საქართველო=აზერბაიჯანის საზღვარი

საქართველო-აზერბაიჯანის საზღვრის სადავო მონაკვეთებზე მოლაპარაკებები მალე განახლდება

90
(განახლებულია 15:25 17.07.2019)
საქართველოს პრემიერმა ყველას ემოციების შეკავებისკენ მოუწოდა, რათა დემარკაციის კომისიას მშვიდ გარემოში მუშაობის შესაძლებლობა მიეცეს.

თბილისი, 17 ივლისი — Sputnik. საქართველო-აზერბაიჯანის დელიმიტაციისა და დემარკაციის კომისია მუშაობას რამდენიმე კვირაში განაახლებს, განაცხადა პრემიერ-მინისტრმა მამუკა ბახტაძემ ბრიფინგზე.

ინციდენტი აზერბაიჯანელ მესაზღვრეებთან: საგარეო უწყება განცხადებას ავრცელებს >>

მუშაობა საზღვრის შეუთანხმებელ მონაკვეთებზე რვაწლიანი პაუზის შემდეგ განახლდა - მოლაპარაკებები ბაქოში 23-24 მაისს შედგა. მომდევნო სხდომა უნდა გაიმართოს თბილისში, მანამდე კი ორივე ქვეყნის ექსპერტები ადგილზე სადავო მონაკვეთებს სწავლობენ.

„კომისია უახლოეს კვირებში განაახლებს მუშაობას... მაგრამ აქვე მინდა ხაზი გავუსვა, რომ შესაბამისი უწყებები ყოველდღიურ რეჟიმში არიან კონტაქტზე თავის კოლეგებთან აზერბაიჯანში“, - განაცხადა მამუკა ბახტაძემ.

პრემიერმა ასევე კომენტარი გააკეთა კონფლიქტთან დაკავშირებით, რომელიც კვირას დავით-გარეჯის ტერიტორიაზე ქართულ მოსახლეობასა და აზერბაიჯანელ მესაზღვრეებს შორის მოხდა.

დავით-გარეჯი საზღვრის სადავო მონაკვეთის გასწვრივ მდებარეობს. კომპლექსის ნაწილს, კერძოდ, მთის სამხრეთ-დასავლეთ ფერდობს აზერბაიჯანი აკონტროლებს.

როგორც ცოტა ხნის წინ დავით-გარეჯში მომუშავე გიდმა განაცხადა, კონფლიქტის მიზეზი გახდა ის, რომ აზერბაიჯანელმა მესაზღვრეებმა ერთ-ერთი ეკლესიიდან ხატების გამოტანა უნებართვოდ დაიწყეს.

მოგვიანებით შსს-ს სასაზღვრო პოლიციის უფროსის მოადგილემ თეიმურაზ კუპატაძემ განაცხადა, რომ კვირას ადგილობრივები საზღვრის შეუთანხმებელ მონაკვეთზე ავიდნენ, სადაც ქართველი და აზერბაიჯანელი მესაზღვრეები იმყოფებოდნენ და მათ სიტყვიერი შეურაცხყოფა მიაყენეს, რასაც მცირე ინციდენტი მოჰყვა.

„პოლიტიკური მანიპულაციები დაუშვებელია" – ზურაბიშვილი აზერბაიჯანთან მოლაპარაკებების შესახებ >>

„როგორც იცით, ორი დღის წინ იყო სამწუხარო ინცინდენტი, რომელიც ამოწურულია. ეს არის ფაქიზი საკითხი, ძალიან მგრძნობიარე თითოეული ჩვენგანისთვის და ყველას მინდა ვთხოვო, მისცენ კომისიას და შესაბამის უწყებებს საშუალება გააგრძელონ ფუნქციონირება ნორმალურ რეჟიმში“, - განაცხადა ბახტაძემ.

საზღვრის დელიმიტაციისა და დემარკაციის თემა აპრილის ბოლოს გააქტიურდა, როდესაც აზერბაიჯანელმა მესაზღვრეებმა აღდგომის წინ რამდენიმე დღით გადაკეტეს უდაბნოს ქართული მონასტრისკენ მიმავალი გზა. მონასტერი დავით–გარეჯის სამონასტრო კომპლექსის ნაწილია, რომელიც სადავო სასაზღვრო მონაკვეთზე მდებარეობს. საგარეო საქმეთა სამინისტროს დონეზე მოლაპარაკებების შემდეგ გზა გახსნეს, მაგრამ სიტუაცია მაინც დაძაბულია.

