უპილოტო საფრენი აპარატი

მიმოხილვა: რუსული უპილოტო „მონადირე“ ხელოვნური ინტელექტით

520
(განახლებულია 17:13 13.08.2020)
აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალების მძიმე უპილოტო საფრენი აპარატები ძირითადად „მესამე სამყაროს“ ქვეყნებში მეამბოხეების წინააღმდეგ ბრძოლისთვის გამოიყენება.

რუსეთი კი ამზადებს მეხუთე თაობის გამანადგურებლების მკვლელს ხელოვნური ინტელექტით, რომელსაც ამოცანების Су-57-თან ერთად შესრულების უნარი ექნება.

დასავლელ „პარტნიორებს“ იმდენად აფრთხობს რუსეთის წარმატება მაღალტექნოლოგიური შეიარაღების სფეროში, რომ მთავარ თემებს ავტორიტეტულმა საფინანსო-ეკონომიკურმა ჟურნალმა Forbes-მაც კი გადაუხვია და 7 აგვისტოს გამოცემაში სტატია დაუთმო რუსული მძიმე უპილოტო S-70 Okhotnik-ის (Hunter, „მონადირე“) შედარებას აშშ-ის ანალოგიურ უპილოტო საფრენ აპარატებთან. 

ამერიკული გამოცემა აღნიშნავს: აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალების MQ-9 Reaper-სგან განსხვავებით, რუსული მზვერავი-დამრტყმელი დრონი გამოიყენება არა მეამბოხეებთან საბრძოლველად, არამედ სრულმასშტაბიანი სამხედრო კონფლიქტებისთვის.

მას შეუძლია დასაზვერი მოწყობილობებისა და 6 ტონა ბომბების ან რაკეტების („მიწა-ჰაერი“ და „ჰაერი-ჰაერი“) 5000 კილომეტრ მანძილზე ზიდვა. „მონადირე“ ფლობს უპრეცედენტო შესაძლებლობებს შეიარაღების მრავალფეროვნებისა და სიშორის თვალსაზრისით. გარეგნულად ჰგავს X-47B Northrop Grumman პროექტს, მაგრამ სხვა გზით მიდის. ცნობილია, რომ იგეგმება რთულად შესამჩნევი დამრტყმელი უპილოტო „მონადირის“ შექმნის მნიშვნელოვნად დაჩქარება. სერიული წარმოება 2024 წელს დაიწყება.

აშშ-ში ანალოგიური პროექტი ფერხდება. პირველი ფრენა ამერიკულმა მძიმე უპილოტო X-47B-მ 2011 წელს შეასრულა. პენტაგონმა სამხედრო-საზღვაო ძალებისთვის პერსპექტიული უპილოტო თვითმფრინავის ადაპტაციის პროგრამა – UCLASS – 2013 წელს აამოქმედა. მიზანი – 2020 წლისთვის მანქანის ოპერატიული მზადყოფნის მიღწევა იყო (ოთხმა მონაწილე კომპანიამ 15-15 მლნ დოლარი მიიღო). ჯერ კიდევ 2015 წელს სამხედრო-საზღვაო ძალების სპეციალისტებს გემბანის დამრტყმელი დრონის საჭიროებაში ეჭვი ეპარებოდათ. შემდეგ კი საქმე უკან-უკან წავიდა. UCLASS პროგრამის ფარგლებში უპილოტო თვითმფრინავის სტატუსი თანდათანობით ეცემოდა დამრტყმელიდან მზვერავამდე და უბრალო მფრინავ აპარატამდე, რომელიც თვითმფრინავის საწვავით შევსების ფუნქციით შემოიფარგლება.   

აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალები დღეს სიფრთხილით ცდიან სხვა, შედარებით მცირე ზომის დამრტყმელ აპარატს XQ-28 Valkyrie, რომელსაც სულ რაღაც 450 კგ სასარგებლო ტვირთის (ერთ-ორი ბომბი ან რაკეტა) ზიდვა შეუძლია და არ ფლობს „სტელსის“ მახასიათებლებს.

