ნანა ქვარაია

კლასგარეშე საკითხავი მასწავლებლებისთვის: თუ მოსწავლეს დაამარცხებ, გამარჯვებული ვერ გახდები

703
(განახლებულია 18:38 09.03.2020)
როცა ხობის რაიონის სოფელ პირველი ხორგის საშუალო სკოლაში თავის პირველ გაკვეთილზე შევიდა, 21 წლის  იყო.

დღეს ნანა ქვარაია ქალაქ ხობის N2 საჯარო სკოლის დირექტორი და ქართული ენისა და ლიტერატურის მასწავლებელია. მისი სკოლა ერთ-ერთი წარმატებულია მთელ რაიონში. სკოლაში აქტიურად მუშაობს ინტელექტ-კლუბი, რომელიც ყოველ შემოდგომასა და გაზაფხულზე სხვადასხვა ასაკობრივ ჯგუფში გამარჯვებულ გუნდს ავლენს. ამის შედეგად მუნიციპალიტეტში ჩატარებულ ინტელექტუალურ კონკურსზე სკოლამ ზედიზედ ხუთჯერ მოიპოვა გამარჯვება. ეროვნულ სასწავლო ოლიმპიადაზე კი გამარჯვებული სკოლების სამეულში მოხვდა. თუმცა ეს არ არის წარმატებების სრული ჩამონათვალი...

ნანა ქვარაია
ნანა ქვარაია

- ქალბატონო ნანა, თქვენი სკოლის მოსწავლეები ხშირად აღწევენ წარმატებებს სხვადასხვა რეგიონულ კონკურსებზე, ამიტომ ლოგიკურია საუბარი დავიწყო კითხვით – როგორია თქვენი წარმატების ფორმულა?

- მასწავლებლობა ძალიან ახალგაზრდამ დავიწყე და იქიდან მოყოლებული დღემდე გამორჩეულად ბედნიერი დღეები ჩემი მოსწავლეების წარმატებებს უკავშირდება. კონკურსები, ოლიმპიადები, ვიქტორინები სკოლის კულტურას უნდა წარმოადგენდეს. თუ აქ ხშირად არ ტარდება სხვადასხვა საინტერესო ღონისძიება, მაშინ ასეთ შედეგს ვერ მიაღწევ. ძალიან დიდი წარმატება გვქონდა კონკურსზე „წიგნების თარო“, ასევე იუსტიციის სამინისტროს ეროვნული არქივის მიერ გამოცხადებულ კონკურსზე „საქართველოს პირველი დემოკრატიული რესპუბლიკა“, საქართველოს მასშტაბით პირველი ადგილი დავიკავეთ. ეროვნული ბიბლიოთეკის მიერ გამოცხადებულ კონკურსზე – მეორე ადგილი, ესეების კონკურსზე რამდენჯერმე საპრიზო ადგილზე გავედით. მოკლედ, ჩამოთვლა შორს წაგვიყვანს. მჯერა, თუ გულით მოეკიდები საქმეს, თუ ყველაფერს გააკეთებ მიზნის მისაღწევად და გვერდში ძლიერი გუნდი გყავს, წარმატება არ დააყოვნებს.

ნანა ქვარაია
ნანა ქვარაია

- როგორ მოსწავლე იყავით და რომელმა მასწავლებელმა იქონია თქვენზე გავლენა?

- ძალიან ბეჯითი მოსწავლე ვიყავი, არ მახსოვს სკოლაში მოუმზადებელი წავსულიყავი, მეც ხშირად ვმონაწილეობდი სხვადასხვა კონკურსში. მახსოვს, როგორ მაღალ დონეზე გვიტარდებოდა სპორტის გაკვეთილები. მე ჰუმანიტარული საგნები უფრო მიზიდავდა და სიამოვნებით ვსწავლობდი, ძალიან ბევრ კლასგარეშე ლიტერატურას ვკითხულობდი. ბალიშის ქვეშ ვმალავდი წიგნებს და კითხვაში ღამეები მითენებია. მაშინ ყველაზე კარგი პროფესია ბიბლიოთეკარი მეგონა, რადგან ამდენი წიგნის გარემოცვაში ყოფნა ბედნიერებად მიმაჩნდა. ჩემზე უდიდესი ზეგავლენა მოახდინა ქართულის მასწავლებელმა ვაჟა ქვარაიამ (ის ბიძაჩემი იყო). არ მახსოვს, მას გაკვეთილზე ხმა აეწია, ყველანი მონუსხული ვუსმენდით. ემოციით დატვირთულებს გვეგონა, რომ თეატრალურ წარმოდგენას ვუყურებდით. გაკვეთილს კი არ გვიხსნიდა, შეიძლება ითქვას, პერსონაჟების განცდებში შევყავდით... რომ არა ვაჟა მასწავლებელი, დღეს მე ქართულის მასწავლებელი არ ვიქნებოდი. არადა, საკუთარი თავი სხვა ამპლუაში ვერც წარმომიდგენია. დღეს ჩემი ყოველი დილა მეექვსე კლასში გაკვეთილით იწყება და იქიდან ენერგიით სავსე და ბედნიერი გამოვდივარ.

