ოპოზიციის ლიდერთა მარში საბურთალოზე

რას ველოდით, რა მივიღეთ და რატომ?..

1230
(განახლებულია 15:26 06.11.2020)
მაღალი აქტივობა, ვისთვის მისაღები და ვისთვის მიუღებელი შედეგი... რა მოხდა 31 ოქტომბერს და რა პერსპექტივა ემუქრება ქვეყანას?

სამსონ ხონელი 

საშინელება დამემართა!.. ჯვარი გწერია, რა მოხდა, ხომ მშვიდობა გაქვს? − ჩამეძიება მკითხველი. გულისხმიერებისთვის მადლობა. მკითხველს სიმშვიდისკენ მოვუწოდებ და განვაგრძობ თხრობას. არ გაგიკვირდეთ, რომ ბოლო დღეებში, პოლიტიკური პროცესების შემხედვარე, გავკადნიერდი და წარმოვიდგინე – საქართველოს საპარლამენტო არჩევნებს საერთაშორისო სადამკვირვებლო მისიის ან კიდევ პოლიტიკურად მიუკერძოებული ადგილობრივი ორგანიზაციის ხელმძღვანელის ამპლუაში ვაკვირდებოდი... რა, არ შეიძლება?! ხალხი პარლამენტში შესვლაზე ოცნებობს, უკვე შესული უარს ამბობს, ჩვენში ხომ ყველაფერი მოსულა და ფანტაზიას გასაქანი მივეცი... ოპოზიციური პარტიების წარმომადგენლები მესტუმრნენ, შემომჩივლეს – ხელისუფლებამ არჩევნები მიიტაცა, გაგვიყალბაო! კი, მაგრამ როგორ? − დავინტერესდი და არგუმენტების მოსასმენად მოვემზადე. აქეთ ოქმიო, იქით ფულიო, შუაში დაშინებაო, კომისიის წევრები მოისყიდეს, მანდატებზე უარს ვამბობთ, პარლამენტში არ შევალთო!.. ვუსმინე. რა უნდა მეთქვა? ვიცი, რომ არჩევნების მეორე ტურის წინ ოპოზიციას შანსი აქვს არჩევნები მოიგოს. ბევრი აღარ მიფიქრია, კითხვა გამიჩნდა, ბატონებო და ქალბატონებო... არა, შეკითხვას არ დავასრულებ, აღზრდა არ მაძლევს უფლებას, იმედია, გამგები გაიგებს. გთავაზობთ აქტუალურ კითხვაზე პასუხის ძიებას გავეშვათ და ღვინობისთვის ბოლო დღის შედეგი შევაჯამოთ. რას ველოდით, რა მივიღეთ და რატომ? თანმიმდევრულად მივყვეთ.

რას ველოდით?

მოგეხსენებათ, რომ საპარლამენტო არჩევნებამდე საკონსტიტუციო ცვლილებები განხორციელდა. ქვეყანაში, სადაც თავად პოლიტიკოსები, ექსპერტ-ანალიტიკოსები, საზოგადოების დიდი ნაწილი, ერთი სიტყვით, ასარჩევებიც და ამომრჩევლებიც ღიად აღნიშნავენ, რომ საქართველოში პარტიული სისტემა სუსტია, ისე, რომ ხალხისთვის არავის უკითხავს, პოლიტიკური სპექტრი საპარლამენტო არჩევნების პროპორციულთან მაქსიმალურად მიახლოებული სისტემით ჩატარებაზე შეთანხმდა...

