Lockheed Martin F-35 Lightning II

მიმოხილვა: გამანადგურებელ F-35-ის ახალი პრობლემები

282
(განახლებულია 19:16 03.10.2020)
მრავალფუნქციური გამანადგურებელ-ბომბდამშენი F-35 სპეციალისტებს წარმოუდგენელი შეცდომებითა და მაღალი ავარიულობით აოცებს.

აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალების ინსტიტუტმა 30 სექტემბერს გაავრცელა ინფორმაცია, რომ სამხედრო ბაზა ელ-სენტროს მახლობლად ერთმანეთს თვითმფრინავ-გამწყობი (ტანკერი) KC-130J და F-35B Lightning II („ელვა“) შეეჯახა. საწვავით შევსების ტექნოლოგია გვკარნახობს, რომ გამანადგურებელმა ფაქტობრივად გატარნა თვითმფრინავი-ტანკერი, რის შემდეგაც F-35 ჩამოვარდა და დაიმტვრა. მფრინავმა კატაპულტირება მოასწრო და ახლა რეაბილიტაციის კურსს გადის ჰოსპიტალში. ტანკერის რვაკაციანი ეკიპაჟი არ დაშავებულა, მათ შეძლეს ხომალდის მიწაზე დასმა.

მიღებულია ჩაითვალოს, რომ ამერიკული წარმოების გამანადგურებლებს ავარიულობის დაბალი მაჩვენებელი აქვთ, მაგრამ 2020 წლის გაზაფხულის ბოლოსა და ზაფხულში აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო და სამხედრო-საჰაერო ძალების შვიდ გამანადგურებელს შეემთხვა ავარია: F-35A-ს ― 19 მაისსა და 9 ივნისს, F-22 Raptor-ს ― 15 მაისს, F-15C Eagle-ს ― 15 ივლისს, F-18F Super Hornet-ს ― 18 ივნისს, და ოდნავ მოგვიანებით F-16C-ს, რომელმაც დიდი ხანძარიც კი გამოიწვია ავიაბაზა Shaw Air Force Base-ზე. ეს ობიექტურად ადასტურებს ექსპლოატაციისა და ბრძოლისუნარიაონობაშიარსებულ მნიშვნელოვან პრობლემებს ― მაშინაც კი, როცა ახალ მანქანებზეა საუბარი.

მეხუთე თაობის გამანადგურებელი სამ მოდიფიკაციაშია დამუშავებული: F-35A ― სამხედრო-საჰაერო ძალებისთვის, F-35B ― საზღვაო ქვეიითა კორპუსისთვის, F-35C ― სამხედრო-საზღვაო ძალებისთვის. და „უხილავების“ ამ ოჯახმა მოკლე დროში კატასტროფებში უკვე სამი თვითმფრინავი დაკარგა.

ფასისა და ხარისხის პარადოქსები

პროგრამა Joint Strike Fighter (JSF), რომლის ფარგლებშიც შეიქმნა გამანადგურებელი F-35 Lightening II, გასული წლის ოქტომბერში საპროექტო სიმძლავრეზე გავიდა. ამასთან დაკავშირებით, კომპანია Lockheed Martin-მა და აშშ-ის თავდაცვის სამინისტრომ საშუალოვადიანი გეგმა გამოაქვეყნეს 478 ერთეული F-35-ის   შესყიდვაზე, რომელთაგან 291 აშშ-ის შეიარაღებული ძალებისთვის იყო განკუთვნილი, 127 ― საერთაშორისო პარტნიორებისთვის, და 60 ― საერთაშორისო კლიენტებისთვის. მათი საერთო ღირებულება დაახლოებით 34 მლრდ დოლარს აღწევს. სავარაუდოდგამანადგურებლის ფასი თანდათან დაიკლებს და დღევანდელი 100 მლნ-დან 80 მლნ დოლარამდე დაეცემა. მაგრამ მისი გაიაფება ხარისხის აწევის გარანტიას არ იძლევა.

