მადო ხარატიშვილი

დიზაინერი პროფესიას იცვლის - როცა დირექტორი სავარძელში არ ჯდება ხოლმე...

715
(განახლებულია 17:24 21.02.2020)
მადო ხარატიშვილი - ეს სახელი და გვარი მოდისა და დიზაინის სფეროში კარგად იციან. მისი „ბიზნესი მაღალ ქუსლებზე“ ქვეყნის გარეთაცაა ცნობილი. თუმცა ბოლო დროს ისე აქტიურად ვეღარ არის მასში ჩართული და საამისოდ, როგორც სკოლაში იტყვიან, საპატიო მიზეზიც აქვს.

საქმე ისაა, რომ ქართველი დიზაინერი უკვე მეორე წელია, რაც პედაგოგიურ სფეროში საქმიანობს და სკოლა „კრწანისი- მარჯის“ დირექტორია. რომელი შემთხვევის წყალობით მოხვდა ის ამ პოზიციაზე და როგორ ეხმარება საკუთარი შემოქმედებითი ნატურა სიახლეების დანერგვაში, ამას მასალიდან შეიტყობთ.

მადო ხარატიშვილი
მადო ხარატიშვილი

-ქალბატონო მადო, რატომ შეიცვალეთ საქმიანობის პროფილი?

- ეს ამბავი იქიდან დაიწყო, რომ მინდოდა ჩემი შვილი მიმეყვანა კარგ სკოლაში, რომელიც ახალ სახლთან ტერიტორიულად ახლოს იქნებოდა. ძებნის დროს შემთხვევით მივაგენით სკოლას „კრწანისი მარჯი“. გავიკითხეთ და აღმოჩნდა, რომ სკოლას კარგი რეკომენდაციები ჰქონდა. ჩემთვის მთავარი სკოლაში არსებული სწავლის დონე იყო. გადავწყვიტეთ, რომ ერთი წელი ბავშვი აქ გვეტარებინა და შემდეგ წელს სხვა სკოლაში გადაგვეყვანა. ბოლოს ისე მოგვეწონა, რომ გადასვლაზე ფიქრიც არ გვინდოდა.

მადო ხარატიშვილი
მადო ხარატიშვილი

- დირექტორის პოზიციაზე როგორ აღმოჩნდით?

- დაახლოებით ორი წლის წინ სკოლა გარკვეული პრობლემების წინაშე დადგა, მის არსებობას საფრთხე შეექმნა. სწორედ იმ პერიოდში, ჩემდა გასაოცრად, დირექტორის პოზიცია შემომთავაზეს. სიმართლე გითხრათ, თავიდან ცოტა არ იყოს, დავფრთხი, იმიტომ, რომ ამ სფეროში შესაბამისი პედაგოგიური განათლება და პრაქტიკული გამოცდილება არ გამაჩნია. სკოლა ქალბატონმა ლალი ზარანდიამ დააარსა, თავისი არსებობის 25 წელს ითვლის. სწორედ ქალბატონმა ლალიმ შემომთავაზა, რომ დირექტორი გავმხდარიყავი. საკუთარი წინადადება იმით ახსნა, რომ მე ჩემს საქმეში წარმატებული შემოქმედებითი ადამიანი ვარ. ბევრი ფიქრის მერე, დავთანხმდი. ვინც კი ჩემი ამბავი გაიგო, ყველა გაოცებულები დარჩა.

დიზაინერი მადო ხარატიშვილი და მსახიობი ლაშა რამიშვილი
დიზაინერი მადო ხარატიშვილი და მსახიობი ლაშა რამიშვილი

- როგორი იყო თქვენი პირველი ნაბიჯი?

 -პირველი რაც გავაკეთე ის იყო, რომ დავიარე კლასები და ბავშვებს დავუსვი ერთადერთი კითხვა: დირექტორი რომ იყოთ სკოლაში რას შეცვლიდით მეთქი? ბავშვებმა თავად მიკარნახეს ის გზა, რითიც შეიძლებოდა მდგომარეობის გაუმჯობესება, მათ ხომ ის ნიუანსებიც იციან, რომელსაც უფროსები შესაძლოა, ვერც ვამჩნევთ. მე მოვუსმინე მათ და ჩამოვწერე ყველაფერი. მათ ინტერიერი არ მოსწონდათ, ტექნიკური სიახლეების დანერგვა სურდათ და კიდევ ბევრი რამ. სურდათ, რომ სკოლაში მაგალითად, „სმართ დაფა“ ყოფილიყო. მე შეძლებისდაგვარად ყველას აზრი გავითვალისწინე. სხვათა შორის ჩვენს სკოლაში ბავშვებს ორჯერადი კვება აქვთ. მჯერა, რომ ეს სკოლა ცოტა ხანში საუკეთესო სკოლების ათეულში შევა.

მადო ხარატიშვილი
მადო ხარატიშვილი

- ყველაზე მეტად რაში გეპარებოდათ ეჭვი და ახალ საქმიანობაში დიზაინერ მადო ხარატიშვილის გამოცდილება თუ დაგეხმარათ?

- არა მარტო მეპარებოდა ეჭვი და მეშინოდა კიდეც იმისი, რომ ახალი საქმის გამო ჩემი, როგორც დიზაინერის ძირითადი საქმიანობა უკანა პლანზე გადაიწევდა. ფაქტობრივად ასეც მოხდა, გადავიდა კიდეც, რადგან ეს ერთი წელი ჩემს საქმიანობაში დიდი ჩავარდნა იყო.