მერე რა, რომ მმართველობის საპარლამენტო მოდელი, პროპორციული საარჩევნო სისტემა სწორედ ძლიერ პარტიებს ეფუძნება. საპარლამენტო მანდატების მოსაპოვებლად საარჩევნო ბარიერი ერთი პროცენტით განისაზღვრა, რითიც სალაყბოს კარი ფართოდ გაიღო და ქვეყანაში მრავალპარტიული პარლამენტის პერსპექტივა იმთავითვე რეალური გახდა. საარჩევნო სისტემის რეფორმის შედეგად გაჩნდა იმედი, რომ ორპოლუსიან პოლიტიკურ ველზე ალტერნატიული, თუნდაც მეტ-ნაკლებად კონკურენტუნარიანი ცენტრი ჩამოყალიბდებოდა. ოპოზიციურად განწყობილ იმ ამომრჩეველსაც, რომელიც „ერთიან ნაციონალურ მოძრაობას“ და მის განაყოფ პარტიებს მხარს არ უჭერდა, ჰქონდა მოლოდინი, რომ პოლიტიკის პიონერები შეძლებდნენ ანგარიშგასაწევი პოლიტიკური ერთობის ფორმირებას და „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობისა“ თუ მიხეილ სააკაშვილთან აფილირებული პარტიების თანდათან შევიწროებას.

საზოგადოების ნაწილმა ბიზნესმენების მამუკა ხაზარაძისა და ბადრი ჯაფარიძის პოლიტიკაში მოსვლა და მოძრაობა „ლელოს“ დაარსება პოლიტიკურ ველზე არსებული ორპოლუსიანობის ალტერნატივის ჩამოყალიბების მცდელობად შეაფასა. ოპოზიციური ელექტორატის ერთი ნაწილი ხელისუფლების ცვლილებასაც აანონსებდა, მმართველი გუნდი კი შესაძლებლობებში ამჯერადაც დარწმუნებული იყო... საპარლამენტო არჩევნების მოახლოებასთან ერთად გაირკვა, რომ ელექტორატის ოპოზიციურ ნაწილს იმედგაცრუება ელოდა. წინასაარჩევნოდ ჩატარებული საზოგადოებრივი აზრის გამოკითხვების შედეგები ერთმნიშვნელოვნად მიანიშნებდა, რომ საარლამენტო არჩევნებში „ქართული ოცნება“ გაიმარჯვებდა და ერთპარტიულად შეძლებდა მთავრობის ჩამოყალიბებას. უშუალოდ საარჩევნო დღის ბოლოს გამოქვეყნებულმა სატელევიზიო ეგზიტპოლებმაც დაადასტურა, რომ „ქართული ოცნება“ მოდიდან კვლავაც არ გასულა...

რა მივიღეთ და რატომ?

განსხვავებული მოლოდინის მიუხედავად, არსებითად მაინც ორპოლუსიანი არჩევნები მივიღეთ. ოპოზიციურ ფლანგზე განახლება ვერ მოხერხდა, ასე ნანატრი „მესამე ძალა“ ვერ ჩამოყალიბდა.

ძველი, კარგად დავიწყებული ძველი და ახალი პარტიების უმრავლესობა, „პატრიოტთა ალიანსის“ გარდა, ე.წ. შალვა ნათელაშვილის ფანჩატურში გაერთიანდა, რაც საზოგადოების დიდმა ნაწილმა მიხეილ სააკაშვილის მხარდაჭერის თუ არა, მისდამი ლოიალური დამოკიდებულების გზავნილად შეაფასა.

რატომ აირჩიეს ეს გზა სუფთა პოლიტიკური წარსულის მქონე პარტიებმა? სავარაუდოდ, ისინი „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ ელექტორალურმა რესურსმა მოხიბლა და სწორედ ეს გახდა ოპოზიციურ ფლანგზე საკუთარი პოზიციების გამყარების ნაცვლად მიხეილ სააკაშვილის გუნდის ლიდერობის უპირობოდ აღიარების მიზეზი.

