის შესახებ ბუნდესტაგში თავისი გამოსვლის ამსახველი ვიდეოც ატვირთა. „წაშალეს და ამიხსნეს, რომ წესები დავარღვიე. რომელი წესები − აქამდე უცნობია. რა თქმა უნდა, საჩივარი გავგზავნე. მაგრამ ისინი ეშმაკურად იქცევიან: მპასუხობენ, რომ კოვიდის გამო ცოტა ხალხი ჰყავთ და ამიტომ მოთხოვნის დამუშავებას „გარკვეული დრო“ სჭირდება. რა დრო, ასევე გაურკვეველია“, − ამბობს ის.

ცენზორების უკრაინელი ნაციონალისტებისადმი სიმპათიებზე წერდა მარტის ბოლოს ჟურნალისტი ანდრეი მანჩუკიც. მის პოსტს სიცრუე უწოდეს და დამალეს. მაისში კი აკაუნტი წაუშალეს. რამდენიმე დღის წინ მეორე აკაუნტსაც დაადეს ბანი.

არა მარტო მოხალისეები, არამედ FBI-ც

უკრაინას გამუდმებით განიხილავენ Facebook-ის რუსულენოვან სეგმენტში (ამ ქვეყნის ბევრი მოქალაქე, როგორც ცნობილია, რუსულენოვანია). კიეველი თუ ვარშაველი მოდერატორები (სადაც კორპორაციის აღმოსავლეთ ევროპის შტაბ-ბინაა) გამუდმებით იჭრებიან რუსულ საინფორმაციო სივრცეში. მაგალითად, მარტში „როსკომნადზორმა“ Facebook-ს ბლოკის ახსნა მოსთხოვა РБК-ს, ТАСС-ისა და Взгляд-ის სტატიებზე. მასალები რუსეთის უშიშროების ფედერალური სამსახურის პრეს-სამსახურის ინფორმაციას ეფუძნებოდა უკრაინის ახალგაზრდული რადიკალური დაჯგუფების მომხრეთა დაკავების შესახებ.

ამერიკელებმა უპასუხეს, რომ ეს კონტენტი არ წაუშლიათ. უბრალოდ მასალა, რომელიც ფაქტჩეკერებმა ცრუდ მონიშნეს, იშვიათად ჩნდება.

უკრაინელი ფაქტჩეკერები მანამდეც დიდ ინტერესს იჩენდნენ რუსეთისადმი. მაგალითად, Facebook-ის მიერ უკრაინაში საჯარო პოლიტიკის მენეჯერად დანიშნული ეკატერინა კრუკი რესურს StopFake-ზე მუშაობდა, მანამდე კი უმაღლესი რადის დეპუტატის იგორ შვაიკის თანაშემწე იყო. თავად StopFake თავს ასე წარმოაჩენს: „ჩვენ ვაკვირდებით და ვამოწმებთ ფაქტებს, ვამხელთ რუსულ პროპაგანდას“.

არასაიმედო კონტენტს მარტო მოხალისეები კი არ ავლენენ, არამედ ძალოვანებიც. 2020 წლის სექტემბერში ნათანიელ გლეიშერმა, Facebook-ის უსაფრთხოების პოლიტიკის შეფმა, ისაუბრა, როგორ წაშალეს „სამი ცალკეული ქსელი კოორდინირებული არასანდო ქცევის (ბოტების აქტიურობა) საფუძველზე უცხოეთის ან სახელმწიფო ორგანოს დავალებით“. როგორც მან დააზუსტა, ეს ქსელები რუსული იყო და სხვადასხვა ქვეყნებში მაუწყებლობდა − თურქეთიდან უკრაინამდე.

ინფორმაცია „არასაპლატფორმო საქმიანობის“ შესახებ გამოძიების ფედერალური ბიუროდან მოვიდა. „ამ აქტიურობის უკან მდგომი ადამიანები ცდილობდნენ დაემალათ საკუთარი ვინაობა და ასევე ერთმანეთთან კავშირი, მაგრამ ჩვენმა გამოძიებამ გამოავლინა კავშირები ინტერნეტ-კვლევების რუსეთის სააგენტოში დასაქმებულ პირებთან“, − აღნიშნა უსაფრთხოების პოლიტიკის შეფმა.