მანამდე პენტაგონთან დაახლოებულმა გამოცემა Defense News-მა გამოაქვეყნა ძალიან მკაცრი შეფასება  F-35 Lightning II-თან დაკავშირებით. თუ ძალიან მოკლედ ვიტყვით, F-35 ― ეს ბგერითამდე გამანადგურებელია, რომელსაც ფორსაჟზე აჩქარებისთვის 1 წუთზე მეტი არ სჭირდება, ხოლო ერთ მახზე ზემოთ სიჩქარეზე ერთი წუთის შემდეგ კორპუსი ხურდება და ჩნდება მისი დაშლის საფრთხე.  1,6 მახის შემდეგ კი თვითმფრინავს უბრალოდ შეიძლება კუდი მოსძვრეს. გამომდინარე იქიდან, რომ მეხუთე თაობის გამანადგურებლის კრეისერული სიჩქარე არ შეიძლება იყოს 1,4 მახზე დაბალი, F-35 Lightening II მეოთხე თაობაში „ჩარჩა“. მანქანის ხუთი კრიტიკული ნაკლი ტექნოლოგიურად აღმოუფხვრელია და კანონზომიერად ამძიმებს საერთო ჯამში 1,7 ტრილიონი დოლარის ღირებულების პროგრამის წარმოებას.

F-35 მიმდინარე წლის სექტემბერში ძალიან ძვირადღირებულად ცნეს ფრენებისთვის: პროგრამა 10 მლნ დოლარით განიცდის ფინანსირების დეფიციტს მომდევნო ხუთი წლის განმავლობაში. იძულებითი „მოდერნიზაციის“, დამატებითი კვლევების, საწვავის, სათადარიგო ნაწილებისა და ტექნიკური მომსახურების გამო F-35 ძალიან ძვირი გახდა. თუმცა უფრო იაფია ექსპლუატაციაში, ვიდრე მძიმე ორძრავიანი F-22 Raptor-ი.  

აქ აუცილებლად უნდა მივიღოთ მხედველობაში, რომ F-22 სულ 187 ერთეული ააგეს, ხოლო F-35-ის სერია 3000 თვითმფრინავის გამოშვებას ითვალისწინებს. ასეთი რაოდენობის „ელვებს“  მშვიდობიან დროს აშშ-ის მოკავშირე ათობით სახელმწიფოსა და თავად პენტაგონის ბიუჯეტების „დაბომბვა“ შეუძლია. საფრთხე სავსებით რეალურია,  F-35 -ის პროგრამის ღირებულების 75% ხომ საექსპლუატაციო ხარჯებზე მოდის, რაც მოსალოდნელზე ბევრად მაღალი აღმოჩნდა. ანუ, ტექნოლოგიურად „ნედლი“F-35-ს გამუდმებით საბრძოლო მზადყოფნის უზრუნველყოფა ბევრად რთულია და ძვირი, ვიდრე გამანადგურებელ F-16-სა ან F-18-ისა.

სამხედრო სიძლიერის იმიტაცია

ამერიკულმა არმიამ დაახლოებით 15 ათასი სათადარიგო ნაწილი მიიღო F-35-სთვის, რომლებიც მოთხოვნებს არ შეესაბამება. პრობლემების აღმოსაფხვრელად უახლოეს მომავალში „ელვას“ 70 მლნ დოლარზე მეტს დაახარჯავენ. მისი საექსპლუატაციო ხარჯების გამუდმებული ზრდა, „მომხმარებლის“ გაძლიერებული დამოკიდებულება მწარმოებელი ფირმის პროგრამულ უზრუნველყოფაზე, სათადარიგო ნაწილების მიწოდებაში ტურბულენტობა ― ეს ყველაფერი პოტენციურად მრისხანე თვითმფრინავს ფაქტობრივად ბრძოლისთვის მოუმზადებელს ხდის.

„ელვებს“ მხოლოდ თეორიულად აქვთ უნარი, დაემალონ რადარებს და იერიში მიიტანოს მოწინააღმდეგის თავდაცვის სიღრმეში. რეალურად, ყველა მოდიფიკაციის F-35-ები, მისაწვდომ სიმაღლეებსა და სიჩქარეებზე მკვეთრად „ანათებს“ მაქსიმალურად დაშორებული პოტენციური მოწინააღმდეგის რადიოლოკაციური სადგურების ეკრანებზე.

