მთაწმინდა

ვინ გახდება მთაწმინდის მაჟორიტარი

299
შუალედური არჩევნები საქართველოს პარლამენტში, რომელიც 2019 წლის მაისში ჩატარდება, საქართველოს ამჟამინდელი პოლიტიკური სპექტრის ძალთა ბალანსის ლაკმუსის ქაღალდი გახდება.

სალომე ზურაბიშვილის პრეზიდენტობამ კიდევ ერთი პოლიტიკური ინტრიგა წარმოშვა საქართველოში. ძალიან მალე გაირკვევა, ვინ წარმოადგენს მთაწმინდის რაიონის ინტერესებს საქართველოს პარლამენტში.

საზოგადოებამ პირველი კოალიცია უკვე იხილა. ესაა თავისუფალი დემოკრატებისა და ევროპელების გაერთიანება, რომელიც მხარს ამ არჩევნებში იურისტსა და ყოფილ დეპუტატს, შალვა შავგულიძეს დაუჭერს. შავგულიძის მიმართ პირველი პრეტენზიები უკვე გამოთქვეს სახელისუფლებო წრეებში. სიმბოლურია, რომ ახლა ოპოზიციის მხრიდან ხელისუფლებას წინააღმდეგობას სანდრო გირგვლიანის ყოფილი ადვოკატი გაუწევს. ოცნების წარმომადგენლები თვლიან, რომ ეს გირგვლიანის თემის მიმართ ღალატია და ყოფილ ნაციონალებთან გაერთიანებით შავგულიძემ პრინციპებს უღალატა.

თუ შალვა შავგულიძეს საინტერესო გზა აქვს გავლილი ადვოკატურაში, არანაკლებ საინტერესოა სახელისუფლებო კანდიდატის ვინაობაც. გავრცელდა ხმები, თითქოს ამ პოსტზე ხელისუფლება ირაკლი ღარიბაშვილს მოიზარებდა, რომელიც შემდეგ ირაკლი კობახიძეს შეცვლიდა პარლამენტის თავმჯდომარის პოსტზე, მაგრამ საქმეში ჩახედულმა ადამიანებმა ეს ხმები დაუყოვნებლივ უარყვეს. ყოფილი პრემიერ-მინისტრისათვის მაჟორიტარობა არც თუ ისე დიდი წინსვლაა, გარდა ამისა, ხელისუფლებისათვის ამ არჩევნების მოგებას უფრო იმიტომ აქვს მნიშვნელობა, რომ საკუთარი პოზიციების სიმყარე აჩვენოს თბილისში და არა იმიტომ, რომ პარლამენტში კიდევ ერთი ხმა სჭირდება. უმრავლესობა თავს შესანიშნავად გრძნობს დეპუტატების გამოკლების მიუხედავად და ჯერჯერობით ვერც ეკა ბესელიამ შექმნა ფრაქცია, რასაც დიდი ხანია, აანონსებენ.

მთაწმინდაზე სახელისუფლებო კანდიდატი სავარაუდოდ კარგი ექიმი და კარგი თამადა, ლადო კახაძე გახდება. მას თბილისში კარგად იცნობენ, დიდი სამსახური გაუწია პარტიას საპრეზიდენტო არჩევნების დროს. ერთადერთი „კომპრომატი" ისაა, რომ თბილისის საკრებულოში ჯერ კიდევ შევარდნაძის დროს ლეიბორისტული პარტიიდან შესული, „მოქალაქეთა კავშირს“ შეუერთდა და საკრებულოს თავმჯდომარეც გახდა, თუმცა ეს საკითხი ფართო საზოგადოებას, სავარაუდოდ, ნაკლებად აღელვებს და უფრო ლეიბორისტები შეიძლება ჰყავდეს განაწყენებული. კახაძეს დიდი სანაცნობო წრე და სამეგობრო ჰყავს, ამიტომ მისი გამარჯვება სახელისუფლებო პარტიას ნამდვილად უფრო იოლად შეეძლება, ვიდრე, მაგალითად, საზოგადოებისათვის უცნობი კობახიძე-მდინარაძე-თალაკვაძის რომელიმე მეგობრისა.

მთაწმინდის რაიონში კენჭისყრის სურვილი გამოთქვა ასევე სახალხო დამცველის ყოფილმა მოადგილემ, სოფო ხორგუანმა.