Facebook-ი აქტიურად ადებდა ბანებს ალექსეი ნავალნისთან დაკავშირებული მიტინგების დროს. „ჩვენ 530 აკაუნტი წავშალეთ Instagram-დან კოორდინირებული ავთენტიკური ქცევების მიმართ ჩვენი პოლიტიკის დარღვევის გამო“, − იუწყებოდა პრეს-რელიზი. ბანდადებულების დანაშაული ის იყო, რომ ჰეშტეგების მონიშვნისას მათ თითქოს შეგნებულად გადაჰქონდათ აუდიტორიის ყურადღება მნიშვნელოვან თემებზე მსჯელობიდან. ადმინისტრაციის აზრით, ასე მოქმედებდნენ სავარაუდო ბოტები.

„რელევანტურ ინფორმაციას ახშობდნენ“ მემებით, რომლებიც TikTok-ის რომელიმე რუს ვარსკვლავს ეძღვნებოდა, ცნობებით იმის თაობაზე, რომ ამ მიტინგებს დიდი რაოდენობით არასრულწლოვანები ესწრებოდნენ, ასევე ქალის სამოსისა და ჩანთების რეკლამებით.  

საერთოდ Facebook-ის მოდერაციის წესები ღია წვდომაშია, მაგრამ ეს ნათელს ვერაფერს ვერ ჰფენს. ცენზორებზე იქ ძალიან ბუნდოვნადაა ნათქვამი: „ახლა ჩვენ მხოლოდ ზოგ ქვეყანაში ვთანამშრომლობთ დამოუკიდებელ ექსპერტებთან ფაქტების შემოწმების კუთხით“. შედის თუ არა ამ ქვეყნებში რუსეთი − უცნობია. მაგრამ ექსპერტებს ფართო უფლებები აქვთ: ისინი „დამოუკიდებლად წყვეტენ, რომელი ინფორმაციაა შესამოწმებელი“.

ფაქტჩეკერმა ფაქტების შემოწმების საერთაშორისო ქსელისგან უნდა მიიღოს სერტიფიკატი. ეს ორგანიზაცია 2015 წლიდან მუშაობს და პოინტერის სახელობის ჟურნალისტიკის ინსტიტუტის ნაწილად მიიჩნევა. მისთვის მატერიალური დახმარების გამწევთა შორის არიან Facebook, Google, ჯორჯ სოროსის „ღია საზოგადოება“. გრანტებს იღებენ ამერიკული National Endowment for Democracy-დანაც. გამოდის, რომ Facebook-ი ასევე აფინანსებს „დამოუკიდებელ ექსპერტებს“, რომლებიც ცენზურით არიან დაკავებული. სხვათა შორის, ფაქტჩეკერების ეს საერთშორისო ქსელი, ბედის ირონიით, სანქტ-პეტერბურგშია ბაზირებული − უფრო სწორად, სენტ-პიტერსბერგში (ფლორიდა).

საერთაშორისო საინფორმაციო სააგენტო Россия сегодня-მ განაცხადები გაუგზავნა Facebook-ს, რათა გაეგო: ვინ მოდერირებს კონტენტს, შეიძლება თუ არა ჩაითვალოს ორგანიზაცია StopFake მიკერძოებულად და რის საფუძველზე წაიშალა ჟურნალისტების აკაუნტები, რომლებმაც მოდერატორების უკრაინელ ულტრამემარჯვენეებთან კავშირის შესახებ გაავრცელეს ინფორმაცია. გარდა ამისა, რედაქცია დაინტერესდა იმითაც, რატომ არ გახსნა კორპორაციამ ოფისი რუსეთში. სააგენტო ამ დროისთვის პასუხს ელოდება.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს

19
პაზლად დაშლილი დოლარი

რეკორდი მოხსნილია: აშშ-ში ინფლაცია მსოფლიო ეკონომიკის საფრთხედ გამოცხადდა

3
ასეთი ინფლაცია ამერიკის შეეღთებულ შტატებში 2008 წლის გლობალური ფინანსური კრიზისის შემდეგ არ ყოფილა.

ნატალია დემბინსკაია

მაგრამ რეგულატორი მონეტარული პოლიტიკის გამკაცრებაზე უარს ამბობს. Deutsche Bank-ში აცხადებენ, რომ უმოქმედობა არაფერი კარგით არ დასრულდება. ეს შენელებული მოქმედების ბომბი მსოფლიო ეკონომიკას ემუქრება.