უდაბნოს მონასტერი აზერბაიჯანის მიერ კონტროლირებად ტერიტორიაზე მდებარეობს.

საზღვრის დელიმიტაციის საკითხებზე ერთობლივი კომისიის მუშაობის აღდგენისთანავე აზერბაიჯანულმა მხარემ დავით-გარეჯისკენ მიმავალი გზის მშენებლობა დაიწყო. მოლაპარაკებების მეორე დღეს სპეცტექნიკა შეაჩერეს, მაგრამ გზა პრაქტიკულად უკვე გაყვანილი იყო.

ცოცხალი ჯაჭვი დავით-გარეჯის ირგვლივ: აზერბაიჯანის საზღვართან აქცია გაიმართა >>

ორი დღის შემდეგ მომხდარით აღშფოთებულმა სასულიერო პირებმა, მრევლმა და სამოქალაქო აქტივისტებმა კომპლექსის ტერიტორიაზე ჩაატარეს აქცია-მსვლელობა ლოზუნგით „დავით-გარეჯი - საქართველოა“. აქციის მონაწილეები დაგეგმილზე ადრე დაიშალნენ, მას შემდეგ, რაც საქართველოს კათოლიკოს-პატრიარქმა ილია მეორემ მოუწოდა, არ აჰყოლოდნენ პროვოკაციებს.

ხელისუფლებამ, თავის მხრივ, მოსახლეობას ყოველგვარი ემოციების გვერდზე გადადებისკენ მოუწოდა, რათა ორი ქვეყნის ხელისუფლებას მოლაპარაკების მშვიდ ვითარებაში გამართვის შესაძლებლობა მიეცეს.

დავით–გარეჯის სამონასტრო კომპლექსი 25 კილომეტრზეა გადაჭიმული და საქართველო-აზერბაიჯანის საზღვარზე, გარეჯის მთაზე ნახევარუდაბნოში მდებარეობს.

დავით–გარეჯის ისტორია VI საუკუნიდან იწყება, როდესაც 13 ასურელ მამათაგან ერთ-ერთი – დავითი გარეჯის გამოქვაბულში დასახლდა და იქ პირველი მონასტერი — დავითის ლავრა დააარსა. კომპლექსი 20-ზე მეტი მონასტრისგან შედგება. კომპლექსის ტერიტორიაზე მრავალ ეკლესიასა და სატრაპეზოში VIII—XIV საუკუნეებით დათარიღებული ფრესკები შემორჩა. ფრესკებზე გამოსახული არიან ისტორიული პირები, მათ შორის, თამარ მეფე.

ილია მეორემ დავით-გარეჯთან შექმნილი ვითარება ქვეყნის მუსლიმ სასულიერო პირებთან განიხილა >>

აზერბაიჯანელი ისტორიკოსები დავით-გარეჯის სამონასტრო კომპლექსის ტერიტორიას ქეშიქჩიდაღს უწოდებენ. მათი მტკიცებით, კომპლექსი ისტორიული კავკასიის ალბანეთის კუთვნილებაა.

90
თემები:
ვნებათაღელვა დავით–გარეჯის ირგვლივ (42)
მთავრობის სხდომა

საქართველოს მთავრობაში ახალი მინისტრია

64
(განახლებულია 15:51 06.08.2020)
თეა ახვლედიანმა პოსტზე ქეთევან ციხელაშვილი შეცვალა, რომელიც 22 მაისიდან საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელია ეუთოს მისიაში და ვენაში მდებარე საერთაშორისო ორგანიზაციებში, ასევე საქართველოს ელჩი ავსტრიაში.

თბილისი, 6 აგვისტო — Sputnik. შერიგებისა და სამოქალაქო თანასწორობის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრის თანამდებობა თეა ახვლედიანმა დაიკავა, რომელიც მანამდე ჯანდაცვის მინისტრის მოადგილე იყო. ამის შესახებ ხუთშაბათს გამართულ მთავრობის სხდომაზე პრემიერ-მინისტრმა გიორგი გახარიამ განაცხადა.

თეა ახვლედიანმა ამ პოსტზე ქეთევან ციხელაშვილი შეცვალა, რომელიც 22 მაისიდან საქართველოს მუდმივი წარმომადგენელია ეუთოს მისიაში და ვენაში მდებარე საერთაშორისო ორგანიზაციებში, ასევე საქართველოს ელჩი ავსტრიაში. 