ხორგუანი ძირითადად სახელისუფლებო პოზიციებს იცავს ეთერებში და სოზარ სუბართან დაახლოებულ პირად ითვლება, ამიტომ ნაკლებად სავარაუდოა, რომ ხელისუფლებას მწვავედ დაუპირისპირდეს, მაგრამ დამოუკიდებელ კანდიდატად კენჭისყრის შემთხვევაში გარკვეულ ხმებს მოგროვებს და შესაძლოა, მთაწმინდაზე მეორე ტურიც გახდეს საჭირო.

მეორე ტურის ალბათობა უფრო გაიზრდება, თუკი კენჭისყრას ორი საკმაოდ ცნობილი სახე - ანა დოლიძე და ალეკო ელისაშვილი გადაწყვეტენ. თავისუფალი დემოკრატების კულტურული პოლიტიკური ოპონირების ფონზე, ანა დოლიძე საკმაოდ რადიკალურად გამოიყურება. მას ხელისუფლებაშიც ჰყავს გულშემატკივრები სოციალ -დემოკრატების სახით. იგი ასევე ისარგებლებს რესპუბლიკელებისა და „შენების მოძრაობის“ მხარდაჭერით, სადაც დოლიძეს ბევრი მეგობარი ჰყავს.

რაც შეეხება საკრებულოს წინა მოწვევის დეპუტატს, ალეკო ელისაშვილს, სავარაუდოდ, ის შალვა შავგულიძეს დაუჭერს მხარს, თუმცა მთაწმინდაზე გამარჯვების უფრო მეტი შანსი, წესით მას უნდა ჰქონოდა.

მიუხედავად ფინანსური რესურსის სიმწირისა, მას პოლიტიკური გულშემატკივრებიც ჰყავს და თბილისის მერის არჩევნებში ღირსეული წინააღმდეგობა გაუწია სახელისუფლებო ფავორიტს, კახი კალაძეს. ასე რომ, ლადო კახაძესთან ბრძოლა უფრო გაუადვილდებოდა, მოზღვავებული სოციალური და ეკონომიკური პრობლემების და არც თუ ისე სახარბიელო დასკვნების ფონზე.

საერთაშორისო დამკვირვებლების მხრიდან, ოპოზიციას, გონივრული ნაბიჯების გადადგმის შემთხვევაში ნამდვილად აქვს შანსი, მოიგოს მთაწმინდის არჩევნები. სულ მცირე, აქ მეორე ტურის გამართვაა მოსალოდნელი გამარჯვებულის გამოსავლენად.

თუმცა, ვისაც არ უნდა დარჩეს მთაწმინდა, საქართველოს პარლამენტში ამით ძალთა ბალანსი არ შეიცვლება. მთავარი ბრძოლა 2020 წლისთვის გველის, როცა საარჩევნო კოდექსიც და პირობებიც მეტად საინტერესო და ერთჯერადი მოქმედებისა იქნება. 3 პროცენტიანი საარჩევნო ბარიერი და მრავალი პარტიის მოხვედრის შანსი საკანონმდებლო ორგანოში იმის წინაპირობებს ბადებს, რომ შესაძლოა, კოალიციური მთავრობის ფორმირება გახდეს საჭირო.

ექსპერტები არც რადიკალური ცვლილებებს გამორიცხავენ. მით უმეტეს იმ ფონზე, რომ პარლამენტს გარეთ ლამისაა, მთელი ოპოზიცია ერთიანდება. სააკაშვილი ქართული პოლიტიკიდან როგორც იქნა, მიხვდა და მიდის და ყველა ძალა, საშინაო და საგარეო ძალებს 2020 წლის შემოდგომისათვის იკრეფს. მომავალ სტატიაში სწორედ 2020 წლის არჩევნებისა და პოლიტიკური პარტიების სტრატეგიების შესახებ გიამბობთ.

 

299
თემები:
შუალედური და რიგგარეშე არჩევნები საქართველოში (105)
თბილისი

ქამარმოჭერილი ბიზნესი და არაპროგნოზირებადი ეკონომიკა...

28
(განახლებულია 23:24 02.12.2020)
როგორი ზამთარი და გაზაფხული გველოდება წინ, რა ელის ქვეყნის ეკონომიკას ე.წ. "ლოქდაუნის" მეორე ეტაპის შემდეგ, როდემდე იქნება ეკონომიკა პანდემიის მძევალი და გაუძლებს თუ არა ბიზნესი მკაცრ შეზღუდვებს?..

