მამუკა ბახტაძე

რას ელიან სომხეთში ბახტაძის გადადგომისგან

167
როგორ იმოქმედებს საქართველოს პრემიერ-მინისტრ მამუკა ბახტაძის გადადგომა საქართველო-სომხეთის ურთიერთობაზე და ვინ იქნება მთავრობის მომდევნო მეთაური - Sputnik-ს ექსპერტები ესაუბრებიან

თბილისი, 2 სექტემბერი - Sputnik. საქართველო განაგრძობს სომხეთთან მჭიდრო თანამშრომლობას ქვეყნის პრემიერ-მინისტრის ცვლილებისგან დამოუკიდებლად, წერს „Sputnik-სომხეთი“. საქართველო-სომხეთის ურთიერთობაზე ნეგატიურად არ აისახება არც „ფაშინიანი-ბახტაძის“ არაფორმალური შეხვედრების ფორმატის შესაძლო შეწყვეტა, დარწმუნებული არიან ქართველი და სომეხი ექსპერტები.

ორშაბათს, 2 სექტემბერს, საქართველოს პრემიერ-მინისტრი მამუკა ბახტაძე თანამდებობიდან გადადგა. მოგვიანებით ჟურნალისტებთან შეხვედრისას მან განაცხადა, რომ თანამდებობას ტოვებს, ვინაიდან დასახული მიზნები და ამოცანები შეასრულა.

ქართული მასმედიის ინფორმაციით, პრემიერის თანამდებობას შს მინისტრი გიორგი გახარია დაიკავებს. საბოლოო გადაწყვეტილება 3 სექტემბერს იქნება მიღებული.

გადატვირთვა არ იგეგმება

პოლიტიკურ მეცნიერებათა დოქტორმა, პროფესორმა ვახტანგ მაისაიამ „Sputnik-სომხეთთან“ საუბრისას ხაზი გაუსვა, რომ მთავრობის მეთაურის ცვლილება საქართველო-სომხეთის ურთიერთობაზე არ აისახება.

„ყველა პროექტი და დღის წესრიგი ერევანსა და თბილისს შორის ძალაში დარჩება. ორმხრივი თანამშრომლობა იმავე დონეზე შენარჩუნდება, რომელზეც დღესაა - ეს სტრატეგიული პარტნიორობაა“, - აღნიშნა მაისაიამ.

მის შეხედულებას იზიარებს ექსპერტი საქართველოს საკითხებში ჯონი მელიქიანი. მისი თქმით, საქართველოს საგარეო პოლიტიკა არ შეიცვლება. ექსპერტი დარწმუნებულია, რომ პრემიერ-მინისტრობის სავარაუდო კანდიდატი, შს მინისტრი გიორგი გახარია, შეეცდება ორი მეზობელი ქვეყნის თანამშრომლობას უფრო დინამიკური ხასიათი შესძინოს.

 „გახარია პოზიტიურად უყურებს ერევანსა და თბილისს შორის ორმხრივი ურთიერთობების გაღრმავებას“, - განმარტა მელიქიანმა.

რაც შეეხება საქართველოსა და სომხეთის პრემიერებს - მამუკა ბახტაძესა და ნიკოლ ფაშინიანს შორის არაფორმალური შეხვედრების ფორმატს, მელიქიანმა აღნიშნა, რომ ამ მომენტისთვის ძნელი სათქმელია, შენარჩუნდება ის თუ არა. თუმცა ნებისმიერ შემთხვევაში არაფორმალური შეხვედრების არარსებობა თბილისსა და ერევანს შორის ურთიერთობაზე არ იმოქმედებს. ამ ე.წ. სიცარიელეს ოფიციალური შეხვედრები შეავსებს.

რატომ გადადგა ბახტაძე

მაისაია და მელიქიანი მამუკა ბახტაძის გადადგომას ლოგიკურად მიიჩნევენ. ექსპერტები დარწმუნებული არიან, რომ ქვეყანა პოლიტიკური განვითარების ახალ ფაზაში გადავიდა.

„ბახტაძე იყო ტექნოკრატი. დამდეგი საპარლამენტო არჩევნები 2020 წლის ოქტომბერში ახალი სისტემით ჩატარდება. ის უნდა ჩაატაროს ადამიანმა, რომელსაც სერიოზული პოლიტიკური წონა აქვს. ბახტაძეს კი ასეთი წონა არ ჰქონდა“, - აღნიშნა მაისაიამ.

