წინასაარჩევნო პლაკატები

„მწვანე“ ეკონომიკა, სპორტული ბავშვები და უარი ნატოზე: საინტერესო წინასაარჩევნო დებატები

54
(განახლებულია 16:48 23.10.2020)
საპარლამენტო არჩევნებამდე რამდენიმე დღე რჩება და პოლიტიკურ პარტიებსაც სულ უფრო ნაკლები დრო რჩებათ, რათა მოსახლეობას თავიანთი პროგრამები გააცნონ.

„პირველი არხის“ ეთერში მორიგი პოლიტიკური დებატები გაიმართა. ამჯერად მასში მონაწილეობა ცხრა პოლიტიკური სუბიექტის წარმომადგენლებმა მიიღეს.

გადაცემის სტუმრები იყვნენ:

  • გიორგი ლაღიძე („მომავალი საქართველო")
  • მერაბ შარაბიძე („გაჩეჩილაძე - მწვანეთა პარტია")
  • ლაზარე ზაქარიაძე („ახალი ძალა")
  • ზაზა წერეთელი („ეკა ბესელია - სამართლიანობისთვის")
  • დავით მიროტაძე („რეფორმატორები")
  • გურამ ფალავანდიშვილი („ქართული იდეა")
  • ლაშა ცხადაძე („ეროვნულ-დემოკრატიული მოძრაობა")
  • ლელა გულედანი („არჩევანი სამშობლოსთვის")
  • თენგიზ ტყეშელაშვილი („საქართველოს განვითარების პარტია")

ეკონომიკური პროგრამა

„გაჩეჩილაძე - მწვანეთა პარტია“ აქცენტს აკეთდებს ე.წ. „მწვანე ეკონომიკაზე“ და ქვეყანაში მწვანე საწარმოთა გახსნაზე. პარტიის მიზანია - „საქართველოს მწვანე ტრანსფორმაცია“.

„ყველაფერი, რაც ეკოლოგიურია, ის ეკონომიურია. გარემოს დამაბინძურებელი ტექნოლოგიები, არამდგრადი მართვა ეკონომიკურ დანაკარგებთანაა დაკავშირებული. ჩვენს ქვეყანაში უკვე არის მწვანე ეკონომიკის ჩანასახები. მაგალითად, ჰიბრიდულ ავტომობილებზე გადასვლა, რაც წახალისებულია სახელმწიფოს მხრიდან. არსებობს ბევრი პერსპექტიული მიმართულება, რომლებიც ამ მიდგომას აბსოლუტურად რეალისტურს ხდის. სხვა გამოსავალი არც გვაქვს, ჩვენ ამ მიმართულებით უნდა წავიდეთ“, - განაცხადა შარაბიძემ.

პარტია „ახალი ძალის“ პროგრამა ითვალისწინებს აღმოსავლეთ ევროპის რეგიონში საქართველოს ნომერ პირველ რეფორმატორ ქვეყნად აღიარებას. საქართველომ უნდა გაატაროს ეკონომიკური რეფორმები, შეინარჩუნოს საბიუჯეტო გადასახადების დაბალი დონე, გააგრძელოს კერძო სექტორის მხარდამჭერი პროექტების დაფინანსება.

„მთავარი, რაც გვინდა ვთქვათ - ჩვენ არ ვიჩემებთ, რომ პროგრამას განვახორციელებთ, მაგრამ ვიჩემებთ, რომ ჩვენი სტრატეგიული ხედვა ზუსტია. ჩვენი ორგანიზაცია ყველაფერს გააკეთებს იმისთვის, რომ ქართველი დაუბრუნდეს მიწას“, - განაცხადა ზაქარიაძემ.

პარტიის „ეკა ბესელია - სამართლიანობისთვის“ პროგრამა ითვალისწინებს ეკონომიკური რეფორმების გატარებას.

„ჩვენ გვინდა, რომ სახელმწიფო ბიუჯეტზე მსჯელობა იყოს ღია და მთელმა საზოგადოებამ მიიღოს მასში მონაწილეობა და მხოლოდ მას შემდეგ, რაც პროფესიონალებთან და საზოგადოებასთან ერთად შეჯერდება ის საკითხები, რაზეც გვინდა, რომ სახელმწიფომ დახარჯოს ბიუჯეტი, მხოლოდ ამის შემდეგ მოხდეს მისი მიღება. მეორე - გვინდა გავათავისუფლოთ წნეხისგან მცირე და საშუალო ბიზნესი. ეს ნიშნავს გადასახადების შემცირებას ან მათგან სრულ გათავისუფლებას იმ საწარმოებისა, რომელთა შემოსავალი არის 5 ათას ლარამდე; და მესამე პრინციპი, რომელიც გვინდა განვახორციელოთ - ესაა ე.წ. 70/30 პრინციპი. ეს ნიშნავს, რომ გადასახადების 70% მოდიოდეს იმ საწარმოებზე, რომლებსაც მეტი შემოსავალი აქვთ, ასეთი კი დაახლოებით 30%-ია“, - განაცხადა წერეთელმა.

წერილი პუტინს, სამოთხე დედამიწაზე და კოოპერატივები სოფლად: ცოცხალი დებატები საქართველოში>>

პარტია „რეფორმატორების“ პროგრამის თანახმად, ბანკებს აუკრძალავენ უცხოურ ვალუტაში კრედიტების გაცემას. ბანკების წლიური საპროცენტო განაკვეთი კი 3%-მდე შემცირდება.

„დარწმუნებული ვარ, რომ ბევრი პოლიტიკური ძალა დაგვიჭერს მხარს ამ მიმართულებაში. ვინაიდან ბანკების თემა აწუხებს დღეს მთელ საქართველოს და ყველასთვის კარგადაა ცნობილი, როგორი პროცენტები გვაქვს. ზოგიერთი ქვეყანა პროცენტის განულებისკენ მიდის, 3% კი ის რეალობაა, რომელსაც ჩვენს ქვეყანაში შეიძლება მივაღწიოთ. ამის მიღწევა საკმაოდ მოკლე დროში შეიძლება“, - განაცხადა მიროტაძემ.