ინფლაციის  ასწრაფება

მაისში ინფლაციის წლიურმა გამოხატულებამ აშშ-ში 5%-ს მიაღწია. ხოლო სამომხმარებლო ფასების საბაზო ინდექსი, რომელიც არ მოიცავს ისეთ ვოლატურ საქონელს, როგორიცაა ენერგომატარებლები და კვების პროდუქტები, 3,8 პროცენტით გაიზარდა გასულ წელთან შედარებით (მაქსიმუმი 1992 წლის ივნისის შემდეგ). გაძვირდა ყველაფერი: ავტომობილები, ტექნიკა, ავეჯი, ავიაბილეთები, ტანსაცმელი...

მსოფლიო ბანკის სპეციალისტები ირწმუნებიან, რომ იმ ქვეყნების უმეტესობას, რომლებიც ინფლაციის თარგეთირებას იყენებენ (მათ შორის, რუსეთს) არაფერი აქვთ სანერვიულო: მაჩვენებლის სამიზნე დიაპაზონში დაბრუნება შესაძლებელი იქნება.

მაგრამ აშშ-ში სხვა ვითარებაა. ფედერალური სარეზერვო სისტემა უმოქმედოდაა. ჯერ კიდევ მარტში სისტემის ხელმძღვანელი ჯერომ პაუელი ამბობდა, რომ პრობლემას ვერ ხედავს თარგეთის ორი პროცენტით დროებით აწევაში.

სამომხმარებლო ფასების ასწრაფების მიზეზები ხილულია. ანტიკრიზისულ ღონისძიებებზე აშშ-ის ხელისუფლებამ პანდემიის დაწყებიდან უკვე დახარჯა ექვსიდან ცხრა ტრილიონ დოლარამდე, აამოქმედა რა საბეჭდი დაზგა მთელი სიმძლავრით. ხოლო ჯო ბაიდენის ხელისუფლებაში მოსვლის შემდეგ ქვეყნის ეკონომიკან კიდევ თითქმის ორი ტრილიონი მიიღო. ეს სტიმულების გიგანტური პაკკეტია, უმთავრესად, სოციალური.

უზარმაზარი ვალი და სუსტი დოლარი

ფულადმა წყალდიდობამ სახელმწიფო ვალი დაახლოებით მეოთხედით გაზარდა. ახლა ის 28 ტრილიონ დოლარზე მეტია.

ეკონომისტების თქმით, ახალი გადასხმები ეკონომიკაში უკვე აღარ წაადგება მას. გაძლიერდება ბიუჯეტზე დატვირთვა, აიწევს ფასები − ეს ყველაფერი კუპიურების სიჭარბის გამო, წარმოების მოცულობის შესაბამისი ზრდის გარეშე. ინფლაციურ რისკებს აძლიერებს ჭარბი დანაზოგების ფონზე მომხმარებელთა გადადებული მოთხოვნა. პანდემიის პერიოდში ამერიკელმა მომხმარებლებმა 1,6 ტრილიონი დოლარი დააგროვეს, რომელსაც ახლა ხარჯავენ.

ახლად დაბეჭდილი კუპიურების მძლავრმა შემოდინებამ ამერიკულ ვალუტას დაარტყა. დოლარი იაფდება და ინვესტორებისთვის მიმზიდველობას კარგავს. 2020 წლის განმავლობაში ის ევროსთან მიმართებით 0,8934-დან 0,8149-მდე დაეცა — თითქმის 9%-ით. 2021-ში შესაძლოა კიდევ 5-7%-ით „დაჯდეს“.

მეორე ფაქტორი − ეს ბიუჯეტზე უპრეცედენტო ზეწოლაა. 2020 ფინანსურ წელს მისმა დეფიციტმა 16,1%-ს (3,1 ტრილიონ დოლარს) მიაღწია − ეს მაქსიმალური მაჩვენებელია 1945 წლის შემდეგ, როდესაც მთავრობა კოლოსალურ სახსრებს გამოყოფდა მასშტაბრუი სამხედრო ოპერაციებისთვის.

გაბერილი ბურთი

და მაინც ფედრეზერვი არ აპირებს საპროცენტო განაკვეთის გაზრდას ან აქტივების შესყიდვის პროგრამის შემცირებას მანამ, სანამ „არსებით პროგრესს“ არ დაინახავს, ეკონომიკური მიზნების მიღწევაში, კერძოდ, შრომის ბაზრის აღდგენაში.

რეგულატორის თავდაჯერებულობა და უმოქმედობა კითხვებს ბადებს.