მან ხაზი გაუსვა, რომ აწ უკვე ყოფილმა პრემიერმა თავისი რესურსი ამოწურა. ახალი პოლიტიკური ფიგურა შს მინისტრ გახარიას სახით კი ადეკვატურად გაუმკლავდება გამოწვევებს, რომელთა წინაშეც ქართული საზოგადოება არჩევნების მოლოდინში დგას.

მელიქიანმა, თავის მხრივ, აღნიშნა, რომ ბახტაძის გადადგომა მოსალოდნელი იყო და ბოლო თვეებში აქტიურად განიხილებოდა. იგი დარწმუნებულია, რომ ბახტაძის დანიშვნა 2018 წლის ივნისში უფრო ჩამოგავდა გარკვეულ ნაბიჯს ანტიკრიზისული მენეჯმენტის დასაწესებლად.

„პრემიერ-მინისტრ გიორგი კვირიკაშვილის გადადგომის შემდეგ საჭირო იყო მთავრობის ახალი მეთაურის დანიშვნა. ბახტაძე თავდაპირველად იხილებოდა, როგორც დროებითი პოლიტიკური ფიგურა, რომელიც მოგვიანებით მმართველი გუნდის სხვა წევრს უნდა ჩაენაცვლებინა“, - განაცხადა მელიქიანმა.

თუმცა ეს საკითხი გააჭიანურა შიდა პოლიტიკურმა პროცესებმა და საპროტესტო აქციებმა, რომლებიც საქართველოში სხვადასხვა საბაბით პერმანენტულად  იმართება. საზოგადოების უკმაყოფილების ბოლო ტალღამ ნათლად აჩვენა ბახტაძის უუნარობა, გავლენა მოეხდინა შიდა პოლიტიკურ პროცესებზე.

ამან ხელი შეუშალა გუნდს, რომელიც სასარგებლო და მნიშვნელოვანი სტრატეგიული ინიციატივების, ინფრასტრუქტურული პროექტების  რეალიზებით იყო დაკავებული და ცდილობდა, საქართველო განვითარების ახალ დონეზე გადაეყვანა. მაგრამ საშინაო პოლიტიკაში ბახტაძის გუნდი შექმნილ კრიზისს ვერ გაუმკლავდა.

 „ბახტაძის გადადგომით დაიწყო მმართველი პარტიის „რებრენდინგი“ და ახლა იგი შეეცდება დამდეგ საპარლამენტო არჩევნებში უმრავლესობის მოპოვებას“, - აღნიშნა მელიქიანმა.

გახარია თუ სხვა?

მაისაიას მიაჩნია, რომ პრემიერ-მინისტრის პოსტზე შს მინისტრ გიორგი გახარიას დანიშვნის ალბათობა საკმაოდ მაღალია. მასზე ფსონს დებს მმართველი პოლიტიკური პარტია „ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველო“. რაც შეეხება შს მინისტრის საქმიანობით საზოგადოების ერთი ნაწილის უკმაყოფილებას, ეს მთავრობის მეთაურად მისი არარჩევის საბაბი არ არის.

„აღსანიშნავია, რომ მიტინგებზე მის გადადგომას ითხოვდა რადიკალური პოლიტიკური ოპოზიცია საქართველოს ყოფილი პრეზიდენტის, მიხეილ სააკაშვილის პარტია „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ სახით. ისინი კი მთელი ქართული საზოგადოების ნებას არ გამოხატავენ“, - განაცხადა მაისაიამ.

მელიქიანის აზრით, ამ მომენტისთვის არსებობს „ქართული ოცნების“ სამოქმედო გეგმის ორგვარი ვარიანტი.

ან ყველაფერი, რაც ახლა კეთდება, არის დროებითი ნაბიჯები და ძირითადი ცვლილებები 2020 წლის ოქტომბერში, არჩევნების დასრულების შემდეგ მოხდება, ან ყველაფერი კეთდება ახლა, საბოლოო კორექტივები კი მომდევნო წელს იქნება შეტანილი.

იგი დარწმუნებულია, რომ სწორედ გახარიაა ის ადამიანი, რომელიც იქნება არა დროებითი ფიგურა, არამედ პრემიერ-მინისტრი, რომელსაც ექნება, მათ შორის, არც ისე პოპულარული ნაბიჯების კარტბლანში.