პარტია „ქართული იდეის“ პროგრამა ითვალისწინებს ქართული წარმოების აღორძინებას და სოფლის მეურნეობის ხელშეწყობას.

„რაც შეეხება ასფალტის დაგებას, ხიდების მშენებლობას, ჩვენი დევიზია - არც ერთი მეტრი ასფალტი არ უნდა დაიგოს მანამ, სანამ ქვეყანაში თუნდაც ერთი მშიერი და უსახლკარო ადამიანია. უნდა აშენდეს სახლები ან დაიდგას კარვები, სადაც ადამიანებს ექნებათ საშუალება დაიძინონ და მიირთვან ცხელი საჭმელი. ამას სჭირდება რამდენიმე ათეული მილიონი ლარი. მაგრამ სახელმწიფოში ამის გაკეთების ნება არ არსებობს. ეს კი ნომერი პირველი პრიორიტეტი უნდა იყოს“, - განაცხადა ფალავანდიშვილმა.

კაპიტალის ბაზრის განვითარება, სოფლის მეურნეობის დაფინანსების გაზრდა, ბრძოლა უმუშევრობასთან - ასეთია პარტია „ეროვნულ-დემოკრატიული მოძრაობის“ ეკონომიკური პროგრამის ნაწილი.

„რეალობაში ეს ძალიან მარტივად განხორციელებადია, თუ მიჰყვები სწორ მიმართულებას და სწორად აღიქვამ არსებულ სიტუაციას. ეკონომიკური მიმართულება ჩვენი მთავარი პრიორიტეტია და ჩვენ ვცდილობთ ისეთი მიმართულებით მივაწოდოთ საზოგადოებას ჯანსაღი აზრი, რომლის ფარგლებშიც ნამდვილად შევძლებთ განვითარებას ეკონომიკური მიმართულებით“, - აღნიშნა ცხადაძემ.

პარტიის „არჩევანი სამშობლოსათვის“ პროგრამის თანახმად, გათვალისწინებულია 12%-იანი ეკონომიკური ზრდა, ასევე საარსებო მინიმუმის ზრდა.

„რეგიონულ-კლასტერული ეკონომიკა ქმნის რეგიონის უნიკალურ კომპეტენციას, უნიკალურ სპეციალიზაციას. უნდა შეიქმნას კლასტერული რუკა და ყველა რეგიონი იყოს სპეციალიზებული იმ რესურსებზე, რა რესურსებსაც ფლობს. ეს კერძო სექტორის, სახელმწიფოს, სამოქალაქო სექტორის, ასევე კვლევითი ცენტრების უნიკალური თანამშრომლობაა. სწორედ აქ ჩნდება ინოვაციები“, - განაცხადა გულედანმა.

„საქართველოს განვითარების პარტიის“ ეკონომიკური პროგრამა ითვალისწინებს საქართველოს განვითარების ბანკის შექმნას, კაპიტალის სწრაფ გადანაწილებას მოქალაქეებზე. ასევე საგადასახადო სისტემის შექმნას, რომელიც ორიენტირებული იქნება დამწყებ, მცირე და საშუალო მეწარმეებზე.

„საქართველოს განვითარების ბანკი, რომელსაც ექნება სხვადასხვა ფონდი, შექმნის ძალიან ძლიერ სოფლის მეურნეობის ეკონომიკას, ძალიან ძლიერ ინოვაციების ეკონომიკას. გაძლიერდება ასევე ქართული წარმოება, მომსახურების სექტორი, შეიქმნება ქართული ავიახაზები, გაძლიერდება საქართველოს რკინიგზა, ლოგისტიკური კვანძები, პორტები და ა.შ.“, - განაცხადა ტყეშელაშვილმა.

პარტია „მომავალი საქართველოს“ ეკონომიკურ პროგრამაში მთავარი აქცენტი კეთდება სიღარიბესთან და უმუშევრობასთან ბრძოლაზე. პარტიის პროგრამა ითვალისწინებს პენსიებისა და სოციალური დახმარების გაორმაგებას, გადასახადების შემცირებას და ქვეყანაში არანაკლებ 100 ათასი სამუშაო ადგილის შექმნას.

„ჩვენ უნდა განვავითაროთ მცირე და საშუალო ბიზნესი. სახელმწიფომ უნდა გასცეს დაბალპროცენტიანი გრძელვადიანი კრედიტები და ამით ხელი შეუწყოს მცირე და საშუალო ბიზნესის განვითარებას. მათ შორის ბანკები უნდა წაახალისოს ამ მიმართულებით, რომ გაიცეს დაბალპროცენტიანი კრედიტები. სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია სოფლის მეურნეობის განვითარება და ხელშეწყობა. სოფლის მეურნეობა გადაარჩენს საქართველოს. ჩვენს სახელმწიფოს ამ მხრივ აქვს უზარმაზარი რესურსი და ეს რესურსი უნდა იქნეს გამოყენებული“, - განაცხადა ლაღიძემ.

განათლება

პარტიაში „ეკა ბესელია - სამართლიანობისათვის“ მიაჩნიათ, რომ თანამედროვე ტექნოლოგიები განათლების სისტემაში პრიორიტეტული უნდა იყოს.

„ჩვენ გვინდა გავაძლიეროთ უმაღლესი განათლება გარკვეული მიმართულებებით, მაგალითად, ახალი ტექნოლოგიების კუთხით. მთელი მსოფლიო ეტაპობრივად გადადის თანამედროვე ტექნოლოგიებზე და ჩვენ ვფიქრობთ, რომ აღნიშნული მიმართულება უნდა გახდეს პრიორიტეტული ჩვენს სისტემაში. რასაკვირველია, პედაგოგების და მასწავლებლების ანაზღაურება უნდა გაიზარდოს და მათ ნორმალური მუშაობის პირობები ჰქონდეთ“, - განაცხადა წერეთელმა.