ნანა ქვარაია
ნანა ქვარაია

- თქვენი, როგორც მასწავლებლის პირველი გაკვეთილი თუ გახსოვთ როგორი იყო?

- გაკვეთილზე პირველად რომ შევედი, 21 წლის ვიყავი. განაწილებით მოვხვდი ხობის რაიონის სოფელ პირველი ხორგის საშუალო სკოლაში, სადაც არაჩვეულებრივი პედაგოგიური კოლექტივი დამხვდა. პირველი გაკვეთილი მე-11 კლასში ჩავატარე. როცა საკლასო ოთახის კარი მივხურე და მოსწავლეების წინაშე დავრჩი, ჩემ გონებაში წინასწარ დალაგებული ე.წ. „გაკვეთილის გეგმა“ და მოფიქრებული „დავარცხნილი“ ფრაზები სადღაც გაქრა. ჰოდა, გავაბი მათთან საუბარი საკუთარ თავზე, ლიტერატურაზე, ჩემს მოლოდინებსა და მათ ინტერესებზე... ამ დღიდან მოყოლებული დღემდე სამი ათეული წელი გავიდა და არასდროს მქონია ე.წ. „კლასის მართვის“ პრობლემა, არასდროს გამჭირვებია მათი მოსმენა და გაგება, სწავლება, აღიარება და დაფასება. წლების შემდეგ უფრო მივხვდი, რომ ამას გულწრფელი დამოკიდებულებით მივაღწიე. მათ წინაშე არასდროს ვთამაშობ და არასდროს ვტყუი და, რაც მთავარია, მათ იციან, რომ ისინი ძალიან მიყვარს...

ნანა ქვარაია
ნანა ქვარაია

- რომელ სამ რჩევას მისცემდით ახალბედა კოლეგებს?

- მასწავლებლებს ძალიან მარტივ სამ რჩევას მივცემდი: პირველი – ერთნაირად გიყვარდეთ ყველა ბავშვი, სულ ერთია, კარგად სწავლობს თუ არ სწავლობს, ნიჭიერია თუ ზარმაცი, ახირებულია თუ ფხუკიანი, მშვიდია თუ ჰიპერაქტიური; მეორე – არ შეწყვიტოთ სწავლა და თვითგანვითარება, თორემ ეს თქვენი წარმატების დასასრული გახდება. აქვე გეტყვით, რომ დღეს მე უფროსი მასწავლებელი ვარ და მაისის თვეში წამყვანი ვხდები. მესამე რჩევა – გაკვეთილზე რომ შეხვალთ, ხშირად ჩახედეთ ბავშვებს თვალებში, არასდროს ეცადოთ მათი გამოჭერა. გახსოვდეთ, თუ მოსწავლეს დაამარცხებ, ამით გამარჯვებული ვერ გახდები! იყავით მათი მეგობრები, ისინი უღალატო და მართალი ადამიანები არიან...

ნანა ქვარაია
ნანა ქვარაია

- როგორ გესმით ლათინების ფრაზა Non scholae, sed vitae discimus - არა სკოლისთვის, არამედ ცხოვრებისთვის ვსწავლობთ?

- სკოლაში ხდება ადამიანის პიროვნული ფორმირება და როცა საშუალო საფეხურს ამთავრებს მოზარდი, ის ცხოვრების ყოველი გამოწვევისთვის მზად უნდა იყოს, ამიტომ სწორედ ამ თორმეტი წლის განმავლობაში მათ უნდა ჩამოვუყალიბოთ სწორი ღირებულებები, რომ ისინი იყვნენ სამართლიანები, კრიტიკულები, ტოლერანტულები, სამოქალაქო ცნობიერების მქონე, ეროვნული ღირებულებების მატარებელი პიროვნებები გახდნენ. სასწავლო პროცესი მეტად რთული რამეა. როგორია, საინფორმაციო ტექნოლოგიების ამ დონეზე განვითარებულ ეპოქაში გაკვეთილზე მყოფი სხვადასხვა ინტერესის, ხასიათის, ღირებულებების, სოციუმის წარმომადგენელი 20-25 მოსწავლის ყურადღება შენ მიერ ჩატარებული გაკვეთილისკენ წარმართო და მიზანს მიაღწიო? – ურთულესია.