167
თემები:
საქართველოს პრემიერ–მინისტრი (81)
ვალუტის კურსი

რა უჯდება ეროვნულ ბანკს ეროვნული ვალუტის სტაბილურობა

202
(განახლებულია 20:13 13.07.2020)
კორონავირუსის პანდემიამ ეკონომიკის იმ სფეროებს, საიდანაც ქვეყანაში უცხოური ვალუტის შემოდინება ხდება, სერიოზული დარტყმა მიაყენა.

ტურიზმის გაჩერებამ, უცხოეთიდან ფულადი გზავნილებისა და პირდაპირი უცხოური ინვესტიცების კლებამ ისედაც გაუფასურებული ლარი კიდევ უფრო მეტად გაუფასურების საფრთხის წინაშე დააყენა.

ლარის კურსმა ვარდნა 9 მარტიდან დაიწყო, როდესაც კორონავირუსის პანდემიასთან დაკავშირებულ გაურკვევლობას მსოფლიო ბაზრებზე ნავთობის ფასების მკვეთრი ვარდნა დაემატა. 25 მარტისთვის ლარი უკვე 24%-ით იყო გაუფასურებული და 3,45 ნიშნულამდე იყო მისული.

სავალუტო ბაზრის სტაბილიზების მიზნით ეროვნულმა ბანკმა მარტიდან მოყოლებული სამ თვეში რვა აუქციონი გამართა, რომლებზეც ჯამში 230 მილიონი დოლარი გაყიდა.

მიმდინარე წლის 30 ივნისის მდგომარეობით, ეროვნული ბანკის სავალუტო რეზერვი უკვე 3 616 მილიონი აშშ დოლარია.

ეკონომისტი ნიკა შენგელია მიიჩნევს, რომ წლის ბოლომდე ეროვნულ ბანკს ლარის სტაბილურობის შესანარჩუნებლად საკუთარი რეზერვების დახარჯვა კიდევ ბევრჯერ მოუწევს.

„ეროვნულს ბანკს აქვს საკმარისი სავალუტო რეზერვი, რათა ლარის კურსის სტაბილურობა 3-იან ნიშნულთან ახლოს შეინარჩუნოს, ვფიქრობთ, რომ წლის ბოლომდე ეროვნული ვალუტის კურსის მითითებულ ნიშნულთან სიახლოვეს შენარჩუნება ეროვნულ ბანკს დამატებით 250-300 მილიონი დოლარი დაუჯდება“, – აღნიშნა ნიკა შენგელიამ „Sputnik–საქართველოსთან“ საუბრისას.

საქართველოში მცურავი გაცვლითი კურსის რეჟიმი მოქმედებს, რაც იმას ნიშნავს, რომ ის მთლიანად განისაზღვრება სავალუტო ბაზრის მიერ, რომელიც შედგება კომერციული ბანკებისგან, საინვესტიციო ფონდებისგან და იმ კორპორაციებისა თუ ინდივიდებისგან, რომელთა ინტერესში უცხოური ვალუტის ყიდვა–გაყიდვა შედის.

თუმცა ქვეყანაში, სადაც იმპორტს დიდი წილი უჭირავს, არასტაბილური და გაუფასუფრებული ეროვნული ვალუტა საფრთხეს ფასების სტაბილურობასაც უქმნის, რაც, თავის მხრივ, უკვე ეროვნული ბანკის რეგულირების სფეროა.

სავალუტო აუქციონების გარდა ეროვნული ბანკი რყევების შესამცირებლად ყოველდღიურ ინტერვენციებს იყენებს. კერძოდ, როდესაც დღის განმავლობაში გაცვლითი კურსის რყევები აჭარბებს წინასწარ განსაზღვრულ ნიშნულს, ეროვნული ბანკი უცხოური ვალუტით ვაჭრობაში გარკვეული თანხით ერთვება.

13 ივლისის მდგომარეობით, საქართველოს ეროვნული ვალუტა აშშ დოლარის მიმართ 3,0624 GEL/$1 ნიშნულზეა.

ნიკა შენგელიას აზრით, მიუხედავად იმისა, რომ ეროვნული ბანკი ბაზარზე სავალუტო ინტერვენციებს ისევ გააგრძელებს, ლარის კურსის მერყეობა თვალშისაცემი სექტემბრის მეორე ნახევრიდან გახდება და ამის მიზეზი იმპორტის ზრდა იქნება.