პარტია „რეფორმატორებში“ მიაჩნიათ, რომ განათლების სისტემაში აუცილებელია რეფორმების გატარება, რომლებიც უნდა შემუშავდეს დარგის სპეციალისტების მონაწილეობით.

„განათლების სისტემა ახლა კრიზისშია არა მარტო საქართველოში, არამედ მთელ მსოფლიოში. და ის, რომ ამ მიმართულებით საჭიროა რეფორმები - სავსებით ნათელია. ბუნებრივია, ჩვენ, „რეფორმატორებს“ გვაქვს გარკვეული ხედვა, მაგრამ ეს უფრო გლობალური პროცესია და, ვფიქრობ, ჩვენი მხრიდან გარკვეული რეცეპტის გამოწერა იქნება არასერიოზული“, - აღნიშნა მიროტაძემ.

პარტია „ქართული იდეა“ დღევანდელ განათლების სისტემას კატასტროფულს უწოდებს და მის ძირფესვიანად შეცვლას აპირებს.

„ვაპირებთ ამ კატასტროფული სისტემის დემონტაჟს. სიტუაცია კატასტროფულია, საშინელი სიტუაციაა ამ კუთხით. ახლა სკოლებში უნდათ შემოიღონ სექსუალური აღზრდა, რომელიც მოიცავს ჰომოსექსუალიზმის პროპაგანდას. უკვე მეშვიდე კლასში ჩნდება ინფორმაცია პრეზერვატივზე. ჩვენ ფაქტობრივად ვართ ოკუპირებული ამ ბინძური ძალის მიერ“, - განაცხადა ფალავანდიშვილმა.

პარტია „ეროვნულ-დემოკრატიულ მოძრაობაში“ ფიქრობენ, რომ აუცილებელია პედაგოგების გადამზადება და მათი კვალიფიკაციის ამაღლება.

„მასწავლებლებმა შეიძლება იცოდნენ კონკრეტული დარგი, რომელსაც პედაგოგიური თვალსაზრისით გადასცემენ თავიანთ მოსწავლეებს, მაგრამ ყველაზე მნიშვნელოვანია სწავლების ხელოვნება და მეთოდოლოგია. მე შეიძლება ვიცოდე დარგი, მაგრამ მისი სწავლების პროფესიონალიზმი არ გამაჩნდეს. შესაბამისად, ძალიან ბევრი ახალი გარემოებაა შემოსატანი განათლების სისტემაში. მაგრამ არის ერთი მნიშვნელოვანი გარემოება: მასწავლებლები უნდა გადამზადდნენ და ამავდროულად შეიქმნას პროფესიული სასწავლებლები, რომლებიც ახალ დარგებს და ახალ მიმართულებებს განავითარებენ“, - აღნიშნა ცხადაძემ.

პარტიაში „არჩევანი სამშობლოსათვის“ მიიჩნევენ, რომ განათლების სისტემა ორიენტირებული უნდა იყოს იმაზე, რომ ბავშვებს თვითრეალიზაციის შესაძლებლობა მისცეს.

„ბავშვებმა უნდა ისწავლონ პრობლემების გადაწყვეტა. უნდა შეისწავლონ გუნდურობა, ვინაიდან ეს მათი განვითარებისთვის მნიშვნელოვანია. ბავშვები უნდა იყვნენ კარგი ლიდერები, ჰქონდეთ კომუნიკაციის უნარები. ასევე უნდა შეიქმნას ეროვნული პროგრამა, სადაც ჩამოყალიბდება ფასეულობათა სისტემა“, - განაცხადა გულედანმა.

„საქართველოს განვითარების პარტიაში“ მიიჩნევენ, რომ განათლების სისტემის განვითარება საჭიროა სამი მიმართულებით.

„პირველი არის პროფესიული განათლება. იმის გამო, რომ ჩვენ არ გვაქვს პროფესიული განათლება, ჩვენ ვერ ვქმნით ექსპორტის ეკონომიკას, ჩვენ არ გვყავს ინჟინრები, არ გვყავს წარმოების სპეციალისტები. ჩვენ ვიწვევთ უცხოელ სპეციალისტებს და ჩვენი ფული გაედინება. მეორე მიმართულება - არის სპორტი ადრეული ასაკიდან. სახელმწიფომ სრულად უნდა დააფინანსოს თუნდაც სპორტის ერთი სახეობა, რათა ახალგაზრდობას განვითარების შესაძლებლობა მისცეს. და მესამე მიმართულება - პედაგოგების გადამზადებაა“, - განაცხადა ტყეშელაშვილმა.

პარტია „მომავალ საქართველოში“ აქცენტს ასევე აკეთებენ პედაგოგების გადამზადების აუცილებლობაზე და ახალი პროფესიული სასწავლებლების გახსნაზე. გარდა ამისა, როგორც ლაღიძემ აღნიშნა, ყურადღება უნდა დაეთმოს ქართული ენის შესწავლას იქ, სადაც ეთნიკური უმცირესობები ცხოვრობენ.

„პედაგოგები უნდა გადამზადდნენ. უნდა დაენიშნოთ უფრო მაღალი ხელფასები, რათა მათ ჰქონდეთ მაღალი მოტივაცია, ჩავიდნენ ამ რეგიონებში და შეასწავლონ ქართული ენა ეთნიკური უმცირესობების წარმომადგენლებს. ისინი არიან ჩვენი ქვეყნის სრულფასოვანი მოქალაქეები და უნდა იცოდნენ სახელმწიფო ენა“, - აღნიშნა ლაღიძემ.

„გაჩეჩილაძე - მწვანეთა პარტიის“ პროგრამაში განათლება და მეცნიერება გაერთიანებულია და ეს ორი მიმართულება ურთიერთდამოკიდებულია.

„მეცნიერება აბსოლუტურად მოიშალა ჩვენს ქვეყანაში და შესაბამისად დაეტყო სასწავლებლებსაც ყველა დონეზე. ჩვენი პარტიის პრიორიტეტებიდან გამომდინარე, ჩვენ მოვახმართ ძალისხმევას იმას, რომ სკოლებშიც და განათლების შემდგომ დონეებზეც გაძლიერდეს გარემოს დაცვითი განათლების საკითხები“, - განაცხადა შარაბიძემ.