სამსონ ხონელი

მძიმე ზამთარი გველოდება, − ასეთია მოსახლეობის დიდი ნაწილის მოლოდინი, რასაც ბოლო დღეების მოვლენებიც ადასტურებს. არ ცდება, ვინც ვარაუდობს, რომ არც გაზაფხული იქნება მარტივი... გართულებული ეპიდემიოლოგიური სიტუაციის გამო, ხელისუფლებამ მიმდინარე წელს ეკონომიკური საქმიანობა მეორედ შეზღუდა. მოგეხსენებათ, COVID-19-ის გავრცელებით გამოწვეული წერტილოვანი შეზღუდვების გაფართოებისა და გამკაცრების გადაწყვეტილება მთავრობათაშორისმა საკოორდინაციო საბჭომ გიორგობისთვის 26 რიცხვში მიიღო...

უკვე ორი დღის შემდეგ ეკონომიკა ფაქტობრივად სრულად ჩაიკეტა. მთავრობის ამ ვერდიქტს მცირე და საშუალო ბიზნესის წარმომადგენელთა უკმაყოფილება მოჰყვა.

კერძო სექტორში დასაქმებული თუ თვითდასაქმებული მოსახლეობის საკმაოდ დიდმა ნაწილმა მთავრობას გადაწყეტილების გადასინჯვისკენ მოუწოდა და მკაცრი შეზღუდვების ეტაპობრივად მოხსნის ვადების საკუთარი ვარიანტები შესთავაზა...

მოქალაქეების კიდევ ერთმა ნაწილმა პროტესტის ფორმასაც მიმართა... გაისმა კითხვაც, რა მნიშვნელობა აქვს, კორონავირუსი მომკლავს თუ შიმშილი?!.. საინტერესოა, რამდენად არსებობს საკითხის ამგვარად დაყენების საფუძველი და რა შედეგებამდე მიიყვანს შექმნილი ვითარება ქვეყნის ეკონომიკას?.. მომდევნო სტრიქონები ამ რთულ კითხვაზე პასუხის გაცემის მოკრძალებული მცდელობაა...

სტატისტიკის ეროვნული სამსახურის მონაცემებით, ოქტომბერში საქართველოს ეკონომიკა სულ 3.9 პროცენტით, ხოლო პირველ ცხრა თვეში – 5.1 პროცენტით შემცირდა. ანალიტიკოსთა შეფასებით, წლის ბოლოს გაცილებით უფრო მძიმე შედეგი გველოდება. ზოგადად, დეკემბრის თვე ეკონომიკური აქტიურობის თვალსაზრისით ერთ-ერთი ყველაზე გამორჩეულია, მაგრამ შეზღუდვების მეორე ეტაპის შედეგად, ეკონომიკური ზრდის მაჩვენებელი გაუარესდება... ამ ეტაპზე ძნელი სათქმელია, როგორ აისახება ეს გაუარესება ციფრებში. შეგახსენებთ, მიმდინარე წლის გაზაფხულზე ეკონომიკური საქმიანობის ფაქტობრივად სრული ჩაკეტვის შედეგად, ეკონომიკა დაახლოებით 15 პროცენტით შემცირდა. როგორც ანალიტიკურ წრეებში აღნიშნავენ, ამჯერად სავარაუდოდ, ასეთი მკვეთრი კლება მოსალოდნელი არ არის, მაგრამ დიდი სხვაობაც არ იქნება. დაახლოებით ანალოგიურ სურათს მივიღებთ, ხოლო შეზღუდვების მეორე ეტაპის ნეგატიური გავლენა დიდწილად მომავალი წლის შედეგებზე აისახება...

„მთავრობა ვარაუდობდა, რომ ქვეყნის ეკონომიკა მომავალ წელს, დაახლოებით, 5 პროცენტით გაიზრდებოდა. საერთაშორისო სავალუტო ფონდი საქართველოს ეკონომიკის 4.3 პროცენტით ზრდას პროგნოზირებდა. ახალ რეალობაში, როცა მცირე და საშუალო ბიზნესი ფაქტობრივად გაჩერებულია, პროგნოზის გაკეთება ძალიან რთულია. ვეჭვობ, რომ 2021 წელს ეკონომიკურმა ზრდამ 3 პროცენტს გადააჭარბოს. მიმდინარე წლის უარყოფითი მოვლენები თავს სწორედ 2021 წელს იჩენს. სავარაუდოდ, ბევრი კომპანია გაკოტრდება... შესაძლოა, ვირუსული პანდემიიდან გაკოტრების პანდემიამდეც მივიდეთ...“, - აცხადებს ანალიტიკოსი გოჩა თუთბერიძე. მისივე თქმით, საქართველოს ეკონომიკა 2019 წლის მდგომარეობას რომ დაუბრუნდეს, ამას 3-4 წელი მაინც დასჭირდება...

