მოწევა აკრძალულია

გაამართლა თუ არა საქართველოში თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკამ?

161
(განახლებულია 14:36 30.09.2019)
მოწევა ყოველწლიურად საქართველოს მოსახლეობის 0,3%-ს კლავს.

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მონაცემებით, საქართველო დღეს ყველაზე მწეველი ქვეყნების სიაში შედის (მეორე ადგილი ევროპაში, მეექვსე – მსოფლიოში) – ქვეყნის მოსახლეობის მესამედი მწეველია.

ყოველწლიურად საქართველოს 11,4 ათასი მცხოვრები იღუპება მოწევით გამოწვეული დაავადებებისგან. საქართველოს მოსახლეობა დაახლოებით 3,7 მილიონს შეადგენს.

მოწევა კიდევ გაძვირდება: გეგმაშია ასაწონ თამბაქოზე გადასახადის გაზრდა >>

„Sputnik-საქართველოს“ კორესპონდენტი შეეცადა გაერკვია, რატომ ვერ ელევიან ქართველები ამ მავნე ჩვევას და როგორ ატარებს ქვეყანა თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკას.

სავალალო სტატისტიკა – არგუმენტი არ არის

საქართველოში მოწევა კვლავაც არც ისე ძვირი ჯდება. სოციალურად გაჭირვებული მოსახლეობაც კი არ ამბობს უარს ამ მავნე ჩვევაზე. ისინი, ვისაც ხელი არ მიუწვდება შედარებით ძვირადღირებულ მარკაზე, უფრო იაფფასიან ვარიანტს ირჩევენ.

ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის მონაცემებით, საქართველოში მამაკაცთა ნახევარზე მეტი (57%) ეწევა. მწეველთა შორის საკმაოდ მაღალია 13-15 წლის მოზარდთა წილი (12,6%).

„უკვე რვა წელია ვეწევი, ამიტომ თავის დანებება მხოლოდ იმიტომ, რომ სიგარეტი გაძვირდა, არ შემიძლია. ვყიდულობ, აბა რა ვქნა?!“ – ამბობს თბილისის მცხოვრები თორნიკე მინდიაშვილი „Sputnik-საქართველოს“ კორესპონდენტთან საუბრისას.

„დავანებე, მაგრამ ერთბაშად არა. ჯერ ვცადე უფრო იაფფასიან სიგარეტზე გადასვლა, მაგრამ არ გამოვიდა. შემდეგ შევეცადე საერთოდ დამენებებინა თავი, მით უმეტეს, რომ ხან იქ აკრძალეს მოწევა, ხან აქ. მომბეზრდა“, – ამბობს ნიკოლოზ კაციტაძე.

„როცა გავიგე, რომ სიგარეტი ძვირდებოდა, შესახვევ თუთუნზე გადავედი. ყველა საჭირო ნივთი გამოვიწერე. ახლა თამბაქოს ვყიდულობ. თავდაპირველად უჩვეულო იყო, მაგრამ ჩვეულებრივ სიგარეტებზე ორჯერ იაფი მიჯდებოდა. ჯერ ერთი, სუფთა თამბაქო უფრო იაფია, მეორეც, ნაკლებს ვეწევი“, – განაცხადა ალიკ გრიგორიანმა.

თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკა

როგორც საქართველოს მმართველი პარტია „ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველოს“ დეპუტატი, თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკის გამკაცრების ინიციატორი გუგული მაღრაძე ფიქრობს, შედეგები უკვე ნათელია. საზოგადოებრივ ადგილებში მოწევის აკრძალვამ და სიგარეტის გაძვირებამ მნიშვნელოვნად შეამცირა თამბაქოს მოხმარება.

2018 წლის 1 მაისიდან საქართველოში მოწევა საზოგადოებრივი თავშეყრის პრაქტიკულად ყველა ადგილზე აიკრძალა. გამონაკლისია სამორინეები და სათამაშო აპარატების დაწესებულებები, ზოგიერთი კუთხე, რომელიც მოწყობილია უმაღლესი სასწავლებლებისა და სამედიცინო დაწესებულებების მიმდებარე ტერიტორიებზე. მოწევა შეუძლიათ ასევე მსახიობებს სპექტაკლის მსვლელობისას, თუ, რასაკვირველია, ამას რეჟისორის ჩანაფიქრი მოითხოვს.

საქართველო ყველაზე მწეველი ქვეყნების სიაში მოხვდა >>

პარალელურად, საქართველოს ხელისუფლებამ თამბაქოს მოხმარებასთან ბრძოლის პროცესში მაინც გადაწყვიტა მცირეოდენ დათმობაზე წასულიყო და 2019 წლის დასაწყისში მოწევა დაუშვა უმაღლესი სასწავლებლების, სამედიცინო და ფარმაცევტული დაწესებულებების ეზოებში.

დღეს საქართველოში სიგარეტი აღარ არის გამოფენილი ვიტრინებზე, ვინაიდან გამოსაჩენ ადგილზე მათი განთავსება, სულ მცირე, 150-ლარიანი ჯარიმით ისჯება.

თამბაქოს საწინააღმდეგო კამპანია მასმედიაში, გამაფრთხილებელი წარწერები და ფოტოები სიგარეტის კოლოფებზე – საქართველოსთვის უკვე ნორმაა.

„კვლევები ცხადყოფს, რომ კანონი თითქმის 90-95%-ით სრულდება. საჯარო ადგილებში მთელ ქვეყანაში მოქალაქეები უკვე აღარ ეწევიან, ასე რომ, ვფიქრობ, ეს დიდი წარმატებაა“, – განუცხადა მაღრაძემ „Sputnik-საქართველოს“.

დეპუტატის ინიციატივას ყველა სიხარულით არ შეხვედრია, განსაკუთრებით, კაფეებისა და რესტორნების ხშირი სტუმრები. აკრძალვის შემდეგ მათ სუფრიდან ადგომა და გარეთ გასვლა უწევთ, რაც არც ისე მოსახერხებელია.