„მინდა პირველ რიგში მას მივულოცო ეს დიდი და საპასუხისმგებლო თანამდებობა. ის ყოველთვის იყო ჩვენი გუნდის წევრი, მაგრამ უკვე იჯდება ამ მრგვალ მაგიდასთან... მას აქვს დიდი და სერიოზული გამოცდილება ჩვენი დიპლომატიური გუნდის წარმომადგენლობაში როგორც ევროპის, ისე კონფლიქტების მიმართულებით“, – განაცხადა გახარიამ.

ქეთევან ციხელაშვილი შერიგებისა და თანასწორობის საკითხებში სახელმწიფო მინისტრის თანამდებობაზე 2016 წლის ივლისში დაინიშნა. მინისტრის პოსტზე ყოფნის განმავლობაში იგი აქტიურად იყო დაკავებული საქართველოს ხელისუფლების მიერ არაკონტროლირებადი აფხაზეთისა და ცხინვალის რეგიონის მოსახლეობისთვის მთავრობის მხრიდან შეთავაზებული სერვისებსა და დახმარებებზე წვდომის, ასევე საქართველოში ეროვნული უმცირესობების ინტეგრაციის საკითხებით.

ამიერიდან აღნიშნული საკითხებით თეა ახვლედიანი დაკავდება.

 

64
თემები:
საქართველოს მთავრობა
გიორგი გახარია

ახალი შეღავათები მოსახლეობისთვის: მთავრობა კიდევ ოთხი თვის კომუნალურ გადასახადს დაფარავს

300
(განახლებულია 15:02 06.08.2020)
საქართველოს ხელისუფლება ფიზიკურ პირებს ნოემბერში, დეკემბერში, იანვარსა და თებერვალში კომუნალური მომსახურების გადასახადებს დაუფარავს.

თბილისი, 6 აგვისტო — Sputnik. საქართველოს ხელისუფლება ოთხი თვის ელექტროენერგიისა და ბუნებრივი აირის კომუნალურ გადასახადებს დაფარავს, განაცხადა საქართველოს პრემიერ-მინისტრმა გიორგი გახარიამ ხუთშაბათს გამართულ მთავრობის სხდომაზე. 

როგორც მთავრობის მეთაურმა აღნიშნა, კორონავირუსის პანდემიის გამო ბევრ ადამიანს ფინანსური ზარალი მიადგა, ამიტომაც ხელისუფლებამ რთულ პერიოდში მოსახლეობის მხარდაჭერის გადაწყვეტილება მიიღო.

„საქართველოს მთავრობამ მიიღო გადაწყვეტილება, კომუნალურ მომსახურებაზე შეღავათები გაგრძელდეს ოთხი თვის განმავლობაში – ნოემბერი, დეკემბერი, იანვარი და თებერვალი. სუბსიდირება მოხდება იმავე პრინციპით – 200 კილოვატ/საათი ელექტროენერგია და 200 კუბური მეტრი გაზის მოხმარება მთავრობის მიერ იქნება კომპენსირებული. რა თქმა უნდა, შეძლებულ მოქალაქეებს ექნებათ შესაძლებლობა, ასეთ დახმარებაზე თქვან უარი“, – განაცხადა გიორგი გახარიამ.

იმ აბონენტების რაოდენობა, ვინც ყოველთვიურად 200 კილოვატზე ნაკლებ ელექტროენერგიას მოიხმარს, 1,2 მილიონს შეადგენს და სახელმწიფო დაახლოებით 17 მლნ ლარს გამოყოფს ამ მოქალაქეებისთვის კომუნალური გადასახადების დასაფარად.

ასევე საქართველოში 670 ათასი აბონენტია, რომელიც თვეში 200 კუბურ მეტრამდე ბუნებრივ აირს მოიხმარს – სახელმწიფო ამ გადასახადების დასაფარად 27 მლნ ლარს გამოყოფს.

 

300
თემები:
COVID-19 საქართველოში
ეკრანოპლანი „ლუნი“

მიმოხილვა: „კასპიური მონსტრის“ აღორძინების პერსპექტივა

0
(განახლებულია 15:14 06.08.2020)
უახლოეს დროში რუსეთის სამხედრო–საზღვაო ფლოტში უახლესი ვარიანტის მძიმე საბრძოლო ეკრანოპლანები დაბრუნდება — ბორტზე ფრთოსანი რაკეტებით. მათ ახლო და შორ მანძილზე მოქმედების უნარი აქვთ ნებისმიერ კლიმატურ პირობებში, ბაზირების ინფრასტრუქტურის არარსებობის შემთხვევაშიც კი.