მსჯელობის კიდევ ერთი საკითხია, რამდენად საკმარისია ის 1.1 მილიარდი ლარი, რომლის დახარჯვასაც მთავრობა ერთის მხრივ ბიზნესის წასახალისებლად და მეორეს მხრივ სხვადასხვა სოციალური პროგრამების განსახორციელებლად  გეგმავს... გააჩნია ვისთვის, რისთვის და რა ვადაში? − ბრძანებს მკითხველი და მართალიც იქნება. რა გაეწყობა, განვმარტავ, ეკონომიკური საქმიანობის შეზღუდვებით ბიზნესსა და მოსახლეობაში გამოწვეული ნეგატიური ზეგავლენის, სოციალური შოკის შესასუსტებლად... ექსპერტთა შეფასებით, საკომპენსაციოდ გამოყოფილი თანხა დიდი ვერეფერი ნუგეშია და სხვა ტიპის ღონისძიებებია საჭირო. რეალური რეფორმები უნდა გატარდეს... მათ შორის, ხელისუფლებამ რეალურად უნდა მოუჭიროს ქამრებს... უნდა შემცირდეს ბიურაკრატიის შენახვაზე გამოყოფილი თანხები. აუცილებელია გადასახადების შემცირებაც. პირველ რიგში ეს ეხება დამატებითი ღირებულების გადასახადს. შესაძლებელია აქციზის გადასახადის შემცირებაც.

არახალია, მკითხველის განსაკუთრებულ ინტერესს ეროვნული ვალუტის პერსპექტივა იწვევს. წონასწორობის რა ნიშნულს დაიკავებს ლარი? საკამათო არ არის, ყველაფერი დამოკიდებულია რამდენ ხანს გასტანს შეზღუდვები, როდიდან და რა სიმძლავრით ამუშავდება ბიზნესი...

„დღეს ეკონომიკა ეპიდსიტუაციისა და ჯანდაცვის სისტემის მძევალია. როდის იქნება ვაქცინა ან ეფექტური სამკურნალო საშუალება, შეძლებს თუ არა მედიცინა უხილავი, მკვლელი ვირუსი უახლოეს მომავალში დაამარცხოს? პირველ რიგში, სწორედ ამ კითხვებზე მიღებული პასუხები განსაზღვრავს, როდიდან დაიქოქება ეკონომიკა. სწორედ ამის შემდეგ გვიჩვენებს ეკონომიკური ზრდის ტემპი მაკროეკონომიკური პარამეტრების დინამიკას და ეროვნული ვალუტის ბედის განჭვრეტას, მეტ-ნაკლებად, მაშინ შევძლებთ.

შექმნილმა ვითარებამ მკაფიოდ დაგვანახა, რომ აუცილებელია ქვეყნის ეკონომიკის დივერსიფიკაცია და რეალური სექტორის განვითარებაზე ზრუნვა. არ შეიძლება, ეკონომიკის და შესაბამისად, ეროვნული ვალუტის ერთ-ერთი მთავარი საყრდენი ტურიზმის სფეროდან მიღებული შემოსავლები იყოს...", − განაცხადა ანალიტიკოსმა ვლადიმერ პაპავამ.

მანვე ყურადღება გაამახვილა, რომ ეროვნული ბანკი ლარის გაუფასურების შესაჩერებლად, სავალუტო რეზერვებს ხარჯავს და მიმდინარე წელს კობა გვენეტაძის უწყებამ სავალუტო ბაზარს უკვე მილიარდამდე დოლარი მიაწოდა. პარალელურად ეროვნული ბანკი იძულებულია, რომ საბანკო სექტორს ლიკვიდურობის შესანარჩუნებლად ფულადი რესურსი მიაწოდოს. ანუ ზრუნავს, რომ ბანკები არ გაკოტრდეს. ერთი სიტყვით, ეროვნული ბანკი ფულს ერთი ჯიბიდან იღებს და მეორეში იდებს... ბუნებრივია, შედეგი არ ჩანს, ლარი ფსკერზე ეშვება და დღეს არავინ იცის, რა სიღრმეზეა ეს ფსკერი.