თუმცა ახალ წესრიგს მაინც მიეჩვივნენ და მისი დადებითი მხარეებიც შეაფასეს: შენობები კვამლით აღარ იჟღინთება, დახურულ სივრცეში ნორმალურად სუნთქვაც შეიძლება და არც ტანსაცმელს უდის ბოლის სუნი.

დეპუტატის თქმით, მას ქუჩაში შემხვედრები ხშირად უხდიან მადლობას მიღებული გადაწყვეტილებისთვის, რომელსაც თავიდან ეწინააღმდეგებოდნენ. ბევრი ამბობს, რომ სიგარეტის მოწევა შეამცირა ან საერთოდ დაანება თავი.

ამასობაში თამბაქოს მწარმოებლები კლიენტებისთვის ბრძოლას არ წყვეტენ. მოდაში შემოვიდა ელექტრონული სიგარეტი და ე.წ. IQOS – უფერფლო და უსუნო და, როგორც ბევრი ფიქრობს, უვნებელი მოსაწევი. მაგრამ საქართველოში საზოგადოებრივი თავშეყრის ადგილებში მათი მოწევაც აიკრძალა.

SOS! საქართველოში თამბაქოს მოხმარების გამო ყოველწლიურად 11 ათასზე მეტი ადამიანი იღუპება >>

„ჩვენ კანონში დამატებითი მუხლი შევიტანეთ და ვაკონტროლებთ თამბაქოსთან დაკავშირებულ ყველანაირ ნაწარმს. ასე რომ, საზოგადოებრივ ადგილებში არ შეიძლება არც ელექტროსიგარეტების, არც IQOS-ის მოწევა“, – აცხადებს გუგული მაღრაძე.

საქართველოს რამდენმა მოქალაქემ დაანება თავი მოწევას თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკის შედეგად, ამას ანალიზი აჩვენებს.

„დაავადებათა კონტროლის ცენტრი სექტემბერში ატარებს კვლევას და ოქტომბერში გვექნება წინასწარი შედეგები, რათა ზუსტად გავიგოთ, რა შეიცვალა კანონის გამკაცრების შემდეგ. კვლევა აჩვენებს – ვინ ჩაანაცვლა სიგარეტი შესახვევი თუთუნით, ვინ – ელექტროსიგარეტით, ვინ – ჩვეულებრივი თამბაქოთი და ა.შ.“ – განუცხადა „Sputnik–საქართველოს“ არასამთავრობო ორგანიზაცია „თამბაქოს კონტროლის ალიანსის“ ხელმძღვანელმა გიორგი ბახტურიძემ.

მთავრობის ამოცანა – ახალგაზრდობის მოფრთხილებაა

როგორც ჟურნალისტებს საქართველოს დაავადებათა კონტროლისა და საზოგადოებრივი ჯანმრთელობის ეროვნული ცენტრის დირექტორმა ამირან გამყრელიძემ განუცხადა, კანონის გამკაცრების მთავარი ამოცანა არის პრევენცია, რათა საქართველოს ახალგაზრდობამ სიგარეტების სიძვირის გამო თავი შეიკავოს მათი შეძენისგან და არ მიეჩვიოს მოწევას.

„ეს, პირველ რიგში, იმათ ეხება, ვინც ახლა იწყებს თამბაქოს მოწევას. ხოლო მწეველების მიმართ სხვა მიდგომაა საჭირო. ჯანდაცვის სექტორმა და საზოგადოებამ ასეთი ადამიანებისთვის ხელმისაწვდომი უნდა გახადოს წამლები, რომლებიც მათ სიგარეტისთვის თავის დანებებაში დაეხმარება“, – განაცხადა გამყრელიძემ.

მისი სიტყვებით, თამბაქო – არაგადამდები დაავადებებით სიკვდილიანობის პირველი რისკ-ფაქტორია.

ფასი – ბრძოლის მთავარი ინსტრუმენტია

2017 წლის იანვრიდან ერთი კოლოფი ფილტრიანი სიგარეტის აქციზის ფასი 0,6 ლარით გაიზარდა და 1,7 ლარი შეადგინა. ზუსტად ორი წლის შემდეგ, 2019 წელს გათანაბრდა ფილტრიანი და უფილტრო სიგარეტების სააქციზო განაკვეთი.

მეტიც, 2018 წლის დეკემბრის ბოლოს გაიზარდა ფილტრიანი სიგარეტის ადვალური გადასახადი არსებული 10%-დან 30%-მდე. 

შედეგად: ორი წლის განმავლობაში საქართველოში სიგარეტი თითქმის ორ-ნახევარჯერ გაძვირდა. 2019 წელს ფასმა ორჯერ მოიმატა, საშუალოდ 1 ლარით, ამჟამად სიგარეტის ერთი კოლოფი საშუალოდ 4–6 ლარი ღირს.

მოწევა კლავს! – სამარშრუტო ტაქსიში მოწევის გამო მძღოლს მართვის უფლება შეუჩერეს >>

„თამბაქოს კონტროლის გამკაცრების საკითხებში ყველაზე მნიშვნელოვანი და საყოველთაოდ აღიარებული ინსტრუმენტი გადასახადების გაზრდაა. მაგრამ ეს ზომიერად და უმტკივნეულოდ უნდა გაკეთდეს. ევროკავშირის ქვეყნებში თამბაქოს ღირებულებაში გადასახადების წილი დღეს 60–70%-ია. ჩვენ ამ ნიშნულისგან ჯერ შორს ვართ. მაგრამ სწორედ ასეთი გადასახადების მიღწევის შემდეგ მცირდება თამბაქოს მოხმარება“, – ამბობს გამყრელიძე.

ჯერჯერობით გამოსავალი არსებობს

თამბაქოსთან ბრძოლის პოლიტიკის შედეგად ქართველი მწეველების ნაწილი უფრო იაფ ვარიანტებზე გადაერთო, ძირითადად – შესახვევ თამბაქოზე.

