მირზა გელოვანი

ვერც შეყვარება მოასწრეს და ვერც სათქმელი დაასრულეს ფრონტზე დაღუპული ქართველი პოეტები

1762
(განახლებულია 12:54 09.05.2020)
დიდი სამამულო ომის წლებში საქართველოდან ფრონტზე 700 ათასზე მეტი ადამიანი წავიდა. ქვეყანამ ომში წასულთა ნახევარზე მეტი დაკარგა.

დიდი სამამულო ომის წლებში ფრონტზე წასული ყოველი მეორე ქართველი სახლში არ დაბრუნებულა. საქართველო, როგორც დანარჩენი რესპუბლიკები, ფაშიზმთან დაუნდობელ ბრძოლაში კარგავდა მომავალ ექიმებს, მასწავლებლებს, აგრონომებს, მეცნიერებს, მხატვრებს, მსახიობებს... იყვნენ პოეტებიც. სათქმელი ვერ დაასრულეს, შეყვარება ვერ მოასწრეს... რამდენი ლექსი შეიძლებოდა დაწერილიყო... მარადიული ხსოვნა მათ.

Грузинские поэты, погибшие на Великой отечественной войне
photo : National library of Georgia
სამამულო ომში დაღუპული ქართველი პოეტები

მირზა გელოვანი

„მე დაბრუნებით ტკივილებს წავშლი,

ოღონდ მოსვლამდის, ოღონდ ბოლომდის,

როგორც გაზაფხულს ელიან მთაში,

შენი ლამაზი გული მელოდეს“.

წერდა ფრონტიდან ერთ-ერთი ყველაზე რომანტიკული ქართველი პოეტი მირზა გელოვანი, რომელმაც მხოლოდ 27 წელიწადი იცოცხლა.

მომავალი პოეტი მირზა (რევაზ) გელოვანი 1917 წელს თიანეთში დაიბადა. 1930-იან წლებში მირზა გელოვანის ლექსები ხშირად იბეჭდებოდა ქართულ ჟურნალებში. ცხოვრება მას თითქოს ლამაზ პოეტურ გზას უმზადებდა. მაგრამ ბედი სხვაგვარად დატრიალდა.

„ჯერ კიდევ ბავშვი გხვდებოდი დილით

დუდგულის თოფით და ჯოხის ცხენით...

მეფარა ცა და გაშლილი ჩრდილი,

შენს ნაპირზე რომ აჩენენ ხენი“.

„მაშინ მეც უფრო მოგეფერები,

ჩემო იორო, აკვნად ნარწევო!“

ეს არის სტრიქონები მირზა გელოვანის ლირიკული ლექსიდან „საუბარი იორთან“. პოეტი ივრის ხეობაში გაიზარდა, თუმცა სიკვდილი სამშობლოსგან შორს, ბელორუსიაში ეწერა. ომში იგი სატანკო ჯარების კაპიტნის წოდებას ატარებდა.

წითელ არმიაში ოცდაორი წლის მირზა გელოვანი 1939 წელს გაიწვიეს. ფრონტიდან მშობლებისათვის გამოგზავნილ წერილში მირზა მადლობას უხდიდა მათ, რომ ბავშვობიდან ჩაუნერგეს იარაღის, სიმართლისა და ვაჟკაცობის სიყვარული.

გელოვანის მეთაურობით მებრძოლ ჯარისკაცებს კი ეჭვიც არ ჰქონდათ, რომ მათი კაპიტანი საქართველოში კარგად ცნობილი პოეტი იყო.

მირზა გელოვანი ბევრს წერდა ომზე: „და სადმე ტყვია თუ გააციებს გულს საშინელი განადგურებით, თქვენ მაპატიეთ, ჰო, მაპატიეთ, დანაშაული არდაბრუნების“...

სამი წელი იბრძოდა ფრონტის წინა ხაზზე. 1944 წლის გაზაფხულზე მას მოსკოვში სამსახური შესთავაზეს, მაგრამ მირზამ ფრონტიდან წასვლაზე უარი თქვა.

გელოვანი 1944 წლის ივნისში მდინარე დვინის გადალახვისას, ოპერაცია „ბაგრატიონის“ მსვლელობის დროს დაიღუპა. იგი ბელორუსიის ტყეში, გზისპირზე დაკრძალეს. 1952 წელს მისი ნეშტი ვიტებსკის ოლქის სოფელ სანიკის საძმო სასაფლაოზე გადაასვენეს.

