ლიბერთი ბანკი

რატომ დატოვეს დაგროვებითი პენსიის სქემა დასაქმებულებმა

202
(განახლებულია 14:41 16.09.2019)
დაგროვებითი საპენსიო სისტემის რეფორმაზე მრავალი მოსაზრება გამოითქვა და თემა კვლავაც აქტუალურია. ზოგი იზიარებს აზრს, რომ რეფორმა კარგია და გასვლის უფლების მიუხედავად საპენსიო სქემაში რჩება, ბევრმაც, როგორც კი შანსი მიეცა, საპენსიო სქემა დატოვა და ამით კმაყოფილია.

დაგროვებით საპენსიო სქემაში ავტომატურად ჩაერთო ყველა, ვინც დასაქმებულის სტატუსს ატარებს და 2018 წლის 6 აგვისტოს (კანონის ამოქმედების დრო) საპენსიო ასაკის ჯერ არ იყო. სქემაში ჩართეს ყველა მამაკაცი, ვინც კანონის ამოქმედებისას არ იყო 60 წელზე მეტის და ქალები, ვინც იმ დროს არ იყო 55 წელზე მეტი ასაკის. კანონში ასევე განსაზღვრულია, რომ სავალდებულო დაგროვებით საპენსიო სქემაში ჩართულებს შეუძლიათ სქემა დატოვონ, თუ კანონის ამოქმედების დრომდე (2018 წლის 6 აგვისტომდე) უკვე შეუსრულდათ 40 წელი. კიდევ ერთხელ გავიხსენოთ დაგროვების პრინციპი: ყველა დასაქმებულს, ვინც დაგროვებით საპენსიო სქემაშია ჩართული, ყოველი ხელფასის აღების დროს ხელფასის 2%-ს ჩამოაჭრიან, იგივე თანხა უნდა გადარიცხოს დამსაქმებელმა და აგრეთვე ამდენივე თანხას საპენსიო ფონდში ჩარიცხავს სახელმწიფო, თუ დასაქმებულის წლიური შემოსავალი არ აღემატება 24 ათას ლარს. მარტივად რომ ვთქვათ, ფორმულა ასეთია 2%+2%+2%. სქემაში ჩართულ ყველა დასაქმებულს ეს თანხა პირად საპენსიო ანგარიშზე უგროვდება და პენსიაში გასვლისას აიღებს.

იმის მიუხედავად, რომ სქემა უკვე ბევრმა დატოვა, საპენსიო სააგენტოში აცხადებენ, რომ რეფორმა გეგმის მიხედვით მიდის. სააგენტოს დირექტორმა ლევან სურგულაძემ ისიც განაცხადა, რომ „სქემიდან საკუთარი სურვილით გასული ადამიანები უკან დაბრუნების მოთხოვნით მიმართავენ“. კანონი ასეთ შესაძლებლობას იძლევა – სქემიდან გასული ნებისმიერ დროს შეიძლება დაუბრუნდეს დაგროვებით პენსიას, თუმცა, ვინც მითითებულ დროში საპენსიო სქემა არ ან ვერ დატოვა, ის უკვე საპენსიო ასაკის მიღწევამდე სქემას თავს ვეღარ დააღწევს.

„ევროპული საქართველოს“ წევრის, დეპუტატ ზურაბ ჭიაბერაშვილის ინფორმაციით,  სავალდებულო დაგროვებითი პენსიის სქემა გასვლის უფლების მქონე პირების თითქმის ნახევარმა დატოვა. მისი თქმით, ხალხს რომ მეტი ინფორმაცია ჰქონოდა და დროულად გაეფრთხილებინათ, სქემიდან კიდევ უფრო მეტი ადამიანი გავიდოდა.

ჭიაბერაშვილმა საპენსიო სააგენტოს სადეპუტატო შეკითხვით 17 ივლისს მიმართა და ზუსტი სტატისტიკა მოითხოვა. სააგენტომ შეკითხვას 6 აგვისტოს უპასუხა. ოფიციალური პასუხის თანახმად, საპენსიო სისტემა ნებაყოფლობით 41,805-მა საჯარო მოხელემ დატოვა. კერძო სექტორიდან კი დაგროვებითი სისტემიდან 107,137 ადამიანი გავიდა.

