წინასაარჩევნო აგიტაცია

კორონავირუსმა ქართველი პოლიტიკოსების კარტები არია: როგორი იქნება 2020 წლის არჩევნები

111
(განახლებულია 20:28 13.05.2020)
2020 წლის შემოდგომაზე საქართველოში საპარლამენტო არჩევნები უნდა ჩატარდეს, თუმცა პანდემიამ ისედაც დაძაბული პოლიტიკური ვითარება კიდევ უფრო გაართულა.

Sputnik, სანდრო მგელაძე

ქვეყანაში ბევრი პოლიტიკური პარტიაა. მათი ნაწილი თავს პროდასავლურ ძალად მიიჩნევს, მეორე ნაწილი თავს „პატრიოტებს“ უწოდებს, თუმცა ყველას არჩევნებში გამარჯვებისა და პარლამენტში მოხვედრის სურვილი აერთიანებს.

როგორ ჩატარდება 2020 წლის არჩევნები

2012 წლიდან საქართველო საპარლამენტო რესპუბლიკაა. სწორედ პარლამენტი აყალიბებს ქვეყნის მთავრობას და ამტკიცებს პრემიერ-მინისტრს, რომელიც სახელმწიფოს ფაქტობრივი მეთაურია. ამიტომაც ემზადებიან პოლიტიკური სუბიექტები ამ არჩევნებისთვის განსაკუთრებული მონდომებით. სახელმწიფოს ოფიციალური მეთაური - პრეზიდენტი ბოლოს 2018 წელს აირჩიეს. მომდევნო საპრეზიდენტო არჩევნებისთვის საქართველო უკვე სრულად გადაეწყობა საპარლამენტო მოდელზე, სადაც პრეზიდენტს კიდევ უფრო ნაკლები უფლებამოსილება ექნება, ვიდრე დღეს.

2019-2020 წლების მიჯნაზე ხელისუფლებასა და ოპოზიციას შორის მთავარი უთანხმოების საკითხი საარჩევნო სისტემა გახდა. ოპოზიცია ითხოვდა არჩევნების ჩატარებას მხოლოდ პროპორციული წესით. ხელისუფლება კი შერეულ სისტემას უჭერდა მხარს. შედეგად - ხანგრძლივი კონსულტაციების შემდეგ, უცხოელი დამკვირვებლების მონაწილეობით, პოლიტიკური ოპონენტები მარტის დასაწყისში შეთანხმდნენ არჩევნების შერეული სისტემით ჩატარებაზე - პარტიული მანდატი იქნება 120, მაჟორიტარული - 30. დამკვირვებლების უმრავლესობის აზრით, ძალთა ასეთი გადანაწილება უფრო ხელსაყრელია „ქართული ოცნებისთვის“. თუმცა არჩევნებამდე ჯერ კიდევ არის დრო და ყველაფერი შეიძლება მოხდეს.

გარდა ამისა, ხელისუფლება და ოპოზიცია შეთანხმდნენ, რომ პარლამენტში მოსახვედრად დაწესდება 1%-იანი ბარიერი, ხოლო პარტია, რომელიც 40%-ზე მეტ მანდატს ვერ მიიღებს, მთავრობას დამოუკიდებლად ვერ დაამტკიცებს.

ბრძოლა წესებითა და წესების გარეშე

ექსპერტები ვარაუდობენ, რომ ბრძოლა დაუნდობელი იქნება, შესაძლოა, უფრო მეტად, ვიდრე 2016 წლის საპარლამენტო და 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების წინ.

„ვფიქრობ, არჩევნებზე სამკვდრო-სასიცოცხლო ბრძოლა გაიმართება“, - განუცხადა "Sputnik-საქართველოს" პოლიტიკურ საკითხთა ექსპერტმა სოსო ცისკარიშვილმა.

„წინა არჩევნების გამოცდილებას თუ გადავავლებთ თვალს, დავინახავთ, რომ პოლიტიკური ოპონენტები ერთმანეთის მისამართით ტალახის სროლას არ ერიდებოდნენ. სამწუხაროდ, არ მაქვს საფუძველი ვივარაუდო, რომ ამჯერად სხვაგვარად იქნება. არჩევნები ალბათ თავის დროზე ჩატარდება, მაგრამ არა მგონია, საერთაშორისო დამკვირვებლები კმაყოფილი დარჩნენ როგორც წინასაარჩევნო, ისე კენჭისყრის პროცესით. სამწუხაროდ, ოთხ წელიწადში, ბოლო საპარლამენტო არჩევნების შემდეგ, ჩვენი ქვეყანა ვერ ჩამოყალიბდა სრულყოფილ ევროპულ სახელმწიფოდ და პოლიტიკური თამაშის წესები მეტწილად კვლავაც დამოკიდებულია ცალკეულ პიროვნებებზე და არა კანონებზე“, - აღნიშნა ექსპერტმა.