„ეს ერთ-ერთი ყველაზე სერიოზული პრობლემაა, ვინაიდან გადასახადი არც ისე დაბალია. იმ სავაჭრო ობიექტებში, სადაც თამბაქო იყიდება, ცალკე გადასახადს არავინ იხდის“, – აღნიშნა ბახტურიძემ „Sputnik–საქართველოსთან“ საუბრისას.

თუ შარშან შესახვევ თუთუნს მწეველთა 2%-ზე ოდნავ მეტი ეწეოდა, ახლა მათი რიცხვი თითქმის 21%-მდე გაიზარდა.

ჯანდაცვის მსოფლიო დღე
ჯანდაცვის მსოფლიო დღე

საქართველოს ფინანსთა სამინისტრო გეგმავს გონივრული გადასახადის დაწესებას თუთუნზე. ამგვარად დაბალანსდება დანაკარგი, რომელიც წარმოიშვა მომხმარებელთა დიდი ნაწილის შესახვევ თამბაქოზე გადასვლის შედეგად, აღნიშნა ფინანსთა მინისტრმა ივანე მაჭავარიანმა.

გარდა ამისა, იგეგმება აქციზის დაწესება ელექტრონულ სიგარეტზე.

კონტრაბანდა ყვავის

როდესაც საქართველოს ხელისუფლებამ თამბაქოსთან ბრძოლის პოლიტიკა გაამკაცრა, ექსპერტები მას აფრთხილებდნენ, რომ მსგავს გადაწყვეტილებას შესაძლოა სომხეთიდან და საქართველოს ხელისუფლების მიერ არაკონტროლირებადი აფხაზეთის ტერიტორიიდან კონტრაბანდის ზრდა მოჰყოლოდა.

„2022 წლისთვის აქციზი თამბაქოზე ერთნაირი უნდა იყოს ევროპის ყველა ქვეყანაში და იმ ქვეყნებში, რომელთაც ევროკავშირის წევრობა სურთ. თუ ერთ რეგიონში თამბაქოს ფასი მეტ-ნაკლებად თანაბარი იქნება, აღარ იარსებებს კონტრაბანდის შემოტანის ხიბლი“, – აღნიშნა დეპუტატმა გუგული მაღრაძემ.

ყველაზე ხშირად კონტრაბანდული სიგარეტი სამეგრელოს, სამცხე–ჯავახეთის, შიდა ქართლის, იმერეთის რეგიონებსა და თბილისში იშოვება. ამაზე მეტყველებს არასამთავრობო ორგანიზაციის – „სოციალური კვლევებისა და ანალიზის ინსტიტუტის“ მონაცემები.

ყველაზე მძიმე სურათი სამეგრელოშია. თუ 2017 წელს სიგარეტებით უკანონოდ ვაჭრობის შემთხვევები მხოლოდ 5%-ს შეადგენდა, 2018 წელს ეს მაჩვენებელი 14%-მდე გაიზარდა, 2019 წელს კი – უკვე 32%-მდე. თამბაქოს ნაწარმის უმეტესობა აფხაზური აქციზური მარკებით შემოდიოდა.

7120 კოლოფი უაქციზო სიგარეტი – უკანონო გადაზიდვის რვა ფაქტი გამოვლინდა >>

საიდანაა აფხაზეთში იაფი სიგარეტი, ამაზე ქართველ ექსპერტებს თავიანთი ვარაუდები აქვთ. არაოფიციალური ინფორმაციით, თამბაქოს ნაწარმი მზადდება თურქეთში, შემდეგ კი გემებით აფხაზეთში შედის.

„სამეგრელოში კონტრაბანდისტებს ის გადმოაქვთ ადმინისტრაციულ საზღვარზე, რომელსაც ჩვენი საბაჟო სამსახური არ აკონტროლებს“, – აღნიშნა ბახტურიძემ.

უშუალოდ საბაჟოზე მკაცრი კონტროლია დაწესებული.

„რაც შეეხება რეგიონებს, რომლებიც არაკონტროლირებად ტერიტორიებს ესაზღვრება, ამ ადგილებში გახშირდა კონტრაბანდის შემოტანის მცდელობების გამოვლენა. კონკრეტული ციფრების დასახელება არ შემიძლია, მაგრამ ორჯერ მეტია, ვიდრე გასულ წელს“, – განუცხადა საქართველოს შემოსავლების სამსახურის უფროსის მოადგილემ ვლადიმერ ხუნდაძემ ჟურნალისტებს.

პროცესს არც კორუფციის გარეშე ჩაუვლია. იმავე ბახტურიძის თქმით, აღძრულია რამდენიმე სისხლის სამართლის საქმე, დაკავებული არიან მაღალჩინოსნები. მაგალითად, ზუგდიდში დააკავეს გუბერნატორისა და მერის მოადგილეები, რომლებიც კონტრაბანდაში იყვნენ გარეული.

„ეს ნიშნავს, რომ ამ შემთხვევაში საქართველოს მთავრობის მიდგომა სუსტია და, სამწუხაროდ, თავად ჩინოვნიკები დებენ მსგავს გარიგებებს და ხელს უწყობენ კონტრაბანდას“, – აღნიშნა ბახტურიძემ.

რა საერთო აქვთ საქართველოსა და რუსეთს

დეპუტატი გუგული მაღრაძე ფიქრობს, რომ კონტრაბანდის პრობლემის მოგვარება შესაძლებელია თამბაქოზე თანაბარი სააქციზო განაკვეთის დაწესებით მეზობელ ქვეყნებში, მათ შორის, რუსეთში. მით უმეტეს, რომ ორივე ქვეყანა არის ჯანდაცვის მსოფლიო ორგანიზაციის თამბაქოსთან ბრძოლის ჩარჩო-კონვენციის წევრი.