საგარეო პოლიტიკა

პარტია „ეკა ბესელია - სამართლიანობისთვის“ მხარს უჭერს საქართველოს ინტეგრაციას ევროკავშირსა და ნატოში.

„ეს მნიშვნელოვანია, ვინაიდან ევროკავშირისკენ მისწრაფება ნიშნავს იმას, რომ ისწრაფოდე, ქვეყანაში გაატარო დემოკრატიული რეფორმები. ეს ნიშნავს, რომ ქვეყანაში ჩამოყალიბდება დემოკრატიული სისტემები, ამ სისტემის მთავარი საფუძველი კი თავისუფალი და დემოკრატიული სასამართლო სისტემაა“, - განაცხადა წერეთელმა.

პარტია „რეფორმატორებში“ პრიორიტეტულად აშშ-თან საქართველოს მოკავშირეობას და ჩრდილოატლანტიკურ ალიანსში ინტეგრაციას მიიჩნევენ.

„რასაკვირველია, ევროკავშირთან ურთიერთობა ჩვენთვის მნიშვნელოვანია ეკონომიკური თვალსაზრისით, ასევე დემოკრატიული განვითარების თვალსაზრისით. თუმცა ნატოსთან ინტეგრაცია სასიცოცხლოა და აშშ-თან პირდაპირი თანამშრომლობა გადამწყვეტია იმ ფონზე, რაც რეგიონში ხდება. ასევე აუცილებელია მეზობლებთან გვქონდეს კარგი ურთიერთობა“, - აღნიშნა მიროტაძემ.

საქართველოს ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენა და ნატოში ინტეგრაციაზე უარი პარტია „ქართული იდეის“ საგარეო პოლიტიკური კურსის მთავარი პრიორიტეტია.

„მე ნატოს წინააღმდეგი ვარ, რადგან ნატო არა მხოლოდ სამხედრო ორგანიზაცია, არამედ იდეოლოგიური ორგანიზაციაცაა. ნატო აღიზიანებს რუსეთს. რუსეთის მთავრობას არაერთხელ განუცხადებია, რომ თუ ჩვენ უარს ვიტყვით ნატოზე, შევძლებთ ვილაპარაკოთ ტერიტორიული მთლიანობის აღდგენაზე. ნატო ჩვენ არაფერში არ გვჭირდება“, - განაცხადა ფალავანდიშვილმა.

პროდასავლურ კურსსა და ევროკავშირთან ინტეგრაციას ირჩევს „ეროვნულ-დემოკრატიული მოძრაობა“.

„ჩვენ ყველაფერი უნდა გავაკეთოთ, რათა ვიყოთ გათანაბრებული  ევროპის ქვეყნებთან, რომლებსაც შესანიშნავად აქვთ დაცული როგორც ტერიტორიული მთლიანობა, ისე შინაარსობრივი განვითარება. ქვეყნების დონე გაცილებით მაღალია. აქედან გამომდინარე, მიგვაჩნია, რომ დასავლური ორიენტაცია არის ჩვენი ქვეყნის ერთ-ერთი მთავარი პრიორიტეტი“, - განაცხადა ცხადაძემ.

ევროპული ფასეულობები მნიშვნელოვანია, მაგრამ ეს არ ნიშნავს, რომ საქართველომ არ უნდა აწარმოოს დიალოგი რუსეთთან, ფიქრობენ პარტიაში „არჩევანი სამშობლოსათვის“.

„ჩვენ მიგვაჩნია, რომ შუამავლები არ გვჭირდება, რათა აფხაზებთან და ოსებთან ვილაპარაკოთ. უნდა იყოს მეტი სახალხო დიპლომატია. საგარეო პოლიტიკას რაც ეხება, პირველ რიგში, ჩვენ უნდა გავითვალისწინოთ ჩვენი ქვეყნის ინტერესები. რა თქმა უნდა,  კეთილმეზობლური ურთიერთობები რეგიონში, მშვიდობიანი გზით კონფლიქტების მოგვარება. აქ შეიძლება ინტერესების დაბალანსება ძალიან კარგად. მაგრამ საჭიროა მუშაობა, ძალიან ბევრი მუშაობა იმისთვის, რომ გამოიკვეთოს, ვის რა ინტერესი აქვს“, - აღნიშნა გულედანმა.

„გაჩეჩილაძე - მწვანეთა პარტიაში“ აცხადებენ, რომ წარმოადგენენ მკვეთრად გამოხატული პროდასავლური ორიენტაციის ძალას.

„ჩვენ, რასაკვირველია, მხარს ვუჭერთ საქართველოს მოსახლეობის დიდი ნაწილის გადაწყვეტილებასა და სწრაფვას ევროპულ და ევროატლანტიკურ სტრუქტურებში ინტეგრაციისკენ“, - აღნიშნა შარაბიძემ.

„საქართველოს განვითარების პარტიის“ საგარეო პოლიტიკური კურსი მიმართულია ძლიერი სახელმწიფოს შექმნისკენ, რომელსაც ვერავინ უკარნახებს გარედან, რა გააკეთოს.

„ჩვენ მიგვაჩნია, რომ სახელმწიფოს უნდა ჰქონდეს თავისი ხედვა, თავისი დოქტრინა. ამიტომ ჩამოვაყალიბეთ ე.წ. ახალი ისრაელის იდეა, რაც ნიშნავს იმას, რომ ჩვენი სახელმწიფო უნდა გახდეს რეალურად ძლიერი, თვითმყოფადი ქვეყანა. საქართველოს უნდა ჰქონდეს აბსოლუტური უსაფრთხოება - რაც გულისხმობს ძლიერ ჯარს, ძლიერ სარეზერვო ბატალიონებს. და მეორე, რაც ძალიან მნიშვნელოვანია - არის საგარეო პოლიტიკის ჩართვა ეკონომიკის განვითარებაში. ეს უმნიშვნელოვანესი ასპექტია“, - აღნიშნა ტყეშელაშვილმა.