მაჟორიტარული და პროპორციული საარჩევნო სისტემის თაობაზე ხელისუფლება და ოპოზიცია ჯერ კიდევ მარტში შეთანხმდნენ, მაგრამ ნებისმიერი შეთანხმება კანონიერად უნდა გაფორმდეს. აქ საქმეში პანდემია ჩაერია და პარლამენტში კენჭისყრა გაურკვეველი ვადით გადაიდო. დღეს ოპოზიციის წარმომადგენლები აცხადებენ, რომ „ქართული ოცნება“ შეგნებულად აჭიანურებს პროცესს, არ აუქმებს საგანგებო მდგომარეობას, პარლამენტი კი „კორონას არდადეგებზეა“ გაშვებული და არ მუშაობს.

„არ შეიძლება ქალი სანახევროდ იყოს ორსულად - ან კი, ან არა. ხელისუფლება ან სრულად შეასრულებს აღებულ ვალდებულებებს, ან საერთოდ არ შეასრულებს“, - განუცხადა ჟურნალისტებს ოპოზიციის ერთ-ერთმა ლიდერმა რომან გოცირიძემ.

„თუ ხელისუფლება ჩაშლის შეთანხმებას, პასუხს აგებს საკუთარი ხალხისა და საერთაშორისო საზოგადოების წინაშე“, - აღნიშნა გოცირიძემ.

პოლიტიკური ქულები კორონავირუსის პანდემიის ფონზე

პოლიტიკურ საკითხთა ექსპერტი რამაზ საყვარელიძე ფიქრობს, რომ პანდემიის პერიოდში ხელისუფლებამ მოახერხა პოლიტიკური ქულების დაგროვება, ოპოზიციამ კი, პირიქით - დაკარგა. მიზეზი ისაა, რომ ოპოზიცია არ დაეხმარა მთავრობას ვირუსთან ბრძოლაში, არამედ განაგრძობდა ნებისმიერი მისი ნაბიჯის კრიტიკას, როგორც ეს ეპიდემიამდე იყო.

„ვფიქრობ, არჩევნები თავის დროზე ჩატარდება, ყოველ შემთხვევაში, პანდემიის დინამიკა ამის იმედს მაძლევს. იმედი მაქვს, საქართველო მოახერხებს ეპიდემიის ახალი ტალღის თავიდან აცილებას“, - განუცხადა საყვარელიძემ "Sputnik-საქართველოს".

„აქტიური წინასაარჩევნო კამპანიისთვის სავსებით საკმარისია ერთი თვე, ზაფხულში ის მაინც არ მიმდინარეობს, ასე რომ, პროცესი სექტემბრიდან დაიწყება. როგორც ხედავთ, ოპოზიცია კვლავ ამახვილებს ყურადღებას პატიმართა, ყოფილ მაღალჩინოსანთა გათავისუფლების საკითხზე და ამას ქვეყნის ხელისუფლებასთან შეთანხმების შესრულების პირობად აყენებს. თუ ეს არ მოხდება, შეთანხმება არჩევნების თაობაზე შეიძლება ჩაიშალოს და მაშინ კენჭისყრა ძველი კანონმდებლობით ჩატარდება. ოპოზიციამ შესაძლოა კვლავ გადაწყვიტოს ქუჩაში გამოსვლა, მაგრამ მგონია, ის კვლავაც ვერ შეაგროვებს მხარდამჭერთა საკმარის რაოდენობას და ამით პოლიტიკურ პროცესებზე ზეგავლენის მოხდენას“, - ამბობს საყვარელიძე.

მისი აზრით, ხელისუფლება კორონავირუსის პანდემიის პირობებში სწორად მოიქცა, რითიც გარკვეული პოლიტიკური ქულები დააგროვა.