გიორგი ნაფეტვარიძე

1919 წელს დასავლეთ საქართველოში, იმერეთში, სოფელ შუამთაში დაიბადა გიორგი ნაფეტვარიძე – კიდევ ერთი ნიჭიერი ქართველი, რომლის სიცოცხლეც ომში ტრაგიკულად შეწყდა.

ნაფეტვარიძის პირველი ლექსები 1936 წელს გაზეთ „სტალინელში“ გამოქვეყნდა. გიორგიმ პარალელურად მუშაობა დაიწყო სოფლის სკოლაში ქართული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებლად. ფრონტზე ომის დაწყებისთანავე წავიდა. ახალი დაქორწინებული იყო მშვენიერ ნათელა არჯევანიძეზე.

„ჯარში რომ გამიწვევდნენ, ვიცოდი, გამოძახება მოულოდნელი არ უნდა ყოფილიყო, წინასწარ გავითვალისწინე ყველაფერი, მაგრამ მაინც მოულოდნელად მოხდა. კვირა დაღამდა, ვიწექი გარეთ, სამის ნახევარზე დამიძახეს. ნათელა გაშრა. ნახევარ საათში, სრულ სამზე უნდა გამოვცხადებულიყავი, წავედი უმალვე, ჭიშკრამდე მიმყვა იგი თვალცრემლიანი, ვაკოცე შუბლზე, ხელი ჩავიქნიე და წავედი. მამა გამოვიდა მის დასაბრუნებლად. მე მივდიოდი მარტო, ვბორძიკობდი კოლბოხებზე; ვწევდი პაპიროსს და მივდიოდი გაბრუებული. არ ვფიქრობდი არაფერზე. მივდიოდი, მივუყვებოდი ჩემი სოფლის მდუმარე შარას. არსად ენთო სანთელი, არ ყეფდნენ ძაღლები, არ ყიოდა მამალი. არავინ შემხვედრია, მესმოდა ჩემი ფეხის ხმა შუაღამის დუმილში, და ეს მოგონება დარჩა, როგორც განუმეორებელი და აუხდენელი სიზმარი ქარიან ღამის...“

„რაღა დავწერო ან რა მნიშვნელობა აქვს ამ შენიშვნებს, გამომადგება ოდესმე? ვფიქრობ, ვითომ დავბრუნდები? ეჰ! ვინ იცის! ერთი კია: მშიშრები ყველაზე ადრე და ყველაზე უაზროდ იღუპებიან, მე მშიშარა არ უნდა ვიყო, თუმცა ჯერ შესაშინებელი არაფერი შემხვედრია...“ – წერდა იგი მეუღლეს.

გიორგისთან ერთად ფრონტზე წავიდა მისი უახლოესი მეგობარი, მწერალი გრიგოლ ხურციძეც. მეგობრები თავდაპირველად თბილისის სამხედრო სასწავლებელში გაგზავნეს სამი თვით, შემდეგ კი, 1941 წლის დეკემბერში ყირიმის ფრონტზე გაუშვეს. ორივე 1942 წლის მაისში სევასტოპოლის მისადგომებთან, საპუნ-გორას ციხე-სიმაგრესთან წარმოებული საბრძოლო მოქმედებების დროს დაიღუპა. გიორგი ნაფეტვარიძისა და გრიგოლ ხურციძის საფლავები ცნობილი არ არის.

Грузинские поэты, погибшие на Великой отечественной войне
photo : National library of Georgia
ქართველი პოეტები დიდ სამამულო ომში

ნათელა თვალისჩინივით უფრთხილდებოდა მეუღლის ფრონტიდან გამოგზავნილ ლექსებს. მისი გარდაცვალების შემდეგ გამოაქვეყნა ისინი. გამოიცა კრებულები „სიყვარული“, „დაუმთავრებელი ბალადა“, „ფრონტული წერილები“, „ჩვენთან ქუხილი ღამეს ათევდა“ და „მშვიდობით“.

სევერიან ისიანი

დიდმა სამამულო ომმა ქართველი პოეტის სევერიან ისიანის სიცოცხლეც შეიწირა. წარმოშობით იგი ცაგერის რაიონის სოფელ ზოგიშიდან იყო.