ცალკე საკითხია, რომ ღიმილის მომგვრელი იყო, განსაკუთრებით, სამპროცენტიანი ელექტორალური რესურსის მქონე პარტიების მიერ „დედის დაფიცება“ − ბიძინა ივანიშვილთან კოალიციას არ შევქმნითო. ელექტორატის ერთმა ნაწილმა, რომელიც „ქართული ოცნების“ ხელისუფლებაში ყოფნის წინააღმდეგია, მაგრამ არც წარსულის დაბრუნებას უჭერს მხარს, არასასურველი პერსპექტივა დაინახა. თუ „ქართული ოცნება“ მთავრობას დამოუკიდებლად ვერ ჩამოაყალიბებდა, შალვა ნათელაშვილის ფანჩატურში გაერთიანებული პარტიები კოალიციის ფორმირებას „ერთიანი ნაციონალური მოძრაობის“ გარშემო ეცდებოდნენ, რაც ხელისუფლებაში მიხეილ სააკაშვილის დაბრუნებას ნიშნავდა...

ბევრი რომ აღარ გავაგრძელო, საარჩევნო უბანში მისულმა ელექტორატმა, 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების მსგავსად, ახლაც უპასუხა კითხვას, ვინ უფრო უყვართ ან ვინ უფრო სძულთ საქართველოში − ბიძინა ივანიშვილი თუ მიხეილ სააკაშვილი? პასუხმაც არ დააყოვნა...

მმართველმა პარტიამ მხარდამჭერთა მობილიზაცია შეძლო, ისინი საარჩევნო უბნებში მიიყვანა და ამომრჩეველმაც „ქართულ ოცნებას“ კიდევ ოთხი წლით გაუხანგრძლივა ხელისუფლებაში ყოფნა...

პირველი ტურის შემდეგ მმართველი გუნდი დამაჯერებლად ლიდერობს. ოპოზიციამ საბოლოო გამარჯვებისთვის მეორე ტურში ჩვიდმეტივე მაჟორიტარულ ოლქში უნდა მოიგოს. შანსი არის, თუმცა ეფემერული. მეტიც, მოგეხსენებათ, ბარიერგადალახული ოპოზიციური პარტიები არჩევნების გაყალბების მოტივით საარჩევნო პროცესს ბოიკოტს უცხადებენ და პროპორციული სისტემით მიღებულ მანდატებზეც უარს ამბობენ. ასე რომ, უკვე დღევანდელი გადასახედიდან მრავალპარტიული კი არა, ერთპარტიული პარლამენტის პერსპექტივა იკვეთება...

ვინ შეცვლის გადაწყვეტილებას და ვინ არა? შესაძლებელია თუ არა მოვლენების რევოლუციური სცენარით განვითარება და არსებობს თუ არა შესაბამისი რესურსი? ამას დრო გვიჩვენებს. მანამდე კი, როგორც ჩემი კოლეგა თამარ ჩერგოლეიშვილი წერს, „საპარლამენტო არჩევნების აქტივობა იყო ბევრად მაღალი, ვიდრე 2018 წლის საპრეზიდენტო არჩევნების პირველ ტურში − 350 ათასით მეტი ამომრჩეველი მოვიდა, მაგრამ მაღალი აქტივობა „ქართული ოცნების“ სასარგებლო აღმოჩნდა... ოპოზიციამ ჯამში ნაკლები ხმა აიღო... არადა, საპარლამენტო არჩევნებზე ხელისუფლება იცვლება და საპროტესტო ელექტორატი უფრო მოტივირებული და მობილიზებული უნდა ყოფილიყო... რამ ითამაშა როლი, რატომ არ იყო საკმარისი რაოდენობის ხალხი მოტივირებული იმისათვის, რომ „ქართული ოცნება“ დამაჯერებლად გაეშვა სახლში ისე, რომ 4-5 პროცენტიანი გაყალბება საკმარისი არ ყოფილიყო?.. როგორი გაყალბებულიც არ უნდა იყოს არჩევნები, შედეგები მაინც ოპოზიციის განაჩენია. კარგი იქნება, ოპოზიცია თუ იფიქრებს რა არის ის მთავარი ფაქტორი, რამაც საპროტესტო ელექტორატი შეამცირა“.

ვნახოთ, ამ მოწოდებას გაითვალისწინებენ თუ არა ოპოზიციური პარტიები... და, ბოლოს, არჩევნები სექსი არ არის, სადაც მხარეთა ოსტატობის შემთხვევაში შესაძლოა ყველა კმაყოფილი იყოს. დროა, ამ მარტივ მოცემულობას ავუღოთ ალღო...