„ოპოზიციას კი პრაქტიკულად არაფერი გაუკეთებია. მათ არ გადაურიცხავთ თანხა ვირუსთან ბრძოლის ფონდში, პრაქტიკულად არანაირი მონაწილეობა არ მიუღიათ ამ პროცესებში. მხოლოდ მთავრობის კრიტიკას აგრძელებდნენ, რაც ადამიანების უმრავლესობისთვის ამ პერიოდში აბსოლუტურად უმნიშვნელო იყო. აუცილებელი იყო ეპიდემიის კონკრეტული პრობლემების გადაჭრა, რაშიც ხელისუფლების წარმომადგენლები მონაწილეობდნენ, ოპოზიციის წარმომადგენლები კი - არა. შემიძლია ვივარაუდო, რომ პარლამენტში 2020 წელს მოხვდებიან იგივე პოლიტიკური ძალები, რომლებიც იქ დღეს არიან წარმოდგენილი. მმართველი პარტიის გარდა, რომელიც, უეჭველია, პარლამენტში მოხვდება, შანსი აქვს „ერთიან ნაციონალურ მოძრაობას“ - მას მუდმივი ელექტორატი უჭერს მხარს. მაგრამ, ვფიქრობ, ძალთა ბალანსი მომავალ პარლამენტში განსხვავებული იქნება დღევანდელისგან“, - მიიჩნევს საყვარელიძე.

არჩევნებს, პრემიერ-მინისტრის წარდგენით, ნიშნავს ქვეყნის პრეზიდენტი არაუგვიანეს 60 დღისა კენჭისყრის დღემდე. საქართველოს კონსტიტუციის 37-ე მუხლის თანახმად, არჩევნები ოქტომბრის ბოლო შაბათს, ანუ 31 ოქტომბერს უნდა ჩატარდეს.

რა თქმა უნდა, არ ღირს ისეთი პოლიტიკური ძალების გვერდზე გადადება, როგორებიცაა „ლელო“ ცნობილი ბიზნესმენის მამუკა ხაზარაძის მეთაურობით, „პატრიოტთა ალიანსი“ და „გირჩი“. ამ პოლიტიკურ სუბიექტებს სავსებით შესწევთ ძალა, გადალახონ ერთპროცენტიანი ბარიერი იმ პირობით, რომ საარჩევნო კოდექსში შესწორებები შევა. მაგრამ ამის მიუხედავად, ძირითადი ბრძოლა, როგორც 8 წლის წინ, ამჯერადაც მილიარდერ ბიძინა ივანიშვილის პარტია „ქართულ ოცნებასა“ და საქართველოს ექს-პრეზიდენტ მიხეილ სააკაშვილის სახელთან დაკავშირებულ ოპოზიციურ „ერთიან ნაციონალურ მოძრაობას“ შორის გაიმართება.

 

111
არეულობა აშშ-ში

„როგორც ჩანს, რუსები იყვნენ“ მაგიური ვერსიის მედიური პროპაგანდისტი

36
(განახლებულია 20:30 01.06.2020)
როგორც CNN იუწყება, რუსეთის აგენტების მონაწილეობა სრულიად ამერიკის რბევაში „სავსებით დასაშვებია“. გუშინ, როდესაც არხმა გაუშვა სიუჟეტი, რომელშიც ერთ-ერთი ექსპერტი არეულობაში „რუსი აგენტების“ მონაწილეობას ვარაუდობდა, მას დონალდ ტრამპმა პირადად დასცინა „ტვიტერში“.

ვიქტორ მარახოვსკი

შეგახსენებთ, რომ აშშ-ის პრეზიდენტს ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან ამერიკულ ტელეარხთან იმაზე ცუდი ურთიერთობა აქვს, ვიდრე ირანს ისრაელთან. და კიდევ: 2016 წელს CNN-მა ყველაფერი გააკეთა იმისთვის, რომ ტრამპი პრეზიდენტი არ გამხდარიყო, შემდეგ კი ძალ-ღონე არ დაიშურა „რაშაგეიტის“ ვერსიის გასამყარებლად. ტრამპი, თავის მხრივ, CNN-ს მოიხსენიებს, როგორც Fake news CNN-ს, არ მალავს თავის სიძულვილს არხის მიმართ და სიხარულს მისი რეიტინგის ვარდნის გამო.

სხვათა შორის, აშშ-ის პრეზიდენტს სიამოვნება მიანიჭა სიახლემ იმის შესახებ, რომ დარბევის მონაწილეები ქალაქ ატლანტაში თავს დაესხნენ CNN-ის შტაბ-ბინას, ჩაუმსხვრიეს შუშები და შეძლებისდაგვარად დაამახინჯეს შენობა. ტრამპმა ეს ამბავი „ტვიტერზე“ კვლავ ირონიულად შეაფასა: მომიტინგეებმა დაარბიეს არხი, რომელიც მხარს უჭერს და ამართლებს მათ ქმედებებს.   