გლეხის ოჯახი ხელმოკლედ ცხოვრობდა, მაგრამ მშობლებმა ყველა ღონე იხმარეს, რომ სევერიანს განათლება მიეღო. იგი თავადაც ბევრს და ბეჯითად შრომობდა. ისიანმა 1937 წელს ქუთაისის პედაგოგიური ინსტიტუტი დაამთავრა. ამ დროისთვის მწერალთა კავშირის ქუთაისის განყოფილებაში პასუხისმგებელი მდივნის თანამდებობაზე მსახურობდა. იყო ჟურნალისტი და რედაქტორი გაზეთებში „მუშა და კოლმეურნე“ და „წითელი ფეიქარი“. ასწავლიდა ქართულ ენასა და ლიტერატურას.

პირველად მისი ლექსები 1930 წელს ქუთაისის გაზეთ „მუშა და კოლმეურნეში“ დაიბეჭდა. პირველი კრებული კი 1940 წელს გამოიცა. ამ დროს სევერიანი უკვე ჯარში მსახურობდა. ლექსებს სიცოცხლის უკანასკნელ წუთებამდე წერდა.

ქუთაისში სევერიანი ვეღარ დაბრუნდა. ომმა 1943 წელს იმსხვერპლა. იგი მხოლოდ 29 წლისა იყო.

სევერიან ისიანის წიგნი „საუბარი ფრონტელ მეგობართან“ და ოციოდე პირადი ბარათი, რომლებსაც მეგობრებს ფრონტიდან უგზავნიდა, ქუთაისის ისტორიულ-ეთნოგრაფიულ მუზეუმში ინახება.

ვლადიმერ უბილავა

ფრონტზე დაღუპული პოეტი ვლადიმერ უბილავა წარმოშობით წალენჯიხის რაიონის სოფელ ჭალედან იყო. 1936-41 წლებში თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის ფილოლოგიის ფაკულტეტზე სწავლობდა. პირველად მისი ლექსები გაზეთ „ლიტერატურულ საქართველოში“ გამოქვეყნდა. აქტიურად იბეჭდებოდა გაზეთებსა და ჟურნალებში 1934 წლიდან.

პოეტი ომში 1942 წელს 27 წლის ასაკში დაიღუპა. დაკრძალულია კრასნოდარში.

„რა ვარ, ბრძოლაში თუ დავვარდები,

მტერს შემოსეულს თუ არ დავხვდები;

ვერ გამითელონ ბაღში ვარდები,

ვერ დამიჩრდილონ მთების კალთები!

გაიშრიალებს ფრონტზე ფარაჯა,

ტყვიას ტყვიაში აჯენს ვაჟკაცი,

იბრძვის და მამულს უდგას დარაჯად

თოფის, ხიშტის და ხმლების კაშკაშში“.

პირველი პოეტური კრებული „ღელვას ბობოქარს“ მისი გარდაცვალების შემდეგ, 1955 წელს გამოიცა. მას მოჰყვა კრებულები „ბალადა დაკარგული ჯარისკაცისა“ (1959), „მამის კერასთან“ (1967), 1969 წელს ცალკე წიგნად გამოიცა პოემა „ტობავარჩხილი“.

 

1762
თემები:
9 მაისი - ისტორია და ადამიანები (10)

მიმოხილვა: რატომ უღირს ინდოეთს 2 მილიარდი დოლარის გადახდა რუსულ გამანადგურებლებში

55
(განახლებულია 12:03 06.07.2020)
დასავლეთის სასტიკი წინააღმდეგობის მიუხედავად, რუსეთმა მშვიდობიანად დაიპყრო შეიარაღების მსოფლიო ბაზრის თითქმის მესამედი, წერს სამხედრო მიმომხილველი

რუსეთი განაგრძობს სუხოვისა და მიქოიანის საბრძოლო ეფექტურობითა და საიმედოობით გამორჩეული გამანადგურებლების ექსპორტის განვითარებას. ინდოეთის სამხედრო-საჰაერო ძალები ტრადიციულად რუსულ იარაღს ამჯობინებენ და ეს არჩევანი ძვირადაც ფასობს.