მოსწავლებთან ერთად
მოსწავლებთან ერთად

- მოსწავლეებთან დაკავშირებით რაიმე განსაკუთრებული ამბავი ხომ არ გახსენდებათ?

- მახსენდება... სკოლაში გვყავდა ერთი არაჩვეულებრივი, გონებაგახსნილი ბიჭი, რომელიც მაშინ მერვე კლასში იყო. რაღაც პრობლემების გამო ისე მოხდა, რომ ჩვენამდე ხუთი სკოლა გამოიცვალა, ანუ ისე გამოვიდა, რომ ნახევარ წელზე მეტი არსად აჩერებდნენ. ერთ დღეს გადავწყვიტე, რომ გავსაუბრებოდი და ყველაფრის მიზეზი გამეგო. ვთხოვე ჩემთან მოსულიყო კაბინეტში. იმ დღეს მახსოვს, რომ ძალიან ბევრი და გულახდილად ვისაუბრეთ. ეს არ იყო დირექტორის მხრიდან ჭკუის სასწავლებელი საუბარი. ასეთ დროს ჩემს სავარძელში არ ვჯდები ხოლმე, მინდა, რომ მას მეგობრის პოზიციიდან ვესაუბრო. თქვენ წარმოიდგინეთ, ის დავარწმუნე იმაში, რომ გზა კრიმინალურ სამყარომდე ძალიან რთული, სახიფათო და საკმაოდ მოლიპულია... ალბათ ღმერთმაც მიშველა იმაში, რომ მისი დარწმუნება მოვახერხე. დღეს ეს ბიჭი ძალიან შეიცვალა და უკეთესად სწავლასაც ცდილობს.

მადო ხარატიშვილი
მადო ხარატიშვილი

- მოსწავლეებთან ურთიერთობაზე ვსაუბრობთ და ვიცი, რომ ამ მხრივ  სიახლეა თქვენთან...

- სექტემბერში, როცა ბავშვებს ენერგია აქვთ მოზღვავებული, ერთდროულად სამ მათგანს, მათ შორის ჩემს შვილსაც, შეექმნა პრობლემა, რის გამოც ჰოსპიტალში ჩასვლა მოუწიათ. მეორე დღეს მთელი სკოლა შევკრიბე და ვუთხარი, რომ ჩვენ მათ სიცოცხლეზე ვიღებთ პასუხისმგებლობას და თითოეული მათგანი ჩვენთვის ძვირფასია. უცებ გამოდის ერთი მეთერთმეტე კლასელი ბიჭი და ამბობს: უფროსკლასელები ვალდებული ვართ, რომ პატარებს მივხედოთო. ეს ბიჭი ნიკა კუჭუაშვილია, მან გადაწყვიტა, რომ უფროსკლასელები დასვენებებზე უმცროს კლასელებთან ერთად იქნებოდნენ. ამის მერე უნდა ნახოთ გაკვეთილებზეც როგორი იდილია დამყარდა, ასეთი რამ არც ერთ სკოლაში არ არის. ისეთი ჯანსაღი დამოკიდებულება, პატარები როცა რამე სურთ თავის მენტორებს აკითხავენ. მე და ნიკამ მოვილაპარაკეთ და მარტის ბოლოს სკოლაში ბავშვები აირჩევენ დირექტორს, მოადგილეს, დაცვას, მოკლედ „თვითმმართველობის დღე“ იქნება. ასეთი ღონისძიებები უფრო დაათბობს ურთიერთობას მოსწავლეებსა და მასწავლებლებს შორის, სკოლაში ყოფნას და სწავლის პროცესს კი, უფრო საინტერესოს გახდის.

მადო ხარატიშვილი
მადო ხარატიშვილი

- ინტერნეტში თქვენი სკოლის მოსწავლეების და მასწავლებლების მონაწილეობით საკმაოდ ხალისიანი კლიპი ტრიალებს...

- ამ კლიპის იდეა ჩემს მეგობარს, მსახიობ ლაშა რამიშვილს ეკუთვნის. ტექსტი და მუსიკაც მისია. ბავშვები სიამოვნებით ჩაერთვნენ მის გადაღებაში და დღეს ამ სიმღერას ბევრი აზიარებს.

- დიზაინის სფეროში საკმაო გამოცდილება დააგროვეთ და მომავალში ხომ არ აპირებთ თქვენი ცოდნა მოსწავლეებს გაუზიაროთ?

-არ არის გამორიცხული... ამ ეტაპზე ამ ცოდნის გადაცემის ფორმაზე ვფიქრობთ. თუ როგორ შეიძლება, რომ მსგავსი გამოცდილება ბავშვებს გავუზიარო.

 

715
შეყვარებულები

ქალი ქორწინებამდე პროვოკატორია, ქორწინების შემდეგ...

198
(განახლებულია 16:48 09.07.2020)
უცოლო მამაკაცმა ერთმნიშვნელოვნად უფრო მეტი იცის ქალების შესახებ, ვიდრე ცოლიანმა. სხვაგვარად ისიც უკვე ცოლიანი იქნებოდა...

აზრების ფოიერვერკი" წარმოგიდგენთ ჰენრი ლუის მენკენის მოსაზრებებს.

ჰენრი ლუის მენკენი (Henry Louis Mencken, 1880-1956) ამერიკელი ჟურნალისტი, ესეისტი, სატირიკოსი; როგორც ფრენსის სკოტ ფიცჯერალდმა აღნიშნა, „ადამიანი, რომელმაც ამერიკული ლიტერატურისთვის ყველაზე მეტი გააკეთა".