ცნობილია, რომ ირანი, რუსული რადიოლოკაციური სადგურების წყალობით, მშვენივრად ხედავს ამერიკული „უჩინარების“ განთავსებას სპარსეთის ყურესა და კატარში. თეირანის ყველაზე მეტად ეფექტურ შენაძენად მიიჩნევა დიდი სიშორის ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემა С-300ПМУ-2, რომელიც მოიცავს მძლავრ რადარებსაც და სარაკეტო გამშვებ მოწყობილობებსაც. ასევე ფრიად ეფექტურია ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემა „რეზონანსი-НЭ“, რომელიც წარმატებით ხედავს და უთვალთვალებს გამანადგურებელ F-35-ს ქვეყნის საზღვრების მახლობლად.

და საერთოდ, ირანის მთელი ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემა დიდი თავის ტკივილია პენტაგონისთვის დაახლოებით 2017 წლიდან ― ამიტომაც არ ბომბავენ დაუმორჩილებელ ირანს.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს!

282
სპეცოპერაცია ზუგდიდში

მძევლების აყვანის გახმაურებული შემთხვევები საქართველოში

21
(განახლებულია 12:37 22.10.2020)
მთელი საქართველო შოკირებულია ზუგდიდში მძევლების აყვანის ფაქტით. საბედნიეროდ, არავინ დაშავებულა, მაგრამ დამნაშავემ მიმალვა მოახერხა, თან ნახევარი მილიონი დოლარიც გაიყოლა.

 

21 ოქტომბერს უცნობმა პირმა ზუგდიდში დაახლოებით 40 ადამიანი მძევლად აიყვანა. სამხედრო ფორმაში გამოწყობილი, ნიღბიანი დამნაშავე „საქართველოს ბანკის“ ფილიალში ხელყუმბარითა და ავტომატით შეიჭრა, მოითხოვა 500 ათასი დოლარი, მანქანა ან ვერტმფრენი, ასევე უსაფრთხოების გარანტია. მძევლების გათავისუფლების სპეცოპერაცია შვიდ საათზე მეტხანს გაგრძელდა.

ხანგრძლივი მოლაპარაკების შემდეგ, რომელშიც ქვეყნის შს მინისტრი ვახტანგ გომელაური მონაწილეობდა, სამართალდამცავი ორგანოების თანამშრომლებმა დამნაშავეს ფული გადასცეს. შედეგად დამნაშავემ სამი მძევლისა და ერთი პოლიციელის თანხლებით გვიან ღამით ბანკის შენობა დატოვა. ამჟამად ყველა მძევალი გათავისუფლებულია, თავდამსხმელი კი იძებნება.

საქართველოში მძევლების აყვანის ყველაზე სისხლიან და გახმაურებულ საქმედ 1983 წელს თვითმფრინავის გატაცება ითვლება. ამ მოვლენაზე არაერთი წიგნი და ფილმი შეიქმნა. 1983 წლის 18 ნოემბერს სსრკ-დან აშშ-ში გაქცევის მიზნით ახალგაზრდებმა მძევლად აიყვანეს Ту-134 თვითმფრინავის მგზავრები. სპეცდანიშნულების რაზმმა თვითმფრინავი შტურმით აიღო. დაიღუპა შვიდი ადამიანი - ორი მფრინავი და ბორტგამცილებელი, ორი მგზავრი და ორი გამტაცებელი. 

Спецоперация по освобождению заложников в филиале Банка Грузии в Зугдиди
© AP Photo / Zurab Tsertsvadze
„საქართველოს ბანკში“ მძევლად აყვანილი პირების გათავისუფლების სპეცოპერაცია

დამოუკიდებელი საქართველოს ისტორიაში მძევლების აყვანის სხვა გახმაურებული ფაქტებიც მოიძებნება. „Sputnik-საქართველო“ მათ ქრონოლოგიას გთავაზობთ.

1998 წლის 19 თებერვალი. საქართველოს პირველი პრეზიდენტ ზვიად გამსახურდიას შეიარაღებულმა მხარდამჭერებმა ზუგდიდის რაიონის სოფელ ჯიხაშკარში გაეროს ოთხი სამხედრო დამკვირვებელი - შვედეთის, ურუგვაის, ჩეხეთის მოქალაქეები - გაიტაცეს.