1230
საარჩევნო ბიულეტენები

2020 წლის არჩევნების შემსწავლელმა კომისიამ მუშაობა დაასრულა: რა წერია დასკვნაში

17
საპარლამენტო არჩევნების დროს გამოვლინდა ხარვეზები, მაგრამ ეს ხარვეზები კენჭისყრის საბოლოო შედეგებზე გავლენას ვერ მოახდენდა, დაასკვნა დროებითმა საგამოძიებო კომისიამ.

თბილისი, 26 ივლისი — Sputnik. 2020 წლის საპარლამენტო არჩევნებზე გამოვლინდა გარკვეული ხარვეზები, მაგრამ მათ არჩევნების საბოლოო შედეგებზე რაიმე გავლენა არ მოუხდენია, განაცხადა საპარლამენტო არჩევნების შემსწავლელი საქართველოს პარლამენტის დროებითი საგამოძიებო კომისიის თავმჯდომარემ, გივი მიქანაძემ.

მიქანაძემ კომისიის დასკვნა პარლამენტის რიგგარეშე სხდომაზე ორშაბათს წარადგინა.

დროებითი საგამოძიებო კომისია საკანონმდებლო ორგანოში მიმდინარე წლის 17 თებერვალს მმართველი პარტია „ქართული ოცნება - დემოკრატიული საქართველოს" ინიციატივით შეიქმნა ოპოზიციის ბრალდებების საპასუხოდ, რომ საპარლამენტო არჩევნები გაყალბდა.

„საგამოძიებო კომისიის მიერ გაწეული საქმიანობის შედეგად დადგინდა, რომ საპარლამენტო არჩევნები კონკურენტულ გარემოში, ძირითადი თავისუფლებებისა და კანონმდებლობის სრული დაცვით ჩატარდა. ამასთანავე, საპარლამენტო არჩევნების ჩატარებისას გამოიკვეთა რიგი ხარვეზები, რომლებსაც არჩევნების საბოლოო შედეგებზე გავლენა არ მოუხდენია. შესაბამისად, საპარლამენტო არჩევნებთან დაკავშირებით ცენტრალური საარჩევნო კომისიის მიერ შემაჯამებელ ოქმში გამოქვეყნებული მონაცემები ამომრჩევლის გამოხატულ თავისუფალ ნებას სრულად ასახავს“, – განაცხადა გივი მიქანაძემ.

მისი ინფორმაციით, საგამოძიებო კომისიამ ჩაატარა 16 სამუშაო შეხვედრა, საარჩევნო პროცესებთან დაკავშირებული 38 ადამიანი გამოკითხა და სხვადასხვა უწყებას მიმართა 22 წერილით და მათგან მიიღო შესაბამისი პასუხები.

„საერთო ჯამში, დისბალანსიანი ბიულეტენების რაოდენობა იყო 0,16%. კომისიამ დაადგინა, რომ იყო იმდენად მიზერული განსხვავება, რომ არანაირი არსებითი გავლენა არ შეიძლებოდა მოეხდინა შედეგებზე. ეს განსხვავებები ფიქსირდებოდა მეასედებში - 0,01%- 0,02%, როგორც მეტობის, ისე ნაკლებობის თვალსაზრისით“, - განაცხადა მიქანაძემ.

ამასთან, საგამოძიებო კომისიის თავმჯდომარემ აღნიშნა, რომ არცერთ ოპოზიციურ პარტიას არ წარმოუდგენია თუნდაც ერთი მტკიცებულება იმისა, რომ არჩევნები გაყალბდა ან მოხდა რაიმე მანიპულაცია. მეტიც, ოპოზიციის წარმომადგენლებს არამხოლოდ არ მიუღიათ მონაწილეობა კომისიის მუშაობაში, არამედ ისინი სხდომებსაც არ დასწრებიან, აღნიშნა მიქანაძემ.