ახლა კი ყველაზე საინტერესო: საქმე ისაა, რომ დღეს CNN-ს დაბადების დღე აქვს – მას ორმოცი წელი შეუსრულდა.

არხის განვლილი გზა და მისი დღევანდელი სახე თვალნათლივ გვიამბობს აშშ-ის მსოფლიო ლიდერობის ისტორიას.

ორმოცი წლის წინ ახალგაზრდა და თავხედმა ტედ ტერნერმა დააფუძნა ისტორიაში პირველი ოცდაოთხსაათიანი ახალი ამბების მომწოდებელი ქსელი. ეს საინფორმაციო ბიზნესში დიდი გარღვევა და რევოლუცია იყო. თუ გნებავთ, პირველი გაელვება იმ ონლაინისა, რომელშიც დღეს გვიწევს ცხოვრება.

მაშინ, 1980-ში ეს გარღვევა შესამჩნევი იყო, მაგრამ მას განსაკუთრებულ მნიშვნელობას არ ანიჭებდნენ – უბრალოდ იმიტომ, რომ დასავლური, კერძოდ კი, ამერიკული რევოლუციები მეცნიერებასა თუ ბიზნესში, პოლიტიკასა თუ სოციალურ ტექნოლოგიებში მაშინ შესაშური სისწრაფით ენაცვლებოდნენ ერთმანეთს. ტერნერმა დააფუძნა ოცდაოთხსაათიანი ახალი ამბების არხი, მომდევნო წელს კი NASA-მ კოსმოსში გაუშვა მრავალჯერადი კოსმოსური ხომალდი რვაკაციანი ეკიპაჟით, მაშინვე IBM-მა წამოიწყო პირველი სერიული პერსონალური კომპიუტერის გაყიდვა, რიგში კი იდგა უკვე მასობრივი მობილური, რომელსაც კვალდაკვალ მიჰყვა მომავლის ხელისუფალი – ინტერნეტი.

თავად აშშ მაშინ XX საუკუნის სულის უდავო გამომხატველი იყო – ახალგაზრდა, მაგრამ უკვე მოწიფული (ამერიკელის საშუალო ასაკი 1980-იანებში 30 წელი იყო), რომელსაც მრავლად ჰყავდა არა მხოლოდ იმპორტირებული, არამედ საკუთარი გენიოსები, ჯერ კიდევ უმეტესწილად კლასიკური განათლებით, ლიბერალური, ტექნოკრატიული და ამასთან ღრმად მორწმუნე, გამომგონებელი და მტაცებელი. 

CNN რეალობაზე ამ მტაცებელი ამერიკის ზეგავლენის უმძლავრეს ინსტრუმენტად იქცა – და თავისი ძალა მან დაარსებიდან მეთერთმეტე წელს გამოავლინა, როდესაც მთელი პლანეტა მონუსხული უყურებდა უდიდეს შოუს სახელწოდებით „ომი ყურეში“. დედამიწის მოსახლეობის თვალწინ ზეტექნოლოგიურმა ამერიკულმა თვითმფრინავებმა ქაღალდის ფიგურასავით „დაჭმუჭნეს“ ევრაზიის ერთ-ერთი ყველაზე ძლევამოსილი არმიის წინააღმდეგობა. შოუმ, რომელიც მაშინ მსოფლიომ იხილა, დედამიწის მოსახლეობის მთელ თაობას ჩაუნერგა რწმენა იმისა, რომ აშშ არის დაუმარცხებელი და შეუჩერებელი ძალა, რომელმაც დანარჩენი კაცობრიობისგან ერთგვარი ხარისხობრივი ნახტომი შეასრულა; რომ დანარჩენი მსოფლიო განწირულია აშშ-ის კუდში დევნისთვის; რომ არავინ უნდა გააღიზიანოს აშშ; რომ ყველამ უნდა დაუჯეროს და მისი მოწყალების იმედი იქონიოს.

როდესაც ერაყის სამხედრო სიძლიერის კვალდაკვალ დედამიწის რუკიდან გაქრა საბჭოთა კავშირი, მისმა ნამსხვრევებმა კი აშშ-ის ერთგულება შეჰფიცეს – ეს გარკვეულწილად ამერიკული XX საუკუნის „ჰეფი ენდი“ იყო. ამ გამარჯვების ერთ-ერთ უდავო გმირს, ტედ ტერნერს სრული ბედნიერებისთვის მხოლოდ ისღა დარჩენოდა, რომ ცოლად მოეყვანა ჰოლივუდის ვარსკვლავი ჯეინ ფონდა და მზის ჩასვლას მასთან ერთად შეხვედროდა. რაც ტერნერმა გააკეთა კიდეც.