თუ ვინმეს მართლა უყვარდი და გიღალატა, იცოდე, იგი ამას უშენოდ ვერ შეძლებდა…>>

ჰენრი ლუის მენკენმა დაამთავრა ზოგადსაგანმანათლებლო სკოლა „ბალტიმორის პოლიტექნიკური ინსტიტუტი". ეწეოდა ჟურნალისტურ მოღვაწეობას, ხოლო ლიტერატურულ მოღვაწეობას – ძირითადად მეოცე საუკუნის პირველ ოცწლეულში. მისი მთავარი ნაშრომებია: „ჯორჯ ბერნარდ შოუ. პიესები", „წინასიტყვაობათა წიგნი", „ცრურწმენები", „შენიშვნები დემოკრატიის შესახებ".

მან თავი გამოიჩინა, როგორც ბრწყინვალე ჟურნალისტმა და დააარსა ჟურნალი „ამერიკენ მერკური". ის ცნობილია, როგორც „ბალტიმორელი ბრძენი“ (Sage of Baltimore), ასევე „ბალტიმორის ანტიქრისტე". ის მეოცე საუკუნის პირველი ნახევრის ერთ-ერთ ყველაზე გავლენიან მწერლად მიიჩნევა.

რაც არ უნდა ბედნიერი იყოს ქალი ქორწინებაში, მაინც ყოველთვის კმაყოფილებით ამჩნევს, რომ არიან ამ ქვეყნად მამაკაცები, რომლებიც ისურვებდნენ, რომ ის გათხოვილი არ ყოფილიყო...

უცოლო მამაკაცმა ერთმნიშვნელოვნად უფრო მეტი იცის ქალების შესახებ, ვიდრე ცოლიანმა. სხვაგვარად ისიც უკვე ცოლიანი იქნებოდა.

ძნელი დასაჯერებელია, რომ ადამიანი სიმართლეს გეუბნებათ, როცა იცით, რომ თქვენ მის ადგილზე მოიტყუებოდით.

სიყვარული – წამება, უსიყვარულობა – სიკვდილი>>

მამაკაცი ეძებს ისეთ ვინმეს, რომლის წინაშეც მას სიამაყე შეუძლია. ქალი ეძებს მხარს, რომელსაც მიეყრდნობა...

როცა ქალი ქმარს სიტყვაზე ენდობა, ის ეჭვის საბაბს იძლევა.

უსამართლობის გადატანა შედარებით ადვილია. რაც ნამდვილად გვაყენებს ტკივილს - ეს სამართლიანობაა.

სიყვარული - ეს წარმოსახვის გამარჯვებაა გონებაზე.

მამაკაცი თავისი ბუნებით პოლიგამიურია. ერთი ქალი მისით ყოველთვის მანიპულირებს, ხოლო მეორე – კისერზე აზის.

სიყვარულში ბედნიერების უდიდესი საიდუმლოა – გიხაროდეს, რომ მასზე სხვა დაქორწინდა.

იდეალისტი – ეს არის ადამიანი, რომელიც, როცა აღმოაჩენს, რომ ვარდს კომბოსტოზე უკეთესი არომატი აქვს, მიდის დასკვნამდე, რომ ვარდისგან უკეთესი სუპი გაკეთდება.

მამაკაცები ბევრად უკეთესად ცხოვრობენ, ვიდრე ქალები. პირველ რიგში, ისინი გვიან ირთავენ ცოლს; მეორეც – ადრე კვდებიან.

სიყვარული – არა რაოდენობა, არამედ ხარისხი, რომელიც არ იზომება>>

ერთადერთი ნამდვილად ბედნიერი ადამიანები – ეს გათხოვილი ქალები და უცოლო მამაკაცები არიან.

ქალებს არ უყვართ მორცხვი მამაკაცები. კატებს არ უყვართ ფრთხილი თაგვები.

ქალები და მამაკაცები ერთ საკითხში თანხმდებიან: ორივენი არ ენდობიან ქალებს.

წარსულის წინაშე თავი დახარე, მომავლის წინაშე – სახელოები აიკაპიწე.

საყვარელი – მსხვერპლი ნომერი ორი.

ფსიქოთერაპია – ესაა მეცნიერება, რომელიც ამბობს, რომ პაციენტი, დიდი ალბათობით, გამოჯანმრთელდება, მაგრამ სამუდამოდ დარჩება ჩამოყალიბებული იდიოტი.

ქველმოქმედება და პატრიოტიზმი – მთავარი თვისებებია ამერიკელისა, რომელსაც რამის გაყიდვა სურს.

პატარძალი საკურთხეველთან: „როგორც იქნა! როგორც იქნა!“. სიძე: „უკვე ძალიან გვიანია! ძალიან გვიანი!“

ქალი ქორწინებამდე – პროვოკატორია; ქორწინების შემდეგ – ჟანდარმი.

მთელი ფილოსოფია, არსებითად, მიდის იმ აზრამდე, რომ ერთი ფილოსოფოსი ცდილობს დაამტკიცოს, რომ ყველა დანარჩენი ფილოსოფოსი სახედარია. ის, ჩვეულებრივ, ამას ახერხებს, უფრო მეტიც, ის დამაჯერებლად ამტკიცებს, რომ თვითონაც სახედარია.

შენთან ერთად. შენ წინააღმდეგ. უშენოდ...>>

რა ცოტაა საჭირო იმისთვის, რომ ცხოვრება აუტანელი გახადო! კენჭი ფეხსაცმელში, ტარაკანი მაკარონში, ქალის სიცილი!