ინდოეთის თავდაცვითი შესყიდვების საბჭომ ინდოეთის სამხედრო-შეიარაღებული ძალებისთვის 12 რუსული მრავალმიზნიანი გამანადგურებლის - Су-30МКИ-სა და 21 გამანადგურებლის - МиГ-29-ის შეძენისა და МиГ-29-ის 59 თვითმფრინავის მოდერნიზების გადაწყვეტილება მიიღო. Су-30МКИ-ის ახალი პარტია 1,42 მილიარდ დოლარადაა შეფასებული, МиГ-29-ის თვითმფრინავები კი 984 მილიონ დოლარად. საერთო ჯამში ფასი ორ მილიარდ დოლარს აჭარბებს. თვითმფრინავები ინდოელ პარტნიორებს მიმდინარე წლის ბოლომდე გადაეცემა.

მიუხედავად დასავლეთის სასტიკი წინააღმდეგობისა, რუსეთმა მშვიდობიანად დაიპყრო შეიარაღების მსოფლიო ბაზრის თითქმის მესამედი. „როსობორონექსპორტის“ პორტფელში 55 მილიარდი დოლარის ღირებულების შეკვეთაა (მეორე ადგილი აშშ-ის შემდეგ). ამასთან, ბოლო რამდენიმე წლის განმავლობაში შენარჩუნებულია 53-56 მლრდ-ის „დერეფანი“.

რუსეთის შეიარაღების ექსპორტის დაახლოებით 45% ავიაციაა. დამაჯერებელი წარმატების მიღწევას მაღალტექნოლოგიური შეიარაღების საერთაშორისო ბაზარზე ხელს უწყობენ Су-30 და МиГ-29, რომლებიც მრავალი პარამეტრით სამართლიანად ითვლებიან საუკეთესოდ ჩვენს პლანეტაზე. მათ იყენებენ ათობით ქვეყანაში. გამანადგურებლებზე დიდი მოთხოვნილებაა დსთ-შიც.  

რუს პარტნიორებზე არჩევანის შეჩერება შემთხვევითი არ არის. მრავალმიზნიანი მაღალი მანევრულობის 4++ თაობის გამანადგურებელი Су-30 შექმნილია საჰაერო სამიზნეების გასანადგურებლად დღისითა და ღამით, მარტივ და რთულ კლიმატურ პირობებში, აქტიური და პასიური დაბრკოლებების გამოყენებისას. თვითმფრინავს შეუძლია რვა ტონა საბრძოლო ტვირთის ზიდვა 2125 კმ/სთ-მდე სიჩქარით და საჰაერო თავდასხმებისგან თავისი ჯარების ეფექტურად დაცვა, მოწინააღმდეგის მასირებული თავდასხმის მოგერიება (ფრთოსანი რაკეტების ჩათვლით). უკვე ექსპორტირებულია და საექსპორტოდ გამზადებულია მრავალი ასეული Су-30МКИ.

მეოთხე თაობის გამანადგურებელი МиГ-29 ფლობს მძლავრ სარაკეტო შეიარაღებას და მაქსიმალური სიჩქარით - 2,25 მახით - შეუძლია ჩრდილოატლანტიკური ალიანსის ნებისმიერი გამანადგურებლის უკან მოტოვება. მისი საჰაერო უპირატესობა შემოწმებულია საბრძოლო მოქმედებებში სპარსეთის ყურის ქვეყნებში, ეთიოპიაში, ერითრეაში, იუგოსლავიაში, სუდანში, სირიაში და აღიარებულია დასავლეთში. МиГ-29 გამანადგურებელი 25 სახელმწიფოს სამხედრო-საჰაერო ძალების შემადგენლობაშია.

დსთ-ში

რუსეთი შეიარაღებას ყიდის მსოფლიოს ორმოცდაათ ქვეყანაში, მათ შორის, დამოუკიდებელ სახელმწიფოთა თანამეგობრობის შვიდ ქვეყანაში, სადაც შემტევ ავიაციას მნიშვნელოვანი ადგილი უჭირავს. მაგალითად, ბელარუსმა კონტრაქტით გათვალისწინებული 12 თვითმფრინავიდან უკვე მიიღო ოთხი უახლესი Су-30СМ.

12 ერთეული Су-30СМ მრავალმიზნიანი გამანადგურებელი უკვე შეძენილი აქვს სომხეთს. რესპუბლიკის სამხედრო-საჰაერო ძალები იყენებენ ასევე МиГ-29 გამანადგურებლებს. ერევანი რუსული წარმოების თვითმფრინავების ხარჯზე მომავალშიც გეგმავს ქვეყნის სამხედრო-საჰაერო ძალების საბრძოლო პოტენციალის გაძლიერებას. 