ნანა ქვარაია
ნანა ქვარაია

- თავად როგორ აღწევთ მიზანს?

- გაკვეთილზე, რაც უნდა მაღალ მეცნიერულ დონეზე ჩაუტარო მათ ლექცია და ისინი მუდამ პასიური მსმენელის პოზიციაში დატოვო, ამით მიზანს ვერ მიაღწევ. ამიტომ გაკვეთილი უნდა იყოს ინტერაქტიური, საგაკვეთილო პროცესის ცენტრში მოსწავლე უნდა იყოს. წარმოიდგინეთ, რომ მე, ქართულის მასწავლებელმა ერთი საგანი კი არ უნდა ვასწავლო მათ, არამედ ამა თუ იმ ნაწარმოების მიმართ საკუთარი დამოკიდებულება გამოვუმუშავო. ვასწავლო კრიტიკული აზროვნება, არგუმენტირებული მსჯელობა, საკუთარი პოზიციის დაცვა, სწორი ღირებულებების ჩამოყალიბება. რაც მთავარია, ამ ცივ და გულგრილ სამყაროში ვასწავლო ის, რომ შეძლონ ბოლომდე დარჩნენ ადამიანებად...

ნანა ქვარაია
ნანა ქვარაია

- რა არ ეპატიება მასწავლებელს?

- მასწავლებელი ძალით ვერ გახდები და თუ ძალით მასწავლებელი ხარ, დაიტანჯები. მასწავლებელს არ ეპატიება, რომ საგანი კარგად არ იცოდეს, მასწავლებელს არ ეპატიება, რომ სწავლა და თვითგანვითარება შეწყვიტოს, არ ეპატიება, რომ ბავშვები არ უყვარდეს. თუ ნამდვილად მასწავლებელი ხარ, ბოლომდე იხარჯები, მაშინ შენი საქმე ბედნიერებას განიჭებს... როცა ქუჩაში შენი კურსდამთავრებულები შეგხვდებიან და მათ თვალებში საოცარ სიყვარულს ამოიკითხავთ, მერწმუნეთ, მათ მიმართ გაცემული შენი სიყვარული არასოდეს დაგეკარგებათ. შენი ყველაზე დიდი შემფასებლები მოსწავლეები არიან, მათ კი არაფერი ეშლებათ.

- ერთხელ სკოლაში...

- ერთხელ გაკვეთილზე მოსწავლე მიყვება სტრიქონიდან სტრიქონზე გადატანის წესებს და მეუბნება: „ერთმარცვლიანი სიტყვა, რაც არ უნდა დიდი იყოს, არ გადაიტანება, მაგალითად, „დაცაბუკურუჭა“. ვერაფრით მივხვდი, რას მეუბნებოდა და სამჯერ გავამეორებინე. თურმე მთელი დღე მოანდომა ამ ერთმარცვლიანი სიტყვებისგან შემდგარი „მონსტრის“ დამახსოვრებას. როგორი დასამახსოვრებელი სიტყვაა – ეხუმრებით?! ყველა კურიოზი ჩემ ჩქარ ბუნებასთან და უჩვეულოდ სწრაფ ტემპთანაა დაკავშირებული. მოსწავლეებმა ასეთი ანეკდოტიც კი მომიგონეს: ნანა მასწავლებელს ტაქსის მძღოლმა გაუჩერა, მაგრამ მანქანაში არ ჩაჯდა, მძღოლს კი მიზეზად უთხრა – მეჩქარებაო!..

- რომელ რჩევას გაატანდით ბავშვებს დიდ გზაზე?

- რჩევის სახით მათ ვეტყვი, რომ ადამიანს აქვს უსაზღვრო შესაძლებლობები, საოცრად უსაზღვრო, თუ ის მოინდომებს, ყველაფერი გამოუვა. თუ იფიქრებს, ვერასდროს შევძლებო, სინამდვილეშიც ვერაფერს მიაღწევს. ამიტომ ყოველი საქმის დაწყების წინ საკუთარ თავს უნდა შევძახოთ: “მე ეს შემიძლია!“

 

703
ნაზი გაურგაშვილი

როგორ მოხიბლა ქისტმა გოგომ ქართველი რეჟისორები დუისელი ქალბატონის მოგონებები

680
(განახლებულია 21:56 03.12.2020)
ცხოვრება სიურპრიზებს ისეთ დროს გვიმზადებს, როცა საერთოდ არ ველით. პანკისის ხეობაში მცხოვრები13 წლის გოგო თავის დროზე ვერც წარმოიდგენდა, რომ ერთ დღეს ცნობილი ქართველი რეჟისორების ყურადღებას მიიქცევდა...