...მაგრამ მთელი ირონია ისაა, რომ რეალობაში არანაირი „ჰეფი ენდები“ არ არსებობს. რეალობაში არ იწერება ფინალური ტიტრები, ნებისმიერი გამარჯვება და ტრიუმფი დროებითია, რის შემდეგაც ყოველთვის ახალი თავი იწყება.

აშშ-ს კი, რომელმაც XX საუკუნეში მსოფლიოზე გაიმარჯვა, შეიძლება ითქვას, სწორედ „ჰეფი ენდის“ სინდრომი შეეყარა. ანუ მან რეალურად დაიჯერა, რომ კაცობრიობის ისტორიაში დაიწერა ტიტრები და „სიკველი“ არ არის მოსალოდნელი. 

საჩვენებელი ფაქტია: სსრკ-ის დაშლისთანავე ამერიკულმა სახელმწიფო ორგანიზაციებმა მკვეთრად შეუცვალეს პროფილი „რუსეთის საკითხთა სპეციალისტებს“ – რა საჭიროა იმის სპეციალისტი, რაც უკვე აღარ არსებობს და არც არასდროს იარსებებს?

თუმცა, თავად ამერიკული დიპლომატიაც, ვეტერანების შეფასებებით, რაღაც უცნაურ გამარჯვების პიკში მოექცა: კომპრომისებისა და მანიპულაციების მაძიებლების ნაცვლად აშშ-ის დიპლომატიურმა სკოლებმა დაიწყეს „მაღალანაზღაურებადი ფელდეგერების მომზადება, რომლებიც არიგებდნენ ბრძანებებს“ და მიაჩნდათ, რომ თუ ვინმე არ ემორჩილებოდა ამერიკულ ზეწოლას, ეს ზეწოლა უნდა გაეძლიერებინათ.

ამერიკული „რეალობის პულტი“, რომლის დეტალებიც იყვნენ CNN-იც, ჰოლივუდიც, „ფერადი ტექნოლოგიებიც“ და უკვე ახალ საუკუნეში Facebook და Twitter, ასევე ხსენებულ სინდრომს ემსხვერპლა. წინასწარ ცრუ ბრალდებებითა და წარმატებული „ტვიტერ-რევოლუციების“ სერიით რამდენიმე ქვეყნის დასჯის შემდეგ, როგორც ჩანს, ბევრი საბოლოოდ დარწმუნდა: არ არსებობს სხვა რეალობა, გარდა იმისა, რომელსაც აუდიტორიის ტვინში მასობრივად ნერგავენ სპეციალურად გაწვრთნილი ტექნოლოგიური ადამიანები – ფეისბუქის, აშშ-ის საელჩოსა და ამერიკული გამანადგურებლების მხარდაჭერით.

თუმცა რეალობამ ცხადყო, რომ ის კვლავაც არსებობს და, ზეწოლის მიუხედავად, იპოვის შურისძიების მეთოდს.

„CNN-ის სამყაროსთვის“ აპოკალიფსი მოხდა ჯერ კიდევ 2016 წელს, როდესაც ამერიკულ მედიასფეროში ტოტალური დომინირების მიუხედავად (დაახლოებით 15% 85%-ის წინააღმდეგ, კლინტონის სასარგებლოდ), არჩევნებში ტრამპმა გაიმარჯვა.

იმისათვის, რასაც ტრადიციულად უწოდებენ ამერიკულ „სიღრმულ სახელმწიფოს“, ეს იყო არასასურველი კანდიდატის გამარჯვებაზე მეტი. ეს იყო დარტყმა „ჰეფი ენდის ეპოქის“ იდეურ საძირკველზე, მართული რეალობის იდეაზე, CNN-ის და The New York Times-ის დაუმარცხებელი კავშირის დოგმაზე. 

შესაძლოა სწორედ იმიტომ, რომ „სიღრმული სახელმწიფო“, პრინციპში, არ აღმოჩნდა მზად, უარი ეთქვა პულტით რეალობის მართვაზე და ჩაებღაუჭა ვერსიას რუსების მიერ ამერიკელების მისტიკური გათვალვის შესახებ – „ამ რუსებმა მოგვპარეს ამერიკული პულტი და ამიტომ წავაგეთ“.