ანუ ჯამურად საპენსიო სისტემა 148,942 მონაწილემ დატოვა. ეს არიან ის ადამიანები, რომელთა ასაკიც 40 წელზე მეტია და რომლებიც ხელფასს ოფიციალური კონტრაქტების საფუძველზე იღებენ. საპენსიო სააგენტოს წერილიდან ირკვევა ისიც, რომ 215,331 მოქალაქეს სისტემის დატოვების უფლება გაუუქმდა, რადგან მათ სახელმწიფოს სისტემიდან გასვლის შესახებ დადგენილ ვადებში არ მიმართეს.

როგორც ჭიაბერაშვილი ამბობს, დაგროვებითი საპენსიო სქემა უზრუნველ სიბერეს არ იძლევა, მაგრამ რომც იძლეოდეს, დღეს ადამიანებს იმდენად უჭირთ თავის გატანა, რომ დანაზოგის გაკეთება უბრალოდ არ შეუძლიათ. მისი თქმით, მათ გააანალიზეს 39 წლის მასწავლებელი ქალის მაგალითი, რომელსაც დღეს ხელზე ასაღები ხელფასი აქვს 500 ლარი. ასეთ შემთხვევაში ამ ადამიანს, როცა 20 წელიწადში გავა პენსიაზე, ბაზისურ პენსიაზე, რაც დღეს 200 ლარია, ზემოდან 100 ლარიც კი არ დაემატება.

„მთავრობა ეუბნება ადამიანებს, დღეს თქვენ დაბალი შემოსავლები გაქვთ, სიღარიბეში ცხოვრობთ, მაგრამ 20 წლის შემდეგაც იგივე სიღარიბეში დარჩებით. ასევე თუ ლარის დღევანდელი გაუფასურება დარჩება, ვერც იმ 80-100 ლარს დაიმატებს პენსიაზე. ჯერ ისედაც რა ფული დაგროვდება და მერე ამ ფულის მსყიდველუნარიანობა კიდევ უფრო დაბალი იქნება“, – აცხადებს ჭიაბერაშვილი.

დაგროვილი თანხა და სქემას შემორჩენილები

19 აგვისტოს მდგომარეობით, საპენსიო სააგენტოს ანგარიშზე ჩარიცხულმა თანხამ 300 მილიონ ლარს გადააჭარბა. ივლისის მიწურულს სააგენტოს დირექტორი აცხადებდა, რომ ფონდში შემოსულ თანხას 4 მილიონ ლარზე მეტი სარგებელი დაერიცხა.

თავიდან ნათქვამი იყო, რომ შემოსული თანხა სხვადასხვა მნიშვნელოვანი პროექტების დასაფინანსებლად უნდა მიემართათ, მაგრამ დღემდე ფული მხოლოდ დეპოზიტებზე - ეროვნულ ბანკსა და კომერციულ ბანკებში დევს. სარგებელი საშუალოდ 7-8%-ია.

ხელისუფლების წარმომადგენლების თქმით, აქამდე ინვესტიციები იმიტომ არ განხორციელდა, რომ საბჭოს შემადგენლობა დამტკიცებული არ იყო. მისი შემადგენლობა პარლამენტმა 11 ივნისს დაამტკიცა. საინვესტიციო საბჭოს წევრები გახდნენ ოლივიე რუსო, ტიმო ვიჰერკენტა, მაიკლ რიდლი, დავით წიკლაური და ჟან-ფრედერიკ პოლსენი. საბჭოს ერთადერთი ქართველი წევრი დავით წიკლაური 2019 წლის აპრილამდე „საქართველოს ბანკის“ მთავარი ფინანსური ოფიცრის თანამდებობას იკავებდა. საბჭომ საინვესტიციო პოლიტიკის დოკუმენტი უნდა შეიმუშაოს, რომლის მიხედვითაც ინვესტიციები განხორციელდება.