Forbes იძულებულია განაცხადოს: უპილოტო აპარატების შექმნის უფრო ადრეული სტარტის მიუხედავად, „ფინიშთან აშშ-ს შეიძლება რუსეთმა მიასწროს“. მაღალტექნოლოგიური შეიარაღების სფეროში ეს უკვე ტენდენციაა.

საბრძოლო ინტელექტი

ამერიკულმა გამოცემა The Drive-მა ასევე მიუძღვნა პუბლიკაციების მთელი სერია რუსულ მძიმე უპილოტო საფრენ აპარატს: „მონადირე“ ჰგავს გამანადგურებელს და საკმაოდ შთამბეჭდავად გამოიყურება – დაახლოებით 38 ფუტი სიგრძეში და 62-ფუტიანი ფრთის გაშლილობით (შესაბამისად, 11 და 19 მეტრი). ზომები მას იარაღის კორპუსში მოთავსების, კონსტრუქცია კი ზებგერითი სიჩქარით ფრენის შესაძლებლობას აძლევს. გარდა ამისა, მას უახლეს Су-57 გამანადგურებელთან ერთად მოქმედებაც შეუძლია.

ინტერესი კანონზომიერია. ძალიან ცოტა ქვეყანას თუ შეუძლია მძიმე მზვერავი-დამრტყმელი უპილოტო უხილავი აპარატების შექმნა. დამრტყმელი უპილოტოების მეხუთე თაობის გამანადგურებლებთან ინტეგრირების ტექნოლოგია კი ჯერ არავის აუთვისებია. როგორც ჩანს, რუსეთი პირველი იქნება.

„მონადირის“ ზუსტი მახასიათებლები, საბრძოლო დანიშნულება, აღჭურვილობა და შეიარაღება კიდევ დიდხანს დარჩება საიდუმლოდ. ცნობილია, რომ უპილოტო შესრულებულია სქემით „მფრინავი ფრთა“, კომპოზიტური მასალების გამოყენებით, რაც მოწინააღმდეგის რადიოლოკაციურ სადგურებზე აპარატის ხილვადობას ამცირებს.

აღჭურვილია წევის მართული ვექტორის მქონე რეაქტიული ძრავით, ავითარებს საათში დაახლოებით 1000 კმ სიჩქარეს. შეუძლია 5-6 ტონა საბრძოლო ტვირთის ზიდვა. ასაფრენი მასა 20 ტონას აღწევს. საცდელი ფრენები მეორე წელია გრძელდება.

გარდა ამისა, „მონადირე“ და მისი „უმცროსი ძმები“ ხელოვნური ინტელექტით აღიჭურვებიან. შეიძლება ვივარაუდოთ, რომ მძიმე გამანადგურებლებთან – Су-57-თან ერთად მოქმედებისას „ჭკვიანი“ „მონადირის“ საბრძოლო შესაძლებლობები საგრძნობლად გაიზრდება. Су-57-ს ხომ შეუძლია საჰაერო და სახმელეთო სამიზნეების აღმოჩენა 400 კმ-ის მანძილზე და დამრტყმელი უპილოტო აპარატებისთვის სამიზნეების შესახებ მითითებების გაგზავნა. მეხუთე თაობის ამერიკულ გამანადგურებლებთან შედარებით Су-57-ის აშკარა უპირატესობის გათვალისწინებით, „მონადირის“ ტიპის საბრძოლო რობოტებისა და მფრინავის ეფექტური ერთობლივი მოქმედების უსაზღვრო შესაძლებლობები იხსნება.

მძიმე მზვერავ-დამრტყმელ უპილოტო აპარატს შეუძლია რუსეთის სამხედრო-კოსმოსურ ძალებსა და სამხედრო-საზღვაო ძალებში იმსახუროს. ამასთან, პერსპექტიულ ავიამზიდ ხომალდებზე „მონადირესა“ და მოდიფიცირებულ Су-57-ს საბრძოლო ამოცანების ერთად შესრულების უნარი შესწევთ. მოსალოდნელია, რომ მომავალში რუსულ მძიმე უპილოტო აპარატს ცაში ბევრი საბრძოლო სამუშაო გამოუჩნდება და ეს „ფუჭი სიტყვები“ არ არის.