როგორ შევამციროთ თამბაქოს მოხმარება: ათი მარტივი ხერხი >>

საქართველო კონვენციას 2005 წელს შეუერთდა, რუსეთი – 2008 წელს. დოკუმენტი ითვალისწინებს ამ დარგის სახელმწიფო რეგულირების დანერგვას და ახალგაზრდებს შორის მოწევის გავრცელების შეზღუდვას. კონვენცია წევრ ქვეყნებს ავალდებულებს ასევე გადასახადების გაზრდას და ა.შ.

საქართველოში თამბაქოსთან მებრძოლები არ კარგავენ იმედს, რომ თამბაქოს საწინააღმდეგო პოლიტიკა სასურველ შედეგებს მოიტანს და მწეველების რაოდენობა ადრე თუ გვიან შემცირდება.

161

მიმოხილვა: ბალისტიკური რაკეტა „სარმატი“ საფრენად ემზადება

63
(განახლებულია 12:36 24.05.2020)
რუსეთის სტრატეგიული ბირთვული ძალები სულ უფრო სრულყოფილი და ეფექტური ხდება. ახალი მძიმე კონტინენტთშორისი ბალისტიკური რაკეტა „სარმატი“ ფინალურ გამოცდებს გადის შეიარაღებაში შესვლის წინ

ალექსანდრ ხროლენკო

რუსეთის ვიცე–პრემიერმა იური ბორისოვმა 21 მაისს განაცხადა, რომ COVID-19–ის პანდემიას გავლენა არ მოუხდენია კონტინენტთშორისი ბალისტიკური რაკეტა „სარმატის“ ზაფხულში გამოცდაზე — ის თავდაცვის სამინისტროს გენერალური კონსტრუქტორის მიერ განსაზღვრულ ვადებში ჩატარდება.    

„სარმატის“ გამტყორცნი გამოცდები 2018 წელს დასრულდა. კომპლექსი საბრძოლო ბლოკების ფართო სპექტრს მიიღებს, მათ შორის, ახალო თაობის ჰიპერბგერითს და სტრატეგიული დანიშნულების სარაკეტო ძალების შეიარაღებაში 2021 წელს შევა.  

ახალი რაკეტა მსოფლიოში უყველაზე ძლიერ Р-36М2 „Воевода–ს“ შეცვლის (ნატოს კლასიფიკაციით – SS-18 Satana). „სარმატს“ აქვს უნარი, იფრინოს რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის გვერდის ავლით, წინასწარ გაუთვლელი ტრაექტორიით, რაც პირობითი მოწინააღმდეგის მხრიდან მის ჩაჭერას გამორიცხავს.

„სარმატას“ პრინციპული განსხვავება „ვოევოდასგან“ არის შემდეგი: ახალი კონტინენტშორისი ბალისტიკური რაკეტა, Ю-71 ტიპის ჰიპერბგერითი ბლოკებით, შეიძლება გამოყენებული იყოს როგორც ზეზუსტი იარაღი არაბირთვულ აღჭურვილობაში. ატმოსფეროში დაახლოებით 15 Max (7 კმ/წმ) სიჩქარის დროს ბლოკის კინეტიკური ენერგია გარანტირებულს ხდის ბირთვული დარტყმისთვის სახასიათო ნგრევას, მაგრამ ადგილის რადიოაქტიური დაბინძურების გარეშე. ჰიპერბგერითი მანევრირებადი ბოეგოლოვკების არსებითი უპირატესობა — ეს ტრაექტორიის ძალია ზუსტად კორექტირების უნარია.

დასრულებულია მრეწველობის მოდერნიზაცია ახალი რაკეტის სერიული წარმოებისთვის, რომელიც კრასნოიარსკის მხარესა და ორენბურგის ოლქში განთავსდება. ამ გზით რუსეთი შეკავების პოტენციალს ზრდის.

ორივე პოლუსის გავლით

მსოფლიოს ყველა ტექნოლოგიურად განვითარებული ქვეყანა ცდილობს, გადაუსწროს კონკურენტს მძიმე კონტინენტთშორისი რაკეტების წარმოების სფეროში, მაგრამ რუსეთი ძალიან წინაა. შახტში ბაზირების სარაკეტო კომპლექსი „სარმატი“ ყველა პარამეტრით აღემატება დანარჩენებს.

ანალოგი სიშორის, სისწრაფისა თუ დამანგრეველი სიმძლავრის მხრივ, არ არსებობს. ფრენის სიშორით — 18.000 კმ/სთ — „სარმატი“ ერთნახევარჯერ  სჯობნის „ვოევოდას“, რომელიც თავის მხრივ ყველა უცხოურ კონკურენტზე წინაა. 10 ტონამდეა გაზრდილი სასარგებლო დატვირთვა. თავის ნაწილი ინდივიდუალური დამიზნების ათი ბლოკისგან შედგება. ახალი რაკეტის სასტარტო მასა 208 ტონას შეადგენს (აქედან 178 ტონა — საწვავია).რაკეტის საერთო სიგრძე 35,5 მეტრია, ხოლო დიამეტრი — 3 მეტრი. 

საბრძოლო სიმძლაცრით „სარმატი“ და „ვოევოდა“ ერთნაირია. კონტინენტთშორის რაკეტას აუცილებლად წარმატებით უნდა შეეძლოს ანტისარაკეტო და ჰაერსაწინააღმდეგო სისტემების გადალახვა, დროულად და ზუსტად მოარტყას მიზანში. „ვოევოდას“ საბრძოლო ბლოკებიც კი მიფრინავდა ცრუ ელემენტების ღრუბელში (რაკეტის თავის ნაწილი ათი საბრძოლო ბლოკისგან შედგება, რომელტაგან თითოეულის სიმძლავრე 800 კილოტონაა და რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემის გარღვევის განვითარებული სისტემითაა აღჭურვილი). ლოგიკურია ვივარაუსოთ, რომ „სარმატს“ ფრენისას დაცვისა და შენიღბვის პრინციპულად ახალი საშუალებები ექნება.  სხვადასხვა სიმძლავრისა და დანიშნულების ბლოკების ხაზში კი ნამდვილად იარსებებს მოწინააღმდეგის რადიოლოკაციური სადგურების საწინააღმდეგო საშუალებები და სხვა ინოვაციური კომპონენტები.