22 თებერვალს გამართული მოლაპარაკებების შემდეგ, ურუგვაელი გაათავისუფლეს. დანარჩენი მძევლები 25 თებერვალს ოპოზიციის წარმომადგენლებთან პრეზიდენტ ედუარდ შევარდნაძის შეხვედრის შემდეგ გამოუშვეს. პოლიციამ რვა გამტაცებელი დააკავა.

1999 წლის 9 ივლისი. კოდორის ხეობაში ვერტმფრენი გაიტაცეს და მასში მყოფი აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის უმაღლესი საბჭოს წევრები და ჟურნალისტები მძევლებად აიყვანეს. ვერტმფრენში იმყოფებოდა ასევე საქართველოს ჯანდაცვის მინისტრი ავთანდილ ჯორბენაძე, რომელიც გატაცებიდან მალევე გაათავისუფლეს, ყველა დანარჩენი კი ერთი დღის განმავლობაში გამოუშვეს. გამტაცებლებს ყურადღება არ მიუქცევიათ ტომრებისთვის, რომლებიც ვერტმფრენში ეყარა. ტომრებში ელაგა ფული - რეგიონის დაწესებულებათა თანამშრომლების ნახევარი წლის ხელფასები.

1999 წლის ოქტომბერი. უცნობმა პირებმა გამოსასყიდის მიღების მიზნით გაიტაცეს გაეროს მისიის წევრები - ჩეხეთის, საბერძნეთის, ურუგვაის, შვეიცარიის, შვედეთის მოქალაქეები. მძევლები გამოსასყიდის გარეშე გაათავისუფლეს.

2000 წლის 1 ივნისი. კოდორის ხეობის პატრულირებისას მძევლად აიყვანეს გაეროს მისიის საპატრულო ჯგუფი. მძევალთა შორის იყვნენ გაეროს მისიის თანამშრომლები - დანიის მოქალაქეები კაი ლაურსენი და ტომას როზენკვისტი, დიდი ბრიტანეთის მოქალაქე, ბრიტანული არასამთავრობო ორგანიზაციის თანამშრომელი ჯონ ვუდვორდი და მთარგმნელი - აფხაზეთის მკვიდრი. მძევლები გამოსასყიდის გარეშე გაათავისუფლეს.

2000 წლის ნოემბერი. პანკისის ხეობაში გაიტაცეს ესპანელი ბიზნესმენები ფრანცისკო როდრიგესი და ანტონიო ტრიმილიო. ისინი თითქმის ერთი წელიწადი ჰყავდათ ტყვეობაში პანკისის ხეობის ერთ-ერთ სოფელში და 550 ათასი დოლარის გამოსასყიდის სანაცვლოდ გაათავისუფლეს.

2001 წლის დეკემბერი. კოდორის ხეობაში გაიტაცეს საბერძნეთისა და პოლონეთის მოქალაქეები. მძევლები გამოსასყიდის გადახდის გარეშე გაათავისუფლეს.

2002 წლის 18 მარტი. კოდორის ხეობაში მძევლად აიყვანეს რუსი სამხედროების ჯგუფი - კაპიტანი სტაროვაროვი, ლეიტენანტები ბელოვი და სტაროვოიტოვი, ასევე რიგითი პოდშივალოვი. ჯგუფი დავალების შესრულებისას ჩასაფრებულმა პირებმა გაიტაცეს, თუმცა, გამოსასყიდის გარეშე გაათავისუფლეს.

2002 წლის 18 ივნისი. პანკისის ხეობაში გაიტაცეს ბრიტანელი ბიზნესმენი პიტერ შოუ. მან მძევლად ხუთი თვე დაჰყო. მის გასათავისუფლებლად ქართული სპეცსამსახურების ოპერაციის დროს ორმხრივი სროლა გაიმართა. დაიღუპა ერთი გამტაცებელი.

2003 წლის ივნისი. კოდორის ხეობაში გერმანიის ორი მოქალაქე და დანიის ერთი მოქალაქე გაიტაცეს. მძევლები გამოსასყიდის გარეშე გაათავისუფლეს.