ყაზახეთის თავდაცვის სამინისტროს, დაგეგმილი 36 ერთეული Су-30СМ გამანადგურებლიდან, 12 მანქანა ახლო მომავალში გადაეცემა.

Су-30СМ გამანადგურებლების პარტიით სამხედრო-საჰაერო ძალების გაძლიერებას აპირებს ასევე უზბეკეთი რუსული სახელმწიფო საექსპორტო კრედიტის ხარჯზე. გარდა ამისა, რუსეთი ეხმარება მას 30 ერთეული МиГ-29-ის მოდერნიზებაში.

სუხოვისა და მიქოიანის თვითმფრინავებს სწავლობენ ასევე აზერბაიჯანის სამხედრო-საჰაერო ძალების სპეციალისტები. მათ ამ ორ მოდელს შორის რთული არჩევანის გაკეთება მოუწევთ. რესპუბლიკის სამხედრო-საჰაერო ძალებს უკვე მოეპოვებათ Миг-29 გამანადგურებლები.

უახლოესი მოკავშირეებისა და პარტნიორების ინტერესი კანონზომიერია. მძლავრი და მაღალი მანევრულობით გამორჩეული შემტევი თვითმფრინავები მსოფლიოში კონსტრუქტორული ნააზრევის შედევრად მიიჩნევა.

რუსეთი მაღალტექნოლოგიური შეიარაღების საიმედო მომწოდებლის რეპუტაციით სარგებლობს. თუმცა დავუბრუნდეთ ინდურ კონტრაქტებს.

სანიმუშო თანამშრომლობა

რუსეთისა და ინდოეთის ურთიერთობა 2011-2020 წლებში სამხედრო-ტექნიკური თანამშრომლობის პროგრამის საფუძველზე ვითარდება. „როსობორონექსპორტში“ ინდური შეკვეთების პორტფელი 4 მილიარდ დოლარს აღემატება. ინდოეთი უმსხვილესი პარტნიორების პირველ სამეულშია ჩინეთთან და ეგვიპტესთან ერთად. რუსეთის წილი ინდოეთის შეიარაღების იმპორტის საერთო მოცულობის 70%-ს შეადგენს, ნიუ-დელის შესყიდვების დივერსიფიკაციის ფონზეც კი. ამას ემატება კონტრაქტები ადრე შეძენილი რუსული საავიაციო ტექნიკის ძვირადღირებული მოდერნიზაციის შესახებ.

ინდოეთის სამხედრო-საზღვაო ძალებისთვის 16 ერთეული МиГ-29К/КУБ გამანადგურებლის მიწოდების პირველი კონტრაქტი 2011 წელს დასრულდა. ორი წლის შემდეგ დაიწყო მეორე კონტრაქტის შესრულება 29 ერთეული ანალოგიური მანქანის მიწოდებაზე. დღეს რუსეთის საავიაციო კორპორაცია „МиГ“, 2008 წელს 900 მლნ დოლარზე გაფორმებული კონტრაქტის საფუძველზე, ინდოეთს 62 ერთეული МиГ-29-ის (МиГ-29UPG-ის მოდიფიკაცია) მოდერნიზებისთვის ტექნოლოგიურ კომპლექტებს აწვდის.

ინდოეთმა და რუსეთმა 2000 წელს გააფორმეს 3,5 მლრდ დოლარის ღირებულების კონტრაქტი ინდოეთისთვის 140 ერთეული Су-30МКИ გამანადგურებლის ინდურ საწარმოში HAL (Hindustan Aeronautics Limited) გამოშვების ლიცენზიის მიყიდვის თაობაზე. მოგვიანებით მხარეები შეთანხმდნენ 222 მანქანის გამოშვებაზე და დღეს ინდოეთის სამხედრო-საჰაერო ძალებში დაახლოებით 270 ერთეული Су-30МКИ გამანადგურებელია.

რუსეთისა და ინდოეთის სამხედრო-ტექნიკური თანამშრომლობა, რომელიც მუდმივად ვითარდება, მსოფლიოს არაერთი ქვეყნისთვის სანიმუშოდ იქცა. წარმატებას თან ახლავს შეიარაღების სისტემების ერთობლივი პროექტირება და შემუშავება, ტექნოლოგიების გაცვლა, საავიაციო-კოსმოსური პროექტები.