დაფრინავენ პირველ გასროლამდე

აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალებმა 7 აგვისტოს განაცხადეს, რომ ნევადის შტატში დასრულდა სამდღიანი სწავლება, რომელშიც მონაწილეობდნენ: სტელსის ტიპის გამანადგურებლები F-22 Raptors და F-35A Joint Strike Fighter, უხილავი ბომბდამშენი B-2A Spirit, სტელს-დრონი RQ-170 Sentinel (საიდუმლო 44-ე მზვერავი ესკადრილიიდან), ასევე „ხილული“ გამანადგურებლები F-15E Strike Eagle და რადიოელექტრონული ბრძოლის თვითმფრინავი EA-18G Growler ВМС. 1,4 მლნ დოლარად ღირებული ეს ღონისძიება გამოიყურება, როგორც სერიოზული მზადება აგრესიისთვის მაღალტექნოლოგიური მტრის წინააღმდეგ, რომელიც აშშ-ს ჩრდილოეთ და სამხრეთ ამერიკაში არ ჰყავს.

მანევრირებისას თვითმფრინავები ამუშავებდნენ ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის ზონაში ფარული შეღწევის ოპერაციას, პირობითი მტრის თავდაცვითი საშუალებებისა და სისტემების რადიოლოკაციურ ჩახშობასა და განადგურებას. რისთვის ემზადებოდნენ, ამის გამოცნობა რთული არ არის. გასული წლის სექტემბერში ევროპაში აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალების მეთაურმა ჯეფრი ჰარიგანმა განაცხადა, რომ პენტაგონს გააჩნია კალინინგრადის ოლქის მრავალშრიანი ჰაერსაწინააღმდეგო თავდაცვის გარღვევის გეგმა, ოქტომბერში კი პოლონეთისა და აშშ-ის მხრიდან კალინინგრადის ოლქში შეჭრის გეგმა გამოქვეყნდა.

პენტაგონი სულ უფრო აქტიურად ცდილობს „შეაკავოს“ რუსეთი მისივე საზღვრებთან. ბალტიისა და შავი ზღვების საჰაერო სივრცეში ამერიკელ მზვერავებს სახიფათო დავალებებზე გზავნიან. ეს არის დაუფარავი და უპასუხისმგებლო პროვოკაციები, რომლებიც მიზნად ისახავს კონცეპტუალური კონფლიქტის ტრანსფორმაციას შეიარაღებულ კონფლიქტში.

ამასთან, 2020 წელს რუსეთის საზღვრების მახლობლად აშშ-ის მზვერავი თვითმფრინავების გახშირებული გამოჭერა ტრაგიკული შედეგებით სრულდება. ამერიკული ჟურნალ The National Interest-ის ექსპერტები პირდაპირ აცხადებენ, რომ ინციდენტებზე პასუხისმგებლობა ვაშინგტონს ეკისრება, ვინაიდან ნატოს სამხედრო თვითმფრინავები დაფრინავენ რუსეთის საზღვრებთან და არა პირიქით. რუსეთი იძულებულია რეაგირება მოახდინოს – გაზარდოს თავდაცვითი და დამრტყმელი საშუალებები ხმელეთზე, ზღვასა და ჰაერში. ჰორიზონტზე მძიმე უპილოტო „მონადირის“ გამოჩენა კი კანონოზომიერი და დროული ნაბიჯია.

Global Firepower-ის მონაცემებით, აშშ-ს დაახლოებით 2000 დამრტყმელი თვითმფრინავი ჰყავს. სულ პენტაგონის საფრენი აპარატების რაოდენობა 5000-ს აღწევს. ამაში არ შედის ნატოში მისი მოკავშირეების საბრძოლო ავიაცია. შესადარებლად: რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს განკარგულებაშია 870 გამანადგურებელი, ბომბდამშენი და მოიერიშე, სულ 4000 საფრენი აპარატი. მექსიკისა და კუბის ტერიტორიებიდან ვაშინგტონის ჰიპოთეტური „შეკავებისთვის“ რუსული თვითმფრინავები ალბათ საკმარისი არ არის, მაგრამ ეს არც არის მოსკოვის მიზანი.