ანალიტიკოსთა ერთი ნაწილი თავის განცხადებებში კდევ უფრო მკაცრი და რადიკალურია...

„თუ გაზაფხულზე შეზღუდვები შეცდომა იყო, ახლა ეს უკვე არჩევანია, რადგან ერთსა და იმავე შეცდომას ორჯერ არ იმეორებენ. ეს არჩევანი მთავრობამ გააკეთა მაღალშემოსავლიანი ფენების სასარგებლოდ, ჩვენი მოსახლეობის უდიდესი ნაწილი კი შიმშილისთვის გაიწირა. ვინც დღეს ამ გადაწყვეტილებას ამართლებს, ან ვერ აცნობიერებს მის ტრაგიკულ შედეგებს ეკონომიკასა და სოციალურ მდგომარეობაზე, ან ამის გაცნობიერება არ სურს...“, − აცხადებს ანალიტიკოსი, ახალგაზრდა ფინანსისტთა და ბიზნესმენთა ასოციაციის ვიცე-პრეზიდენტი პაატა ბაირახტარი.

მისი თქმით, კომენდანტის საათის გამკაცრებას ემატება ტრანსპორტის, სავაჭრო სფეროსა და სამასპინძლო დაწესებულებების გაჩერება. არადა, საქართველოს მთლიანი შიდა პროდუქტის ფორმირებაში წამყვან ადგილებს ეს სექტორები იკავებენ, საერთო სიკეთის 20 პროცენტი მათი წილია. მთლიანი შიდა პროდუქტის 12 პროცენტზე მეტი ტურიზმზე მოდიოდა.

„ცხადია, ეს არ არის ჯანსაღი ეკონომიკისთვის დამახასიათებელი, თუმცა მოქმედი ეკონომიკური გუნდის არჩევანია და სწორედ ამაზე მუშაობდნენ წლების განმავლობაში, ეს გვესმოდა დღენიადაგ, რომ ტურიზმი უნდა ყოფილიყო საქართველოს ეკონომიკის ლოკომოტივი... სწორედ ამ პოლიტიკამ ჩააგდო ეკონომიკა მძიმე მდგომარეობაში. საზღვრები დაკეტილია, ტურიზმიდან შემოსავლები 97 პროცენტით შემცირდა. ტურიზმის ინდუსტრიისთვის და მისი მომიჯნავე დარგებისთვის, ერთადერთი წყარო შიდა ტურიზმია. მთავრობამ შეზღუდვები ამ მიმართულებითაც დააწესა, როცა ზამთრის კურორტები ჩაკეტა. ეს ყველაფერი უკვე ჩვენი ეკონომიკის 40 პროცენტს აღწევს და 40 პროცენტით გაჩერებულ ეკონომიკას წერტილოვნად შეზღუდული ვუწოდოთ, ცოტა უხერხულია...“, – აცხადებს პაატა ბაირახტარი.

როგორც ანალიტიკოსი აღნიშნავს, დამატებითი შეზღუდვების ამოქმედებით, დაახლოებით, სამასი ათასი სამუშაო ადგილი დაიკარგება, არადა, ასი ათასი  სამუშაო ადგილი წინა „ლოქდაუნის“ დროს უკვე დაიკარგა, რაც ნიშნავს კიდევ უფრო გაღარიბებულ მოსახლეობას და წინა გამოცდილებიდან გამომდინარე ორნიშნა ეკონომიკურ ვარდნას.

რაც შეეხება სოციალურ პაკეტებს, რომლებიც მთავრობამ შეზღუდვების საპირწონედ აამოქმედა, პაატა ბაირახტარის თქმით, ორი ტიპის სოციალური პაკეტი გვაქვს − ერთჯერადი - 300 ლარის და ექვსთვიანი 1200 ლარის ოდენობით.

სავაჭრო სფეროში დასაქმებული ადამიანები, რომლებიც რეგულაციების გამო გაჩერდებიან, მთავრობისგან მიიღებენ ერთჯერად 300-ლარიან დახმარებას. რადგან შეზღუდვები ორი თვის განმავლობაში იმოქმედებს, ეს დახმარება თვეში სულ 150 ლარი გამოდის.