თანამშრომლობას ხელს ვერც ის სანქციები უშლის, რომელთა დაწესებითაც ინდოეთს МиГ-29-ის შეძენის შემთხვევაში (ამერიკელების მიერ შეთავაზებული F-16-ის ნაცვლად) აშშ ემუქრება. ადრე სანქციები ვრცელდებოდა Су-35 გამანადგურებლებსა და С-400 საზენიტო-სარაკეტო სისტემებზე.

55
თბილისის აეროპორტი

ცარიელი აეროპორტი და ტუროპერატორები, რომლებიც ქვეყნის დატოვებას არ გირჩევენ

216
(განახლებულია 10:56 05.07.2020)
იტალია, საფრანგეთი, გერმანია, ესპანეთი... ევროპის ქვეყნები  საქართველოს მოქალაქეებისთვის ქვეყანაში შესვლაზე დაწესებულ შეზღუდვებს აუქმებენ.  თუმცა, როგორი დასვენება გამოვა, რის ფასად მიიღებენ პრივილეგიას ქართველები, ამის გარკვევას Sputnik-ი შეეცადა.

ნათია ქვარცხავა

აეროპორტის გზა არასდროს ყოფილა ასეთი დაცარიელებული. ალბათ, ბევრი სიმწრისგან ფრჩხილებს იკვნეტს და თვიდან ვერ იშორებს ფიქრებს: „ახლა აქ კი არ უნდა ვიჯდე, პორტუგალიის პლაჟზე უნდა ვსვამდე კოქტეილს!“ დამიჯერეთ, შესანიშნავად მესმის თქვენი, მეც თქვენსავით იმედგაცრუებული ვარ წლევანდელი ზაფხულით.

მიუხედავად იმისა, რომ COVID-19-მა ყველას გეგმები ჩაუშალა, აეროპორტში მაინც წავალ. ალბათ, გაგიკვირდებათ და გაიფიქრებთ: „როგორც ჩანს, მაზოხიზმი ზოგიერთს სიამოვნებას ანიჭებს“. მაგრამ არა, უბრალოდ ცნობისმოყვარეობის გამო წავალ.

აეროპორტის გზაზე

აეროპორტის გზაზე თავს ბავშვივით ვგრძნობ, რომელსაც საყვარელი ნუგბარი უნდა მისცენ, მაგრამ ბოლო მომენტში ირკვევა, რომ ვერაფერსაც ვერ მიიღებს, ხოლო რა მიზეზით - ამას უკვე მნიშვნელობა აღარ აქვს. მეც ასე ვარ. თითქოს აეროპორტში მივდივარ, მაგრამ რისთვის, თუ თვითმფრინავში არ ჩავჯდები და ულამაზესი ადგილებისკენ არ გავფრინდები? კითხვა, რასაკვირველია, რიტორიკულია. 

Опустевший международный аэропорт Тбилиси
© Sputnik / Natia Kvartskhava.
თბილისის საერთაშორისო აეროპორტი

აეროპორტთან მიახლოებისას მაშინვე ვამჩნევ, რომ ირგვლივ სიცარიელეა. თუ ადრე აქ მანქანის გაჩერება მთელი თავგადასავალი იყო (ადგილის მოძებნას ნახევარი საათი მაინც სჭირდებოდა), ახლა მძღოლმა მანქანა პრაქტიკულად სამ წუთში დააყენა.

 „აქ სიცარიელეა, თითქოს აპოკალიფსია“, - ამბობს ის.

მართლაც, ირგვლივ კაციშვილის ჭაჭანება არ არის. აქა-იქ კანტიკუნტად გაიელვებს ვიღაც. სამედიცინო პირბადეს ვიკეთებ (თუმცა, შემეძლო ეს არც გამეკეთებინა, რადგან შენობაში არავინაა) და ვცდილობ სალაროში ვინმეს პოვნას, რათა ვკითხო, არიან თუ არა ისეთი გაბედული ადამიანები, რომლებსაც ბილეთის შეძენა უნდათ. 

Опустевший международный аэропорт Тбилиси
© Sputnik / Natia Kvartskhava.
თბილისის საერთაშორისო აეროპორტი

დაცვის წარმომადგენელი მეუბნება, რომ არავინ არ მუშაობს, ყველა სალარო ცარიელია. გული დამწყდა, გამოდის, რომ ტყუილუბრალოდ მოვედი. აეროპორტის ცარიელი დარბაზის ჰორიზონტზე ორ გოგონას ვამჩნევ. 