საქართველოს ინტეგრაცია ნატოსა და ევროკავშირში სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია პარტია „მომავალი საქართველოს“ აზრით. თუმცა საქართველოს ალიანსში გაწევრიანებამდე, მათი შეხედულებით, საჭიროა ქვეყნის ტერიტორიაზე აშშ-ის ჯარების განთავსება.

„ჩვენი გეოპოლიტიკური მდებარეობის გათვალისწინებით, მნიშვნელოვანია ჩვენს სტრატეგიულ პარტნიორთან სამოკავშირეო შეთანხმების გაფორმება. ის, რაც დღეს ხდება ჩვენს რეგიონში, ჩვენს სახელმწიფოებრიობას ემუქრებიან, ჩვენს უსაფრთხოებას ემუქრებიან. მე არ მომერიდება ამის თქმა - საქართველოში უნდა განთავსდეს აშშ-ის საჯარისო შენაერთები. ეს არის ერთმნიშვნელოვნად ჩვენი სუვერენიტეტის განმტკიცების შესაძლებლობა, ეს სჭირდება ჩვენს საზოგადოებას, ყველამ უნდა დაინახოს, რომ საქართველოს ჰყავს ძლიერი მოკავშირე“, - განაცხადა ლაღიძემ.

საპარლამენტო არჩევნები საქართველოში 31 ოქტომბერს ჩატარდება. არჩევნებში 48 პარტია და ორი ბლოკი მონაწილეობს.

54
თემები:
საქართველოს საპარლამენტო არჩევნები 2020 (595)
სამშვიდობოები მთიან ყარაბაღში

სირიელი თურქმენები ყარაბაღში: ომში წასვლა თუ დიდი გადასახლება?

5
(განახლებულია 17:34 27.11.2020)
შეიარაღებულმა კონფლიქტმა მთიან ყარაბაღში რამდენიმე ათასი სირიელი ბოევიკი მიიზიდა, რომლებიც საბრძოლო მოქმედებების ზონაში თურქეთის შუამდგომლობით აღმოჩნდნენ და აზერბაიჯანის მხარეს იბრძოდნენ

სირიელი ბოევიკი-ახალმოსახლეები ომის შემდგომი მთიანი ყარაბაღისთვის რეალობად შეიძლება იქცნენ. ისტორიაში ამის არაერთი ანალოგი მოიპოვება, მაგალითად, ალბანელების გადასახლება სერბეთის კოსოვოში ოსმალეთის იმპერიის ეპოქაში. თურქეთისთვის ეს ორგანიზებული მიგრაცია - დამატებითი შესაძლებლობაა, საფუძვლიანად მოიკიდოს ფეხი სამხრეთ კავკასიაში, თანაც დიდი ხნით.

შეიარაღებულმა კონფლიქტმა მთიან ყარაბაღში რამდენიმე ათასი სირიელი ბოევიკი მიიზიდა, რომლებიც საბრძოლო მოქმედებების ზონაში თურქეთის შუამდგომლობით აღმოჩნდნენ და აზერბაიჯანის მხარეს იბრძოდნენ. სამმხრივი შეთანხმების მიღწევისა და ომის შეწყვეტის დღიდან არაფერი თქმულა ტურისტი-ტერორისტების სამშობლოში დაბრუნებაზე. დიდია ალბათობა, რომ სირიელები თავიანთი ოჯახებით აზერბაიჯანისთვის დაბრუნებულ რაიონებში დასახლდნენ.

ტელეარხ Sky News Arabia-ს ინფორმაციით, თურქეთის მთავრობა ხელს უწყობს თურქმენული ოჯახების მიგრაციას სირიის ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან მთიანი ყარაბაღის რაიონებში (მათ აზერბაიჯანის მოქალაქეობას ჰპირდებიან), რათა რეგიონის დემოგრაფია შეცვალოს. თურქეთს უკვე აქვს მსგავსი ტრანსფორმაციის გამოცდილება ქალაქ აფრინში (სირიის ჩრდილო-აღმოსავლეთი), სადაც დღეს ადგილობრივი მოსახლეობის მხოლოდ შვიდი პროცენტიღაა დარჩენილი.

ჩრდილო-აღმოსავლეთ სირიის ავტონომიური ადმინისტრაციის წარმომადგენელმა შაფან ალ-ხაბურიმ Sky News Arabia-სთვის მიცემულ ინტერვიუში დაადასტურა ინფორმაცია თურქეთის მთავრობის ინიციატივის შესახებ, რომელიც მთიანი ყარაბაღის რეგიონში სირიელი ოჯახების გადასახლებას ეხება, და ხაზი გაუსვა, რომ თურქეთის ხელისუფლება არ ივიწყებს 1923-1929 წლებში ყარაბაღის ტერიტორიაზე „წითელი ქურთისტანის რესპუბლიკის“ არსებობას, რომლის დედაქალაქიც ლაჩინში მდებარეობდა.

ეს პროექტი სულაც არ განეკუთვნება ფანტასტიკის სფეროს. ახალმოსახლე თურქმენები ტერორისტული გამოცდილებით წარმოადგენენ სავსებით მომზადებულ „სამხედრო კონტინგენტს“, რომელიც მზადაა, მოკრძალებული ანაზღაურების სანაცვლოდ ნებისმიერ ადგილას ნებისმიერს დაუპირისპირდეს. ხოლო ყარაბაღის ჰიპოთეტური გარდაქმნა „კავკასიურ კოსოვოდ“ ანკარას შესაძლებლობას მისცემს, ნებისმიერ დროს მიიღოს ზომები მოძმე ხალხის დასაცავად. თურქეთის პარლამენტმა უკვე მოიწონა აზერბაიჯანში ჯარის გაგზავნის საკითხი. და ეს მხოლოდ დასაწყისია სამხრეთ კავკასიაში დიდი გეოპოლიტიკური თამაშისა - რუსეთში აკრძალული ტერორისტული ორგანიზაციების - „ჯებხათ ან-ნუსრას“, „ფირქათ ხამზას“, „სულთან მურადის“ და ექსტრემისტული ქურთული დაჯგუფებების მონაწილეობით.