„რაც შეეხება ინფლაციას, რომელიც თარგეთირებულთან შედარებით 3,1%-ით მეტია, ვფიქრობთ, ივლისი-აგვისტოს თვეში ამ მაჩვენებლის მნიშვნელოვანი ცვლილება მოსალოდნელი არ არის“, – აღნიშნა ნიკა შენგელიამ.

„საქსტატის“ ცნობით, წლიური ინფლაცია (2020 წლის ივნისი 2019 წლის ივნისთან შედარებით) კვლავ მაღალ დონეზე რჩება – 6,1%.

ეკონომისტი ვეფხია გიორგაძე კი თვლის, რომ ეროვნული ბანკი რეზერვების გაყიდვით ლარის კურსის სტაბილურობას დიდხანს ვერ უზრუნველყოფს. 

„ეროვნული ბანკი თუ არ შეამცირებს რეალურად ფულის მასას ეკონომიკაში და მის რაოდენობას ეკონომიკის ადეკვატურს არ გახდის, მაშინ მას მოუწევს ქარის წისქვილებთან ბრძოლა, ლარის კურსიც მეტად გაუფასურდება, ვერც ინფლაციას გაართმევს თავს და ეს რეზერვიც შემოელევა გზადაგზა“, – აღნიშნა ვეფხია გიორგაძემ „Sputnik–საქართველოსთან“ საუბრისას.

როგორც ვეფხია გიორგაძემ განმარტა, ეროვნულ ბანკს ეკონომიკაში ფულის მასის შემცირება რეზერვების გამოყენების გარეშეც შეუძლია რეფინანსირების სესხების შემცირების ხარჯზე.

„რეფინანსირების სესხი ის ინსტრუმენტია, რომლითაც ეროვნული ბანკი ახდენს კომერციული ბანკებისთვის მოკლევადიანი ლიკვიდობის მიწოდებას, აქ დავამატებდი, რომ ეროვნული ბანკი ვერ აკონტროლებს რეალურად – აქვს თუ არა მოკლევადიანი ლიკვიდობის პრობლემა კომერციულ ბანკს, ის ენდობა კომერციული ბანკებისგან შემოსულ მოთხოვნას, რის შემდეგაც ფული უკვე ეკონომიკაში ხვდება“, – აღნიშნა ვეფხია გიორგაძემ.

ვეფხია გიორგაძის თქმით, დღეს საქართველოს სავალუტო რეზერვების მოცულობა ისედაც ნაკლებია საერთაშორისო ორგანიზაციების მიერ განსაზღვრულ მინიმალურ მაჩვენებელზე. რეზერვები კი ქვეყნის მხრიდან საგარეო ვალდებულებების შესრულების – უცხოური ვალუტით გადახდების შეუფერხებლად განხორციელების ერთგვარი გარანტია და ერთ-ერთი მთავარი ფაქტორია, რომელსაც საერთაშორისო დონორი ორგანიზაციები ქვეყნისთვის სესხების გაცემისას ითვალისწინებენ.

ნატა პატარაია

 

202
ავტოგასამართი სადგური

უხარისხო ბენზინისთვის ციხე საქართველოში საწვავის ხარისხის კონტროლი მკაცრდება

89
(განახლებულია 18:44 13.07.2020)
საკანონმდებლო ცვლილებების თანახმად, საქართველოში უხარისხო საწვავის შემოტანა და გაყიდვა შეიძლება არა მხოლოდ ჯარიმით, არამედ სამ წლამდე თავისუფლების აღკვეთითაც დაისაჯოს.

თბილისი, 13 ივლისი – Sputnik. საქართველოს ხელისუფლება საწვავის ხარისხის კონტროლს ამკაცრებს – შესაბამის საკანონმდებლო ცვლილებებს დაჩქარებული რეჟიმით ორშაბათს რიგგარეშე სესიაზე განიხილავენ.

გარემოს დაცვის საპარლამენტო კომიტეტის ინიციატივით სანქციები გამკაცრდება უხარისხო ბენზინის ან დიზელის საწვავის საქართველოში იმპორტზე, წარმოებასა და რეალიზაციაზე.