ქმრები არასდროს ხდებიან კარგი; ისინი, უბრალოდ, გამოცდილებას იძენენ.

ჯენტლმენი – ესაა ადამიანი, რომელიც სიმართლეს ასიდან სულ ცოტა ოცდაათ შემთხვევაში ლაპარაკობს.

ყოველ წესიერ ადამიანს რცხვენია იმ მთავრობისა, რომლის მმართველობის დროსაც ცხოვრობს.

უცოლო – ეს ისაა, რომელსაც უნდა ცოლის შერთვა და თან, ამავე დროს, უხარია, რომ უცოლოა.

დემოკრატია – თეორია, რომლის შესაბამისად ორი ქურდი მოიპარავს ნაკლებს, ვიდრე ერთი; სამი – ნაკლებს, ვიდრე ორი; ოთხი – სამზე ნაკლებს და ასე, უსასრულობამდე.

სინდისი შინაგანი ხმაა, რომელიც გვაფრთხილებს, რომ ვიღაც გვითვალთვალებს.

სიმართლე ისეთი რამაა, რომელსაც, ასე თუ ისე, ვინმეს დისკრედიტირება შეუძლია...

გაზეთი – საშუალება, რომ უვიცი ადამიანები მეტად უვიცნი გახდნენ, ხოლო შეშლილნი – უფრო შეშლილნი.

იმედი – შეუძლებლის პათოლოგიური რწმენაა.

რატომ თხოვდება ქალი მეორედ და რატომ ქორწინდება მეორედ მამაკაცი>>

ჯოჯოხეთი – ადგილი, სადაც ათ მცნებას კანონი დევნის.

მამაკაცი შეიძლება სულელი იყოს, მაგრამ ამის თაობაზე ეჭვი არ ეპარებოდეს – მაგრამ მხოლოდ იმ შემთხვევაში, თუ უცოლოა.

ქმარი – ესაა ადამიანი, რომელსაც სულ თვალი უნდა ადევნო; კისრის ზომა – 16, საყელოს – 15,5.

ეჭვიანობა – თვალსაზრისი, რომლის თანახმად, ცუდი გემოვნებით მხოლოდ თქვენ არ გამოირჩევით.

მსახიობი – ადამიანი, რომელსაც ხის ფეხი უფრო უშლის ხელს, ვიდრე ხის თავი.

დემოკრატია – ესაა მეცნიერება და ხელოვნება, მართო მაიმუნების გალიისგან შემდგარი ცირკი.

დემოკრატია – ეს მხოლოდ ოცნებაა: ის ზღაპრული არკადიის, სანტა კლაუსისა და სამოთხის გვერდით დგას.

უზენაესი – კომედიანტი, რომლის მაყურებელს სიცილისა ეშინია.

ძალაუფლება – ღმერთისგან, იერარქია – ძალაუფლებისგან.

პურიტანობა – შიში, რომ ვიღაც სადღაც შეიძლება ბედნიერი იყოს.

კანონიერი, ნაკურთხი მრუშობა და წუთებად აკინძული ცხოვრება>>

ცუდად იფიქრო მოყვასზე – ცოდვაა, მაგრამ არა მგონია, რომ შეცდომა იყოს.

უცოლოებს ხანდახან სინდისი ქენჯნის. ცოლიანებს ამისთვის ცოლები ჰყავთ. „მე ჩემი ქმრის სინდისი ვარ“.

198
თემები:
აზრების ფოიერვერკი: ცნობილი ადამიანების ბრძნული გამონათქვამები
სალომე გოგოლაძე

იტალიაში დადგმული ქართული სპექტაკლი, ანუ „შემინახეთ ჩემი წილი საქართველო“

385
(განახლებულია 13:38 09.07.2020)
დღევანდელ რუბრიკაში „ქართველები უცხოეთში“ ამჯერად იტალიაში მცხოვრებ მწერალს სალომე გოგოლაძეს გაგაცნობთ.

პროფესიით ფილოლოგია, გაიარა ჟურნალისტიკის კურსი. სხვადასხვა დროს მისი ნაწარმოებები გამოიცა ლიტერატურულ ჟურნალ-გაზეთებში – „ლიტერატურა და ხელოვნება“, „მწერლის გაზეთი“, „ნუგეში“, „ანეული“, „ლიტერატურული საქართველო“. 2010 წელს გამოიცა მისი წიგნი „თამაში მარგალიტებით“. მისი ნაწარმოები „ანგელოზის დაბადება“ მეოცე საუკუნის ქართველ თანამედროვე მწერალთა ანთოლოგიაშია შესული. 

წერა არ შეუჩერებია იტალიაშიც, სადაც 2013 წლიდან ცხოვრობს. უცხოეთში მის ნაწერებში განსხვავებული თემები და ემოცია ჩნდება. სამშობლოში აქტიურად იღებს მონაწილეობას და იმარჯვებს სხვადასხვა კონკურსებში. მაგალითად, ლიტერატურულ კონკურსზე „ემიგრანტის წერილი 2017“ მისი მოთხრობა „კლანდესტინი“ საუკეთესოდ დასახელდა. 2018 წელს რევაზ ინანიშვილის სახელობის „ერთი მოთხრობის კონსკურსის“ გამარჯვებული გახდა. მოთხრობებისა და ნოველების გარდა წერს ლექსებს და საბავშვო ნაწარმოებებს, აქვეყნებს წერილებს ცნობილი ადამიანების შემოქმედებაზე. 2019 წელს დაიბეჭდა სალომე გოგოლაძის პოეტური კრებული „თავისუფლება სამოთხის ჩიტებს“ და პროზაული „მგლის ცოლის ჩანაწერები“.