„ეს არის ფსევდო–ნებაყოფლობითობა“, – ასე აფასებს იურისტი აკაკი ჩარგეიშვილი საპენსიო სისტემას 40 წელს გადაცილებულთათვის. მისი ინფორმაციით, რეალურად დატოვების სურვილი ბევრად მეტ ადამიანს აქვს და ელექტრონულად, სააგენტოში მისვლის გარეშეც რომ შესაძლებელი ყოფილიყო, მეტი დატოვებდა საპენსიო სქემას. 

„გარდა ამისა, ძალიან ბევრმა მიაქცია ყურადღება იმას, რომ საკონსტიტუციო სასამართლოში არის შეტანილი სარჩელი, რომ არაკონსტიტუციურად ცნოს არანებაყოფლობითობის კომპონენტი ახალ საპენსიო რეფორმაში. თუ ეს გადაწყვეტილება დადგა, ნებისმიერი ადამიანი დატოვებს სქემას მისი სურვილის მიხედვით. ძალიან ბევრს ვიცნობ ეკონომიკურ და იურიდიულ წრეებში, ვინც ამას ელოდება“, – უთხრა „რეზონანსს“ ჩარგეიშვილმა.

საქართველოს პარლამენტის წევრი დავით ჭიჭინაძე ჩვენთან საუბრისას აცხადებს, რომ საპენსიო სქემის შემოთავაზებული მოდელი სპეციალურად კონკრეტული პროექტისთვის იყო შექმნილი და არა ხალხის უზრუნველი სიბერისთვის.

„საპენსიო რეფორმა, ახლაც პირდაპირ ჩანს, რომ კონკრეტულად რაღაც პროექტისთვის იყო გამიზნული. ეჭვი მაქვს, ანაკლიის პორტისთვის დაგეგმეს ეს რეფორმა, რომ იქ წასულიყო ეს ფული. გახსოვთ ხაზარაძის განცხადება, რომ „თიბისი ჯგუფი“ მზად იყო საპენსიო ფული მიეღო 6 თუ 7 პროცენტად? რამდენი ხანი გავიდა და ფულს ვერსად ანთავსებენ. დეპოზიტზე კი უდევთ, მაგრამ ასე ფული არ იზრდება. ინფლაცია მეტია, ვიდრე ის სარგებელი, რაც ფულს ემატება. ამიტომ, ვთვლი, რომ ეს ძალიან გაუაზრებელი რეფორმა იყო. საპენსიო რეფორმა საჭიროა, მაგრამ არა ისე, როგორც ესენი აკეთებენ“, – ამბობს ჭიჭინაძე.

ცნობილი გახდა ერთი საინტერესო დეტალიც. როგორც პორტალი on.ge წერს, საპენსიო სააგენტომ 11-თვიანი მუშაობის განმავლობაში 2 120 387 ლარი დახარჯა. უწყებიდან მიღებული ინფორმაციით ირკვევა, რომ სააგენტომ თეთრების სიზუსტით აითვისა ბიუჯეტიდან მიღებული დაფინანსება.

ასე რომ, საპენსიო რეფორმას აუცილებლად გამოუჩნდებიან დამცველებიც როგორც მთავრობაში, ასევე, სხვაგან თუ არა, საპენსიო ფონდში დასაქმებულებს შორის მაინც.

 

თემურ იოსელიანი

202
ღვინის სექციაა

ცნობადობის გაზრდა: რამდენს ხარჯავს საქართველო ღვინის ბაზრების ათვისებაზე

25
(განახლებულია 17:24 25.09.2020)
ქართული მეღვინეობა კორონავირუსის პანდემიისა და ქვეყნებს შორის სავაჭრო ოპერაციების შემცირების გამო ზარალს განიცდის

 

თბილისი, 25 სექტემბერი - Sputnik. საქართველო ახალი საექსპორტო ბაზრების ასათვისებლად წელიწადში დაახლოებით 9 მილიონ ლარს ხარჯავს, ამასთან, არცერთი თეთრი არ დახარჯულა რუსულ ბაზარზე ქართული ღვინის პოპულარიზაციაზე, განაცხადა საქართველოს გარემოს დაცვისა და სოფლის მეურნეობის მინისტრმა ლევან დავითაშვილმა.