„საჭიროა ბრძოლის მკაფიო გეგმა. პირებს, რომლებიც განსაზღვრავენ საგადასახადო-საბიუჯეტო პოლიტიკას, უნდა ესმოდეთ, რომ მათი გადაწყვეტილება შესაძლოა საზიანო იყოს. ამერიკელების 87% უკვე შეშფოთებულია ფასების ზრდით. მისტერ პაუელმა უნდა აღიაროს ინფლაციის მკვეთრი ნახტომი და შეწყვიტოს ამ სერიოზულ პრობლემაზე თვალის დახუჭვა, თითქოს ის დროებითი დაბრკოლება იყოს“, − განაცხადა სენატორმა რიკ სკოტმა.

ეკონომისტები ასევე ამახვილებენ ყურადღებას იმაზე, რომ ფედრეზერვი სრულად უარყოფს კიდევ უფრო შემაშფოთებელ ტენდენციას − საფონდო ბაზარზე გლობალური ბუშტის ფორმირებაზე. ზედაბალი საპროცენტო განაკვეთების შენარჩუნებითა და ბალანსის თვეში 120 მილიარდი დოლარის გაზრდით, მაშინ, როცა აქციის ღირებულება თითქმის ისტორიულ მინიმუმზეა, ფედერალური რეზერვი რისკავს, კიდევ მეტად გადაახუროს ბაზარი.

„რეგულატორი მხოლოდ ზრდის ხისტი ეკონომიკური დაჯდომის რისკებს და საბოლოოდ იძულებული გახდება, გაამკაცროს ფულად-საკრედიტო პოლიტიკა, რათა ინფლაციის სამიზნე დონეს მიაღწიოს“, − აღნიშნავს ამერიკელი ეკონომისტი დესმონს ლაჰმანი.

დაზარალდებიან სუსტები

Deutsche Bank-ის სპეციალისტების თქმით, ეს პრობლემას შეუქმნის არა მარტო ამერიკელებს, არამედ მთელ მსოფლიოს.

„აშშ-ში ინფლაციის უგულებელყოფა გლობალურ ეკონომიკას შენელებული მოქმედების ბომბზე ამყოფებს. შედეგები შეიძლება დამანგრეველი იყოს, განსაკუთრებით საზოგადოების ყველაზე მოწყვლადი ფენებისთვის“, − აცხადებს ბანკის მთავარი ეკონომისტი დევიდ ფოლკერტს- ლანდაუ.

გერმანიაში ვარაუდობენ, რომ ინფლაცია შენარჩუნდება და უახლოეს წლებში კრიზისს მოიტანს, შესაძლოა უკვე 2023-შიც კი. როგორც ექსპერტები აზუსტებენ, პირველ რიგში განვითარებადი ქვეყნები დაზარალდებიან. წამყვან ეკონომიკებში ფულის გაუფასურება  ინვესტორების მოლოდინებს აძლიერებს განაკვეთების გაზრდასთან დაკავშირებით. ეს ზრდის  სახელმწიფო ობლიგაციების შემოსავლიანობას, რის შედეგადაც სესხები სულ უფრო ძვირი ხდება.

ამგვარად, ეკონომისტების დასკვნით, განვითარებადი ბაზრებისთვის გლობალური აღდგენის დაწყება პოზიტიური ფაქტორიდან საფრთხედ გადაიქცა: ასე მაგალითად, სამხრეთ აფრიკასა და ბრაზილიაში სესხების ღირებულება სახიფათო ზღვარს მიუახლოვდა. იქ კი სახელმწიფო ფინანსები ისედაც არ გამოირჩევა მდგრადობით.

„ეს ქვეყნები აშშ-ში ინფლაციის გამო უფრო უნდა შფოთავდნენ, ვიდრე საკუთარ ქვეყანაში“, − აღნიშნავენ S&P Global Ratings-ის სპეციალისტები.

მდიდაარი სახელმწიფოები პანდემიის დროს ძალიან დაბალი განაკვეთით იღებდნენ სესხებს, განსხვავებით ბევრი განვითარებადი ქვეყნისგან.

მაგალითად ეგვიპტემ წელს  ვალის რეფინანსირება უნდა მოახდინოს, რომელიც მთლიანი შიდა პროდუქტის მოცულობის 38%-ია, კრედიტის მომსახურების ღირებულება − 12,1%. განისთვის პროცენტი კიდევ უფრო მაღალია − 15%. იგივე პრობლემები აქვს ბრაზილიას, სადაც ცენტრალურმა ბანკმა იანვრიდან უკვე ორჯერ გაზარდა განაკვეთი, რათა საფასო ზეწოლა შეესუსტებინა.