ამ მაგიური ვერსიის მედიური პროპაგანდისტი სწორედ CNN გახდა. იგი აქტიურად მონაწილეობდა იმაში, რასაც ბოლო დრომდე „აშშ-ში ცივ სამოქალაქო ომად“ მოვიხსენიებდით, ახლა კი აღარ ვიცით, შეიძლება თუ არა, ცივი ვუწოდოთ.

...ახლა, ვიდრე აშშ-ის ოცდაათი დიდი ქალაქი საპროტესტო ტალღამ მოიცვა, დედამიწაზე კი გმირულად გაისმის პირველი კერძო კოსმოსური ხომალდის გაშვების მოწოდებები, შეგვიძლია ვცადოთ იმის წარმოდგენა, როგორ განვითარდება „მედიური“ და ნამდვილი რეალობის ურთიერთობა მსოფლიო ექს-ჰეგემონის ტერიტორიაზე.

ფოკუსი ის გახლავთ, რომ ნამდვილი „სამყაროს დასასრული“ არ არსებობს, ისევე, როგორც ნამდვილი „ჰეფი ენდი“. არ არის აუცილებელი აპოკალიფსი სასიკვდილო იყოს. იქნებ ეს უბრალოდ მსოფლიო პოლიტიკური და ეკონომიკური და, ალბათ, ძალისმიერი ლიდერობის დაკარგვა იყოს. ეს მხოლოდ და მხოლოდ ქვეყნის წარუმატებელი ნაწილების ჩაფლობაა ერთგვარ „მესამე სამყაროში“ (აშშ-ში ამჟამად 40 მლნ უმუშევარია და, როგორც ამბობენ, ეს ზედა ზღვარი არ არის) – მთელი თავისი სოციალური შედეგებით. ესაა საზოგადოების განხეთქილება და ქვეყნის დაყოფა ღარიბ პოსტაპოკალიფსურ ტერიტორიებად და მდიდარ იზოლირებულ კუნძულებად, საიდანაც, შესაძლოა, კიდევ უფრო დიზაინერული რაკეტები გაუშვან. სადღაც მთელი ქალაქები გადავლენ სოიოს ალაფზე, სადღაც კი უზარმაზარი ბიუჯეტის მქონე თავბრუდამხვევ სრულყოფილ ბლოკბასტერებს გადაიღებენ.

უბრალოდ აღარ იარსებებს ის ამერიკა, რომელმაც ოდესღაც „სფეის შატლი“ გაუშვა და რომელიც, შესაძლოა, ჯერ კიდევ ახსოვს CNN-ის დამფუძნებელს, 81 წლის ტერნერს.

თუმცა ფაქტი არ არის, რომ ახსოვს: ჯერ კიდევ რამდენიმე წლის წინ მან აღიარა, რომ დემენცია აწუხებს.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს

36
ფულის კუპიურები

დაცემა და ზრდა? რა გავლენა მოახდინა COVID-19–მა რუსეთიდან ფულად გადარიცხვებზე

78
(განახლებულია 15:00 30.05.2020)
ფულადი გადარიცხვების სისტემები მიმდინარე გაზაფხულზე ტრანსსასაზღვრო ნაკადების მოცულობის შემცირებას აფიქსირებს. რუსეთიდან ახლო საზღვარგარეთის ქვეყნებში გადარიცხვები ზოგ კომპანიაში 50%-ით შემცირდა.

მარია ნაუმენკო

ასეთი მაჩვენებლები იმითაა განპირობებული, რომ შრომითი მიგრანტების ნაწილი პანდემიის გამო სამშობლოში დაბრუნდა, ან უმუშევარი დარცა რუსეთში. რა ხდება ახლა ფულადი გადარიცხვების ბაზარზე და როგორია საკვანძო მოთამაშეების პროგნოზები სფეროს აღსადგენად? 

აპრილში გადარიცხვების მოცულობა განახევრდა

აპრილში ბაზარმა რუსეთიდან მეზობელ ქვეყნებში სტრანსსასაზღვრო გადარიცხვების არსებითი დაცემა განიცადა. თუ მიმდინარე წლის მარტში, გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, შემცირება მხოლოდ 5-10%–ს შეადგენდა, უკვე აპრილში, სერვის „ოქროს გვირგვინი – ფულადი გარაიცხვების“ დირექტორის, ივან სიტნოვის თქმით, 50%-ს მიაღწია. მაისის მაჩვენებლები კი უკვე აღწევს 25-30%-ს.