1200-ლარიანი დახმარება ექვს თვეზე ნაწილდება და მიიღებენ ისინი, ვინც ოფიციალურად იყო დასაქმებული და სამსახური პანდემიის დროს დაკარგა.

„მკითხველმა თავად განსაჯოს, რამდენად შესაძლებელია ზრდასრულმა ადამიანმა თვეში 200 ან 150 ლარად გაიტანოს თავი. ეს თანხა ოფიციალურ საარსებო მინიმუმზეც ნაკლებია. სხვა საკითხია ამ საარსებო მინიმუმის დათვლის მეთოდოლოგია და რეალურობა. შეიძლება ითქვას, მთავრობამ ამ გადაწყვეტილებით მოსახლეობის დიდი ნაწილი შიმშილისთვის გაწირა... ეს სოციალური პაკეტები ვერ პასუხობს გამოწვევებს, და საკითხავია, მათი ამოწურვის შემდეგ მოქალაქეები შეძლებენ კი ახალი სამსახურის შოვნას, ვინაიდან ბიზნესების უდიდესი ნაწილი რეანიმირებას ვეღარ შეძლებს...“, − აცხადებს პაატა ბაირახტარი.

ერთი სიტყვით, ანალიტიკოსთა უმრავლესობის შეფასებები მწვავე და კრიტიკულია, ხოლო რაც შეეხება პროგნოზს − რბილად რომ ვთქვათ, არაოპტიმისტური... თუმცა ფინანსთა სამინისტრო გვაიმედებს, რომ ეკონომიკა 2021 წლის მეორე ნახევარში გაჯანსაღების პროცესს გააქტიურებს... რა გაეწყობა, დაველოდოთ... მანამდე კი ქვეყნის პირველ ფინანსიტს, ივანე მაჭავარიანს და მის მოადგილეს გიორგი კაკაურიძეს, რომელთაც კორონავირუსი დაუდასტურდათ, ჯანმრთელობა ვუსურვოთ...

 

28
რუსი სამხედროების საველე ჰოსპიტალი სტეპენაკერტში

მიმოხილვა: აეროპორტი სტეფანაკერტში სამხედრო საჭიროებიდან სამოქალაქო გამოყენებამდე

21
(განახლებულია 22:16 02.12.2020)
სტეფანაკერტის აეროდრომის რეკონსტრუქცია–მოდერნიზაცია რუსეთის საჰაერო–კოსმოსური ძალების სამხედრო–სატრანსპორტო თვითმფრინავების მიღებას გახდის შესაძლებელს, შექმნის ახალ საოპერაციო შესაძლებლობებს, გადაჭრის სამხედრო დაჯგუფების მომარაგების ბევრ პრობლემას.

ყარაბაღს სომხეთთან მხოლოდ 5 კმ სიგანის ლაჩინის დერეფანი აკავშირებს. გზას რუსი სამშვიდობოები აკონტროლებენ, მაგრამ მაინც უკიდურესად მოწყვლადად რჩება რეგიონში ვითარების გამწვავების შემთხვევაში. პერსპექტივაში არის საკმაოდ რთული გზის (დერეფნის) მშენებლობა და აზერბაიჯანისთვის ქალაქ ლაჩინის გადაცემა. მაგრამ ადამიანებისა და ტვირთების ოპერატიული გადაზიდვა უკვე დღესაა აუცილებელი.

სტეფანაკერტიდან ერევნამდე (ერებუნის ავიაბაზა) საავტომობილო გზა 320 კმ-ია. სამშვიდობოები ოპერაციის პირველ დღეებში ამ მარშრუტით მიემგზავრებოდნენ სტეფანაკერტისკენ. 28 ნოემბრიდან კი ახალი მარშრუტი აითვისეს: ტვირთითა და ტექნიკით სავსე ვაგონები აზერბაიჯანის სარკინიგზო სადგურ ბარდაში ჩადის და იქიდან ავტომობილებზე იტვირთება. აქედან სტეფანაკერტამდე 100 კმ-ია. თუმცა მაინც გრძელი გზაა.