2012 წლის 7 აგვისტო. პანკისის ხეობის ქართულ ტერიტორიაზე დაღესტნის ტერიტორიიდან შემოაღწია კარგად შეიარაღებულ ბოევიკთა ჯგუფმა. ბოევიკებმა მძევლად აიყვანეს ადგილობრივ მცხოვრებთა სამი ჯგუფი, დაახლოებით ათი ადამიანი. მძევლების გასათავისუფლებლად ჩატარებული სპეცოპერაციის შედეგად დაიღუპა საქართველოს შსს-ს სპეცრაზმის სამი თანამშრომელი და დაიჭრა ხუთი, ამასთან, 11 სავარაუდო ბოევიკი იქნა ლიკვიდირებული. 

21
თემები:
ზუგდიდში შეიარაღებულმა პირმა მძევლები აიყვანა
ამერიკული რაკეტა Patriot-ი

მიმოხილვა: ამერიკელები ძნელად გასანადგურებელ ბაზას უბრუნდებიან

74
(განახლებულია 18:49 21.10.2020)
ასობით მეტრიანი კლდოვანი გრუნტი, პირდაპირი ბირთვული დარტყმის გაძლების უნარი და რაკეტებით შეიარაღებული ატომური სუბმარინები — ეს ნატოს ერთ-ერთი ყველაზე დაცული ობიექტია.

ნიკოლაი პროტოპოპოვი

აშშ-ის სამხედრო–საზღვაო ძალები მიწისქვეშა სამხედრო ბაზის აღდგენას აპირებენ ნორვეგიის ოლავსვერნში, რომელიც იქ ცივი ომის დროიდან დარჩა.

ქალაქი კლდეში

ოლავსვერნის ბაზაზე აქტიური სამხედრო საქმიანობა 2000-იანების დასაწყისში შეწყდა, 2009 წელს კი ობიექტი საბოლოოდ გაყინეს. მაგრამ ამერიკელებმა ცოტა ხნის წინ გადაწყვიტეს, იქ თავიანთი ატომური წყალქვეშა ნავები განათავსონ არქტიკაში რუსეთის გაძლიერების გამო — ასე აცხადებენ დასავლეთში.

ოლავსვერნში Seawolf-ის კლასის ყველა წყალქვეშა ნავს გადაისვრიან. აგვისტოში ერთ-ერთი მათგანი უკვე გადავიდა ნორვეგიის ტრომსში ბანგორის (ვაშინგტონის შტატი) სამხედრო–საზღვაო ბაზიდან. ამ პორტს ამერიკელები ატომური წყალქვეშა ნავების შუალედურ სადგომად იყენებენ: პროდუქტების მარაგს ივსებენ და რემონტს ატარებენ.

Seawolf-ის კლასის ატომური წყალქვეშა ნავები ერთ-ერთი ყველაზე გასაიდუმლოებული ამერიკული სუბმარინია. ის 1980-იან წლებში შეიქმნა სპეციალურად იმ რაიონებში სამოქმედოდ, რომლებსაც მოწინააღმდეგე სრულად აკონტროლებდა. „ზღვის მგელი“ მეტისმეტად ჩუმი და იდუმალი გამოდგა. ბორტზე მძლავრი ხომალდსაწინააღმდეგო იარაღით. ერთ სუბმარინზე 50 ფრთოსანი რაკეტა „ტომაჰავკი“ ან „ჰარპუნი“, ან ამდენივე ხომალდსაწინააღმდეგო ტორპედოა განთავსებული. ХХ საუკუნის ბოლოს ამერიკელები ასეთი 30 წყალქვეშა ნავის აგებას აპირებდნენ, მაგრამ გადაიფიქრეს — საბჭოთა კავშირის დაშლისა და ვარშავის ხელშეკრულების ორგანიზაციის ლიკვიდაციის შემდეგ. საბოლოოს აშშ-ის სამხედრო–საზღვაო ძალებმა მხოლოდ სამი ასეთი სუბმარინი მიიღეს.