საუბარია ქორეოგრაფ ნაზი გაურგაშვილზე, რომელიც დუისში მცხოვრები მოზარდებისთვის საკუთარი ინიციატივით დაარსებულ ქორეოგრაფიულ სტუდიას და თეატრალურ წრეს ჩაუდგა სათავეში. წლებია, რაც ქისტი ქალბატონი პანკისის ხეობაში კულტურის საქმეს სიყვარულით ემსახურება.

მის ცხოვრებაში იყო ბედნიერი დრო, როდესაც ურთიერთობა ჰქონდა და პარტნიორობას უწევდა ისეთ ხელოვანებს, როგორებიც იყვნენ გიორგი შენგელაია, თენგიზ არჩვაძე, ზინაიდა კვერენჩხილაძე, ლია ელიავა, ნანა მჭედლიძე, გია ფერაძე, სოფიკო ჭიაურელი, გურამ ფირცხალავა... დღეს ძველ ამბებს მისი ცხოვრების ფილმში შესული კადრებივით იხსენებს.

ნაზი გაურგაშვილი
ნაზი გაურგაშვილი

- ქალბატონო ნაზი, პანკისის ხეობაში ნაციონალური ცეკვა და სიმღერა ყოველთვის აქტუალური იყო და თქვენ წლებია ამ ეროვნულ საქმეს ემსახურებით...

- სპეციალობით ქორეოგრაფი ვარ, დუისის კულტურის სახლში ქორეოგრაფად და კულტურის სფეროს სპეციალისტად წლების განმავლობაში ვმუშაობ. ჩვენ სულში და სისხლში გვაქვს ცეკვის სიყვარული, აქაური პატარა ბავშვიც რომ გაიყვანო სცენაზე, ისიც იცეკვებს. აქ გახსნილი გვაქვს ცეკვის ჯგუფი, რომელსაც კახეთის რეგიონული განვითარების ფონდი აფინანსებს. სამწუხაროდ, პანდემიასთან დაკავშირებით უმოქმედოდ დავრჩით. დარწმუნებული ვარ, კარგ საქმეს ვაკეთებთ, რადგან ნაციონალური ცეკვა არ უნდა დაიკარგოს და მომავალ თაობებს უნდა შევუნახოთ.

ნაზი გაურგაშვილი
ნაზი გაურგაშვილი

- თქვენზე ამბობენ, ახალგაზრდობაში ულამაზესი იყავით და ბევრი ცნობილი რეჟისორის ყურადღება მიიქციეთ...

- მგონი, გადაჭარბებული შეფასებაა. როცა დღეს ვიხსენებ ძველ ამბებს, ბედნიერი ვარ. მერვე კლასში ვიყავი, როცა რაიონში ჩამოვიდა რეჟისორი ლია ელიავა, რომელიც თავისი ფილმისთვის „ფერმა მთაში“ მთავარი გმირის ლელას შემსრულებელს ეძებდა. ადრე რაიონში ტარდებოდა ოლიმპიადები, რომელზეც მე და ჩემი დები ყოველთვის გამოვდიოდით, ვცეკვავდით და ვმღეროდით. სწორედ იქ შენიშნეს ჩემი და, ჩაიწერეს მისი სახელი, გვარი და მისამართი, მაგრამ როცა მე დამინახეს, არჩევანი ჩემზე შეაჩერეს. ჩვენი მენტალიტეტიდან გამომდინარე, ამ ამბავს ოჯახიდან დიდი წინააღმდეგობა შეხვდა. თუმცა ბოლოს მაინც დამთანხმდნენ.

ნაზი გაურგაშვილი
ნაზი გაურგაშვილი

- ამ ფილმში ცნობილ მსახიობებს უწევთ პარტნიორობას, ვის გაიხსენებთ?

- ფილმში მამის როლს ასრულებს თენგიზ არჩვაძე, დედის როლში ზინაიდა კვერენჩხილაძეა. იშვიათი შესაძლებლობა მომეცა, რომ ასეთ დიდ მსახიობებთან მქონოდა ურთიერთობა, ამაზე ვერც ვიოცნებებდი. ფილმი „ფერმა მთაში“ ერთ ოჯახზეა, რომლის წევრი მეც ვარ. ფილმში სასიყვარულო თემაცაა – მწყემს ბიჭს და მე ერთმანეთი მოგვეწონება. მსახიობების გარდა ძალიან კარგად მახსენდება არაჩვეულებრივი პიროვნება, ცნობილი მხატვარი თენგიზ მირზაშვილი, რომელიც ფილმის მხატვარი იყო. ამავე პერიოდში გავიცანი რეჟისორი რეზო გაბრიაძე.