მსოფლიოში ერთადერთი რუსული სარაკეტო ეკრანოპლანი „ლუნი“ 31 ივლისს ბუქსირით გაიყვანეს კასპიისკიდან დერბენტში, სადაც პარკ „პატრიოტის“ ცენტრალური ექსპონატი გახდება.

ნიჟნი ნოვგოროდში 34 წლის წინ აგებული ეკრანოპლანი „ლუნი“ 1991 წელს კასპიის ფლოტილიას გადაეცა საცდელი ექსპლოატაციისთვის. და ის ერთადერთია პროექტ 903–ის მიხედვით დაგეგმილი რვა ეკრანოპლანიდან. მიუხედავად ამისა, ეკრანოპლანები წარსულს არ ჩაბარებია.

მაღალი სიჩქარისა (საათში 500 კმ) და ფრენის დაბალი სიმაღლის (7–10 მეტრი) წყალობით, რაკეტმზიდ ეკრანოპლანს შეუძლია რადარებისთვის შეუმჩნევლად გადალახოს ათასობით კილომეტრი ზღვასა და დაბლობზე, მოულოდნელი მიმართულებებიდან მიუახლოვდეს მოწინააღმდეგის სამხედრო–საზღვაო ბაზებსა თუ ავიამზიდ მოიერიშე ჯგუფებს რაკეტის გაშვების მანძილზე და დარტყმა მიაყენოს მას.

მანამდე რუსეთის სამხედრო–საზღვაო ფლოტის გემთმშენებლობის სამმართველოს მეთაურმა, პირველი რანგის კაპიტანმა ვლადიმირ ტრიაპიჩნიკოვმა განაცხადა, რომ ეკრანოპლანების განვითარება გემთმშენებლობის გეგმებში 2050 წლამდე შევა. რუსეთის თავდაცვის სამინისტრომ ჩამოაყალიბა ტაქტიკურ–ტექნიკური დავალება ახალი ეკრანოპლანის შესაქმნელად, მიმდინარეობს საცდელ–საკონსტრუქტორო სამუშაოები. წინასწარი მონაცემებით, ახალი ეკრანოპლანი 2022 წლისთვის იქნება მზად ასაფრენად.

მედიასაშუალებებში აქტიურად განიხილება „კასპიური მონსტრის“ აღორძინება (ასე შეარქვეს აპარატს უზარმაზარი ზომისა და ფანტასტიკური გარეგობის გამო). მას გვერდი ვერც ამერიკულმა National Interest–მა და ვერც ჩინურმა Sohu–მ ვერ აუარეს.  

რა პერსპექტივები აქვს რუსეთის სამხედრო–საზღვაო ფლოტის საბრძოლო ეკრანოპლანებოს აღორძინებას დღეს?

თავისებურებები და გამოყენება

მრავალსამიზნიანი ეკრანოპლანები (დასავლეთში მათ WIG–ს უწოდებენ, ანუ  Wing-In-Ground effect–ი) არც ისე შორეულ მომავალში შესაძლოა მაღალი სიზუსტის ფრთოსანი და ჰიპერბგერითი რაკეტების, მოიერიშე დრონების, ელექტრომაგნიტური ქვემეხების, მძიმე ტორპედოების შექმნა–გამოყენების ბაზად იქცეს.  

სწრაფი რეაგირების ძალების სახით მოიერიშე ეკრანოპლანები ეფექტურად შეძლებდნენ პატრულირებას რუსული ზაპოლიარიეს ზონაში.

სადესანტო მოდიფიკაციაში ეს აპარატები შეიარაღებული სამხედროებისა და ჯავშანტექნიკის მნიშვნელოვან მანძილზე ოპერატიულად გადასროლის  შესაძლებლობას გააჩენს. ახალი ეკრანოპლანები პრაქტიკულად უჩინარია მოწინააღმდეგის რადარებისთვის, ეკონომიურობისა და ტვირთამწეობის მხრივ თვითმფრინავებსა და ვერტმფრენებს აღემატება, ხოლო სიჩქარით — წყალქვეშა ფრთების მქომე ხომალდებს.

National Interest–ის მონაცემებით, ახალი აეროპლანი А-050 „Чайка-2“ „კასპიის მონსტრის“ რეინკარნაციაა და მგზავრებისა (100 კაცი) და ტვირთების სანაპირო რაიონებში გადასაზიდად იქმნება — არქტიკული რაიონების ჩათვლით. იგება სხვადასხვა ტვირთამწეობის „ფრთოსანი ხომალდების“ მთელი ხაზი, რომლებიც არაუგვიანეს 2022 წელს აფრინდებიან.