Capital Economics-ის ექსპერტის, უილიამ ჯეკსონის თქმით, ბრაზილია მკაფიო მაგალითია იმისა, თუ როგორ ემუქრება ეკონომიკურ სტაბილურობას ინფლაცია და შემოსავლიანობის ზრდა.

ვითარებას მხოლოდ ის იხსნის, რომ მაგალითად, ბრაზილია, სამხრეთ აფრიკა და ინდოეთი სულ უფრო მეტად ეყრდნობიან შიდა კრედიტორებს, ვიდრე უცხოელებს. ეს კაპიტალის გადინების დროს მოწყვლადობას ამცირებს.

რუსეთი ამ კუთხით მდგრადზე უფრო მეტია: არარეზიდენტების წილი ფედერალური სესხის ობლიგაციებში ძალიან დაბალია. ცენტრალური ბანკის მონაცემებით, მაისში 10% იყო. ფედრეზერვის ობლიგაციების მფლობელთა შორის თანამემამულე ინვესტორების რაოდენობა 80%-ია, ხოლო არარეზიდენტები − ეს მსხვილი სამამულო ბანკების უცხოური „შვილები“ არიან. ეს კი სასანქციო რისკებისგანაც აზღვევს და ინფლაციურისგანაც.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს!

3
არქტიკა

გახდება თუ არა არქტიკა აშშ-სა და რუსეთს შორის გადატვირთვის საბაბი?

63
(განახლებულია 20:53 18.06.2021)
ამ დროისათვის რუსეთი თავმჯდომარეობს არქტიკულ საბჭოს, რომლის სხდომაც ივნისის ბოლოს გაიმართება

თბილისი, 18 ივნისი - Sputnik. მოსკოვსა და ვაშინგტონს არქტიკაში თანამშრონლობა შეუძლიათ, ასეთი განცხადება გააკეთა რუსეთის პრეზიდენტმა ვლადიმირ პუტინმა აშშ-ის ლიდერ ჯო ბაიდენთან შეხვედრის შემდეგ.

ორ ქვეყანას შორის ამ რეგიონში თანამშრომლობის აღდგენა ხელს შეუწყობს სახელმწიფოთა დაახლოებას. ამასთან რუსეთს შეუძლია, განიმტკიცოს პოზიციები პლანეტის ამ ნაწილში, მიაჩნიათ ჟურნალ „რუსული არქტიკის“ ექსპერტებს.

არქტიკული საბჭოს კომიტეტის თავმჯდომარე ნიკოლაი კორჩუნოვს მიაჩნია, რომ რუსეთსა და აშშ-ს განსაკუთრებული როლი ეკისრებათ არქტიკის რეგიონის პასუხისმგებლიან მართვაზე მის ჰარმონიული და მდგრადი განვითარების, არქტიკაში მშვიდობისა და დაბალი სამხედრო-პოლიტიკური დაძაბულობის შენარჩუნების საქმეში.  

„სახელმწიფოთა ურთიერთქმედება საკითხთა ფართო წრეშია შესაძლებელი, რომლებიც რეგიონის მდგრად განვითარებას უკავშირდება: ეს არის ეკონომიკაც, სოციალური და ასევე გარემოს დაცვის საკითხებიც“, — აღნიშნა მან.

ჩრდილოეთის საკითხთა კომიტეტის წევრ ანატოლი შიროკოვის აზრით, ვლადიმირ პუტინმა ამერიკულ მხარეს მიანიშნა, რომ რუსეთს თავისი ეროვნული ინტერესები აქვს არქტიკაში, ამასთან მოსკოვი მზადაა თანამშრომლობისთვის და ამ ზონაში კონფლიქტი არ სურს. მაგრამ ეფექტური ურთიერთქმედების აწყობა არქტიკული კლუბის ყველა წევრი ქვეყნის ამოცანაა.

არქტიკაში ნაისნობის დარეგულირება — ეს ერთ-ერთი ის სფეროა, რომელშიც რუსი და ამერიკელი სპეციალისტები კონსტრუქციულად თანამშრომლობას შეძლებდნენ.