კადრი ფილმიდან „ფერმა მთაში“
კადრი ფილმიდან „ფერმა მთაში“

- რეზო გაბრიაძესა და თენგიზ მირზაშვილთან ბოლომდე მეგობრობდით...

- რეზო გაბრიაძე და ჩუბჩიკა ალვანში ხშირად ჩამოდიოდნენ. არ არსებობდა, რომ აქ ჩამოსულებს მე არ ვენახე. ძალიან ახლოს ვიყავით, ვმეგობროდით. სტუდენტობის პერიოდში ჩუბჩიკასთან ყოველ კვირა დავდიოდი. მასთან სტუმრობა ძალიან მიყვარდა, ერთი სიამოვნება იყო, როდესაც ხატვის დროს მას თვალს ვადევნებდი. მთელი კედლები ნახატებით ჰქონდა სავსე და ხატვის გარეშე წუთი ვერ ჩერდებოდა. თბილად მახსენდება მისი მეუღლე, ქალბატონი მანანა და შვილები გია და ნატო. რეზო გაბრიაძესთან დაკავშირებით მახსენდება ამბავი, როცა სამსახურიდან თბილისში გამგზავნეს კურსებზე. მის სანახავად თეატრში მივედი და რეზომ მთელი ჩვენი ჯგუფი სპექტაკლზე დაპატიჟა. ძალიან ბედნიერები ვიყავით.

ნაზი გაურგაშვილი -კადრი ფილმიდან „ფერმა მთაში“
ნაზი გაურგაშვილი -კადრი ფილმიდან „ფერმა მთაში“

- ისევ ფილმებს რომ დავუბრუნდეთ, ასეთი მსახიობების გვერდით როლში შესვლა არ გაგიჭირდათ?

- რა თქმა უნდა, სოფლელ გოგოს ასეთ ხალხთან თამაში კი არა, თავიდან ურთიერთობაც გამიჭირდა, ძნელი იყო გავხსნილიყავი. ფილმში არის ეპიზოდი, სადაც გარმონზე ვმღერი. სიმღერას სინამდვილეში ლელა თათარაიძე ასრულებს. ამ კადრის გადაღების პირველ დღეს ვერ ვიმღერე, რამდენიმე დუბლი გადავიღეთ და არაფერი გამოვიდა. შემდეგ მსახიობები გვერდით დამისხდნენ, მასპინძელმა ადგილობრივი კერძი - ხაჭო-ერბო მოიტანა და ჩვენ შორის უშუალო, თბილი საუბარი გაიმართა. ამის მერე გავიხსენი და ხასიათზე მოვედი.

ნაზი გაურგაშვილი ფილმში „ქვიშანი დარჩებიან“
ნაზი გაურგაშვილი ფილმში „ქვიშანი დარჩებიან“

- ამ ფილმით არ დასრულებულა თქვენი კინოროლები?

- დიახ, შემდეგი ფილმის დროს მეათე კლასში ვიყავი. მაშინ გიორგი შენგელაიამ მიმიწვია ფილმში „ქვიშანი დარჩებიან“. ფილმში მთავარი როლები ჰქონდათ გურამ ფირცხალავას, სოფიკო ჭიაურელს, მერაბ ელიოზიშვილს და სხვებს. აქაც მთავარი როლი მქონდა. ფილმში გურამ ფირცხალავა ქალაქიდან ჩამოსული ჩვენი ოჯახის მდგმურია, რომელსაც თავისი მანქანით ყოველ საღამოს სახლში მოვყავარ. ერთ ეპიზოდში მან ვითომ შემაცდინა და თავს ვიწამლავ. მართალია, იმ სცენაში არაფერი ჩანს, მაგრამ ამ როლმა ჩვენს ხალხში მაინც გამოიწვია პატარა უკმაყოფილება, რადგან აქ ასეთ რამეს ვერ იგებენ. საბოლოოდ ძალიან საინტერესო ფილმი გამოვიდა.

ნაზი გაურგაშვილი
ნაზი გაურგაშვილი

- ამას სხვა როლებიც მოჰყვა?

- დიახ, ამას მოჰყვა ნანა მჭედლიძის ფილმი „გასერნება თბილისში“, რომელიც ნოველებისგან შედგება. ფილმში მე ვარ ნოველაში, რომელსაც „ბიძია მალხაზი“ ჰქვია. მთავარ როლში გია ფერაძე იყო.

ნაზი გაურგაშვილი და სანდრო შენგელაია - გიორგი შენგელაიას და სოფიკო ჭიაურელის ვაჟი
ნაზი გაურგაშვილი და სანდრო შენგელაია - გიორგი შენგელაიას და სოფიკო ჭიაურელის ვაჟი

- გია ფერაძესთან დაკავშირებით რა დაგამახსოვრდათ?