Опустевший международный аэропорт Тбилиси
© Sputnik / Natia Kvartskhava.
თბილისის საერთაშორისო აეროპორტი

„უკაცრავად, სადმე მიფრინავთ?“ - ვეკითხები. გოგონები მიყურებენ და ირონიულად იღიმიან - რა გაფრენა, რის გაფრენა?!

„არა, აქ ვმუშაობთ, უბრალოდ ვიღაცას ველოდებით“, - ამბობს ერთი ღიმილით.

„არ გვიშვებენ"

ბოლოს ბედმა მაინც გამიღიმა და აეროპორტის გასასვლელთან, სადაც ადრე ჩამოსულ მგზავრებს ეგებებოდნენ, შევხვდი სასიამოვნო ქალბატონს, რომელიც აშკარად ვიღაცას ელოდა. ასეც აღმოჩნდა. იგი ელოდა მეუღლეს, რომელიც ისრაელიდან სახლში ბრუნდებოდა. 

Опустевший международный аэропорт Тбилиси
© Sputnik / Natia Kvartskhava.
თბილისის საერთაშორისო აეროპორტი

 „აეროპორტში არავის არ უშვებენ. პოლიციელები ამბობენ, რომ არ შეიძლება, რადგან იქ არიან მგზავრები, რომლებიც კარანტინში უნდა გაგზავნონ. ჩემი მეუღლე ჯერ ისრაელში იყო ორკვირიან კარანტინში, ახლა კი აქაც მოუწევს“, - ამბობს იგი.

მოგვიანებით ტელეფონზე ურეკავენ, ალბათ, მეუღლეა. ეუბნება, რომ უკვე ჩამოვიდა, მაგრამ უკანა გასასვლელიდან გაჰყავთ და მაშინვე ავტობუსში სვამენ. 

Опустевший международный аэропорт Тбилиси
© Sputnik / Natia Kvartskhava.
თბილისის საერთაშორისო აეროპორტი

 „გამოდის, ვერ შევხვდები და ტყუილუბრალოდ ჩამოვედი“, - ამბობს ქალი სინანულით და დასძენს, რომ კიდევ ორი კვირა მოუწევს ლოდინი, ვიდრე მეუღლეს შეხვდება.

დავამშვიდე და ვუთხარი, რომ კარანტინში კარგი პირობებია და მისმა მეუღლემ იქ შეიძლება კარგადაც დაისვენოს.

 „ვმუშაობთ ენთუზიაზმზე“

ქალაქის გზაზე გადავწყვიტე შემევლო ტუროპერატორებთან, რომლებიც ბილეთებს ყიდიან. ვიცი, რომ ამით ჭრილობაზე მარილს ვაყრი, მაგრამ კითხვა მაინც ღირს.

ტურისტული კომპანიის დირექტორი ავთანდილ ჭოლოკავა სიამოვნებით დამთანხმდა ინტერვიუზე. კლიენტები არ არიან, თავისუფალი დროც მეტია. ჰოდა რატომაც არა?! როგორც კი დავაპირე კითხვის დასმა იმაზე, ხშირად ჯავშნიან თუ არა ქართველები ბილეთებს სადმე გამგზავრების იმედით, ოთახში ქალმა შემოიხედა. „ალბათ კლიენტია, რა კარგია!“ - გავიფიქრე.

„აქ ფოტოს აღარ იღებენ?“ - კითხულობს ქალი, დირექტორი კი უარის ნიშნად თავს აქნევს.

 „ბილეთებს ყიდულობენ ან უცხოელები, რათა სამშობლოში დაბრუნდნენ, ან ქართველები - ნათესავებისთვის, რათა ისინი საზღვარგარეთიდან დააბრუნონ, - მიყვება მშვიდად ავთანდილი. - მოგვმართავენ, რათა მათი გამომგზავრება ჩვენს ჩარტერულ რეისებს დავამთხვიოთ. ამით შემოიფარგლება ჩვენი საქმიანობა. მაგრამ ამას გაყიდვას და მოგებას ვერ დავარქმევთ. იმდენად უმნიშვნელოა, რომ დენის გადასახადსაც არ ჰყოფნის. თუ დღეში ერთ-ორ ბილეთს გავყიდით, გვიხარია. ახლა უბრალოდ ენთუზიაზმზე ვმუშაობთ იმ იმედით, რომ ოდესმე ყველაფერი შეიცვლება“. 