არც ისე დიდი ხნის წინ მწერლის მოთხრობების მიხედვით იტალიაში დაიდგა ემიგრანტულ თემაზე შექმნილი მისივე პიესა Terra Nostra („ჩვენი მიწა“), რომლის პიესის ავტორიცა და რეჟისორიც თავად გახლდათ.

სალომე გოგოლაძე
სალომე გოგოლაძე

- ქალბატონო სალომე, საკუთარი ამბის თხრობას, როგორც წესი, ბავშვობიდან იწყებენ, თქვენ რას მოგვიყვებით?

- რა უნდა მოგიყვეთ? - ყველაფერს ჩემი ნაწარმოებები ჰყვებიან. რასაც ვწერ, ჩემი ცხოვრების ანარეკლია, მტკივნეული და სათუთი მოგონებაა. დავიბადე თბილისში, უაღრესად განათლებული ადამიანების ოჯახში. საუცხოო, თბილი მოგონებები მაკავშირებს ბავშვობასთან. დედას ძალიან უყვარდა ლიტერატურა და სახლში კარგი ბიბლიოთეკა გვქონდა. მახსოვს, ის სულ მიკითხავდა ძილის წინ წიგნებს. ჩემი ბავშვობა სიცოცხლითა და  სიყვარულის ემბაზით სავსე წყაროს ჰგავს. როცა ძალიან მიჭირს ხოლმე, ქვეცნობიერად ისევ მივდივარ იმ წყაროსთან, დახავსებულ, ქვიან ადგილზე, საიდანაც წვეთ-წვეთად მორაკრაკებს ჩემი სულის მკურნალი ენერგია... და ვითვლი მოგონებებს სულის ფსკერზე დარჩენილი სველი კენჭებივით.

სალომე გოგოლაძე
სალომე გოგოლაძე

- მაშინ ახლა იმ კენჭებივით სათითაოდ „გადავარჩიოთ“ მოგონებები, რომლებიც თქვენს შემოქმედებას დღემდე კვებავს...

- თბილისზე უფრო კარგად მახსოვს ჩემი საყვარელი სოფელი იმერეთის უმშვენიერეს მხარეში, სადაც ზაფხულობით არდადეგებზე ჩავდიოდი. ამიტომ პირველად იმერეთს გავიხსენებ. წარმოიდგინეთ უზარმაზარი კლდეები, გარშემო შემოჯარული ლურჯი მთები. რაჭის ქედი, საწალიკის მთის თეთრი მწვერვალები და ულურჯესი ცის კაბადონი. კლდეებზე გადმომდინარე ჩანჩქერები და მათ შორის დაკიდებული ბეწვის ხიდი, რომელიც დღემდე შემორჩა. გაზაფხულზე საუცხოო ფერის სურნელოვანი ყვავილებით ირთვებოდა გარემო, სადაც თეთრი ჟასმინი ჭარბობდა – გეგონება კლდეებმა მარმაშიანი კაბები ჩაიცვესო. ივნისში ველურ ყაყაჩოთა გუნდი შეესეოდა ხოლმე ფერდობებს და გამაბრუებელი სურნელი დგებოდა. კლდის თავზე უძველესი ციხის ნანგრევი იდგა, სულ მეგონა, თითქოს ამ კლდის ძირში ჩემმა წინაპარმა უდიდესი საიდუმლო დაფლა. ამ სილამაზის მაცქერალი როგორ შეიძლებოდა გულგრილი ვყოფილიყავი...

სალომე გოგოლაძე
სალომე გოგოლაძე

- ალბათ თქვენი ბავშვობის პერსონაჟებიც ასე ლამაზად დაგამახსოვრდათ...

- წარმოიდგინეთ ლამაზი, კოხტა იმერული სახლი და მწვანე ბალახით დაფარული ეზო - ასეთი იყო გარემო, სადაც ბავშვობა გავატარე. საყვარელი ბებია და ბაბუა, გულთბილი, სტუმართმოყვარე მასპინძლები. მუდამ შრომაში გართული ჩემი მოხუცები. ბაბუაჩემმა განძად დამიტოვა თავისი ნიჭიერება, რომელსაც დღემდე მზესავით დავატარებ, როგორც ძვირფას საჩუქარს. ყველაზე მეტად მე მესმოდა ამ ბრძენი მოხუცის, რომელსაც მთელი ცხოვრება აწვალებდა ნიჭი, წვავდა და ფერფლავდა საკუთარი „მე“. ეს ნიჭი შუა მკის ან თოხნის დროს მიატოვებინებდა საქმეს და ოფლში გახვითქულს საწერად დასვამდა... პოეტი იყო ჩემი დიდი ბებიაც და მეც ასე მეღვრებოდა პოეზიის მადლი, რომელსაც მთელი არსებით ვისრუტავდი. ბებიამ ისეთი თხრობა იცოდა, რომ მეგონა ზანზალაკები ირხეოდნენ მისი ხმის იოგებიდან. მიყვებოდა უძველეს ზღაპრებს, თქმულებებს, იგავებს და მეც წარმოსახვაში ხან ობოლი გოგო ვიყავი, ხან ტყეში დაკარგული, ბუდ გადაქცეული სეითო ბიჭი. ეს ყველაფერი ისე მიძლიერება ფანტაზიისა და აღქმის უნარს, რომ შემდეგში ჩემი ლამაზი სულიერი სამყარო შევქმენი...