ცვლილებების პაკეტი ითვალისწინებს არა მხოლოდ ჯარიმების გაზრდას, არამედ სისხლის სამართლის პასუხისმგებლობის დაწესებასაც.

საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსს ემატება ახალი მუხლი: „საქართველოს ტერიტორიაზე ისეთი საავტომობილო ბენზინის ან/და დიზელის საწვავის იმპორტი, წარმოება ან/და მიწოდება, რომლის ხარისხიც ვერ აკმაყოფილებს საქართველოს მთავრობის დადგენილებით განსაზღვრულ საავტომობილო ბენზინის ხარისხობრივ ნორმებს ან/და დიზელის საწვავის შემადგენლობის ნორმებს“.

რისთვისაა საჭირო სანქციები?

საყოველთაოდ აღიარებული ფაქტია, რომ ატმოსფეროს დაბინძურების ერთ-ერთ მთავარ მიზეზს ავტომობილების გამონაბოლქვი და საწვავის ხარისხის მაჩვენებელი წარმოადგენს – ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი პარამეტრი ეკოლოგიური სიტუაციის შეფასებისას, განუცხადა საქართველოს ნავთობპროდუქტების იმპორტიორთა კავშირის თავმჯდომარემ ვანო მთვრალაშვილმა „Sputnik-საქართველოს“.

მისი სიტყვებით, გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრომ წელს ავტოგასამართ სადგურებზე აიღო საწვავის სინჯები და ყოველი მესამე არ შეესაბამებოდა ხარისხის სტანდარტებს.

„ეს იმის მაჩვენებელია, რომ ავტოგასამართი სადგურების ზოგიერთი ოპერატორი სისტემატურად ყიდის უხარისხო პროდუქტს“, – აღნიშნა მთვრალაშვილმა.

მსოფლიო ბაზრებზე ნავთობი გაიაფდა, რა ღირს საწვავი  საქართველოში>>

საქართველოში ამჟამად ხუთი მსხვილი კომპანია ოპერირებს, რომელთაც მთელ ქვეყანაში დაახლოებით 600 ავტოგასამართი სადგური ეკუთვნით. გარდა ამისა, ფუნქციონირებს ათობით წვრილი და საშუალო არაბრენდირებული კომპანია, რომელთაც ჯამში ასევე დაახლოებით 600 ავტოგასამართი სადგური ეკუთვნით.

„განსაკუთრებულ შეშფოთებას იწვევს ის, რომ დიზელის საწვავის სინჯებში გოგირდის შემცველობა მნიშვნელოვნად აღემატება ხარისხის ნორმას, რომელიც საქართველოს მთავრობის დადგენილებითაა გათვალისწინებული. რაც შეეხება ბენზინს, მასში ოქტანობის რიცხვი კანონმდებლობით გათვალისწინებულ მაჩვენებელზე ნაკლებია“, – აღნიშნა მთვრალაშვილმა.

ამასთან მან დასძინა, რომ უხარისხო საწვავი შეიძლება იყოს როგორც შემოტანილი, ისე ადგილობრივი.

„ეს ყველაფერი ატმოსფერული ჰაერის დაბინძურების და, აქედან გამომდინარე, ჩვენი ჯანმრთელობის, ჩვენი შვილების ჯანმრთელობის გაუარესების მიზეზია. აუცილებელია იმპორტირებული თუ ადგილობრივი წარმოების ნავთობპროდუქტების ხარისხი მუდმივად კონტროლდებოდეს შესაბამისი ორგანოების მიერ, რაც ერთმნიშვნელოვნად შეუწყობს ხელს საქართველოში ეკოლოგიური ვითარების გაუმჯობესებას“, – განაცხადა მთვრალაშვილმა.

სახელმწიფოს პასუხი ადეკვატური იქნება

სახელმწიფოს პასუხი ყოველ დარღვევაზე ადეკვატური და პრინციპული უნდა იყოს, განაცხადა გარემოს დაცვის საპარლამენტო კომიტეტის თავმჯდომარემ ნინო წილოსანმა.