როგორ მუშაობს ეს ყველაფერი?

გაყოფის შემდეგ მანევრირებადი ბლოკი დაახლოებით 15 Max–ის  (7 კმ/წმ) სიჩქარით მოძრაობს 100 კმ სიმაღლეზე და ატმოსფეროს მკვრივ ფენებში შესვლის წინ რთულ მანევრს ასრულებს მოწინააღმდეგის რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის გადასალახავად. როგორც ზემოთ უკვე აღინიშნა, ამგვარი საბრძოლო  ბლოკებით წქერტილოვანი არაბირთვული დარტყმების მიტანაა შესაძლებელი მსოფლიოს ნებისმიერ წერტილში მიმდინარე ლოკალურ კონფლიქტებში.

ახალი მძიმე „სარმატის“ შექმნისას ორი ძირითადი ორიენტირი იყო რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის სისტემებისადმი მოუწყვლადობა და მიფრენის მინიმალური დრო – რამაც შესაძლებელი გახადა მიეღოთ რეკორდული სიჩქარე, სიშორე, ტვირთამწეობა და 60 წამიანი საბრძოლო მზადყოფნა — მოწინააღმდეგის თავდასხმის შემთხვევაში ელვისებური რეაქცია.

პირობითი მოწინააღმდეგის ტერიტორიის „ორბიტული დაბომბვის“ ტექნოლოგია სამხრეთ პოლუსის ტრაექტორიის გავლით (რაკეტსაწინააღმდეგო თავდაცვის არსებული და პერსპექტიული სისტემების გვერდის ავლით), „სარმატს“ საშუალებას აძლევს, სამოქალაქო დანიშნულების კოსმოსური აპარატებიც გაუშვას. 

საკვანძო პარამეტრები

რამდენ ახალ მძიმე რაკეტას მიირებს რუსეთის სტრატეგიული დანიშნულების სარაკეტო ძალები? მანამდე ამერიკულმა ტელეარხმა CNBC–მ, აშშ–ის დაზვერვაზე დაყრდნობით, 60 „სარმატის“ თაობაზე განაცხადა, რაც დაახლოებით შეესაბამება „ვოევოდების“ რაოდენობას ორ დივიზიაში.

მაგრამ რუსეთის თავდაცვის სამინისტროს შესაძლოა სხვა გეგმებიც ჰქონდეს. ღია ინფორმაცია არსებობს მხოლოდ კონტინეტშორისი ბალისტიკური რაკეტებისა და საბრძოლო ბლოკების ზღვრულ რაოდენობაზე, რომელიც СНВ-3–ის შეთანხმებითაა განსაზღვრული. ეს 700 გამშვები დანადგარი და 1550 საბრძოლო ბლოკია.

რუსეთის სტრატეგიული დანიშნულების სარაკეტო ჯარების პერსპექტივების განვითარებაში მნიშვნელობა აქვს აშშ–ის სარაკეტო–ბირთვულ პოტენციალსა და მის საგარეო პოლიტიკას, ვა შინგტონის გასვლას მცირე და საშუალო სიშორის რაკეტების ლიკვიდაციის შეთანხმებიდან გასვლას, ამერიკული საშუალო სიშორის რაკეტების სავარაუდო განთავსებას ევროპაში — რუსეთთან ახლოს. ასე მაგალითად, პოლონეთსა და რუმინეთში პენტაგონის ანტისარაკეტო კომპლექსებია განთავსებული — უნივერსალური გამშვები დანადგარებითა და მზადყოფნის სხვადასხვა ხარისხით.  იქიდან საშუალო სიშორის ანტისარაკეტო „სტანდარტ–3–ისა“ და ფრთოსანი რაკეტა „ტომაგავკების“ გაშვებაა შესაძლებელი.  გარდა ამისა, პოლონეთსა და რუმინეთში ბაზირებული ამერიკული მოიერიშე უპილოტო საფრენი აპარატები შესაძლოა ბირთვული საბრძოლო მასალებით იყოს აღჭურვილი. რა თქმა უნდა, რუსეთის წინააღმდეგ საშუალო სიშორის მოიერიშე კომპონენტების გამოყენების შემთხვევაში, საპასუხო დარტყმის ზონაში აღმოჩნდება შეერთებული შტატებიცა და სასტარტო მოედნის ქვეყნებიც“. ამის ტაობაზე პირდაპირ განაცხადა რუსეთის სტრატეგიული დანიშნულების სარაკეტო ჯარების სარდალმა სერგეი კარაკაევმა.

სტრატეგიული დანიშნულების სარაკეტო ჯარების 2020 წლის გეგმებში შედის ორასზე მეტი სხვადასხვა დონის სწავლება და კონტინენტშორისი ბალისტიკური რაკეტების ექვსი გაშვება. გასულ წელს დაახლოებით ამდენივე სწავლება სარაკეტო გაშვება გაიმართა, რამაც სარაკეტო კომპლექსების მაღალი საიმედოობა და ეფექტურობა დაადასტურა.

თანამედროვე სტრატეგიული დანიშნულების სარაკეტო ჯარები — ეს სამი სარაკეტო არმია, 12 სარაკეტო შენაერთი (მათ შორის, სტაციონარული ბაზირების ოთხი და რვა მობილური დივიზია). ობიექტები საიმედოდაა დაფარული საჰაერო თავდასხმისგან. ბირთვულ სამეულში სტრატეგიული დანიშნულების სარაკეტო ჯარები მთავარ როლს ასრულებს. ახალი მძიმე კონტინენტშორისი ბალისტიკური რაკეტა „სარმატი“ ამ ჯარებსა და ბირთვული შეკავების სისტემაში საკვანძო პოზიციებს დაიკავებს.