ევრაზიის კონტინენტზე რუსეთის საჰაერო-კოსმოსური ძალები მხოლოდ თავდაცვაზე ზრუნავენ და გამანადგურებელი (დამრტყმელი) ავიაციის შესაძლებლობები არსებითად ავსებენ ჰაერსაწინააღმდეგო და რაკეტსაწინააღმდეგო საშუალებებსა და სისტემებს, რომლებიც რუსეთის საზღვრების პერიმეტრზეა განთავსებული. ჰაერსაწინააღმდეგო სისტემების გარღვევის გეგმები და აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალების „უხილავი“ აპარატების შესაბამისი წვრთნები ნევადაში ტაქტიკურად უსარგებლოა და სახიფათო „რეალობიდან ამოვარდნილი“ ამერიკელი სამხედრო მოსამსახურეებისთვის.

უპილოტო „მონადირე“ – არის გარღვევა მომავალში და ცაში ბატონობის მისაღწევად ასობით პერსპექტიულ რუსულ ინსტრუმენტთაგან მხოლოდ ერთ-ერთი.

რუსეთის მაღალტექნოლოგიური თავდაცვითი შესაძლებლობები პასუხობს მზარდ საფრთხეებს, შეესაბამება დასავლელი „პარტნიორების“ ყველაზე ცუდ მოლოდინს, პრაქტიკულად უთანაბრდება პენტაგონისა და ნატოს რაოდენობრივ უპირატესობას შეიარაღებული ძალებისა და ჩვეულებრივი შეიარაღების ცალკეული კომპონენტებით.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს

520
ბათუმში ოპოზიციის აქცია

საქართველოს ხელისუფლება VS ოპოზიცია: არსებობს თუ არა მოლაპარაკების იმედი

35
(განახლებულია 15:20 27.01.2021)
ოპოზიციური პარტიების უმეტესობამ პარლამენტის საბოლოოდ დატოვების გადაწყვეტილება მიიღო და მმართველ პარტიას კვლავ მოლაპარაკება შესთავაზა.

სადეპუტატო უფლებამოსილების მოხსნის შესახებ განაცხადები ოპოზიციამ ჯერ კიდევ დეკემბერში შეიტანა, როდესაც მეათე მოწვევის პარლამენტი თავის პირველ სხდომაზე შეიკრიბა. თუმცა მმართველმა პარტია „ქართული ოცნება - დემოკრატიულმა საქართველომ“, რომელსაც საპარლამენტო უმრავლესობა აქვს მოპოვებული, ოპოზიციას მოსაფიქრებლად დრო მისცა. პარალელურად კი იმ ცვლილებათა პაკეტის განხილვა დაიწყო, რომელთა მიღების შედეგად მეამბოხე სუბიექტებს დაფინანსება ჩამოერთმევათ.

თუმცა „ქართული ოცნების“ იმედები არ გამართლდა და ოპოზიციამ არ გადაიფიქრა.

„ვაცხადებთ, რომ მუქარა ოპოზიციური პარტიებისთვის საკანონმდებლო დონეზე სადამსჯელო სანქციების შემოღების შესახებ და მანდატების შეჩერების პროცესის გაწელვა არანაირ შედეგს არ გამოიღებს“, – ნათქვამია განცხადებაში, რომელსაც ხელს ექვსი ოპოზიციური პარტია აწერს.

ერთობლივ განცხადებას ხელი არ მოაწერა „პატრიოტთა ალიანსმა“, რომელმაც საბოლოოდ დაკარგა საპარლამენტო პარტიის სტატუსი, ხოლო მის ადგილებს პარლამენტში იკავებს ყველასათვის უცნობი ახალი ძალა „ევროპელი სოციალისტები“. აგრეთვე განცხადებას ხელი არ მოაწერეს პარტიებმა „მოქალაქეები“ და „ახალი პოლიტიკური ცენტრი - გირჩი“.

ამასთან, თუ „მოქალაქეები“ მზად არიან პარლამენტში შესასვლელად, „გირჩი“ ბოიკოტის რეჟიმში იმყოფება და ჯერ კიდევ იტოვებს იმედს, რომ ოპოზიცია საკანონმდებლო ორგანოში დაბრუნდება.