დროებითი საპარლამენტო დასკვნის განხილვა ამჯერადაც პრაქტიკულად ოპოზიციის გარეშე წარიმართა. ოპოზიციონერი დეპუტატების უმრავლესობა განხილვას არ ესწრებოდა.

„როდესაც ამ თემაზე კომისიამ მუშაობა დაასრულა და ეს თემა გამოდის განსახილველად, ოპოზიციის მხოლოდ სამი წარმომადგენელია დარბაზში, „ნაცმოძრაობიდან“ არცერთი. შემკამათებელი არ გყავთ იმ თემაზე, რომელი თემითაც უნდოდათ არეულობის მოწყობა, 6 თვე, ვიდრე შეთანხმებას ხელი არ მოეწერა, აჯანჯღარებდნენ ამ ქვეყანას“, - განაცხადა საპარლამენტო უმრავლესობის ლიდერმა მამუკა მდინარაძემ.

მმართველმა პარტიამ გასულ კვირაში ოპოზიციას მოუწოდა, მონაწილეობა მიიეღო დროებითი საგამოძიებო კომისიის დასკვნის განხილვასა და დამტკიცებაში. როგორც გავრცელებულ განცხადებაში იყო აღნიშნული, თუ ოპოზიციის ლიდერებს კვლავ მიაჩნიათ, რომ პარლამენტის მრავალთვიან საბოტაჟს ლეგიტიმური საფუძველი გააჩნია, მათ თავიანთი სიმართლის დამტკიცება უნდა სცადონ.

აღნიშნულ საკითხთან დაკავშირებით საკუთარი არგუმენტები ოპოზიციასაც გააჩნია.

„პოსტფაქტუმ, კრიზისის პერიოდში, საგამოძიებო კომისიის შექმნა, სადაც მხოლოდ თავად (მმართველი პარტია - რედ.) იღებენ მონაწილეობას, რა თქმა უნდა, ვერ დადებს დასკვნას, რომელიც საზოგადოების აზრზე იმოქმედებს ან რაიმე სანდოობა ექნება. ეს არის ძალიან სამწუხარო”, – განაცხადა არლამენტის ფრაქცია “შარლ მიშელის რეფორმების ჯგუფის” თავმჯდომარემ ხათუნა სამნიძემ.

უფრო ადრე მმართველმა პარტიამ განაცხადა, რომ კომისია ხმებს უბნების ნაწილზე გადაითვლის და თუ ეს შედეგები საქართველოს ცესკოს შედეგებთან 1%-ზე მეტით იქნება აცდენილი, ქვეყანაში ახალი საპარლამენტო არჩევნები დაინიშნება.

არჩევნების შედეგებით, მმართველმა პარტია „ქართულმა ოცნებამ" პარლამენტში 90 ადგილი მიიღო, დანარჩენი 60 ადგილი კი რვა ოპოზიციურ პარტიას შორის გადანაწილდა.

17
პარლამენტი

ცდა №3: პარლამენტში ცესკოს თავმჯდომარის არჩევის საკითხი ჩავარდა

31
(განახლებულია 16:22 26.07.2021)
საკანონმდებლო ორგანოში ცესკოს თავმჯდომარეობის კანდიდატებთან დაკავშირებით პირველი კენჭისყრა 18 ივლისს, მეორე კი 22 ივლისს გაიმართა.

თბილისი, 26 ივლისი — Sputnik. მმართველი პარტია „ქართული ოცნება" და ოპოზიცია ვერ მივიდნენ კონსენსუსამდე საქართველოს ცესკოს თამჯდომარის არჩევის საკითხში – დღეს რიგით მესამე კენჭისყრაც ჩავარდა.

პარლამენტის რიგგარეშე სხდომაზე კანდიდატმა გიორგი კალანდარიშვილმა 83 ხმა მიიღო 90-ის ნაცვლად, ხოლო გიორგი სანტურიანმა – სამი. გარდა ამისა, კენჭისყრის შედეგად ხმების საჭირო რაოდენობა ვერ მოაგროვეს ცესკოს წევრობის ვაკანტურ თანამდებობებზე ასარჩევად წარდგენილმა კანდიდატებმაც.