- ერთ ეპიზოდში გია ფერაძისთვის სილა უნდა გამეწნა, მაგრამ ვერ ვიმეტებდი. ნანა მჭედლიძე კი მიყვიროდა – დაარტყი! მაგრად დაარტყი! თავად გიაც მაქეზებდა – დამარტყი, ნუ გეშინია, არ მეტკინებაო. ბევრი დუბლი გადავიღეთ. ბოლოს ამომივიდა ყელში და როგორც იქნა, გავიმეტე, სცენაც კარგი გამოვიდა. ამის შემდეგ იყო ეპიზოდური როლები: ლეილა აბაშიძის ფილმში „თბილისი-პარიზი-თბილისი“, „გვადი ბიგვაში“, სადაც კურსელებთან ერთად ვიცეკვე. შემდეგ გადაღებაზე კრასნოდარშიც მიმიწვიეს, მაგრამ იქ აღარ გამიშვეს.

- ასეთი გამოცდილების შემდეგ ლოგიკური იქნებოდა სამსახიობოზე ჩაგებარებინათ...

- სამსახიობოზე არა, მაგრამ რადგან ცეკვა მიყვარდა, ქორეოგრაფიულზე ჩავაბარე. ჩემი საყვარელი ცეკვა მთიულურია, ამ ცეკვაში კარგად ჩანს მთაში მცხოვრები ადამიანის ხასიათი და ლაღი ბუნება. დუისში ცეკვის წრის გარდა მოსწავლეებისთვის დავაარსე დრამატული წრე, სადაც სკეტჩებსა და მინიატურებს ვდგამთ. ნიჭიერმა პოეტმა და ლიტერატორმა ნანა ქიბროწაშვილმა მოგვაწოდა პიესა „ჭადრის ჩრდილი“, რომელიც უნდა დაგვედგა, მაგრამ კოვიდის გამო ვერ მოვახერხეთ.

- რას ეტყვით დღეს ქართველებს პანკისის ხეობიდან?

- მე როგორც ჩემი პანკისი, ასევე მტკივა მთელი საქართველო. ამ პანდემიის დროს მინდა ისინი გავამხნევო, პანიკაში არ ჩავარდნენ და სიმშვიდე შეინარჩუნონ, რაც მთავარია, ექიმების მითითებები შეასრულონ. უფლის წყალობით, ყველაფერი კარგად იქნება...

 

680
მოძალადე ქალი

„შიში შეიქმს სიყვარულს“? როგორ მოქმედებს მუქარა და დაშინება ბავშვებზე

103
(განახლებულია 22:21 02.12.2020)
ნებისმიერი სახის ძალადობას თან ახლავს პირადი ღირსების შეურაცხყოფა. ის შეიძლება გამოვლინდეს მუქარით, დამცირებით, დაშინებით, საჯარო შეურაცხყოფით და სხვ.

ფიზიკურ ძალადებობაზე არანაკლები ზიანი შეიძლება გამოიწვიოს ფსიქოლოგიურმა ძალადობამ, რომელიც უარყოფითად მოქმედებს ადამიანის ემოციურ კეთილდღეობაზე, მით უმეტეს, თუ საქმე ეხება ბვშვს.

ფსიქოლოგმა ნინო გოგიჩაძემ გადაცემაში „პირადი ექიმი“ ბავშვის დაშინების, მუქარის და მის მიმართ ძალადობრივი ქმედების გამოყენების შესახებ ისაუბრა. როგორც ფსიქოლოგი განმარტავს, ბავშვთან მსგავსი მიდგომის გამოყენება არაეფექტიანი და საზიანოც კია.

- ძალადობრივ ქმედებას არ მივყავართ ბავშვის კეთილდღეობამდე. არც ერთი კვლევა არ ადასტურებს, რომ შიშით შეიქმნება სიყვარული. რატომ დასჭირდა საზოგადოებას იმაზე საუბარი, რომ შიში შეიქმს სიყვარულს, ეს ძალიან საინტერესო თემაა. თუ საზოგადოებასა და სახელმწიფოზე ვლაპარაკობთ და იმ ღირებულებაზე, რომელსაც ეფუძნება სახელმწიფო, შიში არის მართვის ერთ-ერთი ბერკეტი. თუ სახელმწიფო ორიენტირებულია, რომ შიშით მართოს თავისი მოქალაქეები, ძალიან ადვილია, რომ ეს მოდელი გადაიღოს ოჯახმა. შიში შეიქმს მორჩილებას, შიში ადამიანს ასწავლის, როგორ შეასრულოს დავალებები, როგორ დაუჯეროს იმ ადამიანს, რომელსაც აქვს ძალაუფლება. ოჯახი არის სისტემა. დედას ან მამას აქვს ძალაუფლება, ამასთან აქვს ის, რაც სჭირდება ბავშვს. თუ მშობელი მოითხოვს შიშსა და მორჩილებას, ამის სანაცვლოდ კი ბავშვს შეუძლია მიიღოს ბანანი, ნაყინი, გასეირნება, ის მოერგება ამ სისტემას. ბავშვი მშობელს აჩვენებს: „კი, დედიკო, მიყვარხარ. ოღონდ შენ არ მიყვირო და მე ვიმეცადინებ!“ სად მივდივართ აქედან? ჩვენ ვთვლით, რომ შიში არის ის, რაც გვიმარტივებს პრობლემის მოგვარებას, ბავშვს ვეტყვით რამეს და ისიც აკეთებს. ჩვენი გადმოსახედიდან ეს არის სიყვარული.