მოლაპარაკებების აჩრდილი

ამავე განცხადებაში ოპოზიციური პარტიები კიდევ ერთხელ აცხადებენ, რომ მზად არიან მოლაპარაკებებისთვის მმართველ პარტიასთან, მაგრამ მხოლოდ მთავარი მოთხოვნის შესახებ – ვადამდელ საპარლამენტო არჩევნებზე.

ამ მოთხოვნას კატეგორიულად არ ეთანხმება „ქართული ოცნება“. უფრო მეტიც, პარტიის ერთ-ერთმა ლიდერმა გია ვოლსკიმ მიანიშნა, რომ „ქართულ ოცნებას“ შეუძლია უარი უთხრას ოპოზიციას პარლამენტის დატოვებაზე.

„ოპოზიციას სურს ეს საკითხი გამოიყენოს არა სამართლიანობისთვის, არამედ რაღაც დესტრუქციული პროცესების განვითარების მიმართულებით და ასევე საკუთარი თავის უფლებააყრილად წარმოჩენის მიზნით, მთლიანობაში – საქართველოს ინტერესების დაზიანების მიზნით. წინასწარ ვერ გეტყვით, პარლამენტი რა გადაწყვეტილებას მიიღებს, მაგრამ... ფაქტია, საერთაშორისო დონეზე მკაცრი მოთხოვნაა, რომ პარლამენტში იყოს მუშაობა და არა პირიქით, დაპირისპირების ეს ხარისხი იყოს შენარჩუნებული პოლიტიკურ ველზე“, – განაცხადა ვოლსკიმ.

ხოლო როგორც მისმა თანაპარტიელმა გურამ მაჭარაშვილმა აღნიშნა, ის იმედოვნებს, რომ ოპოზიცია ან თუნდაც მისი ნაწილი გონს მოეგება და შევა პარლამენტში, თუმცა მოლაპარაკებების გაგრძელებასთან დაკავშირებით კითხვის ნიშანი დასვა.

„ოპოზიციის განცხადება, რომ მოლაპარაკებას დავუბრუნდეთ, ეს არის „გაღმა შეედავეს“ პრინციპი იქიდან გამომდინარე, რომ მათ ახალი არაფერი უთქვამთ არც საზოგადოებისთვის და არც საკუთარი ამომრჩევლისთვის, გარდა აბსურდული მოთხოვნისა, რაც უკავშირდება რიგგარეშე არჩევნების დანიშვნას“, – განაცხადა მაჭარაშვილმა.

იმ დღემდე კი, როდესაც პარლამენტი მიიღებს საბოლოო გადაწყვეტილებას იმ ერთადერთ საკითხზე, რომელიც ოპოზიციას ვაჭრობის საბაბს აძლევს, სადეპუტატო მანდატებზე, სულ უფრო ცოტა დრო რჩება. მანდატების გაუქმების შესახებ გადაწყვეტილების მიღების შემდეგ პარლამენტს უკვე შეუძლია აღარ გაითვალისწინოს ოპოზიციის შეხედულება და ქვეყნისთვის მნიშვნელოვანი გადაწყვეტილები, წინასწარი გათვლებით, 99 ადამიანის შემადგენლობით მიიღოს. მართალია, ის ვერ შეძლებს საკონსტიტუციო კანონების მიღებას, მაგრამ თავისი სურვილისამებრ ნებისმიერ სხვა კანონს შეცვლის.

მეტიც, მმართველ პარტიას უკვე აღარ აქვს შეთანხმების იმედი, ამიტომ ის უახლოეს დროში მიიღებს ცვლილებებს, რომლებიც „ალიანსიდან“ შესულ მცირერიცხოვან ჯგუფს მისცემს შესაძლებლობას, ჰყავდეს თავისი წარმომადგენლები კომიტეტებში, დაესწროს საპარლამენტო ბიუროს და ვიცე-სპიკერის თანამდებობა დაიკავოს.