„ბოლო წლების სტატისტიკა შეშფოთებას იწვევს, ვინაიდან შემოწმების შედეგად არაერთხელ დაფიქსირდა საწვავში გოგირდის მაღალი შემცველობა, ხოლო ოქტანობის რიცხვი არ შეესაბამებოდა დადგენილ ნორმებს. ზოგიერთ შემთხვევაში საწვავში გოგირდის დონე 10-ჯერ აღემატებოდა დასაშვებ ზღვარს. ეს ყველაფერი ხდება იმის პარალელურად, რომ სახელმწიფო, ადამიანის ჯანმრთელობისთვის საუკეთესო მიზნებიდან გამომდინარე, მაქსიმალურად უახლოვდება საწვავის ხარისხით ევროპულ სტანდარტს. ამიტომ სახელმწიფოს პასუხი ყოველ დარღვევაზე უნდა იყოს ადეკვატური და პრინციპული“, – განუცხადა წილოსანმა ჟურნალისტებს.

საპარლამენტო კომიტეტმა წარმოადგინა სტატისტიკა, რომელმაც უბიძგა დეპუტატებს საკანონმდებლო შესწორებების მომზადებისკენ: 2019 წლის ივნისში 88 ობიექტზე აღებული 120 სინჯის შემოწმებისას გამოვლინდა 33 დარღვევა; 2019 წლის დეკემბერში 100 ობიექტზე აღებული 150 ნიმუშის შემოწმების შედეგად გამოვლინდა 31 დარღვევა; 2020 წლის აპრილში 23 ობიექტიდან აღებული სინჯების შემოწმებისას კი გამოვლინდა 14 დარღვევა დიზელის საწვავის შემთხვევაში და 18 დარღვევა ბენზინის შემთხვევაში.

ჯარიმები იზრდება

ადმინისტრაციულ სამართალდარღვევათა კოდექსში ახალი შესწორებები ითვალისწინებს 30 ათასი ლარის ოდენობით ჯარიმას საქართველოში ისეთი საავტომობილო ბენზინის ან დიზელის საწვავის იმპორტზე, რომლის ხარისხიც არ შეესაბამება მთავრობის დადგენილებით განსაზღვრულ ნორმებს.

ამას გარდა დამრღვევი იმპორტიორი იხდის უხარისხო საწვავის ფაქტობრივი რაოდენობის (ლიტრებში) თვითღირებულებაზე 15-ჯერ მეტ ჯარიმასაც.

რაც შეეხება უხარისხო საწვავის გამყიდველს, საქართველოს ტერიტორიაზე უხარისხო საავტომობილო ბენზინის ან დიზელის საწვავის გაყიდვის გამო დამრღვევები დაჯარიმდებიან 20 ათასი ლარით. ამასთან ერთად დამრღვევი გადაიხდის ავტოგასამართ სადგურში/საცავში საწვავის ფაქტობრივი რაოდენობის ფასის ათმაგი ოდენობის ჯარიმას.

ცვლილებების შესაბამისად, საქართველოს სისხლის სამართლის კოდექსს კი ემატება ახალი მუხლი: „საქართველოს ტერიტორიაზე ისეთი საავტომობილო ბენზინის ან/და დიზელის საწვავის იმპორტი, წარმოება ან/და მიწოდება, რომლის ხარისხიც ვერ აკმაყოფილებს საქართველოს მთავრობის დადგენილებით განსაზღვრულ საავტომობილო ბენზინის ხარისხობრივ ნორმებს ან/და დიზელის საწვავის შემადგენლობის ნორმებს“.

ახალი მუხლის თანახმად, ასეთი ქმედება, ადმინისტრაციული სახდელის დადების შემდეგ, ისჯება ჯარიმით და გამასწორებელი სამუშაოთი ვადით ორ წლამდე ანდა თავისუფლების აღკვეთით ვადით სამ წლამდე.

აღნიშნული მუხლით გათვალისწინებული ქმედებისთვის იურიდიული პირი ისჯება ჯარიმით, საქმიანობის უფლების შეზღუდვით ან ლიკვიდაციით და ჯარიმით.

როდის გადადის საქართველო „ევრო-5“ სტანდარტზე?

საქართველოს მთავრობის დადგენილების თანახმად, „ევრო-5“ დიზელის საწვავის სტანდარტების ამოქმედება დაგეგმილია 2021 წლის 1 იანვრიდან.

ახალი სტანდარტების ამოქმედება ჯერ 2020 წლის 1 იანვრიდან იგეგმებოდა, თუმცა ბიზნეს-გაერთიანებების წარმომადგენლებმა მისი გადავადება ითხოვეს.