მშობლები მიზნად არ უნდა ისახავდნენ მორჩილი ადამიანის შექმნას. თუ ჩვენ გვინდა, რომ თვითონ გააკეთოს, თვითონ იპოვოს გზები, თვითონ იყოს შემოქმედი ადამიანი, უნდა გავიაზროთ, რომ ჩვენი ამოცანა არ არის მორჩილი ადამიანის შექმნა.

შიშით აღზრდილი ადამიანი საბოლოო ჯამში უფრო ძვირი უჯდება საზოგადოების კეთილდღეობას. ასეთ ადამიანს აქვს სომატური ჩივილები, ფსიქოლოგიური პრობლემები, ნაკლებად ეფექტიანია. თუ ოჯახი ამბობს, რომ მე ვარ ის, ვინც ცდილობს ბავშვს შეუქმნას კეთილსაიმედო გარემო, რათა მან შეძლოს გააკეთოს ის, რაც მისთვის სასიამოვნოა, რაც მას რეალიზების შესაძლებლობას მისცემს, მაშინ აქ შიშის მონაწილეობა ნაკლებია.

შიში ძალიან ძლიერი ფაქტორია. ის ძლიერი მოტივატორია. შიში ემოციაა, რომელიც გადარჩენასთან არის დაკავშირებული – მე რაღაც უნდა მოვიმოქმედო, რომ ეს შიში შევამცირო, დავძლიო, გადავლახო, ან საპასუხოდ ვიმოქმედო.

არიან ბავშვები, რომლებიც ახერხებენ, რომ შიშის საპასუხოდ იმოქმედონ. ისინი არღვევენ იმ წნეხს, რომელიც ძალადობრივ ოჯახში სუფევს. ასე ის ბავშვები იქცევიან, რომლებსაც ჰყავთ საიმედო მეწყვილე ოჯახის შიგნით – დედა, და-ძმა, ბებია. მსგავსი პოზიტიური მხარდამჭერი შეიძლება ოჯახის სისტემას ბრძოლას არ უცხადებდეს, მაგრამ აგულიანებდეს ბავშვს. ბავშვისთვის ეს დამცავი ფაქტორია. ბავშვს ეს აძლევს ძალას, რომ მან თქვას: „მე ასეთი ურთიერთობა არ მომწონს. მე არ მინდა, რომ მსჯიდნენ“. ბავშვი ახერხებს, რომ თავისი თავი დაიმკვიდროს, თუმცა საბოლოო ჯამში ვხედავთ იმას, რომ ძალიან ძლიერი ეფექტი აქვს ოჯახის მოდელებს და მერე თავის შვილებთან ცდილობს, რომ ეს მოდელი არ გამოიყენოს. რაც ახასიათებს ამ ძალადობრივ სისტემას, ძალიან კარგად ჯდება ჩვენი ტვინის სტრუქტურებში. ლაპარაკია იმაზე, რომ ძალადობა ეფექტს ახდენს ტვინის ანატომიაზე. ტვინი იცვლება სტრუქტურულად. შიშზე ორიენტირებული ტვინი არის სხვანაირი. ის არის ორიენტირებული გადარჩენაზე. ასევე შიშით აღზრდილი ტვინი, და არა მხოლოდ ტვინი, სხეულიც არის სხვანაირი, რადგან ეს არ არის მხოლოდ თავის ტვინში მიმდინარე პროცესები. შიში მთლიანად დაკავშირებულია მთელი ჩვენი ენდოკრინეული სისტემის აქტივაციასთან. შიშზე საპასუხო რეაქცია მოითხოვს ძალიან ბევრ ენერგიას. ამიტომ ეს ყველა მშობელმა უნდა გაითვალისწინოს.