63
ბოსტანი

დასვენების სეზონი კარანტინში: ვისთვის გახდა მებაღეობა და მებოსტნეობა ახალი ჰობი?

278
(განახლებულია 14:24 22.05.2020)
კორონავირუსმა ცვლილებები პრაქტიკულად ყველა სფეროში გამოიწვია. COVID-19-ის პანდემია კარანტინის გამოცხადების მიზეზი გახდა და ამან ბევრს სააგარაკო სეზონის დროზე ადრე გახსნისკენ უბიძგა.

აგარაკი ამ რთულ პერიოდში ბევრისთვის ერთგვარ თავშესაფრად იქცა, სადაც გაცილებით იოლი აღმოჩნდა კარანტინის რეჟიმისა და თვითიზოლაციის გადატანა. აქ ყოველთვის არის საქმე, ხალხი ცოტაა, ე.ი. ინფიცირების ალბათობაც ნაკლებია. ამ ყველაფერთან ერთად გაცილებით სასიამოვნო და სასარგებლოა იზოლაცია სუფთა ჰაერზე, ვიდრე ოთხ კედელში.

„Sputnik-საქართველო“ მკითხველს კარანტინის პირობებში მოუთხრობს სააგარაკო სეზონზე, იმაზე, თუ როგორ გახდა ზოგიერთისთვის მებაღეობა და მებოსტნეობა ახალი ჰობი.

სააგარაკო სეზონი კარანტინში

ბუნებაში ნებაყოფლობითი თვითიზოლაცია აირჩიეს სხვადასხვა ასაკისა და პროფესიის ადამიანებმა, მათ შორის, მოსწავლეების მშობლებმა, რომლებიც კორონავირუსის საფრთხის გამო დისტანციური სწავლების რეჟიმზე გადავიდნენ. 

ვინაიდან საზაფხულო შვებულების პერსპექტივა ჯერ კიდევ ბუნდოვანია, აგარაკები ახლა განიხილება, როგორც ოჯახის დასასვენებლად შესაფერისი ადგილი.

აქ ბავშვებიც სუფთა ჰაერზე იქნებიან და შინაური ცხოველებიც.

ამიტომ ქალაქგარეთ მდებარე სახლებსაც, რომლებიც წლების განმავლობაში იყო მიტოვებული, წელს პატრონები გამოუჩნდნენ.

ამასთან, როგორც ჩანს, კრიზისის დროს გონიერ ადამიანში მიწათმოქმედის გენები იღვიძებს და მებაღეობისა და მებოსტნეობის სურვილი უჩნდება.

ბევრი ფიქრობს, რომ საკუთარი ხელით მოყვანილი ბოსტნეული ზედმეტი არ იქნება ამ რთულ დროებაში. ზოგს კი მიაჩნია, რომ ყიდვა უფრო იაფი ჯდება და მებაღეობასა და მებოსტნეობას მხოლოდ გასართობად ჰკიდებს ხელს.

ეს დარგები ასე იქცა ახალ გატაცებად კარანტინში დასვენების სეზონზე.

ვისთვის გახდა მებაღეობა და მებოსტნეობა ახალი ჰობი

ბევრმა, ვინც პანდემიას ქალაქიდან გაექცა, მშობლიურ სოფელს მიაშურა, რომელსაც უკანასკნელ წლებში ძალიან იშვიათად სტუმრობდა. ერთ-ერთი მათგანი არის დიასახლისი ნინო რ., რომელიც ოთხ მეგობართან ერთად გურიაში გაემგზავრა, როგორც კი სკოლები დისტანციური სწავლების რეჟიმზე გადავიდნენ.  

„ეს გადაწყვეტილება ყველაზე ჭკვიანური იყო. ეს ყველაზე იზოლირებული და უსაფრთხო ტერიტორიაა, - ჰყვება ნინო, - ახალი ჰობი კი სტრესებისა და თანამედროვე ცხოვრების სხვა საფრთხეების თავიდან არიდებაში გვეხმარება“, - ამბობს იგი.

ახალი ჰობი ნინოსთვის მებაღეობა გახდა. თავის ამ გატაცებაში იგი ხედავს ორმაგ სარგებელს - ორგანიზმის აღდგენას და სულიერად დასვენებას.

„არაფერია საკუთარი ხელით გახარებული ნაყოფის დანახვაზე სასიამოვნო, - ამბობს ქალი, - გარდა ამისა, ქიმიის საუკუნეში მებაღეობა გეხმარება, გაანებივრო ბავშვები ნატურალური პროდუქტებით და თანდათანობით აღადგინო ორგანიზმი“.

ბუღალტრობიდან ფერმერობამდე

მებოსტნეობა ახალი გატაცებაა რამაზისთვის, რომელიც პროფესიით ბუღალტერია და რომელმაც კარანტინის აგარაკზე გატარება გადაწყვიტა.

მისი თქმით, ჩვეულებრივ დროს აგარაკზე სიარულს ხშირად ვერ ახერხებს.

„საათობით მიწაზე მუშაობა ძალიან სასიამოვნოა. ბარვა, დარგვა ან გადარგვა, - ჰყვება რამაზი. - ეს პროცესი თითქოს ამშვიდებს და დაძაბულობას გიხსნის. ბოსტანში მუშაობის შემდეგ დაღლაც კი სასიამოვნოა“. 

ამასთან, მისი თქმით, როდესაც ადამიანი სიყვარულით უვლის მცენარეს, შედეგიც არ აყოვნებს, მაგრამ ძალით რამის გახარება არ გამოდის.

„საიდუმლო ის არის, რომ მცენარეები გრძნობენ ადამიანის დამოკიდებულებას და თუ ისინი ნამდვილად უყვართ და ესაუბრებიან კიდეც, მწვანე მეგობრები ძალიან სწრაფად იზრდებიან“, - ამბობს რამაზი.

მსგავსი მაგალითი ბევრია. ასე რომ, მებაღეობა და მებოსტნეობა - ძალიან სასიამოვნო საქმეა, რომელმაც ადამიანი შეიძლება მთელი არსებით და დიდი ხნითაც ჩაითრიოს.