როგორც უაეროდრომო ავიაცია, ეკრანოპლანები შეიძლება მშვიდობიან ცხოვრებაშიც გამოდგეს. ასე მაგალითად,  რუსეთის სამეცნიერო–საწარმოო გაერთიანება „ეკოლენი“ „კასპიური მონსტრის“ სამოქალაქო ანალოგზე მუშაობს — სახმელეთო–საზღვაო ამფიბიაზე, რომელსაც თვითმფრინავის სისწრაფით ფრენა და ბევრად მეტი ტვირთის ზიდვა (750 ტონამდე) შეეძლება — მდინარეებსა და ზღებზე, ტუნდრასა და უდაბნოში გამოსაყენებლად.  აფრენა–დაჯდომისთვის ეკრანოპლანს მხოლოს ზომის შესაბამისი აკვატორია ან ხმელეთის ნაწილი სჭირდება.

მოწინავე მახასიათებლები

ეკრანოპლანი ძალიან დაბალ სიმაღლეზე ფრენისას წარმოქმნილ ეფექტს იყენებს, როდესაც ჰაერის ნაკადი ფრთის ქვეშ მკვრივ „საჰაერო ბალიშს“ ქმნის. ჰაერში აწევისას აპარატი საათში 500 კმ სიჩქარეს იძენს და საწვავის მინიმალური დანახარჯებით ფრენს 10 ტონამდე ტვირთით.

გარდა ამისა, ეკრანოპლანის მძიმე ვერსიის შექმნაზე მუშაობენ ნიჟეგოროდის საკონსტრუქტორო ბიუროშიც (А-080 „Чайка-3“). რომლის ასაფრენი მასაც 100 ტონამდე იქნება. პერსპექტიული მანქანა თანამედროვე რუსულ ავიონიკასა და ნავიგაციურ–საპილოტაჟე კომპლექსს მიიღებს. შეძლებს დამოუკიდებლად გავიდეს 5 გრადუსის დახრილობის მქონე მოუწყობელ სანაპიროზე, დაჯდეს წყალსა თუ აეროდრომებზე.

ტექნოლოგიურად ძველი „ლუნიც“ კი ახდენს შთაბეჭდილებას, რომელსაც საათში 450 კმ სიჩქარით 2000–ზე მეტი კილომეტრის გადალახვა შეეძლო სამიდან ხუთას მეტრამდე სიმაღლეზე, რა დროსაც, ტავისი გაბარიტების გათვალისწინებით, ხუთჯერ ნაკლებ საწვავს მოიხმარდა სამგზავრო თვითმფრინავთან შედარებით.

„ლუნის“ კორპუსის წინა ნაწილზე რვა გამწევი ძრავია დამაგრებული. ფიუზელაჟზე დაყენებულია სამი წყვილი ხომალდსაწინააღმდეგო რაკეტა ЗМ-80 Москит–ი — დამიზნების რადიო–ლოკაციური სადგურითა და 250 კმ  ფრენის სიშორით. ეკრანოპლანის სიგრძე თითქმის 74 მეტრია, ხოლო ტრაპეციისმაგვარი ფრთების განშლა 44 მეტრს აღწევს.

რაც შეეხება თავად ზებგერით რაკეტა Москит–ის „სამეულს“ ისინი სავსებით საკმარისი იქნებოდა ავიამზიდის გასანადგურებლად.

ეკრანოპლანები საბჭოტა კავშირის სამხედრო–საზღვაო ფლოტისთვის იქმნებოდა, როგორც მოწინააღმდეგის ხომალდების გამანადგურებელი საშუალება. „ლუნის“ პირველი გაფრენა 1985 წელს შედგა. ფრენის მაღალი სიჩქარე  — დიდ ტვირთამეწეობასა და ხმელეთისა თუ ყინულის თავზე ფრენის  უნართან შერწმით, იმთავითვე   უზრუნველყოფდა აპარატის გა მაოგნებელ შესაძლებლობებს. ეკრანოპლანები „ლუნი“ და „ორლიონოკი“ წარმატებით ადაპტირდა რაკეტების გადასაზიდად და დესანტის გადასასხმელად. სსრკ–ს დემონტჟის შემდეგ აპარატების მთელი სერიის წარმოება შეწყდა, ხოლო „ავიამზიდების მკვლელი“ კასპიისკში დააყენეს საუხუნჯოდ.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს!

0