კავკასიის ახალი „იანიჩრები“

თურქეთის მხარე ოფიციალურად უარყოფს აზერბაიჯანში დაქირავებული მეომრების გაგზავნას და აცხადებს, რომ სომხეთს ეხმარებიან ქურთისტანის მუშათა პარტიის ბოევიკები, რომლებიც ათწლეულებია, თურქეთის ხელისუფლებას ებრძვიან. ბაქოში ამტკიცებენ, რომ სომხეთის მხარეს არიან სირიელი და ლიბანელი ბოევიკები, რაც ტექნიკურად შესაძლებელია, მაგრამ უკვე არააქტუალური. მყიფე მშვიდობას დრო გამოცდას უწყობს. აუცილებელია ყარაბაღის ჩიხიდან დიპლომატიური გამოსავლის ძიება და არა ახლო აღმოსავლეთიდან საეჭვო წარსულის მქონე „კოლონიალისტების“ ჩასახლება.

შეგახსენებთ, რომ ლატაკიისა და ალეპოს პროვინციებში 100 ათასამდე სირიელი თურქმენი ცხოვრობს, რომლებიც არაერთ ტერორისტულ ორგანიზაციასთან არიან დაკავშირებული და მრავალი წელია, სირიის სამთავრობო ძალებს ებრძვიან. თურქეთის ხელისუფლება თურქმენების შეიარაღებულ ფორმირებებს ეხმარება. მედიარესურსმა Аfrinpost-მა 23 ნოემბერს განაცხადა, რომ თურქეთის ხელისუფლებამ სირიის ჩრდილოეთში, ქურთული რეგიონის ცენტრში, აფრინში გახსნა ორი ოფისი მთიან ყარაბაღში, „აზერბაიჯანის არმიის მიერ დაკავებულ ტერიტორიაზე“, ოჯახებით გადასახლების მსურველთა დასარეგისტრირებლად. ოფისებთან უკვე რიგები დგას (უპირატესად, ხომსის პროვინციიდან). როგორც ჩანს, ამ ხალხის მოტივაციაზე კარგად იზრუნეს. მთიან ყარაბაღში მიგრანტების გასაგზავნად თურქეთის დაზვერვას მათი მონაცემები თავის ბაზაში შეჰყავს.

ქურთული კულტურის აზერბაიჯანული ცენტრის ხელმძღვანელის, ფაჰრადინ ფაშაევის შეფასებით, დღეს აზერბაიჯანში 240 ათასამდე ქურთი ცხოვრობს, მაგრამ თურქეთი მთიან ყარაბაღში არა ახლო აღმოსავლეთში მცხოვრები ქურთების, არამედ თურქმენების გადმოსახლებას გეგმავს. მისაღებია თუ არა ეს აზერბაიჯანისთვის, რომ აღარაფერი ითქვას სომხურ მოსახლეობაზე?

1923 წლის აღწერის თანახმად, მთიანი ყარაბაღის ავტონომიურ ოლქში მოსახლეობის 94%-ს სომხები შეადგენდნენ, 6%-ს კი აზერბაიჯანელები. ქურთები და რუსები აშკარა უმცირესობაში იყვნენ. საბჭოთა ხელისუფლების პერიოდში ყარაბაღში სომხური მოსახლეობა 77%-მდე შემცირდა, აზერბაიჯანული კი 21%-მდე გაიზარდა. 1990-იანი წლების დასაწყისში გაჩაღებულმა ომმა ვითარება შეცვალა. დემოგრაფიული შემადგენლობა რთულად პროგნოზირებადი გახდა.

სამხედროების საქმიანი დღეები

რუსი სამშვიდობოები მთიანი ყარაბაღის სომხურ ნაწილში ძალას არ იშურებენ ომის შემდგომი ცხოვრების მოსაწესრიგებლად. ინჟინერ-გამნაღმველები საინჟინრო დაზვერვას აწარმოებენ, რათა განაღმონ გზები, გაწმინდონ დამწვარი ტექნიკისგან. სტეპანაკერტში აღდგენილია საგზაო მოძრაობა, საცხოვრებელი სახლებისა და სამოქალაქო ობიექტების ელექტრო- და წყალმომარაგება, მოქმედებს ჰუმანიტარული ცენტრი... სახლებს დაუბრუნდა რამდენიმე ათასი ადგილობრივი მოსახლე.

აზერბაიჯანისა და რუსეთის პრეზიდენტებისა და სომხეთის პრემიერ-მინისტრის მიერ 9 ნოემბერს ხელმოწერილი სამმხრივი განცხადების თანახმად, 25 ნოემბერს აზერბაიჯანული ჯარის ქვედანაყოფებმა ქელბაჯარის რაიონი დაიკავეს, 20 ნოემბერს - აგდამის რაიონი და მალე (1 დეკემბერს) მათ ხელში ლაჩინის რაიონი გადავა. აზერბაიჯანული მხარისთვის ტერიტორიების გადაცემა, რუსი სამშვიდობოების შუამდგომლობით, არ ითვალისწინებს 1992 წელს იძულებით გადაადგილებულ პირთა მომენტალურ დაბრუნებას.

ყარაბაღის შემდგომი ბედი დიდწილად დამოკიდებულია ავტონომიური რესპუბლიკის ჯარსა და სამხედრო-პოლიტიკურ ხელმძღვანელობაზე. შვიდი რაიონის ტრანსფორმაცია სომხური „უსაფრთხოების ზონიდან“ ისეთივე დაცლილ და სახიფათო აზერბაიჯანულ ზონად - მეტად არასასურველია. შვიდი რაიონის სირიელი თურქმენებით დასახლების ალბათობა არსებობს. 28 წლის შემდეგ „არსად“ ასობით ათასი აზერბაიჯანელი დევნილის დაბრუნება, რომლებმაც უკვე მოიკიდეს ფეხი ახალ ადგილებზე, ძალიან რთული ამოცანაა. ასე შეიძლება ჩანაცვლდეს ერთი ეთნოსი მეორით.