ქვედანაყოფების, ტექნიკისა და ტვირთების ასობით კილომეტრზე ოპერატიულად გადასროლა მთიანი ყარაბაღის პირობებში რთული სამხედრო ოპერაციის ტოლფასია. წელიწადში ორჯერ მოხდება სამშვიდობოების პირადი შემადგენლობის როტაცია. რეგიონში ვითარების გამწვავებას შეიძლება დამატებითი ძალები და სახსრები დასჭირდეს. ამასთან სტეფანაკერტიდან ცხრა კილომეტრში მდებარეობს ხანკენდის აეროპორტი, რომელსაც ჰოპოთეტურად აქვს უნარი, მიიღოს მძიმე სამხედრო–სატრანსპორტო ავიაცია.

ფრენები აქ 1990-იანების დასაწყისში შეწყდა საომარი მოქმედებების გამო. 2020 წლის სექტემბერ–ოქტომბერში აეროპორტის ინფრასტრუქტურა აზერბაიჯანის მხრიდან საარტილერიო დარტყმებმა დააზიანა, მაგრამ ასაფრენ–დასაჯდომი ზოლის სიგრძე 2200 მეტრია. ადგილის რელიეფი იძლევა შესაძლებლობას, რომ აუცილებლობის შემთხვევაში ზოლი 1000 მეტრით დაგრძელდეს და მის გვერდით მეორეც გაკეთდეს. ამ აეროპორტის აღდგენისა და მოდერნიზაციის ფასი შეიძლება იმაზე ძვირი არც აღმოჩნდეს, რაც მრავალი წლის განმავლობაში რეისების განხორციელებას დასჭირდება. ამას პლუს უზარამაზარი ძალებისა და დროის ხარჯვა.  

გარდა ამისა, სტეფანაკერტის სიახლოვეს მდებარე აეროპორტი ასევე შეიძლება გახდეს სამოქალაქო ტვირთების გადაზიდვის ლოგისტიკური ცენტრიცა და მთიანი ყარაბაღის ეკონომიკური ზრდის მნიშვნელოვანი შემადგენელიც.

გრძელი და სახიფათო გზა

რუსი სამშვიდობოები 23 სადამკვირვებლო პუნქტიდან 24 საათის განმავლობაში აკონტროლებენ ცეცხლის შეწყვეტის რეჟიმს მთიან ყარაბაღში, უზრუნველყოფენ ავტომობილების უსაფრთხო მოძრაობასა და ადგილობრივი მოსახლეობის გადაადგილებას ლაჩინის დერეფნის გავლით. 14 ნოემრიდან საკუთარ სახლებს 26 ათასზე მეტი დევნილი დაუბრუნდა. რეგიონში აქტიურად მუშაობენ რუსი გამნაღმველები, სამხედრო ექიმები და საგანგებო სიტუაციების სამსახურის თანამშრომლები.

სამშვიდობო ამოცანების გადაჭრა მუდმივ მობილურობას მოითხოვს. სპეციალური პროტოკოლი, რომელსაც მოსკოვი და ბაქო აწერენ ხელს, აზერბაიჯანსა და სომხეთს შორის სატრანსპორტო კომუნიკაციების განბლოკვას მოიაზრებს. აშკარაა, ეს დოკუმენტი ხსნის აკრძალვებს არა მარტო მიწაზე, არამედ ჰაერშიც — მხედველობაში გვაქვს სტეფანაკერტის აეროპორტში ფრენები. რუსეთიდან პირდაპირი მარშრუტი ლოგისტიკისა და მომარაგების ბევრ პრობლემას გადაჭრიდა, შექმნიდა ახალ საოპერაციო შესაძლებლობებს სამშვიდობო ბრიგადისთვის.

მანამდე საქართველომ, აზერბაიჯანისა და სომხეთის თხოვნით, თავისი საჰაერო სივრცე გაუხსნა რუსეთის სამხედრო–სატრანსპორტო ავიაციას, რათა თვითმფრინავები ერევანში ჩასულიყო. იქიდან ტექნიკას გრძელი გზა ელოდა სტეფანაკერტამდე.