ოლავსვერნის სამხედრო–საზღვაო ბაზა 1960-იან წლებში აშენდა. ის სულ 350 კმ-ით არის დაშორებული რუსეთის საზღვრიდან და უშუალოდ ჩრდილოეთის ფლოტის წყალქვეშა ნავების პატრულირების მარშრუტის სიახლოვეს მდებარეობს. ცივი ომის წლებში ამერიკელებსა და მის მოკავშირეებს ბაზაზე წყალქვეშა ძალები ჰყავდათ განლაგებული, რომლებიც ჩრდილოეთ ყინულოვანი ოკეანის აკვატორიაზე აგებდნენ პასუხს. ნატოს სუბმარინების ეკიპაჟები მზად იყვნენ ნებისმიერ დროს გადაეკეტათ გზა ჩრდილოეთის ფლოტისთვის ნორვეგიის ზღვაში და უფრო შორსაც — ჩრდილოეთ ატლანტიკაშიც.

უზარმაზარი მიწისქვეშა კომპლექსი კლდეშია გამოკვეთილი და 300 მეტრი სისქის ქანებითაა დაცული. 25 ათას კვ.მ-ზე მეტ ფართობზე განთავსებულია საწყობები, საბრძოლო მასალების საცავები, სარემონტო ნავმისადგომები. გვირაბების პროექტირებასა და გაყვანაზე, ასევე ობიექტის თანამედროვედ აღჭურვაზე 500 მილიონ დოლარზე მეტი დაიხარჯა.

უფრო ახლოს არქტიკასთან

რუსეთის ჩრდილოეთის ფლოტის ექს-სარდლის, ადმირალ ვიაჩესლავ პოპოვის აზრით, ოლავსვერნის განახლებული ბაზა ნატოს მხრიდან კიდევ ერთ სერიოზულ საფრთხედ იქცევა რუსეთისთვის.

„Seawolf კარგადაა მორგებული ყინულქვეშ ცურვას. ამერიკელებს მათი ბაზირების ადგილის სამოქმედო ზონასთან დაახლოება აქვთ განზრახული, აპირებენ სულ უფრო ახლო მოვიდნენ რუსეთის საზღვრებთან და არქტიკასთან, სადაც დღეს რუსეთი ლიდერობს ატომური ყინულმჭრელების წყალობით. რა თქმა უნდა, ჩრდილოეთის ფლოტს მოუწევს ოლავსვერნის გაკონტროლება — ამისთვის ყველა აუცილებელი ძალა და საშუალება არსებობს“, — თქვა ადმირალმა.

ექსპერტები ამბობენ, რომ ამერიკელები შესაძლოა სირთულეებს გადააწყდნენ, ვინაიდან იურიდიულად ბაზა ახლა კერძო პირს ეკუთვნის. 2000-იანების ბოლოს დასავლელმა ანალიტიკოსებმა მიიჩნიეს, რომ რუსეთი მეტად აღარ წარმოდგენდა ნატოსთვის საფრთხეს, ხოლო ოლავსვერნის შენახვა ძალიან ძვირი ჯდებოდა. და ნორვეგიის მთავრობამ ბაზა აუქციონზე გაიტანა.

2011 წელს ოლავსვერნი 4,5 მლნ დოლარად შეიძინა ნორვეგიელმა ბიზნესმენმა, რომელიც კომპლექსს იჯარით აქირავებდა, მათ შორის რუსულ კომპანიებზეც. იქ პერიოდულად შედიოდნენ სამეცნიერო–კვლევითი ხომალდები „აკადემიკოსი ნემჩინოვი“ და „აკადემიკოსი შატსკი“. გარიგების შემდეგ ბევრმა ნორვეგიელმა სამხედრო ჩინოსანმა გააკრიტიკა ქვეყნის ხელმძღვანელობა. ვიცე-ადმირალმა ეინარ სკორგენმა ობიქტის გაყიდვა „წმიდა წყლის სიგიჟედ“ შეაფასა.

„ჩვენ საკუთარ თავს წავართვით უმნიშვნელოვანესი პლაცდარმი და ვაიძულეთ სუბმარინები, გაიარონ ასობით ზედმეტი მილი. ჩვენ რუსეთთან საერთო საზღვარი გვაქვს ბარენცის ზღვაში. გასაგებია, რომ ჩვენი სამხედრო–საზღვაო ფლოტი არქტიკაში საზღვაო ბაზაზე უნდა განთავსდეს“, — განაცხადა სკორგენმა.