მინისტრის თქმით, როდესაც მან 2012 წელს ღვინის ეროვნულ სააგენტოში დაიწყო მუშაობა, მარკეტინგული ბიუჯეტი შეადგენდა დაახლოებით 1,5  ლარს, რომლის მხოლოდ მესამედი იქნა გამოყენებული. 

 „ახალი ბაზრების ასათვისებლად დღეს ჩვენ  დაახლოებით 9 მილიონ ლარს ვხარჯავთ. ეს არის სახელმწიფოს დანახარჯი, რომელსაც, რა თქმა უნდა, ემატება კერძო კომპანიების მარკეტინგული აქტივობა და არცერთი თეთრი არ დახარჯულა რუსეთის ბაზარზე ქართული ღვინის პრომოციაზე“, - განაცხადა მინისტრმა ტელეარხ „იმედის“ ეთერში.

სტატისტიკური მონაცემებით, ქართული ღვინო ყველაზე დიდი რაოდენობით რუსეთში გადის - 2019 წელს ქართული ღვინის მთელი ექსპორტის 62,1%-ზე მეტი რუსეთში გავიდა.

 „ყველა დანახარჯი რუსული ბაზრის მიღმაა, იმისთვის, რომ  ქართული ღვინის ცნობადობა სხვა ქვეყნებშიც გაიზარდოს“, - განაცხადა ლევან დავითაშვილმა.

ამასთან მინისტრმა დასძინა, რომ დიდი პროგრესის მიუხედავად, ჯერ კიდევ ძალიან ბევრი საქმეა გასაკეთებელი.

 „არ მინდა, საზოგადოებას შთაბეჭდილება შეექმნას, რომ ჩვენ კმაყოფილი ვართ ჩვენი შედეგებით და ვამბობთ, რომ ყველაფერი კარგად არის. არც სოფლის მეურნეობაში და არც ერთი სხვა მიმართულებით არ ვართ კმაყოფილი და ძალიან ბევრია გასაკეთებელი, თუმცა, არ შეიძლება, პროგრესი არ დავინახოთ“, - აღნიშნა დავითაშვილმა.

მისი აზრით, სოფლის მეურნეობა განვითარების გზის დასაწყისშია და ეს მეღვინეობის სექტორსაც ეხება.

 „ჩვენ ვსაუბრობთ განვითარების დინამიკაზე და არა იმაზე, რომ სასურველ შედეგს მივაღწიეთ. მაგალითად, ჩემი მოლოდინია, რომ ღვინო მილიარდის შემომტანი იყოს საქართველოსთვის. ამის პოტენციალი ამ ქვეყანას გააჩნია, თუმცა ამას მრავალწლიანი, თანმიმდევრული მუშაობა სჭირდება“, - განაცხადა დავითაშვილმა.

საქართველოს სოფლის მეურნეობის ფლაგმანი

სოფლის მეურნეობის მინისტრის აზრით, მეღვინეობას ეკონომიკურად მნიშვნელოვანი პოზიცია უჭირავს, რადგან ღვინის ექსპორტი ქვეყნის საერთო ექსპორტის თითქმის 10%-ს შეადგენს და უამრავი ადამიანია დაკავშირებული და ჩართული ღვინის ინდუსტრიაში, რომელიც სწრაფად იზრდება.

მისი თქმით, ღვინო საქართველოს იდენტობის ნაწილია და სახელმწიფო ყველა ღონეს ხმარობს ამ სექტორის შესანარჩუნებლად.

 „ჩვენ ყველას გვესმის, რომ 2020 წელს კორონავირუსმა მთელ მსოფლიოში, განსაკუთრებით კი საქართველოში დააზარალა ღვინის სექტორი, რადგანაც ის გაყიდვის ძირითადი არხი, რომელიც უკავშირდებოდა სასტუმროებს, რესტორნებს, ბარებს, მთელი გაზაფხულის მანძილზე იყო დაკეტილი და თუ ყველა სხვა სექტორში ჩვენ გვაქვს ზრდა, მიუხედავად პრობლემებისა, ღვინის სექტორში ძალიან მძიმე სიტუაცია იყო“, - აღნიშნა მინისტრმა. 