ცესკოს თავმჯდომარის ხუთი წლის ვადით არჩევის საკითხის ჩავარდნის შემდეგ უნდა გაიმართოს კენჭისყრა მისი ნახევარი წლით არჩევის საკითხზე.

საქართველოს საარჩევნო კოდექსში მიღებული შესწორებების თანახმად, ხუთი წლის ვადით თავმჯდომარედ გახდომისთვის კანდიდატს მხარი უნდა დაუჭიროს დეპუტატების ორმა მესამედმა (100 ხმა და მეტი) - შემდეგ სამმა მესამედმა. თუ ეს არ მოხდა და კანდიდატმა მხოლოდ ხმათა უბრალო უმრავლესობა (76 და მეტი) მიიღო, მაშინ ის ამ თანამდებობაზე მხოლოდ 6 თვით დაინიშნება.

ცესკოს თავმჯდომარის არჩევასთან დაკავშირებით შესწორებები საარჩევნო კოდექსში ხელისუფლებასა და ოპოზიციას შორის შეთანხმების შედეგად მიიღეს, რომელიც ევროპული კავშირის პრეზიდენტის შარლ მიშელის შუამდგომლობით შედგა.

31
ატამი

ატმისა და ვაშლატამას მზარდი ექსპორტი: გამოქვეყნდა სამი თვის მონაცემები

0
ატმის ექსპორტის ხელშეწყობის მიზნით საჭირო დოკუმენტაციის მომზადება და გაცემა „ერთი ფანჯრის” პრინციპით ხორციელდება. პროცესში ჩართული არიან ფიტოსანიტარიული და საბაჟო სამსახურები

თბილისი, 26 ივლისი – Sputnik. მიმდინარე წლის 1 მაისიდან 25 ივლისის ჩათვლით საქართველოდან 16.9 მლნ აშშ დოლარის 18.9 ათასი ტონა ატამი და ვაშლატამაა ექსპორტირებული, იუწყება გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის სამინისტრო.

გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, სეზონის დაწყებიდან ატმისა და ვაშლატამას ექსპორტის მოცულობა 6.3 ათასი ტონით, ხოლო ღირებულება - 5.9 მლნ აშშ დოლარით გაიზარდა.

ექსპორტი ძირითადად განხორციელდა რუსეთსა (11,935 ტონა) და სომხეთში (5,872 ტონა), ასევე მცირე რაოდენობით აზერბაიჯანში (269 ტონა), უკრაინაში (493 ტონა) ბელარუსში (99 ტონა), ყაზახეთში (95 ტონა), მოლდოვასა (116 ტონა) და სლოვენიაში (38 ტონა).

ატმის მოსავლის რეალიზაციის ხელშეწყობის მიზნით მთელი სეზონის განმავლობაში სპეციალური სამუშაო ჯგუფი მუშაობს, რომელიც უზრუნველყოფს პროდუქციის ექსპორტისთვის საჭირო დოკუმენტაციის მომზადებასა და გაცემას „ერთი ფანჯრის" პრინციპით.

წელს ატმის მოსავლის დაბინავების პროცესში, შარშანდელი 23-ის ნაცვლად, 36 სამაცივრე მეურნეობაა ჩართული. სამაცივრე მეურნეობებში ატმის ჩაბარების ფასი 1 ლარიდან 1,4 ლარამდეა, ხოლო ვაშლატამასი – 1,8 ლარამდე.

2020 წლის სეზონზე საქართველოდან ექსპორტზე 23,4 ათას ტონაზე მეტი ატამი გავიდა, აქედან მოსავლის საერთო რაოდენობის 80%-ზე მეტი რუსეთში. პროდუქციის ექსპორტი ასევე ხორციელდებოდა უკრაინაში, ყაზახეთში, ერაყში, ირანში, ბელარუსში, მოლდოვასა და კატარში.

0