278
კვირიონი

კვირის ასტროპროგნოზი: რას გვიმზადებენ ვარსკვლავები 25–31 მაისის პერიოდში

0
(განახლებულია 18:07 24.05.2020)
დგება მაისისა და გაზაფხულის ბოლო კვირა. ვარსკვლავები და პლანეტები დისონანსში იქნებიან, ეს არ ნიშნავს, რომ ყველა ჩვენგანს პრობლემები ელის, მაგრამ ეს ნიშნავს, რომ საჭიროა მეტი სიფრთხილე და წინდახედულება გამოვიჩინოთ

ეცადეთ, მიჰყვეთ ასტროლოგების რჩევებს, რათა ზაფხულს მომზადებული შეხვდეთ და ყველა მნიშვნელოვანი საქმე გართულებების გარეშე დაასრულოთ.

ვერძი

ვერძებისთვის ამ კვირაში სერიოზული ცვლილებებია მოსალოდნელი ცხოვრების ყველა სფეროში. სამწუხაროდ, იმის გარკვევა, დადებითი იქნება ეს ცვლილებები თუ უარყოფითი, შეუძლებელია. მოგიწევთ ყელაფერში საკუთარ სიბრძნეს, ლოგიკას დაეყრდნოთ, არ ენდოთ ინტუიცია, რომელიც ამ კვირაში შესუსტებული იქნება. ასევე არ ენდოთ უცნობებს.

ვარსკვლავები და პლანეტები გააძლიერებენ თქვენს ემპათიას. გახდებით მეტად მგრძნობიარე, უფრო კარგად გაუგებთ სხვა ადამიანებს. ეს შეგიძლიათ საკუთარი მიზნებისთვის გამოიყენოთ. მთლიანობაში, კვირა საკმაოდ პროდუქტიული იქნება, ამიტომ არ იზარმაცოთ.

კურო

ყველაზე წარუმატებელი დღეები 26 და 27 მაისი იქნება. მოგაკლდებათ თავდაჯერებულობა, არ არის გამორიცხული სამომავლო გეგმების ჩაშლა. მთვარემ, შესაძლოა, თქვენში განგაშის გრძნობა გამოიწვიოს. ეცადეთ, განწყობა აიმაღლოთ და პოზიტიურად იფიქროთ.

კვირის მეორე ნახევარი გამარჯვებებისა და წარმატებების დრო იქნება. დიდი ალბათობით, მაისი თქვენთვის პოზიტიურად და იღბლიანად დასრულდება, მოახერხებთ მნიშვნელოვანი პრობლემების გადაჭრას. დადგა პროდუქტიული მუშაობისა და ძალების მთლიანად დახარჯვის დრო.

ტყუპი

ვარსკვლავები და პლანეტები თქვენთვის ამ კვირაში ძალზე პოზიტიურად იქნებიან განწყობილი, რაც ნიშნავს, რომ მოახერხებთ წარმატებების მიღწევას ცხოვრების სხვადასხვა სფეროში. მთავარია, არ აჩქარდეთ და ერთდროულად ორ კურდღელს არ გამოედევნოთ.

ყველაზე მნიშვნელოვანი კი პოზიტიური განწყობა და რწმენაა, რომ ყველაფერი შესაძლებელია. თუ საკუთარი ძალების რწმენა არ გექნებათ, პრობლემები და გაუგებრობები შეიძლება წარმოიშვას. პარაკევა და შაბათს, ასტროლოგების რჩევით, მარტოობაში ნუ გაატარებთ დროს.

კირჩხიბი

კირჩხიბებს ამ კვირაში, შესაძლოა, სამუშაოსა და ბიზნესში გარვეული პრობლემები შეგექმნათ. მნიშვნელოვანია, რომ გქონდეთ მოტივაცია, ენთუზიაზმი და შემოქმედებითი ენერგია. სწორად მოიქეცით კოლეგებთან თუ კლიენტებთან. იყავით მაქსიმალურად დიპლომატიური, გულღია, უარი არ თქვათ სხვების დახმარებაზე.

თუ ამ კვირაში რამე ახლის წამოწყებას აპირებთ, ღამის მანათობლები დაგეხმარებიან, მაგრამ მაინც სჯობს, წინასწარ განჭვრიტოთ სვლები, დაგეგმოთ საქმეები და გარშემომყოფებს გეგმები არ გაუზიაროთ. ყველაზე მნიშვნელოვანი საიდუმლოდ შეინახეთ.

ლომი

ამ კვირაში აჯობებს, თუ უარყოფითი თვისებებისგან გათავისუფლდებით, იგივე ეხება სხვადასხვა უსარგებლო ნივთს. არ ღირს ფულის დახარჯვა. ასტროლოგები გირჩევენ, ჩაატაროთ ე.წ. შინაგანი რევიზია და დაძლიოთ შიშები და მერყეობა.

ვარსკვლავები პოზიტიური იქნებიან ორშაბათს, ოთხშაბათსა და კვირას. შესაძლოა, სხვა დღეებში გაგიჭირდეთ საჭირო განწყობის შენარჩუნება, მაგრამ ეცადეთ, ეს მოახერხოთ. უქმეებზე რელაქსაციისა და სიაზრმაცის დრო არ იქნება. მნიშვნელოვანია საოჯახო საქმეების გაკეთება, საფუძვლიანი დალაგება, რათა სახლში პოზიტიური ენერგია მოიზიდოთ.

ქალწული

საკმაოდ პროდუქტიული, მაგრამ ნერვული და ზოგიერთ საკითხში უსიამოვნო კვირა გელოდებათ.ატროლოგები გირჩევენ, რომ პირველ რიგში, პოზიტიურ და ოპტიმისტურ  ტალღაზე აეწყოთ. ეცადეთ გაუმკლავდეთ შფოთვასა და განგაშის შეგრძნებას, თუ ასეთი გაჩნდა. წაგადგებათ დროული დასვენება.