ორმაგი სტანდარტები

ათი წლის შემდეგ ნატომ თავისი შეცდომა გააცნობიერა. ნორვეგიული ტელეარხი NRK-ს მონაცემებით, ბოლო კვირებში პენტაგონის მაღალჩინოსნები არაერთხელ ეწვივნენ ოლავსვერნს. ხოლო ნორვეგიის თავდაცვის სამინისტრომ მოიწონა შეთანხმება, რომელიც ქვეყნის შეიარაღებულ ძალებს, აშშ-სა და მოკავშირე ქვეყნებს ბაზის დანიშნულებისამებრ გამოყენების საშუალებას აძლევს.

„ნორვეგიის ხელისუფლება არამეგობრულად იქცევა რუსეთის მიმართ, თუმცა სულ ცოტა ხნის წინ ჩვენთან ბარენცის ზღვაში სივრცის გამიჯვნის შესახებ შეთანხმება გააფორმეს, — ამბობს პირველი რანგის კაპიტანი მიხაილ ნენაშევი. — ჩვენ ამაზე კეთილმეზობლობისა და რეგიონში თანამშრომლობის განვითარების პოლიტიკიდან გამომდინარე წავედით, გვქონდა რა იმედი, რომ ნორვეგიაც შესაბამისად მოიქცეოდა. მაგრამ ვაშინგტონის „აღმასკომის“ ჩაწოდებით, ნორვეგია, პირიქით, ზრდის აგრესიის დონეს რუსეთის მიმართ ჩრდილოეთ ატლანტიკაში და ჩრდილოეთ ყინულოვან ოკეანეში“.

ამასთან, ექსპერტის აზრით, სამხედრო თვალსაზრისით, ოლავსვერნი აშშ-ისა და ნატოს პოზიციებს ჩრდილოეთ განედებზე სრულიად უმნიშვნელოდ გააძლიერებს, ვინაიდან ბაზის კოორდინატები და შესაძლებლობები, უკვე დიდი ხანია, არავისთვის არ წარმოადგენს საიდუმლოს. საფრთხის შემთხვევაში სწრაფად შეიძლება მისი დანაღმვა სუბმარინების, თვითმფრინავებისა თუ უპილოტო წყალქვეშა აპარატების მეშვეობით.

მიწისქვეშა ლაბირინთები

ოლავსვერნის მიწისქვეშა ბაზა უნიკალური არ არის. ცივი ომის წლებში ათობით ასეთი ობიექტი აიგო. ყველაზე მსხვილი ბუნკერი – სამხედრო–საზღვაო ბაზა მუსკიო შვედებმა გასული საუკუნის შუა წლებში გამოკვეთეს გრანიტის კლდეში, რომელიც რეალურად ცალკე კუნძულია სტოკჰოლმის არქიპელაგის სამხრეთით.

ბაზას შეუძლია გაუძლოს მასირებულ სარაკეტო შეტევას და, უფრო მეტიც, ბირთვულ დაბომბვასაც. მატერიკიდან კუნძულამდე სამკილომეტრიანი გვირაბია გაყვანილი ზღვის ფსკერქვეშ. 2000-იანებში ბაზა დააკონსერვეს, 2019 წელს კი განაცხადეს, რომ შვედეთის სამხედრო–საზღვაო ძალებმა იქ თავისი შტაბ-ბინა გადაიტანა. ბაზაზე დაახლოებით 100 სამხედრო მოსამსახურისა და „ვიუსბიუს“ ტიპის ხუთი კორვეტის განთავსება იგეგმება.

რაც შეეხება რუსეთს, მისი ყველაზე დიდი განსაიდუმლოებული მიწისქვეშა ბაზა ყირიმშია. ტავროსის მთაზე ორი ობიექტია დამალული: მშრალი დოკი წყალქვეშა ნავების რემონტისთვის და ასევე საწყობი ატომური ქობინებისა („ბოეგოლოვკა“) და რაკეტების შესანახად.