სპეციალისტების თქმით, „ევრო-5“ სტანდარტების ამოქმედების შემდეგ საწვავის შემოტანა აზერბაიჯანიდან შეწყდება და მისი იმპორტი მხოლოდ რუსეთიდან იქნება შესაძლებელი.

ამასთან, აზერბაიჯანში უკვე მიმდინარეობს ნავთობგადამამუშავებელი ქარხნის მოდერნიზება, რის შემდეგაც დიზელის საწვავის წარმოება დაიწყება. 

ნავთობპროდუქტების იმპორტი

რუსეთი ტრადიციულად ნავთობპროდუქტების ყველაზე მსხვილ მომწოდებლად რჩება – იანვარი-მაისში რუსეთიდან 136,6 ათასი ტონა ნავთობპროდუქტი შემოვიდა, რაც მთელი იმპორტის 34,2%-ს შეადგენს.

სულ 2020 წლის დასაწყისიდან საქართველოში 398,9 ათასი ტონა ნავთობპროდუქტი შემოვიდა, რაც 1,3%-ით ნაკლებია ერთი წლის წინანდელ მაჩვენებელზე.

საქართველოში საწვავი შემოაქვთ ასევე რუმინეთიდან, აზერბაიჯანიდან, თურქმენეთიდან, ბულგარეთიდან, საბერძნეთიდან, ყაზახეთიდან და თურქეთიდან. ნავთობპროდუქტები ქვეყანაში შემოდის როგორც სარკინიგზო გზით, ისე ზღვით.

2020 წლის მაისში საქართველოში 86 ათასი ტონა ნავთობპროდუქტი შემოვიდა, რაც 25,5%-ით აღემატება მიმდინარე წლის აპრილის მაჩვენებელს და 0,9%-ით – 2019 წლის იმავე თვის მაჩვენებელს. ამის შესახებ საქართველოს ნავთობპროდუქტების იმპორტიორთა კავშირში განაცხადეს.

ბენზინის იმპორტმა 2020 წლის მაისში 41,1 ათასი ტონა შეადგინა, დიზელის საწვავის იმპორტმა – 44,8 ათასი ტონა. ბენზინის იმპორტი 2019 წლის მაისთან შედარებით 3,5%-ით გაიზარდა, დიზელის საწვავისა კი 1,5%-ით შემცირდა, აღნიშნეს კავშირში.

საწვავის ფასი

ერთი ლიტრი საწვავის ფასი მარტიდან ივნისამდე საშუალოდ 70-80 თეთრით შემცირდა.

„პანდემიის დაწყებას ემთხვევა ნავთობის ფასის ვარდნა გლობალურ ბაზრებზე, მათ შორის, მნიშვნელოვნად მცირდება ნავთობპროდუქტების საერთაშორისო ფასები Platts-ის მიხედვით. სწორედ ამ პერიოდში, დაახლოებით 3-3,5 თვე საქართველოში ყველა სახის საწვავის ფასი საშუალოდ 70-80 თეთრით შემცირდა“, – განაცხადა ვანო მთვრალაშვილმა.

ნავთობპროდუქტების იმპორტი: რატომ შემცირდა საწვავის შემოტანა საქართველოში>>

როგორც მან აღნიშნა, ამ პერიოდში დოლარის მიმართ ლარი რომ არ გაუფასურებულიყო, საწვავი ბევრად უფრო გაიაფდებოდა.

ამასთან, მისი სიტყვებით, ბრენდირებული ავტოგასამართი სადგურების ქსელებში საშუალო ფასი შეადგენს: პრემიუმი – 1,88-1,99 ლარი; რეგულარი – 1,77-1,86 ლარი; ევროდიზელი – 1,89-2,04 ლარი.

89
თემები:
გარემოს დაცვა და ეკოლოგია
სუპერმარკეტი

„ჯაკომო", „კალვე", აჯიკა „აფხაზური": საშიში პროდუქცია მაღაზიის დახლებზე

21
(განახლებულია 12:26 14.07.2020)
სურსათში „სუდანის" საღებავების გამოყენება აკრძალულია, რადგან მისი სისტემატური მოხმარება ხელს უწყობს სიმსივნის წარმოქმნასა და გენების გადაგვარებას.