35
ნაღმმზიდი „დონალდ კუკი“

მიმოხილვა: ამერიკული „დონალდ კუკი“ სწავლებაზე პირობითად განადგურდა

15
როცა რუსეთის საზღვაო საზღვრებთან პირობითი მოწინააღდეგე ჩნდება, მას ოპერატიულად ხვდებიან სამხედრო-საზღვაო ძალები

და პირობითად ანადგურებენ წყალზედა გემებს, წყალქვეშა ნავებს, ავიაციასა თუ სანაპირო სარაკეტო კომპლექსებს. ან ყველაფერს ერთად. ეს ყოველდღიური და მრავალ ვარიანტიანი სამხედრო სწავლებაა.

ამერიკული ესკადრონული ნაღმმზიდი „დონალდ კუკი“ 23 იანვარს შავ ზღვაში შევიდადა სტანდარტული „სამიზნე სიტუაცია“ შექმნა რუსეთის სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ეფექტური საბრძოლო მომზადებისთვის.

თავდაცვის მართვის ეროვნულ ცენტრში ლაკონიურად განაცხადეს: „შავი ზღვის ფლოტის ძალებმა და საშუალებებმა დევნა წამოიწყეს“. იმავე დღეს, მედიის მონაცემებით, რუსეთის სამხედრო-კოსმოსური ძალების ექვსმა საბრძოლო თვითმფრინავმა პირობითი შეტევა მიიტანეს ამერიკულ ნაღმმზიდზე ყირიმის ნახევარკუნძულიდან დაახლოებით 300 კმ-ს დაშორებით. გამანადგურებელ Су-30-სა და Су-27-ის წყვილი, ასევე ორი ფრონტული ბომბდამშენი Су-24 ყირიმის ავიაბაზებიდან აფრინდნენ და მოწინააღმდეგის პირობითი ნეიტრალიზაცია დაამუშავეს.

რეაქცია სრულიად ადეკვატურია აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ფლოტის ხომალდების აქტიურობაზე რუსეთის საზზღვაო საზღვრებთან. ორი თვით ადრე ფრთოსანი რაკეტებით აღჭურვილმა ესკადრონულმა ნაღმმზიდმა „ჯონ მაკკეინმა“ დარღვია რუსეთის საზღვარი პეტრე დიდის ყურეში. ის წყნარი ოკეანის ფლოტის ხომალდმა „ადმირალმა ვინოგრადოვმა“ განდევნა ნეიტრალურ წყლებში გატარნვის მუქარით. მაშინ ამერიკულმა საზღვაო სარდლობამ განაცხადა, რომ არ აღიარებს ყურეს რუსეტის კუთვნილებად. ყირიმის მახლობლად პროვოკაციის გამეორების ალბათობა მაღალია. ამიტომ 23 იანვარს რუსეთმა მაშინვე დაანახა „დონალდ კუკს“ მტკიოცე მოქმედებებისთვის მზადყოფნა.

გარდა ამისა, შავი ზღვის ფლოტში კრიზისულ სიტუაციებში მოქმედებების მხრივ წვრთნები ჩატარდა. შემდეგ რუსეთის ფლოტმა შავი ზღვის ჩრდილოეთ ნაწილში ათასობით კვადრატული კილომეტრი დახურა ნაოსნობისთვის საბრძოლო მომზადების გეგმიური ღონისძიებების მიზნით. სპეციალისტების აზრით, ეს უკანასკნელი არ უკავშირდება „დონალდ კუკის“ ვიზიტს, მაგრამ რეგიონში მზარდ სამხედრო-პოლიტიკურ დაძაბულობას კი ასახავს.

პიკირებადი ბომბდამშენის ტაქტიკა

„დონალდ კუკს“ 60 ფრთოსანი რაკეტა „ტომაგავკის“ ზიდვის უნარი აქვს, ბორტზე აქვს ნავსაწინააღმდეგო რაკეტები ASROC-ი, საზენიტო რაკეტები „სტანდარტი“, რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის კომპონენტური სისტემები „იჯისი“, საბრძოლო საინფორმაციო-მმართველი სისტემა. ასეთი ფეთქებადსაშიში არსენალი, დიდი ალბათობით, არ უნდა ემსახურებოდეს რეგიონულ სტაბილურობას.