სალომე გოგოლაძის წიგნი
სალომე გოგოლაძის წიგნი

- ალბათ არც სხვა ბავშვებს ჰგავდით?

- დიახ, მართლა არ ვგავდი სხვა ბავშვებს, რომლებიც ლამაზ ჩასაცმელზე და თოჯინებზე ოცნებობდნენ. იდუმალი ბავშვი ვიყავი, მუდამ დაფიქრებული და შორეთს მომზირალი. ძალიან ბევრს ვკითხულობდი და ჩემი გონება ყველაფერს ერთბაშად ისრუტავდა. ჩემი თავის ძებნაში ხან ხატვა დავიწყე, ხან ცეკვა, ხან სიმღერა, მაგრამ ვგრძნობდი, რომ სულ სხვა რამ მაწუხებდა, რაღაც უფრო ღრმა და ღვთიური. ერთხელაც მზის თვალებში ცქერისას ჩემი პირველი ლექსი დაიბადა, რომელიც დედას გავანდე. დედა მიხვდა რაც მაწუხებდა და ჩემ უცნაურ დაბადებას სიხარულით შეხვდა. ჩემი შემოქმედებითი უნარის გაღვივებაში უდიდესი წვლილი მიუძღვის აგრეთვე ჩემი ქართული ენის მასწავლებელს, ქალბატონ მაყვალა გოგოჭურს. სკოლამ განსაკუთრებული ბავშვების სიაში ჩამწერა და მიმავლინა ჟურნალისტთა სკოლაში, სადაც ორი წლის განმავლობაში უნიჭიერესი ადამიანი ნოდარ ტაბიძე მასწავლიდა. მახსოვს მისი ლექციები და საუბრის დინჯი ტონი. მალე მივხვდი, რომ მე არ მქონდა ის სითამამე, რაც, მისი აზრით, ჟურნალისტს უნდა ჰქონოდა, მორიდებული და წყნარი ბავშვი ვიყავი. ლექსებს რომ ვწერდი, ამასაც დიდი ხანი ვერ ვამხელდი.

სალომე გოგოლაძის წიგნი
სალომე გოგოლაძის წიგნი

- იტალიაში, სადაც 2013 წლიდან ხართ, საქართველოში დაწყებული შემოქმედებითი საქმიანობა არ შეგიწყვეტიათ, ეს ალბათ ნაწილობრივ მაინც გეხმარებათ ნოსტალგიასთან გასამკლავებლად...

- ემიგრაცია ის ადგილია, სადაც სულიერ ძალებს ეყრდნობი და არსებობას ისე აგრძელებ. სწორედ ეს ძალა გეხმარება გაუძლო დიდ მონატრებას, ტკივილსა და მარტოობას. აქედან სულ სხვა თვალით უყურებ შენს სამშობლოს, აქ აღმოაჩენ ვინ არიან შენი ნამდვილი მეგობრები და უყვარხარ თუ არა შენს ახლობლებს, ნათესავებს... უცნაურია, მაგრამ ემიგრაციაში შეძენილი უცხო ადამიანები უფრო ახლობლები ხდებიან ხოლმე შენთვის, ვიდრე შორს მყოფი, ერთ დროს უახლოესი ადამიანები. ემიგრაცია არის ადგილი, სადაც ადამიანის სულის წიაღში ახალი ძალა იღვიძებს. ბევრმა ადამიანმა აქ დაიწყო წერა, ზოგმა ხატვა, ზოგმა ხელსაქმე. ქართველის ფენომენი ამოუწურავია. კარგია, როცა ქართველს აქვს თავის წარმოჩენის, პირველობის სურვილი, მაგრამ არის მეორე მხარე – რა დონის შემოქმედებას ქმნის?.. მე ვფიქრობ, ლექსს არ სჭირდება გადამეტებული მოკაზმვა და მორთვა, როგორც ლამაზ ქალს არ უნდა ზედმეტი სამკაული და ფერუმარილი.

სალომე გოგოლაძის წიგნი
სალომე გოგოლაძის წიგნი

- დღემდე აქტიურად იბეჭდებით საქართველოში, რომელია სამშობლოდან მიღებული ძვირფასი ჯილდო?

- ვცდილობ, არ დავავიწყდე მკითხველს, ინერნეტ-სამყაროში მყავს ჩემი მკითხველი, მაგრამ სულ სხვაა, როცა ღირებულ ჟურნალ-გაზეთებში გბეჭდავენ და შენს ქვეყანაში კიდევ ახსოვხარ ხალხს. ეს ჩვენთვის ძალიან მნიშვნელოვანია, რადგან ძალიან ბევრი მართლა ნიჭიერი ადამიანია წამოსული საზღვარგარეთ, რაც მნიშვნელოვანი დანაკარგია საქართველოსთვის. ეს ადამიანები თავის ქვეყანაში უნდა შრომობდნენ და ქმნიდნენ. ჩემთვის ყველაზე ძვირფასი შეფასება იყო ემირგანტთა კონკურზე მიღებული ჯილდო „მეკეში“, რომელიც გადმომეცა როგორც პირველი ადგილის მფლობელს.

ემირგანტთა კონკურსზე მიღებული ჯილდო - „მეკეში“
ემირგანტთა კონკურსზე მიღებული ჯილდო - „მეკეში“

- მაინტერესებს, თქვენი ნაწარმოები „თამაში მარგალიტებით“ სიმბოლურად ცხოვრების დიდი თამაშის ნაწილია?