მისი სიტყვებით, სახელმწიფოს ამიტომაც მოუწია დიდი თანხის გამოყოფა ქართული ღვინის კომპანიების მსყიდველობითი უნარის ასამაღლებლად. მათ შორის არის სახელმწიფო კომპანიაც, რომელიც ჭარბ მოსავალს იბარებს ბაზარზე ფერმერების მდგომარეობის შესანარჩუნებლად.

 „თუ დარგს ზურგ შევაქცევთ ერთ წელიწადში ისეთ ზიანს მივიღებთ, რომლის გამოსწორება ძალიან რთული იქნება. ამიტომ დარგისთვის მდგრადობის შენარჩუნება არის აუცილებელი და მჯერა, რომ ღვინის სექტორი საქართველოს სოფლის მეურნეობის ფლაგმანია და იქნება მომავალში და ძალიან დიდ როლს შეასრულებს“,- განაცხადა ლევან დავითაშვილმა.

ქართული მეღვინეობა კორონავირუსის პანდემიისა და ქვეყნებს შორის სავაჭრო ოპერაციების შემცირების გამო ზარალს განიცდის. საქართველოდან ღვინის ექსპორტი ბოლო წლების განმავლობაში პირველად შემცირდა. „საქსტატის“ მონაცემებით, ღვინის ექსპორტი 2020 წლის იანვრიდან აგვისტოს ჩათვლით, გასული წლის ანალოგიურ პერიოდთან შედარებით, 8,6%-ით დაეცა.

კორონავირუსამდე

საქართველოდან 2019 წელს ღვინის რეკორდული რაოდენობის ექსპორტი განხორციელდა - მსოფლიოს 53 ქვეყანაში 94 მლნ ბოთლი გავიდა, რაც 9%-ით აღემატება 2018 წლის ანალოგიურ მაჩვენებელს და ამავდროულად ყველაზე მაღალი მაჩვენებელია დამოუკიდებელი საქართველოს ისტორიაში, აცხადებდა საქართველოს ღვინის ეროვნული სააგენტო. 

2019 წელს ექსპორტირებული ღვინის ღირებულებამ 240 მლნ დოლარს მიაღწია - 17%-ით მეტი 2018 წლის მაჩვენებელზე. 2019 წელს საზღვარგარეთ ღვინო 341-მა კომპანიამ გაიტანა.

2019 წელს ყველაზე მეტი ღვინო რუსეთში გავიდა. ლიდერი ქვეყნების ხუთეულში მოხვდნენ ასევე უკრაინა, ჩინეთი, პოლონეთი და ყაზახეთი.

საზღვარგარეთ ყველაზე პოპულარული ქართული ღვინო ნახევრადტკბილი „ქინძმარაულია“ – 2019 წელს საქართველოდან 17,4 მილიონი ბოთლი „ქინძმარაული“ გავიდა. ყველაზე პოპულარული ქართული ღვინოების ხუთეულშია ასევე „მუკუზანი“, „წინანდალი“, „ახაშენი“ და „ხვანჭკარა“.

25
თემები:
ღვინის კულტურა და მეღვინეობა
რთველი

რთველი 2020: ფერმერებმა 170 ათასი ტონა ყურძენი ჩააბარეს

65
(განახლებულია 16:16 25.09.2020)
საქართველოს მთავრობამ წელს COVID-19-ის პანდემიის შედეგად დაზარალებული მევენახეობა-მეღვინეობის დარგის მხარდასაჭერად „რქაწითელისა“ და „კახური მწვანეს“ ჯიშის ყურძნის სუბსიდირება გადაწყვიტა

თბილისი, 25 სექტემბერი – Sputnik. საქართველოში „რთველი 2020“-ის ფარგლებში ამ დროისათვის დაახლოებით 170 ათასი ტონა ყურძენია გადამუშავებული, იუწყება ღვინის ეროვნული სააგენტო. 
კახეთში ყურძნის მოსავლის აღების სეზონი 22 აგვისტოს დაიწყო. გადამუშავების პროცესში 60-ზე მეტი ღვინის საწარმოა ჩართული. ჩაბარებული ყურძნის ღირებულება ამ დროისათვის 172  მილიონ ლარზე მეტს შეადგენს. 