ნაღმმზიდის „ნაპირის საწინააღმდეგო“ საიერიშო შესაძლებლობები მნიშვნელოვანია, ჰაერსაწინააღ,დეგო სისტემის ეფექტურობა საბრძოლო ვითარებაში შემოწმებული არ არის, ხოლო „ტომაგავკები“ ვერაფრით დაეხმარება საზღვაო ბრძოლაში.

„დონალდ კუკი“ აშშ-ის მე-6 ფლოტში შედის და რეგულარულად ჩნდება რუსეთის საზღვრების სიახლოვეს შავ და ბალტიის ზღვებში 2014 წლიდან. იმავე წელს ნაღმმზიდის ეკიპაჟი ახლოს გაეცნო რუსულ ფრონტულ ბომბდამშენ Су-24-ს, რომელმაც 12-ჯერ შემოუფრინა მას. აშშ-ის სახელმწიფო დეპარტამენტის მონაცემებით, მაშინ Су-24-ის ბორტზე განთავსებულმა რადიო-ელექტრონული ბრძოლის აპარატურამ პირველად გამოიყვანა მწყობრიდან „დონალდ კუკის“ რთული ელექტრონიკა. მეორედ Су-24-მა „კუკის“ აპარატურა 2018 წლის გაზაფხულზე „გათიშა“. 2021 წელს კი წინაარმდეგობის ტაქტიკა შესამჩნევად შეიცვალა - ბოლო თვეებში ნაღმმზიდი ზედმეტად ხშირად სტუმრობს შავი ზღვის რეგიონს.

რუსეთი იძულებულია, გააძლიეროს სამხედრო დაჯგუფება და აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალებისა და ნატოს საწინააღმდეგო ტაქტიკა შეცვალოს სამხრეთ-დასავლეთ სტრატეგიული მიმართულებით. შავი ზღვის ფლოტმა ბოლო წლებში ექვსი წყალქვეშა ნავი, რამდენიმე ფრეგატი და მცირე სარაკეტო ხომალდი მიიღო. ყირიმში საზენიტო რაკეტა „ტრიუმფები“ და „პანცირების“ რამდენიმე დივიზიონია განთავსებული. სევასტოპოლში მალე გამოჩნდება შეტყობინების ახალი რადიოლოკაციური სადგურები.

რუსეთის სამხედრო-საზღვაო ფლოტი ასევე აქტიურად აფართოვებს გავლენას ხმელთაშუა ზღვაში, სადაც დღეისათვის ათამდე საბრძოლო ხომალდი და წყალქვეშა ნავია განთავსებული, რაც ამერიკული ფლოტის მოქმედი ხომალდების რაოდენობას აჭარბებს.

Defense News-ის ინფორმაციით, რუსეთის შორეულ აღმოსავლეთში განთავსებული სანაპირო-სარაკეტო კომპლექსი „ბასტიონი“ მოსკოვს სტქტიკის გაკონტროლებისა და ალიასკაზე სამიზნეების განადგურების შესაძლებლობას აძლევს.

აშშ-ის სამხედრო-საზღვაო ძალების სტრატეგიის ირიბი სარკე

„რუსეთი ყოველთვის ღიზიანდებოდა ამერიკული ხომალდების ყოფნით შავ ზღვაში, ვინაიდან ისინი დიდი სიშორის ფრთოსანი რაკეტებითა და ძლიერი რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვით არიან შეიარაღებული. რუსები ასეთ საფრთხეებს სტრატეგიულად აღიქვამენ და არასდროს დაუშვებენ, რომ არსენალის ეს ტიპი ასე ახლოს მდებარეობდეს მათ დასახლებულ პუნქტებთან ან კრიტიკულ ინფრასტრუქტურასთან“, - განაცხადა რუსეთის კვლევის სამხედრო-ანალიტიკური ცენტრ CNA-ს დირექტორმა მაიკლ კოფმანმა.

მაგრამ ვაშინგტონიც გაღიზიანებულია რუსეთის ფლოტის მრავალმიზნობრივი და სტრატეგიული სუბმარინების ყოფნით, სტრატეგიული ბომბდამშენები ფრენით აშშ-ის ნაპირების სიახლოვეს (ნეიტრალურ წყლებსა თუ საერთაშორისო საჰაერო სივრცეში). ცალმხრივი უსაფრთხოება არ არსებობს, მაგრამ აშშ-ს თავისი სტრატეგია აქვს.