- დიახ, ეს სათაური სიმბოლურია და ცხოვრების მარგალიტებს გულისხმობს. დროთა განმავლობაში უამრავი შემთხვევა და მოგონება ილექება გონების ფსკერზე როგორც თვითნაბადი მარგალიტი. ამ წიგნში მარტო პროზა არ არის, მასში ლექსებიცაა. ის მაშინ გამოიცა, როცა აქტიურად ვთანამშრომლობდი ჟურნალთან „ლიტერატურა და ხელოვნება“.  ამ პერიოდში ბევრი საინტერესო შემოქმედი გავიცანი, რამაც დიდი კვალი დატოვა ჩემს ცხოვრებაში. ასეთია ჟურნალის დამაარსებელი, ბატონი ვაჟა ოთარაშვილი, ასევე მაიკო მიქაია, ტარიელ ხალხელაური, დავით შემოქმედელი, დავით წერედიანი, ედუარდ უგულავა, როი აბუსერიძე, გენრი დოლიძე და ბევრი სხვა.

სალომე გოგოლაძე
სალომე გოგოლაძე

- ანთოლოგიაში შესულია თქვენი „ანგელოზის დაბადება“, მინდა გკითხოთ, ვინ არიან მიწაზე მოარული ანგელოზები?

- ვინ არიან მიწაზე მოარული ანგელოზები? - ადამიანები, რომლებიც ცდილობენ დარჩნენ ადამიანებად და უანგაროდ აკეთონ სიკეთე. თანამედროვე ადამიანი მარტოსული და ობოლია, ხელოვნება კი, როგორც სიბნელეში ანთებული  სანთელი, ისე უნათებს გზას მარტოსულებს. ჩემი მოთხრობაც ამ შინაარს ატარებს და იმაზეა, თუ როგორ იზრდება ადამიანი და ემატება თვალისაწიერი. იმაზეა, რომ ადამიანი ადამიანისთვის არის დღე...

სალომე გოგოლაძე
სალომე გოგოლაძე

- უცხოეთში დაიდგა ემიგრანტულ თემაზე შექმნილი თქვენი პიესა Terra Nostra, რომლის რეჟისორიც თავად ხართ, სად შედგა პრემიერა?

- ჩემივე მოთხრობების მიხედვით შექმნილი ეს პიესა დაიდგა იტალიაში, როდესაც დაიბეჭდა ჩემი მესამე წიგნი „მგლის ცოლის ჩანაწერები“. წიგნის პრეზენტაცია და პიესის პრემიერა ერთად შედგა. ამ წიგნში შესული მოთხრობები გავაერთიანე და პიესა დავწერე. პიესა ყველა ემიგრანტისთვის ახლობელ და მტკივნეულ თემებზეა. პრემიერა შედგა 6 იანვარს იტალიის ქალაქ ბარის თეატრის მცირე დარბაზში, სადაც ქართველი ემიგრანტები მოვიდნენ. შეიძლება ითქვას, მსგავსი ფაქტი ემიგრაციის ისტორიაში ჯერ არ ყოფილა. სპექტაკლმა უდიდესი წარმატება მოიპოვა და მასზე დიდხანს საუბრობდნენ. იყო ბევრი ცრემლი და გულწრფელი აღფრთოვანება.

- ვინ მონაწილეობდა სპექტაკლში და ვინ გაგიწიათ დახმარება?

- თავიდან ბევრ სირთულეს წავაწყდით, რადგან ხელშეწყობა არავის მხრიდან არ გვქონდა. არ იყო სარეპეტიციო დარბაზი, ამიტომ პიესის უდიდესი ნაწილი სცენაზე რეპეტიციის გარეშე მოვამზადეთ. ცოცხალ რეპეტიციებზე მოგვიანებით გადავედით. მინდა აუცილებლად ვახსენო ბარში მოღვაწე ქალბატონი რუსუდან ქობულაძე, რომელმაც უსასყიდლოდ დაგვითმო საკუთარი ფართი, რომ ცოცხალი რეპეტიციები ჩაგვეტარებინა. მხოლოდ ბოლო დღეს მოგვეცა საშუალება, რომ რეპეტიცია სცენაზე გაგვევლო. მინდა გამოვყო რამდენიმე ნიჭიერი მსახიობი – მთავარი როლის შემსრულებელი მარიკა სამანიშვილი, რომელმაც დამაჯერებელად განასახიერა თავისი გმირი. ასევე ბებია გრაციელას როლის შემსრულებელი ნატალია შავაძე, ერთ-ერთი მთავარი როლის შემსრულებელი ირმა ბაზერაშვილი, სპექტალში ასევე მონაწილეობდნენ ხათუნა აბულაძე, ჯანინა ხერგიანი, სოფიკო კოპალიანი და სხვები. სპექტაკლისთვის მოწვეული გვყავდა იტალიელი ოპერატორი, რომელიც გადაღების მომენტში ისე შეიჭრა ემოციებში, მიუხედავად იმისა, რომ არ ესმოდა ქართული, ჩვენთან ერთად ატირდა. სპექტაკლი არ იყო მხოლოდ ტრაგედიაზე აწყობილი, მასში იუმორიც იყო, რადგან არ მინდოდა მაყურებლისთვის მძიმე საყურებელი ყოფილიყო.