დირექტორის სიტყვებით, ის დარწმუნებული იყო, რომ რეგულარული კომერციული რეისები ივლისში არ იქნებოდა დაშვებული, და ამბობს, რომ ეს არამიზანშეწონილი იქნებოდა კორონავირუსის მოსალოდნელი მეორე ტალღის გათვალისწინებით. ჩემთვის მომგებიანი იქნებოდა, მაგრამ სასწორზე ადამიანების სიცოცხლე დევს, ხაზს უსვამს იგი.

„არიან ისეთებიც, ვინც ბილეთს ჯავშნის, მაგრამ ჩვენ მათ ვუხსნით, რომ არ ვიცით, შესრულდება თუ არა რეისი 1 აგვისტოს. არიან კომპანიები, რომლებიც სისტემაში სხედან და ბილეთებს ყიდიან. მაგრამ ჩვენ მოცდას ვურჩევთ“, - ამბობს ავთანდილ ჭოლოკავა.

დამეთანხმებით, უცნაურია, როდესაც ტურისტული კომპანიის დირექტორი მოქალაქეებს ურჩევს, არ დაჯავშნონ ბილეთები.

როგორ უნდა მოიქცეთ, რომ სადმე გაფრინდეთ?

დავუკავშირდი ტურაგენტ ეკა კარაპეტიანს იმის გასაგებად, რა პროცედურების გავლაა აუცილებელი საზღვარგარეთ გასამგზავრებლად.

როგორც აღმოჩნდა, ამ მომენტისთვის, ვიდრე ავიარეისები არ განახლდება, მკაფიო და ოფიციალური მოთხოვნები ჯერ არ გამოცხადებულა.  

 „გამიჭირდება იმის თქმა, რა პროცედურების გავლაა საჭირო, რა ცნობებია აუცილებელი, ვინაიდან არ არსებობს ოფიციალური დოკუმენტი, - ამბობს კარაპეტიანი.  - ყველა ქვეყანას თავისი კანონები აქვს, მაგრამ, როგორც ახლა ამბობენ, კონკრეტული წესი ქვეყანაში ჩასვლისას 14-დღიანი კარანტინის თაობაზე არ არის. ევროპა ამ მხრივ ბევრად ლოიალური და ღიაა. ამიტომ ახლა ჩვენ ველოდებით წესებს, რათა მომავალში ისინი კლიენტებს გავაცნოთ“.

ერთადერთი ოფიციალური ინფორმაცია, ოპერატორის თქმით, რომელიც ამ მომენტისთვის არსებობს, ეხება საქართველოში ჩამოსვლის მსურველებს. მათ გამოფრენამდე 72 საათით ადრე უნდა გაიკეთონ ტესტი კორონავირუსზე და წარმოადგინონ ცნობა. მსგავსი „კოვიდ-პასპორტების“ წარდგენა, ალბათ, სხვა ქვეყნებშიც იქნება საჭირო. 

მაშ ასე - ძვირფასო მოგზაურებო, მოამზადეთ  სქელი ქისები და რკინის ნერვები, თუ მაინც გსურთ გარისკოთ ქვეყნის ფარგლებს გარეთ გამგზავრება. თუ არადა - დარჩით სახლში და განავითარეთ ადგილობრივი ტურიზმი. როგორც ამბობენ - Spend your summer in Georgia!

216
ვალუტის გადამცვლელი პუნქტი

ლარის კურსი 7 ივლისს

0
(განახლებულია 09:23 07.07.2020)
წინა ნიშნულთან შედარებით ქართული ეროვნული ვალუტის კურსი აშშ დოლარის მიმართ 0,0006 ლარით გაუფასურდა. 

თბილისი, 7 ივლისი — Sputnik. საქართველოს ეროვნულმა ბანკმა ლარის კურსი აშშ დოლარის მიმართ 3,0532 GEL/$1 ნიშნულზე დაადგინა.

წინა ნიშნულთან შედარებით ქართული ეროვნული ვალუტის კურსი აშშ დოლარის მიმართ 0,0067 ლარით გაუფასურდა. 

ლარის კურსი 7 ივლისს
0