„აშშ-სა და რუსეთს, რომელთა იურისდიქციაშიცაა რეგიონის აკვატორიის უმეტესი ნაწილი, შეუძლიათ განაგრძონ მუშაობა ბერინგის ყურეში უსაფრთხო და ეკოლოგიურად პასუხისმგებლიანი ნაოსნობის შესახებ შეთანხმებულ ზომებზე მუშაობა, რათა ავარიული სიტუაციები თავიდან იყოს აცილებული“, — აღნიშნავს რუსეთის სტრატეგიული კვლევების ინსტიტუტის ექსპერტი დმიტრი ლიჟინი.

პარტნიორობისთვის არსებობს სხვა სფეროებიც. პროექტ Social Economy Culture Expert Group-ის ხელმძღვანელ იულია ზვორიკინას თქმით, საუბარია „ცისფერი“ ეკონომიკის პროექტებზე.

„ოკეანის ეკონომიკა ალტერნატიული ენერგეტიკაა, რომელიც ოკეანის რესურსებს უკავშირდება (მოქცევითს, ტალღურს): ენერგეტიკული კუნძულების, აკვაკულტურისა და სასურსათო უსაფრთხოების შექმნა, არქტიკული ყინულების სასმელ წლად გამოყენება. აქ განსაკუთრებული ადგილი შეიძლება დაიკავოს საერტაშორისო თანამშრომლობამ წარმოების, ტრანსპორტირებისა და წყალბადის გამოყენების სფეროებში. ამ თემის აქტუალობაზე ვლადიმირ პუტინმა არაერთხელ ისაუბრა პრეზიდენტის მიმაღთვაშიც, კლიმატურ სამიტზეც, საფრანგეთის  საქმიან წრეებთან შეხვედრაზეც და პეტერბურგის საერთაშორისო ეკონომიკურ ფორუმზეც“, — დაამატა მან.

არქტიკის რეგიონში ერთობლივ საქმიანობაში პირველი ნაბიჯი შეიძლება გახდეს სამეცნიერო თანამშრომლობა, მიაჩნია ჟურნალ „რუსული არქტიკის“ მთავარ რედაქტორ კირა ზმიევას.

„კლიმატური ცვლილებებისა და რეგიონის მდგრადი განვითარების საკითხები აქტუალობას არ კარგავს, მათი გადაჭრა მხოლოდ საერთაშორისო თანამეგობრობის სამეცნიერო სკოლების ერთობლივი ძალისხმევებითაა შესაძლებელი“, — განმარტა მან.

ექსპერტები დარწმუნებული არიან, რომ რუსეთს, რომელიც 2021 წლიდან არქტიკული საბჭოს თავმჯომარეა, ყველა შანსი აქვს, კონსტრუქციული ურთიერთქმედებები ააწყოს ამერიკელ პარტნიორებთან აღნიშნული ამოცანების გადასაჭრელად.

29-30 ივნისს მოსკოვში, პირველად არქტიკულ საბჭოში რუსეთის თავმჯდომარეობის პერიოდში, ორგანიზაციის უფროსი თანამდებობის პირების აღმსარულებელი კომიტეტის სხდომა გაიმართება.

63
თემები:
რუსეთი დღეს
სასამართლო

ჯარისკაცების მიმართ არაადამიანური მოპყრობა: ნაფიც მსაჯულთა შერჩევა დაიწყო

0
(განახლებულია 14:47 21.06.2021)
არაადამიანური და ღირსების შემლახავი მოპყრობისთვის დაკავებულებს ხუთიდან რვა წლამდე თავისუფლების აღკვეთა ემუქრებათ.

 

თბილისი, 21 ივნისი – Sputnik. იაღლუჯას საწვრთნელ სამხედრო ბაზაზე ჯარისკაცების მიმართ დამამცირებელი და არაადამიანური მოპყრობის საქმეზე დაკავებული შინაგან საქმეთა სამინისტროს ობიექტების დაცვის დეპარტამენტის თანამშრომლის, დიმიტრი დევდარიანის საქმეზე თბილისის საქალაქო სასამართლოში ნაფიც მსაჯულთა შერჩევის პროცესი დაიწყო. 

ახალწვეულთა მიმართ არაადამიანური მოპყრობის საქმეზე  დაკავებულია შსს–ს ორი თანამშრომელი დიმიტრი დევდარიანი და გიორგი ბიჩელაშვილი.  8 ივნისს გამართულ  სასამართლო პროცესზე დევდარიანმა მისი საქმის ნაფიცი მსაჯულების მხრიდან განხილვაზე თანხმობა განაცხადა, ბიჩიაშვილი კი წინააღმდეგი წავიდა. მისი საქმე ცალკე წარმოებად გამოეყო.