ამას წინათ აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა თურქეთის თავდაცვის სამინისტროს მაღალჩინოსნებთან შეხვედრისას განაცხადა, რომ რუსეთსა და თურქეთს „თანაბარი როლი“ მიუძღოდათ კონფლიქტის გადაჭრაში. თურქეთის სამხედრო მრჩევლები ქვეყანაში მრავლად არიან. მათი სოლიდური რაოდენობა ყარაბაღისგან მოშორებულ, მაგრამ სომხეთთან მოსაზღვრე ნახჭევნის ავტონომიაში, მეტყველებს ბაქოსა და ანკარის მზადყოფნაზე დიდი ომისთვის მთელ „სომხურ ფრონტზე“. რუსეთმა საომარი მოქმედებების შეწყვეტას ხელი შეუწყო და ამით ყველა კმაყოფილი არ არის.

თურქეთის თავდაცვის მინისტრმა ხულუსი აკარმა 24 ნოემბერს განაცხადა, რომ რუსეთთან მოლაპარაკება სამმხრივი შეთანხმების მიღწევის შემდეგაც გრძელდება. თურქეთის პატრულირება ყარაბაღში სადამკვირვებლო პუნქტებს შორის იგეგმება და, როგორც ჩანს, ყველაზე მნიშვნელოვანია: „ჩვენ მას აზერბაიჯანელებთან მოლაპარაკებების შესაბამისად განვახორციელებთ“.

სავსებით ნათელია, რომ საუბარი არ არის ერთობლივ სადამკვირვებლო ცენტრზე. ანკარა მზადაა მოქმედებისთვის რეგიონის ინტერესებისა და კონფლიქტის მხარეთა შორის მშვიდობის დამყარების ლოგიკის საწინააღმდეგოდ. შესაძლოა, „ახალი მშვიდობა“ ყარაბაღში ვიღაცას ძალიან უშლიდეს ხელს.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს!

5
თემები:
რუსეთი დღეს
გოგონა გაკვეთილზე

სამი მთავარი პრობლემა, რომლებსაც განათლება გადააწყდა პანდემიის დროს

11
(განახლებულია 16:40 27.11.2020)
ვინ ადაპტირდება ონლაინ–სწავლებაზე ყველაზე მარტივად, შეიძლება თუ არა ტრადიციული სწავლება ვირტუალური კურსებით შეიცვალოს და როგორ შეიძლება „დავამეგობროთ“ ასაკოვანი პედაგოგები სოციალურ ქსელებთან?

დიანა კურმანოვა

ამ კითხვებზე პასუხების გაცემას „როსსოტრუდნიჩესტვოს“ ფორუმზე შეეცადნენ.

კორონავირუსი, რა თქმა უნდა, ნეგატიური მოვლენაა. თუმცა განათლების სფეროსთვის აქაც შეიძლება მოიძებნოს ახალი შესაძლებლობები. ამგვარ დასკვნამდე მივიდნენ „როსსოტრუდნიჩესტვოს“ ფორუმის სპიკერები 2019-2020 წლების პროგრამებზე მსჯელობისას, რომელიც ფედერალური პროექტის „კადრები ციფრული ეკონომიკისთვის“ ფარგლებში გაიმართა 26 ნოემბერს Россия сегодня-ს მულტიმედიურ პრეს-ცენტრში.

„როსსოტრუდნიჩესტვომ“ 40 საგანმანათლებლო პროექტი გამოუშვა სარეალიზაციოდ, რომლებითაც 92 ქვეყნის 100 ათასზე მეტმა მცხოვრებმა ისარგებლა“, — აღნიშნა სააგენტოს ხელმძღვანელის მოადგილემ პაველ შევცოვმა.

ყველა ამ პროექტს აერთიანებდა საერთო მიზანი: დახმარებოდნენ მოსწავლეებს, სტუდენტებსა და პედაგოგებს ახალ ტექნოლოგიებში გარკვევაში, ვინაიდან თანამედროვე ცხოვრება „ციფრულში“ გადადის: ონლაინ სულ უფრო მეტი საკითხის გადაჭრა ხდება შესაძლებელი. 2019 წლისგან განსხვავებით, „როსსოტრუდნიჩესტვო“ 2020 წელს, პანდემიის გამო, თითქმის ყველა პროექტს ონლაინ რეჟიმში ახორციელებდა. ერთი მხრივ, პროგრამას ეს წაადგა, მეორე მხრივ კი პანდემიამ გამოავლინა პრობლემები, რომლებსაც ინტერნეტში მოსწავლეებიც აწყდებიან და პედაგოგებიც.

ციფრული უთანასწორობა სოციალურ ნაპრალს ნიშნავს

რუსეთის საზოგადოება „ზნანიეს“ თავმჯდომარის ლიუბოვ დუხანინას თქმით, პანდემია აღრმავებს ნაპრალს ტექნიკურად მომზადებულ ადამიანებსა და იმ მოქალაქეებს შორის, რომლებსაც ან შესაბამისი აღჭურვილობა არ აქვთ ონლაინზე გადასასვლელად, ან ცოდნა მედიაგანათლების სფეროში.

„ამიტომაც მნიშვნელოვანია არა მარტო IT–სპეციალისტებზე ორიენტირებული პროექტები, არამედ მასობრივი პროექტები“, — განაცხადა მან.

მარტო 2019 წელს „როსსოტრუდნიჩესტვომ“ 250 მასობრივი ღონისძიება გამართა: ვირტუალური რეალობის დღეები, VR-მუზეუმები, სასწავლო კურსები და ბიზნეს–ჰაკატონები — გუნდური შეჯიბრები ინოვაციური პროექტების შემქმნელებისთვის. რაც ყველაზე მნიშვნელოვანია, ონლაინ–პლატფორმები ხელმისაწვდომი იყო ყველასთვის — მაგალითად, შეიძლებოდა მუზეუმის ექსპოზიციების ნახვა ვირტუალური რეალობის სათვალის გარეშე, ამასთან შეიძლებოდა პროგრამების უმეტესობაში ტელეფონით შესვლა.  