სალომე გოგოლაძის ვაჟი ლევან კვენეტაძე ეროვნული ბიბლიოთეკის დარბაზში დედისკუთვნილი ჯილდოს მიღების დროს
სალომე გოგოლაძის ვაჟი ლევან კვენეტაძე ეროვნული ბიბლიოთეკის დარბაზში დედისკუთვნილი ჯილდოს მიღების დროს

- სპექტაკლი ყველა ქართველისთვის მტკივნეულ ემიგრაციის თემაზეა...

- იცით, რა არის ემიგრაცია? - ეს უამრავი დანგრეული ოჯახია, დაკარგული თაობები, გარდაცვლილი ადამიანები, რომელთაც სიკვდილის წინ სამშობლოს ნაგლეჯი ენატრებათ. ემიგრაცია ქართველი კაცის ტკივილი, ცოლის და დედის ნაწვალები ფული და შვილის მონობაა. ეს ტრეფიკინგი, დაუსრულებელი პატიმრობა და დაუფასებელი შრომაა. კიდევ – მონატრება და იმის შიშია, ვაითუ დავავიწყდი, იქნებ არ ვახსოვარ... თუ ამ ყველაფერს გაუძლებ ადამიანი და, ბოლოს და ბოლოს, დაბრუნდები ნანატრ ქვეყანაში, მაშინ მართლა ძლიერი ხარ!..

სალომე გოგოლაძის სპექტაკლის აფიშა
სალომე გოგოლაძის სპექტაკლის აფიშა

- თქვენი აზრით, რა არის ის, რაც ქართველს ვერასოდეს მოსწყვეტს საკუთარ ფესვებს?

- ბოლომდე ამოუხნელია კავშირი, რაც ქართველს აქვს სამშობლოსთან. არც ერთი ერის წარმომადგენელს არ გააჩნია ასეთი უცნაური დამოკიდებულება. როგორც ბავშვს დედის გარეშე არ შეუძლია ყოფნა, ისე ქართველს - საკუთარი ქვეყნის გარეშე. ისეთი შეგრძნებაა, თითქოს კი არ ცხოვრობ, უსულოდ დადიხარ. სუნთქვა გიჭირს და ელოდები დროს, როდის გაგიშვებენ ყელში მოჭერილ ხელებს. მერვე წელია აქ ვარ და ჯერ არ მიგრძვნია სიხარული, როცა გაზაფხული მოდის, ან როცა ახალი წელი დგება, როცა ჩემი დაბადების დღე ახლოვდება... პატარა სიხარულის ნაპერწკლები ჩემი მეგობრებია, რომლებიც ცოტა, მაგრამ მყავს და ვიცი, როცა გამიჭირდება, გვერდით დამიდგებიან. სიცოცხლის ძალას ჩემი მეუღლე და შვილები მაძლევენ. გადის დრო და ითვლი წლებს, როდის შეძლებ აქედან გაღწევას. მანამდე კი... სხვებთან ერთად დგახარ და შორიდან უყურებ ყველაფერს, რაც შენს ქვეყანაში ხდება და ღრიალებ: შემინახეთ, შემინახეთ ჩემი წილი საქართველო!..

 

385
თემები:
ქართველები უცხოეთში
ავიაკომპანია  Wizz Air-ის თვითმფრინავი

რამდენს დახარჯავს მთავრობა უცხოეთიდან საქართველოს მოქალაქეების ჩამოყვანაზე

0
ფრენებს განახორციელებენ ავიაკომპანიები Myway Airlines და Wizz Air. ბილეთის ღირებულება საქართველოს მოქალაქეებისთვის 200 ევრო იქნება.

თბილისი, 9 ივლისი — Sputnik. მთავრობა უცხოეთიდან საქართველოს მოქალაქეების ჩამოყვანაზე მაქსიმუმ 261 000 ევროს დახარჯავს, აღნიშნულია მთავრობის განკარგულებაში, რომელიც „საკანონმდებლო მაცნეში“ გამოქვეყნდა.

„საქართველოს ტურიზმის ეროვნულმა ადმინისტრაციამ უზრუნველყოს, კორონავირუსის გავრცელების პრევენციისათვის საერთაშორისო ფრენებზე დაწესებული შეზღუდვებიდან გამომდინარე, შესაბამისი ჩარტერული რეისების ნაწილობრივი სუბსიდირება, ჯამურად არაუმეტეს 261 000 ევროს ეკვივალენტი ლარის ოდენობით“, - წერია განკარგულებაში.

საქართველოს საგარეო საქმეთა სამინისტროს მონაცემებით, პანდემიის პერიოდში საჰაერო, სახმელეთო და საზღვაო გზით საქართველოში 12 720 თანამემამულე დაბრუნდა, ადგილებზე დახმარება კი 22 391 ადამიანს აღმოუჩინეს.

კორონავირუსის პანდემიასთან დაკავშირებით საქართველომ უცხოელი ტურისტებისთვის საზღვრები სრულად ჩაკეტა, გარდა გამონაკლისი შემთხვევებისა, და საჰაერო მიმოსვლა ყველა მიმართულებით შეწყვიტა. პანდემიის პერიოდში საგარეო საქმეთა სამინისტრომ, საზღვარგარეთ დიპლომატიურ წარმომადგენლობებთან თანამშრომლობით, სპეცრეისებით თანამემამულეთა სამშობლოში ეტაპობრივი დაბრუნება უზრუნველყო. ჩარტერულ რეისებს ავიაკომპანია Georgian Airways ახორციელებდა. ბილეთის ღირებულება, რომელიც რეისამდე ორი დღით ადრე ონლაინ იყიდებოდა, 199 ევრო იყო.

0
თემები:
COVID-19-ის პანდემია მსოფლიოში