საქართველოს სისხლის სამართლის პროცესის თანახმად, ნაფიც მსაჯულთა სასამართლო 12 ადამიანისგან შედგება.

საბრალდებო ვერდიქტის გამოსატანად ხმათა სამი მეოთხედია აუცილებელი, წინააღმდეგ შემთხვევაში ბრალდებული უდანაშაულოდ უნდა იყოს ცნობილი. განსაკუთრებით მძიმე საქმეში კი განაჩენის გამოტანისას სასამართლო უნდა შედგებოდეს 12 კაცისგან და ვერდიქტი აუცილებლად უნდა იყოს ერთსულოვანი.

დევდარიანის ადვოკატის დავით ჭიკაიძის განცხადებით, მისი დაცვის ქვეშ მყოფი დუმილის უფლებას იყენებს და თავს დამნაშავედ არ ცნობს.

„დღევანდელ სხდომაზე დაიწყება ნაფიც მსაჯულთა შესარჩევად პროცედურული საკითხების მათ შორის  კითხვარების განსაზღვრა.  დავით დევდარიანი დუმილის უფლებას იყენებს.  იგი აღნიშნულ ფაქტთან დაკავშირებით სასამართლოში ჩვენებას აუცილებლად მისცემს. ჩვენ მისი უდანაშაულობის დამტკიცებას შევეცდებით“, – განაცხადა ჭიკაიძემ ჟურნალისტებთან. 

გამოძიებით დადგინდა, რომ შინაგან საქმეთა სამინისტროს ობიექტების დაცვის დეპარტამენტის საბრძოლო მომზადებისა და გადამზადების სამმართველოს ცვლის უფროსებმა გადაამეტეს სამსახურებრივ უფლებამოსილებას, სხვა ჯარისკაცების თანდასწრებით ვადიანი სამხედრო მოსამსახურეების მიმართ გამოიყენეს კანონით აკრძალული დასჯის მეთოდები, რომლითაც შელახეს მათი პირადი ღირსება, არსებითად დაარღვიეს მათი უფლებები, მიაყენეს მორალური და ფიზიკური ტკივილი და დააზიანეს სახელმწიფოს კანონიერი ინტერესები.

კერძოდ, 2020 წლის მარტში დევდარიანი სამხედროებს სპეციალური ეკიპირებით, რომელიც 10 კილოგრამს იწონის, ორი საათის განმავლობაში მუხლზე დამდგარს აიძულებდა, კბილის ჯაგრისით გაეხეხათ ყაზარმის საპირფარეშოს იატაკი.

ორი თვის შემდეგ, 2020 წლის მაისში მან გაიმეორა მსგავსი ქმედება სხვა სამხედროების მიმართ და მათ საპირფარეშოს ხეხვა 11 საათის განმავლობაში აიძულა.

დევდარიანი ასევე გადის სამხედრო მოსამსახურის ცემის ეპიზოდში 2020 წლის ივლისში.

მეორე დაკავებულს ასევე ბრალად ედება სამსახურებრივი უფლებამოსილების გადაჭარბებით სამხედროების მიმართ არაადამიანური და ღირსების შემლახავი მოპყრობა. ის სამ ეპიზოდში ფიგურირებს.

შსს-ს გენერალური ინსპექციის ინფორმაციით, დაკავებულების მიერ ჩადენილი დანაშაულები დასტურდება ათეულობით მოწმის პირდაპირი ჩვენებებით, ბრალდებულთა მობილურ ტელეფონებზე ჩატარებული კომპიუტერული ექსპერტიზის დასკვნებით, გამოძიების მიერ მოპოვებული ფოტო-მტკიცებულებებით, შინაგან საქმეთა სამინისტროდან გამოთხოვილი დოკუმენტებით და სხვა მტკიცებულებებით.

აპრილში სასამართლო მოსმენაზე ცნობილი გახდა, რომ საქმეში ობიექტების დაცვის დეპარტამენტის კიდევ თანამშრომელი, ბიჩელაშვილისა და დევდარიანის უშუალო უფროსი ფიგურირებდა. მარტის ბოლოს მან თავი მოიკლა. თვითმკვლელობამდე რვა თვით ადრე ის დაიკითხა.

0