თაობათა პრობლემა

„გაკვეთილების ონლაინ–ფორმატთან ადაპტირება ყველაზე მეტად „ძველი სკოლის“ პედაგოგებს გაუჭირდათ — ყოველდღიურ ცხოვრებაში ისინი იშვიათად სარგებლობენ ინტერნეტით. ამ ნაკლის აღმოფხვრაში მათ პროექტი „ციფრული კურატორი“ ეხმარება, რომელიც ბელარუსზეც ვრცელდება“, — ამბობს ლიუბოვ დუხანინა.

ციფრული განათლების კურსები 1800-მა ადმიანმა გაიარა ბელარუსში, მათ შორის იყვნენ როგორც მინსკელი, ისე სხვა ქალაქების მასწავლებლები.

კვალიფიკაციის ასამაღლებელი კურსები პედაგოგებს ახალგაზრდების გაგებაშიც ეხმარება. მაგალითად, იყენებენ რა აქტიურად ონლაინ–ინსტრუმენტებს, მასწავლებლებს ესმით, რომ ბავშვებს აქვთ უნარი, აღიქვან დიდი ტექსტები ინტერნეტში, თუ ისინი სწორად იქნება გაფორმებული.

ახლა პედაგოგებისთვის განკუთვნილი ამ პროექტებით ყაზახეთი და უზბეკეთიც დაინტერესდნენ.

ბავშვებს განსაკუთრებული მიდგომა სჭირდებათ

„ონლაინ–პროგრამებს ყველაზე უკეთ ბავშვები ითვისებენ“, — მიაჩნია პაველ შევცოვს. მის მოსაზრებას ადასტურებენ პროექტ „ინჟინირიუმის“ ავტორები, რომელიც „როსსოტრუდნიჩესტვოს“ დახმარებით შექმნეს ბაუმანის სახელმწიფო ტექნიკური უნივერსიტეტის სპეციალისტებმა.

„ინჟინირიუმი — ეს საგანმანათლებლო ცენტრების ქსელია, რომლებშიც უკვე მიიღო მონაწილეობა 40 ქვეყნის შვიდი ათასმა ბავშვმა, — ამბობს ცენტრ „რუსეთის კომპოზიტების“ ხელმძღვანელი მარგარიტა სტოიანოვა. — ჩვენ წერტილი გვაქვს ყაზახეთში, ალმათში, სადაც პროგრამირების, 3D მოდელირებისა და რობოტოტექნიკის გაკვეთილები მიმდინარეობს. ჩვენს ონლაინ–კურსებზე მოთხოვნაა არა მარტო დსთ-ში. ჩვენ უკვე შემოგვიერთდა ავსტრალია, ვინაიდან პროგრამებს ინგლისური სუბტიტრები ახლავს. და ეს ეფექტური პოპულარიზაციაა არა მარტო ინჟინერიისა, არამედ რუსული ენისაც. ენის სწავლა ყოველთვის უფრო მარტივია საინტერესო თემებით“.

სტოიანოვას აზრით, ონლაინ–გარემოს განვითარება ვერ შეცვლის ტრადიციულ განათლებას,  ვინაიდან თანამშრომლობისთვის ურთიერთობაა მნიშვნელოვანი, და იმედი აქვს, რომ 2021 წელს ყველანი ისევ ჩვეულ ფორმატში შეხვდებიან ერთმანეთს.

11
თემები:
რუსეთი დღეს
სასწრაფო დახმარება

კორონავირუსმა საქართველოში კიდევ ერთი ექიმი იმსხვერპლა

0
(განახლებულია 17:52 27.11.2020)
საქართველოში კორონავირუსის ინფიცირებული მედიკოსების რაოდენობა ხუთი ათასს აღწევს და მათი რიცხვი ყოველდღიურად იზრდება

თბილისი, 27 ნოემბერი - Sputnik. საქართველოში კორონავირუსს  კიდევ ერთი ექიმი, „იმედის კლინიკის“ გინეკოლოგი ზაზა იმერლიშვილი ემსხვერპლა, იუწყება ტელეკომპანია „იმედი“. 

გავრცელებული ინფორმაციით, 57 წლის მედიკოსი მეგობრის ოჯახში დაინფიცირდა. ის თავიდან სახლში მკურნალობდა, მოგვიანებით კი, ჯანმრთელობის მდგომარეობის გაუარესების გამო, მცხეთის ერთ-ერთ კლინიკაში გადაიყვანეს, სადაც გუშინ გარდაიცვალა.

მედიკოსს თანმხლები დაავადებები - შაქრიანი დიაბეტი, ჭარბი წონა, გულსისხლძარღვთა დაავადება და ონკოლოგიური პრობლემები აღენიშნებოდა.

საქართველოში  კორონავირუსით ინფიცირებული მედიკოსების რაოდენობა 5 ათასს აღწევს, გარდაცვლილია სამედიცინო სფეროს ათამდე წარმომადგენელი.

საქართველოში კორონავირუსის მეორე ტალღა მძვინვარებს. ინფიცირების დღიური მაჩვენებელი 4 ათასს აღწევს, დღეს კი რეკორდული მაჩვენებელი - 4.780 ახალი დადასტურებული შემთხვევა გამოვლინდა.

ბოლო 24 საათში საქართველოში 37 პაციენტი გარდაიცვალა. ქვეყანაში კორონავირუსის დიაგნოზით ჯამში 1.161 ადამიანი გარდაიცვალა.

საქართველოში პანდემიის გავრცელებიდან დღემდე გამოვლენილი დადასტურებული შემთხვევების საერთო რაოდენობა 123.470-ს შეადგენს.

საქართველოში კორონავირუსის პირველი შემთხვევა 26 თებერვალს დაფიქსირდა.

0
თემები:
COVID-19 საქართველოში