თბილისი, 14 ივლისი — Sputnik. საქართველოს მაღაზიების დახლებზე არსებულ ხუთ პროდუქტში საღებავი სუდან-1 აღმოჩნდა, რომელიც ღვიძლის დაავადებასა და სიმსივნეს იწვევს, ნათქვამია არასამთავრობო ორგანიზაცია Momxmarebeli.ge-ის ვებგვერდზე გავრცელებულ განცხადებაში.

არასამთავრობო ორგანიზაციის წარმომადგენლებმა სხვადასხვა მაღაზიაში შეიძინეს პროდუქცია და ექსპერტიზაზე გერმანიაში, ლაბორატორია „ევროფინსში" გააგზავნეს.

კვლევის დროს შემოწმდა 41 პროდუქტი, მათგან საშიში ნივთიერება მხლოდ ხუთ შემთხვევაში აღმოჩნდა. სუდან-1 გამოავლინეს როგორც ადგილობრივი წარმოების, ისე იმპორტირებულ პროდუქციაში.

სურსათში სუდან-1-ის საღებავების გამოყენება კატეგორიულად აკრძალულია, რადგან მისი სისტემატური მოხმარება ხელს უწყობს სიმსივნის წარმოქმნასა და გენების გადაგვარებას.

არასამთავრობო ორგანიზაციების წარმომადგენლებმა გამოვლენილი შეუსაბამობების შესახებ ინფორმაცია მიაწოდეს ყველა მეწარმეს. კვლევის გაგრძელებისთვის ორგანიზაციამ სურსათის ეროვნულ სააგენტოს მიმართა.

საშიში ნივთიერება აღმოჩნდა შემდეგ პროდუქტებში: ცხარე საწებელი „ჯაკომო", ტომატის კეტჩუპი „კალვე", აჯიკა „აფხაზური", „ხათოს აფხაზური აჯიკა", და აჯიკა „ნენა". რეალიზატორებს დაევალათ პროდუქციის ქსელიდან ამოღება.

აკრძალული საღებავი „სუდანი“ საკვებ პროდუქტებში ისევ აღმოჩნდა>>>

კვლევის შედეგების გასაჯაროების შემდეგ, ყველა მეწარმე არ დაეთანხმა დასკვნას. ნაწილი აღნიშნული შეუსაბამობის მიზეზად იმპორტირებულ წითელ წიწაკას ასახელებს, სხვებმა კომენტარის გაკეთებისგან თავი შეიკავეს. კომპანია "ნენამ" კი კატეგორიულად უარყო კვლევის შედეგები და განაცხადა, რომ ალტერნატიულ კვლევას ჩაატარებს.

დანარჩენ 36 პროდუქტში საშიში ნივთიერება არ აღმოჩნდა. უსაფრთხო პროდუქციის ჩამონათვალში მოხვდა "კულა" და "მარნეული", თუმცა, გასულ წელს ანალოგიური კვლევისას ამ კომპანიების პროდუქციის ნაწილი საშიში პროდუქციის სიაში მოხვდა. უნდა ვივარაუდოთ, რომ მათ დასკვნა გააკეთეს და ნაკლოვანებები აღმოფხვრეს.

ორგანიზაციამ ანალოგიური კვლევა 2019 წლის აგვისტოში და 2020 წლის მარტშიც ჩაატარა. საშიში საღებავები ცხრა ნიმუშში აღმოჩნდა. 2019 წელს სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ პროდუქტების დაბინძურების სავარაუდო წყაროდ წითელი წიწაკა დაასახელა. ასეთი პროდუქციის გაყიდვა აკრძალული იყო.

რისკების შემცირების მიზნით სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ წითელი წიწაკის იმპორტზე კონტროლი გაამკაცრა. კერძოდ, საქართველოში წითელი წიწაკის იმპორტის დროს თითოეულ პარტიას თან უნდა ახლდეს შესაბამისი აკრედიტაციის მქონე ლაბორატორიის ოქმი, სუდანის ჯგუფის საღებავების შემცველობაზე უარყოფითი პასუხით. წინააღმდეგ შემთხვევაში პროდუქცია საქართველოს ტერიტორიაზე არ დაიშვება. ნორმა ძალაში 2019 წლის 3 ოქტომბრიდან შევიდა.

2020 წლის მარტში ჩატარებული კვლევების შემდეგ სურსათის ეროვნულმა სააგენტომ ბაზრიდან დაბინძურებული პროდუქტის პარტიები ამოიღო.

21