ენერგეტიკის თვალსაზრისით კვირის საუკეთესო დღეებია პარასკევი და შაბათი. ვარსკვლავები იღბალს შეგმატებენ. იდეალური დროა სიყვარულისა და რომანტიკული თავგადასავლებისთვის, ფლირტის, ახალი ურთიერთობების ძებნისთვის. გელოდებათ უამრავი პოზიტივი და წარმატება.

სასწორი

სწორად უნდა შეარჩიოთ გარემოცვა. რაც შეიძლება ნაკლები ურთიერთობაიქონიეთ ბოროტ და ენერგოვამპირ ადამიანებთან. ასეთ ადამიანებს შეუძლიათ თქვენი ნეგატიურად დამუხტვა და ზიანის მოყენება, თუნდაც ამის სურვილი არ ჰქონდეთ. ეს არ ნიშნავს, რომ რომელიმე მეგობარს ან ნაცნობს უარი უთხრათ ურთიერთობებზე. უბრალოდ, სჯობს, არ მიაქციოთ ყურადღება მათ კრიტიკას და შეზღუდოთ შეხვედრები.

ამ კვირაში მეტა ყურადღება დაგჭირდებათ დეტალების მიმართ. მნიშვნელოვანია, რომ არანაირი წვრილმანი არ გამოგეპაროთ მხედველობიდან, რადგან მას შეიძლება დიდი დატვირთვა ჰქონდეს. ყოველი ახალი დღე მოგიტანთ რაღაც ახალს. არ ღირს წარსულით ცხოვრება.

მორიელი

მაისისა და გაზაფხულის ბოლო კვირა მორიელებს ახალ შეგრძნებებს, პოზიტივსა და კაშკაშა ემოციებს გაჩუქებთ. ძალზე სახარბიელო დროა სასიყვარულო ძიებებისთვის, ურთიერთობებისა და რომანტიკისთვის.

საქმეებსა და ფინანსურ სფეროში სიფრთხილე სჯობს. ყველაზე ნეგატიური დღე ამ კვირაში ორშაბათია. სამშაბათიდან ვარკვლავებისა და პლანეტების ენერგეტიკა გაიზრდება და ბევრად ოპტიმისტური გახდება. დადგება კარგი დრო ფინანსური ინვესტიციების, გარიგებებისთვის. კვირის ბოლო ხელსაყრელი დროა შენაძენებისთვის, საჩუქრებისთვის.

მშვილდოსანი

შესაძლოა, უკვე კვირის დასაწყისში გარკვეულ სირთულეებს წააწყდეთ, გაგიჩნდეთ შეგრძნება, რომ ცხოვრებაში ცუდი პერიოდი დაგიდგათ. განწყობის გაუმჯობესებაში ფიზიკური სავარჯიშოები და სეირნობა დაგეხმარებათ.

მაისის ბოლო კვირა საყვარელ ადამიანებთან გაატარეთ. იდეალური დროა ერთობლივი საქმიანობისთვის, თავგადასავლების, მგზავრობისთვის. ასევე წაგადგებათ ცოტა ხნით განმარტოებაც – ამისთვის კვირის ერთი–ორი საღამო გამოყავით.

თხის რქა

თხის რქებისთვის იდეალურიდ დრო დგება დამოუკიდებელი წინსვლისთვის. არ ღირს დახმარების თხოვნა – ყველაფერი თავად უნდა გააკეთოთ. ასტროლოგები არ გირჩევენ უფლებამოსილების გადანაწილებას, პასუხისმგებლობის გარშემომყოფებზე დაკისრებას – ასეთ შემთხვევაში, შესაძლოა, იღბალმა ზურგი გაქციოთ.ასევე სასურველია, რომ თავი დაიცვათ სხვების ნეგატიური ენერგიისგან.

საუბარია ტოქსიკურ ადამიანებზე, ენერგეტიკულ ვამპირებსა და მტრებზე. სკეპტიციზმი, შესაძლოა, ახლობელმა ადამიანებმაც კი გამოამჟღავნონ. უნდა იყოთ ძალზე ფრთხილი და წინდახედული. იდეალური დროა მნიშვნელოვანი საქმეების დაწყებისა და დამთავრებისთვის, ინტელექტუალური განვითარებისთვის.

მერწყული

ეს კვირა მერწყულებისთვის, შესაძლოა, უკიდურესად სტრესული და რთული აღმოჩნდეს. უნდა ეცადოთ, რომ მოიხსნათ დაღლილობის შეგრძნება, გათავისუფლდეთ განგაშის გრძნობისგან. ბევრი იფიქრეთ კარგზე, წარმოიდგინეთ ნათელი მომავალი, განეწყვეთ ოპტიმისტურად.

კვირის ბოლოს გამაფრდება ინტუიცია, გაიზრდება შემოქმედებითი შესაძლებლობები. ყველაზე მეტად გაუმათლებს მათ, ვისი პროფესიაც ამოცანების გადასაწყვეტად კრეატიულ დამოკიდებულებას მოითხოვს. სასურველია არ გადადოთ სამომავლოდ ის, რისი გაკეთებაც ახლა შეგიძლიათ.

თევზები

დგება სიყვარულის, კაშკაშა ემოციების, ახალი ურთიერთობების დაწყებისა და ნაცნობობის დრო. ასტროლოგები გირჩევენ აქტიურობას სოციალურ ქსელებში, მეგობრებთან, ახლობლებთან, საყვარელ ადამიანთან ურთიერთობებს.

ამავე დროს, ძალზე მნიშვნელოვანია, რომ არ დაივიწყოთ თქვენი მოვალეობები. არ ღირს გარისკვა და ავანტიურებში ჩართვა. სჯობს, არსებული პრობლემები მშვიდად გადაჭრათ და საოჯახო საქმეებს მიხედოთ. სიყვარულის საქმეებში ყური დაუგდეთ ახლობლების რჩევებსა და საკუთარ ინტუიციას.

0