ბირთვული ომის შემთხვევაში მიწის ქვეშ დაახლოებით სამი თვით საკმაოდ კომფორტულად შეიძლება განთავსდეს ათასი ადამიანი.

საბჭოთა კავშირის დაშლის შემდეგ ბაზა უკრაინის მფლობელობაში დარჩა, რომელიც, სხვა ობიექტების მსგავსად, გაიძარცვა.

ექსპერტების შეფასებით, აუცილებლობის შემთხვევაში ბაზის თავიდან აღჭურვა და მწყობრში დაბრუნება შესაძლებელი იქნება, თუმცა თანამედროვე სუბმარინებს ვერ მიიღებს — მათი ზომების გამო.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს

74
თემები:
რუსეთი დღეს
რაგბი. საქართველო–შოტლანდიის დაპირისპირება

საქართველოს ნაკრების შემადგენლობა ცნობილია - ბორჯღალოსნები შოტლანდიას დანაკლისით ხვდებიან

0
გუნდის თავკაცის, ლევან მაისაშვილის თქმით, თუ უთამაშებლობამ თავი არ იჩინა, კარგი და საინტერესო თამაში გამოგვივა

თბილისი, 22 ოქტომბერი Sputnik. საქართველოს რაგბის ნაკრების შემადგენლობა 23 ოქტომბერს „მარიფილდზე“ შოტლანდიის ნაკრებთან გასამართი ტესტ-მატჩისთვის ცნობილია. ინფორმაციას საქართველოს რაგბის კავშირი ავრცელებს.

23–კაციან განაცხადში მოხვდა დებიუტანტი ლექსო ყაულაშვილი. ასევე დაბრუნდა ჯაბა ბრეგვაძე, რომელსაც 2019 წლის მსოფლიო თასის შემდეგ ეროვნული ნაკრების მაისურით არ უთამაშია.

ბორჯღალოსნებს ტრავმების გამო რამდენიმე მორაგბე დააკლდებათ - ბექა გიგაშვილი, ლევან ჩილაჩავა, კოტე მიქაუტაძე, გიორგი ცუცქირიძე, ვანო კარგაძე და ლაშა ხმალაძე.

დანაკლისსა და შემადგენლობაზე ბორჯღალოსანთა თავკაცმა, ლევან მაისაშვილმა ისაუბრა.

„თუ არ ჩავთვლით ტრავმირებულ მოთამაშეებს, ოპტიმალური შემადგენლობა შევარჩიეთ. არ ვაპირებ ჩემი მორაგბეების რისკის ქვეშ დაყენებას“, - განაცხადა ლევან მაისაშვილმა.

მაისაშვილმა ნაკრების დებიუტანტ ლექსო ყაულაშვილზეც ისაუბრა. მისი თქმით, ლექსო კარგ ფორმაშია და გუნდის მზადების პროცესშიც კარგად ჩაერთო.

„გვყავს მობილური და სწრაფი მესამე ხაზი, თუ უთამაშებლობამ თავი არ იჩინა, კარგი და საინტერესო თამაში გამოგვივა“, - აღნიშნა მაისაშვილმა.

ჩვენი ნაკრების მწვრთნელმა კომენტარი რუსეთთან გადადებულ შეხვედრაზეც გააკეთა. მისი თქმით, ნაკრები მხოლოდ შოტლანდიასთან მატჩზეა კონცენტრირებული და რუსეთთან შეხვედრის გადადებას შემადგენლობის შერჩევაზე გავლენა არ ჰქონია.

შეგახსენებთ, 23 ოქტომბერს თბილისის დროით 22:30 საათზე ბორჯღალოსნები შოტლანდიის ნაკრებს ამხანაგურ შეხვედრაში დაუპირისპირდებიან.

ქართველ მორაგბეებს კორონავირუსი დაუდასტურდათ>>

კორონავირუსის პანდემიით გამოწვეული მიზეზების გამო 2020 წელს დაგეგმილი რაგბის სანაკრებო მატჩები, მათ შორის საქართველო-რუსეთის შეხვედრა გაურკვეველი ვადით გადაიდო.

0
თემები:
სპორტის ამბები