დახურული ცა

სტეფანაკერტის აეროდრომი 2012 წელს გარემონტდა და თვითმფრინავების მისაღებადაც მზად იყო. მაგრამ ამას ბაქომ შეუშალა ხელი. სამმხრივი შეთანხმების დადებისა და რუსეთის სამშვიდობო ოპერაციის დაწყების შემდეგ კი რეგიონში ვითარება ძირფესვიანად შეიცვალა. დროა გადაიხედოს მიდგომები ფრენების უსაფრთხოების მიმართ და გაუქმდეს აკრძალვები. მით უმეტეს, რომ აზერბაიჯანულ–სომხური „ჩათვლების“ პრეცედენტები აღარ არსებობს: ბაქოდან რეისები ნახჭევანში სომხეთის თავზე გამავალი საერთაშორისო დერეფნებით ხორციელდება და სომხური ავიაკომპანიებიც იყენებენ საერთაშორისო დაცულ საჰაერო დერეფნებს აზერბაიჯანის თავზე.

აზერბაიჯანის პრეზიდენტმა ილჰამ ალიევმა დღეს განაცხადა:

„დადგება დღე, როცა მთიან ყარაბაღში მცხოვრები სომხები და აზერბაიჯანელები, რომლებიც იქ აუცილებლად დაბრუნდებიან, კვლავ კეთილმეზობლურად იცხოვრებენ. არსებობს ლოგისტიკური საკითხები, სატრანსპორტო საკითხები, ენერგეტიკული უსაფრთხოება. ჩვენ ყველა ამ საკითხს განვიხილავთ“.

და ეს საიმედო განცხადებაა. თუ მაღალმთიანი აეროპორტი ფრთებს მალე გაისწორებს, ეს რეგიონულ მშვიდობასა და სტაბილურობას წაადგება.

21
ხატია სიჭინავა და რამაზ ნოზაძე

„ყველაფერი გაგვიჩერდა, ან მშიერი უნდა დავტოვო ბავშვები, ან...“ - ხატია სიჭინავა

0
(განახლებულია 13:53 03.12.2020)
ყოფილი ტელეწამყვანი პანდემიასთან დაკავშირებული შეზღუდვების წინააღმდეგია და ფიქრობს, რომ სახელმწიფოს მიერ გამოყოფილი დახმარება დაცინვაა

თბილისი, 3 დეკემბერი - Sputnik. ყოფილი ტელე-წამყვანი ხატია სიჭინავა, რომელიც მრავალშვილიანი დედაა, მიმდინარე თვიდან საბანკო ვალდებულებებს ვეღარ გადაიხდის. ამის შესახებ ხატია სიჭინავამ გადაცემა „რეაქციაში“ ისაუბრა.

სიჭინავა პანდემიასთან დაკავშირებული შეზღუდვების წინააღმდეგია. მისი თქმით, სახელმწიფოს მიერ გამოყოფილი დახმარება დაცინვაა.

მისი თქმით, იუსტიციის სამინისტრომ 25 ლარი დააწესა თითოეულ ჩვილ ბავშვზე, რაც სასაცილოა და იმას ჰგავს, მის შვილს როცა შია და სატყუარას აძლევს საკვების ნაცვლად.

„ამ თანხით ვერაფერს იყიდი. ან 100 ლარით ვინ რას იყიდის? ყველაფერი გაძვირდა და მთელი თვის საკვები როგორ უნდა იყიდონ? სანამ პროტესტის გრძნობა და შიმშილი ყველას არ შეაწუხებს, არაფერი გვეშველება. რა 25 ლარი ხალხო? ეს არის დაცინვა“, - ამბობს ყოფილი ტელეწამყვანი.

მისი თქმით, მის ოჯახს მისი ხელფასის გარდა სხვა შემოსავალი აღარ დარჩა, ამიტომ მიმინარე თვიდან საბანკო ვალდებულებებს ვეღარ გადაიხდის, რადგან თუ კრედიტს დაფარავს, ოთხი შვილი მშიერი დარჩება, ამიტომ ურჩევნია, რომ დეკემბრიდან ბანკში „გაშავდეს“.

საზოგადოების კრიტიკას იუსტიციის სახლის საზოგადოებასთან ურთიერთობის სამსახურმა უპასუხა. 25-ლარიანი ვაუჩერი არის ერთ-ერთი კომპონენტი სასაჩუქრე პაკეტთან ერთად და ის არის არა დახმარება, არამედ საჩუქარი კერძო სექტორისა და იუსტიციის სახლისგან იმ მშობლებისა და ბავშვებისთვის, ვინც იუსტიციის სახლში დაბადების მოწმობის ასაღებად მივა, ნათქვამია იუსტიციის სახლის მიერ გავრცელებულ განცხადებაში.

0
თემები:
სელებრითების ცხოვრება