მსგავსი ტენდეცია დააფიქსირა „ ოინისტრიმმაც“. როგორც საერთაშორისო ფულადი გადარიცხვების საერთაშორისო სისტემის პრეზიდენტმა ქსენია ჩერნიშევამ აცნობა Sputnik–ს, 2020 წლის აპრილში ფულადი გადარიცხვების მოცულობა, მარტის მაჩვენებლებთან შედარებით, 34%-ით დაეცა. მაისში კი, აპრილთან შედარებით, მოცულობის დაახლოებით 10%-ით ზრდა შეინიშნებოდა.

„რუსეთიდან ახლო საზღვარგარეთის ქვეყნებში ტრანსსასაზღვრო გადარიცხვების ლომის წილი — ეს არის ფული, რომელსაც მიგრანტები გამოიმუშავებენ და ოჯახებს უგზავნიან სამშობლოში. მარტში კორონავირუსთან დაკავშირებული ვითარება ისეტი მწვავე არ იყო, საწარმოების მნიშვნელოვანი ნაწილი ფუნქციონირებდა, აპრილში კი მუშაობა შეწყვიტეს. ბევრი უცხოელი იძულებული გახდა, ან თავის ქვეყანაში დაბრუნებულიყო, ან ერთ ადგილას მჯდარიყო და დალოდებოდა.  ანუ მათ სახლებში გასაგზავნი არაფერი ჰქონდათ“, — განმარტა კომპანია „ფინამის“ ანალიტიკოსმა ალექსეი კორენევმა.

Western Union–ის პრესამსახურში კი აღნიშნეს, რომ აპრილში, მართთან შედარებით, გადარიცხვების შემცირება შეინიშნებოდა და ეს პროცესი ახლაც გრძელდება.

„ფიზიკური პირების მიერ ერთმანეთისთვის გადარიცხვების მოცულობა COVID-19–ის გამო 21%-ით შემცირდა, მარტში ეს მაჩვენებელი 30% იყო.  სიტუაციის გაუმჯობესება აპრილში გამოწვეულია პოზიტიური ტრენდებით რიტეილურ ქსელში და ასევე  ციფრული ფულადი გადარიცხვების 77%-იანი ზრდით. მასიში Western Union–ი კვლავინდებურად აფიქსირებს პოზიტიურ დინამიკას ფიზიკური პირების გადარიცხვების მხრივ“, — აცხადებენ კომპანიაში. 

დარტყმა ქვეყნების ეკონომიკაზე

„დსთ–ის ქვეყნების უმეტესობისთვის რუსეთიდან ფულადი სახსრების მიღება — ეს  ბიუჯეტის არსებითი შევსებაა. ეს ვალუტა ეხმარება მათ, კვლავაც განახორციელონ რაღაც სახის სავაჭრო ოპერაციები. ამიტომ ქვეყნებისთვის, რომლებითვისაც ფულადი გზავნილები დიდ როლს ასრულებს (პირველ რიგში, ყირგიზეთისა და ტაჯიკეთისთვის), მოსალოდნელი სახსრების შეჩერება დიდი დარტყმაა ეკონომიკისთვის“, — ასკვნის სიტნოვი. 

რუსეთი ეკონომიკაზე კი, მისი თქმით, ტრანსსასაზღვრო გადარიცხვების მოცულობის შემცირებას პრაქტიკულად არ მოუხდენია გავლენა. 

რა აღადგენს სფეროს

ივან სიტნოვის აზრით, ფულადი გადარიცხვების ბაზრის აღდგენაზე ორი ფაქტორი მოახდენს გავლენას: ფიზიკური პირების მომსახურების პუნქტების გახსნა და საერთაშორისო ავიაფრენების აღდგენა.

„ჩვენ ვხედავთ, რომ მაისში მოსკოვში ზოგი საკარანტინო შეზღუდვა იხსნება, სულ უფრო მეტი პუნქტი იწყებს მუშაობას, შეინიშნება გარკვეული ზრდა. რაც შეეხება საზღვრებს ისინი ი მ სეზონის დასაწისში ჩაიკეტა, როცა ხალხი რუსეთში უნდა ჩამოსულიყო სამუშაოდ. როგორც კი საზღვრები გაიხსნება, სიტუაცია გაუმჯობესდება. როდის მოხდება ეს — ერთი თუ ორი თვის შემდეგ — ამის თქმა ძნელია. ყველაფერი დამოკიდებულია კორონავირუსზე“, — მიაჩნია „ოქროს გვირგვინის“ წარმომადგენელს. 