25 სექტემბრის მონაცემებით, კახეთის რეგიონში გადამუშავებულია 123 ათასი ტონა „რქაწითელი“, 39 ათასი ტონა „საფერავი“, 2,8 ათასი ტონა „კახური მწვანე“ და დანარჩენი სხვადასხვა ჯიშის ყურძენი.
მოსავლის დაბინავება კახეთის ყველა მუნიციპალიტეტში მიმდინარეობს.

მიმდინარე წელს, COVID-19 პანდემიის შედეგად დაზარალებული მევენახეობა-მეღვინეობის დარგის მხარდასაჭერად, საქართველოს მთავრობის გადაწყვეტილებით,  „რქაწითელისა“ და „კახური მწვანის“ ჯიშის ყურძნის სუბსიდირება განხორციელდება.

სუბსიდიას მიიღებს ღვინის კომპანია, რომელიც შეისყიდის და გადაამუშავებს კახეთის რეგიონში მოწეულ, არანაკლებ 1000 ტონა რქაწითელის ან კახური მწვანის ჯიშის ყურძენს. ამასთან,  შესყიდულ 1 კგ ყურძენში  ყურძნის ჩამბარებელს გადაუხდის, არანაკლებ 0,80 ლარს. 1 კგ ყურძნის შესყიდვისას, ღვინის კომპანიებზე გაიცემა სუბსიდია: 1 კგ რქაწითელზე და 1 კგ კახურ მწვანეზე - 0,30 ლარი.

65
თემები:
საქართველოს სოფლის მეურნეობა
საზოგადოებრივი მაუწყებელი

საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალურ დირექტორად თინათინ ბერძენიშვილი აირჩიეს

0
(განახლებულია 18:29 25.09.2020)
საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის თანამდებობა ვაკანტური მიმდინარე წლის აგვისტოში მას შემდეგ გახდა, რაც ვასილ მაღლაფერიძემ თანამდებობა დატოვა.

თბილისი, 25 სექტემბერი - Sputnik. საზოგადოებრივი მაუწყებლის სამეურვეო საბჭომ გენერალურ დირექტორად თინათინ ბერძენიშვილი ღია კენჭისყრით აირჩია, იუწყება პირველი არხი.

საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის თანამდებობა ვაკანტური მიმდინარე წლის აგვისტოში მას შემდეგ გახდა, რაც ვასილ მაღლაფერიძემ თანამდებობა დატოვა. გადადგომის მიზეზად მან საპარლამენტო არჩევნები დაასახელა, რომელიც 31 ოქტომბერს უნდა გაიმართოს. მისი თქმით, არავის უნდა გაუჩნდეს ეჭვი მაუწყებლის მიუკერძოებლობასთან დაკავშირებით.

თინათინ ბერძენიშვილის  კანდიდატურას სამეურვეო საბჭოს რვა წევრმა დაუჭირა მხარი. რაც შეეხება მის კონკურენტებს, პოლიტოლოგმა ხათუნა ლაგაზიძემ ერთი ხმა მიიღო, ხოლო მომღერალმა ირმა სოხაძემ - არც ერთი.

დასახელდა საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის მოვალეობის შემსრულებლის ვინაობა>>

ბერძენიშვილი საზოგადოებრივი მაუწყებლის გენერალური დირექტორის პირველი მოადგილე იყო და ამჟამად გენერალური დირექტორის მოვალეობას ასრულებდა. არის ევროპის მაუწყებელთა კავშირის (EBU) მედიაკომიტეტის წევრი და ამავე ორგანიზაციის გენდერული საკითხების ჯგუფის ხელმძღვანელი.

0