საოკეანო სივრცეებზე კონტროლი სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია „ამერიკელებისა და მათი მოკავშირეების ნავიგაციის თავისუფლებისათვის“ და ასევე მოწინააღმდეგის სანაპიროზე „ძალის პროეცირებისათვის“. შესაბამისად, რუსეთის მთავარი „დანაშაული“ – ეს თავდაცვისუნარიანობის მნიშვნელოვანი განმტკიცებაა.
პათოსურ შეგონებებს შესაძლოა პენტაგონის პროვოკაციები და ოპერაციები მოჰყვეს ზღვასა და ხმელეთზე. ამიტომ რუსეთის ფლოტი იძულებულია, სულ უფრო მტკიცედ დააბრუნოს მრავალპორალური მსოფლიოს მკაცრ რეალობაში ამერიკელი პარტნიორები.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს!

15
მონაცემების დამუშავება

ფიშინგი google-ის საძიებო სისტემის გამოყენებით: კიბერთაღლთობის ახალი სქემები

0
(განახლებულია 17:13 27.01.2021)
სპეციალისტების განცხადებით, ბოლო დროს კიბერთაღლითობის და სხვისი თანხის მითვისების შემთხვევები გახშირდა.

თბილისი, 27 იანვარი – Sputnik. საქართველოს საბანკო ასოციაცია მოსახლეობას კიბერთაღლითობის ახალი ფორმების შესახებ აფრთხილებს.

ასოციაციის ინფორმაციით, ბოლო დროს დაფიქსირდა რამდენიმე ფაქტი, რომლის შედეგად მომხმარებლებმა ფინანსური ზარალი ნახეს. კიბერთაღლითობის ერთ-ერთი გავრცელებული ფორმაა „ფიშინგი“, რომლის მიზანია ინტერნეტ-მომხმარებლის პერსონალური მონაცემების თაღლითური გზით მოპოვება. 

თაღლითობის ახალი სქემის მიხედვით, კიბერდამნაშავეები შეტევის დროს  იყენებენ Google-ის საძიებო სისტემას,  სადაც კომერციული ბანკების ინტერნეტბანკის ვებ-გვერდების მსგავი, ყალბი ე.წ. ფიშერული გვერდების რეკლამას ახორციელებენ. ასეთი გვერდების მისამართი, ხშირ შემთხვევაში,  კომერციული ბანკების ინტერნეტბანკის ნამდვილი მისამართების მსგავსია. ბმულზე გადასვლის შემთხვევაში იხსნება ყალბი ვებგვერდი, რომელშიც მომხმარებელს საკუთარი პერსონალური მონაცემების შეყვანას (პაროლი, საბანკო ბარათის ნომერი და სხვ.) სთხოვენ.

„გთხოვთ, არ გადახვიდეთ საეჭვო ბმულებზე, ბმულზე კურსორის მიტანით გამოჩნდება ვებგვერდის რეალური მისამართი. ყურადღებით დააკვირდით იმ ვებგვერდის მისამართს, სადაც პაროლი შეგყავთ, დარწმუნდით, რომ ნამდვილად ბანკის ვებგვერდზე იმყოფებით. ზოგიერთ შემთხვევაში, გაყალბებული მისამართი შეიძლება მხოლოდ ერთი სიმბოლოთი განსხვავდებოდეს ნამდვილისგან“, – ნათქვამია ასოციაციის განცხადებაში.

სპეციალისტები მომხმარებლებს ურჩევენ ინტერნეტბანკით სარგებლობისთვის Google-ის საძიებო ველში რომელიმე კონკრეტული ბანკის სახელწოდების მოძებნის ნაცვლად, მისამართის ველში პირდაპირ კომერციული ბანკის ვებგვერდის მისამართი ჩაწერონ.

ორგანიზაცია მოქალაქეებს მაქსიმალური სიფრთხილისკენ მოუწოდებს.

0
თემები:
კრიმინალი საქართველოში