ალექსეი კორენევის ვარაუდით, „ფულადი გადარიცხვების სეგმენტი საკმაოდ სწრაფად შეძლებს ძველ მაჩვენებლებზე დაბრუნებას, როგორც კი შრომის ბაზარი აღდგენას დაიწყებს“.

„ახლა სრულად ამოქმედდება მშენებლობები, გზების რემონტები. მუშახელი საჭიროა. და რახან ისინი საჭიროა, მიგრანტები ისევ დაბრუნდებიან რუსეთში. თუმცა შრომის ბაზარი შესაძლოა შესამჩნევად შეიცვალოს“, — ამბობს ანალიტიკოსი.

მისი აზრით, თუ პანდემიამდე რუსეთის მოქალაქეებისთვის მძიმე ფიზიკურ შრომასთან დაკავშირებული პროფესიები არაპოპულარული იყო, და ეს სამუშაო ადგილები უცხოელებს ხვდებოდა, ახლა ჩამოსულები შეიძლება კონკურენციას შეეჯახნენ — რუსეთის მოქალაქეები იმ ვაკანსიების მიღებას მოისურვებენ, რომლებზე მოთხოვნაც მანამდე მხოლოდ შრომით მიგრანტებს შორის არსებობდა. 

78
ლაბორატორია

ზახაშვილი: „საბურთალოს კლასტერთან“ დაკავშირებით ნუცუბიძის რაიონის ჩაკეტვა არ იგეგმება

0
(განახლებულია 11:15 02.06.2020)
საქართველოში ახალი, ე.წ. საბურთალოს კლასტერის შესახებ ინფორმაცია 30 მაისს გავრცელდა –  ინფიცირების პირველადი წყარო, შესაძლებელია, იყოს მედიკოსი.

თბილისი, 2 ივნისი – Sputnik. ე.წ. საბურთალოს კლასტერთან დაკავშირებით, ნუცუბიძის რაიონის ჩაკეტვა არ იგეგმება, განაცხადა დაავადებათა კონტროლის ეროვნული ცენტრის გადამდებ დაავადებათა დეპარტამენტის ხელმძღვანელმა ხათუნა ზახაშვილმა „პალიტრანიუსის“ ეთერში. 

საქართველოში ახალი, ე.წ. საბურთალოს კლასტერის შესახებ ინფორმაცია 30 მაისს გავრცელდა –  ინფიცირების პირველადი წყარო, შესაძლებელია, იყოს მედიკოსი.

ზახაშვილის განცხადებით,  „საბურთალოს კლასტერთან“ კონტაქტში მყოფი ყველა პირი საკარანტინე სივრცეშია გადაყვანილი ან მკაცრი იზოლაციის პირობებში იმყოფებიან.

„აღნიშნული პირები ექიმების ზედამხედველობის ქვეშ არიან, აწარმოებენ ჯანმრთელობის თვითმონიტორინგს და ნებისმიერი სიმპტომის გამოხატვისთანავე მოხდება მათი ჰოსპიტალიზაცია. პროცესი სრულად მართვადია, შესაბამისად ნუცუბიძის რაიონის ჩაკეტვის საკითხი არ დგას და არც განიხილება“, - განაცხადა ხათუნა ზახაშვილმა.

გავრცელებული ინფორმაციით, გუშინ, რამდენიმე ადამიანმა  საკარანტინო სივრცეებში მედიკოსების დაკვირვების ქვეშ გადასვლის სურვილი თავად გამოთქვა, რადგან, როგორც გაირკვა, ისინი იმ  კორპუსის მიმდებარედ ცხოვრობენ, სადაც კორონავირუსის შემთხვევაა დაფიქსირებული და კორონავირუსით ინფიცირებული ერთ-ერთი პირი მათ კორპუსში სტუმრად იმყოფებოდა.

ამ დროისათვის ე.წ. საბურთალოს კლასტერიდან კორონავირუსი უკვე 23 ადამიანს დაუდგინდა.

ბოლო მონაცემებით, საქართველოში კორონავირუსის 796 დადასტურებული შემთხვევაა, მათ შორის გამოჯანმრთელებულია  634,  გარდაცვლილი - 12, კარანტინის რეჟიმში იმყოფება 2508 ადამიანი, ხოლო სტაციონარში მეთვალყურეობის ქვეშ 300 პაციენტია.

0
თემები:
COVID-19 საქართველოში