 

103
საბადურის ტყე

4 დეკემბერს დაბადებულები ზოდიაქო, დახასიათება, რჩევები

0
(განახლებულია 14:17 02.12.2020)
გაეცანით 4 დეკემბერს დაბადებულ ადამიანთა ინდივიდუალურ დახასიათებას, აღმოაჩინეთ საკუთარი თუ თქვენი ახლობლების ხასიათის ნიშან-თვისებები, მათი ფსიქოლოგიური შტრიხები, ასევე რჩევები სპეციალურად ამ დღეს დაბადებულებისთვის

წარმოგიდგენთ წელიწადის თითოეულ დღეს დაბადებულ ადამიანთა ინდივიდუალურ დახასიათებას - გვერწმუნეთ, დახასიათება ნამდვილად განგაცვიფრებთ

3-12 დეკემბრის პერიოდი

3-12 დეკემბერის პერიოდი მშვილდოსნის მეორე დეკადას განეკუთვნება.

ამ პერიოდს მთვარე მართავს. ის ამ პერიოდში დაბადებულებს რბილ ხასიათს, შემოქმედებით წარმოსახვასა და მშვენიერის შესანიშნავ აღქმას ანიჭებს.

მნიშვნელოვანია წლებია 15, 30, 40, 45, 60.

ამ პერიოდში დაბადებულთა სიმბოლოა ბაბუაწვერა.

3-12 დეკემბრის პერიოდში დაბადებულები გამოირჩევიან მხიარული ხასიათით, სულ მოძრაობაში არიან, უყვართ ხალხში ყოფნა, არიან კომუნიკაბელური, ენერგიული. სამუშაოს შესრულებისას ძალზე პასუხისმგებლიანი.

4 დეკემბერს დაბადებულები

4 დეკემბერს დაბადებულები ერთი შეხედვით გულღია ადამიანები ჩანან, მაგრამ სინამდვილეში ისინი მიზანსწრაფული, ამბიციური ადამიანები არიან, ასევე, შესაძლოა, შურიანი და შურისმაძიებელი. მათ უყვართ სხვისი იდეების მკაცრი კრიტიკა. ეს ადამიანები შეიძლება იყვნენ მოუთმენელი, იმპულსური, მაგრამ თუ ყველაფერი მათი გეგმის მიხედვით მიდის, ისინი იცვლებიან და კეთილმოსურნენი ხდებიან.

4 დეკემბერს დაბადებულებისთვის ძალიან ბევრს ნიშნავს აღიარება. ისინი ისწრაფვიან დიდებისკენ, მაღალი სოციალური სტატუსის მიღებისკენ. ამისთვის მზად არიან, ბევრი რამ გაიღონ მსხვერპლად. ხშირად მათი პირველი მსხვერპლი ოჯახი ხდება.

4 დეკემბერს ტიპური მშვილდოსნები იბადებიან. არიან აქტიური, მოძრავი; ამბიციები და დასახული მაღალი ამოცანები მათი წარმატების 50%-ს განაპირობებს. ისინი ძალზე შრომისმოყვარენი არიან და მათი მუშაობა, პირველ რიგში, საკუთარ ინტერესებს ემსახურება და არა კომპანიის ან საზოგადოების.

4 დეკემბერს დაბადებულებს სტრატეგიული აზროვნება აქვთ; ახასიათებთ სიმტკიცე, გამოირჩევიან კარგი მანერებით. არიან კომუნიკაბელური, შეუძლიათ ადამიანების წინ გაძღოლა.

სამსახურში ამ დღეს დაბადებულებს აფასებენ გამჭრიახობის, შორსმჭვრეტელობისთვის. დაბადებით სტრატეგები არიან. ეს შესანიშნავი საფუძველია მმართველი პოზიციების დაკავებისთვის. მაგრამ წარმატებული საქმიანობისთვის უნდა ისწავლონ ემოციების კონტროლი, კოლეგების, სამუშაო სიტუაციის ობიექტური შეფასება.

ჯანმრთელობა

4 დეკემბერს დაბადებულების მტერი მათი აგრესიაა. მნიშვნელოვანია, რომ მათ აგრესიაზე კონტროლი შეინარჩუნონ, მაგრამ ემოციების დახშობა და ენერგიისთვის გამოსავლის გადაკეტვა ასევე არ შეიძლება. ამ პრობლემის გადაჭრის ყველაზე მარტივი ხერხია შეჯიბრებითი სპორტი, როგორიცაა, მაგალითად, ჭიდაობა, გუნდური თამაშები. ფიზიკური თვალსაზრისით, 4 დეკემბერს დაბადებულების სუსტი წერტილია ნერვული სისტემა.

რჩევა:

თქვენთვის მთავარია, ძალიან არ დაიძაბოთ. განსაკუთრებით ყურადღება მიაქციეთ ამას სამუშაოზე.

0