ძველი წიგნები და ღამის ნათურა საწერ მაგიდაზე

გაცუდებული აუდიენცია მეფე-მზესთან, ანუ რატომ დაგვაღალატა საფრანგეთმა

126
(განახლებულია 18:35 24.08.2020)
ქართველები ძალიან ცდილობდნენ, რომ მეფის დესპანის მოგზაურობა არ გახმაურებულიყო, მაგრამ დელეგაცია ევროპაში დიდხანს დაყოვნდა და შაჰის მსტოვრებსაც აღარ გასჭირვებიათ ქართული მისიის „აღმოჩენა“.

XVIII საუკუნის დასაწყისში სპარსეთი დიდ ომებს აწარმოებდა ავღანელ ამბოხებულებთან. ვინაიდან საქართველოს დაკარგული ჰქონდა დამოუკიდებლობა, ქართლის მეფეები, როგორც შაჰის მოხელეები, იძულებული იყვნენ ჯარი გაეყვანათ ავღანელებთან საბრძოლველად. ტრადიციისამებრ, ქართველი მეომრები სპარსული არმიის ავანგარდში იდგნენ. ამ უშეღავათო ბრძოლებს შეეწირნენ ქართლის მეფეები გიორგი XI, ქაიხოსრო და ლევან ბატონიშვილი. სანამ ისინი ავღანეთში ღვრიდნენ სისხლს, მათ ნაცვლად 1703 წლიდან ქართლს განაგებდა ჯანიშინად დანიშნული ვახტანგ მეექვსე.  

თუმცა გურჯისტანის ვალი ქაიხოსრო მალე გარდაიცვალა და ჯანიშინი ვახტანგი 1712 წელს ირანში გაიწვიეს ქართლის ტახტზე დასამტკიცებლად. ქართველთა დელეგაციაში იმყოფებოდა სულხან-საბა ორბელიანიც. ირანის შაჰმა სულთან ჰუსეინმა ვახტანგს ისლამის მიღება მოსთხოვა, რაზე კატეგორიული უარი მიიღო. მაშინ შაჰმა მძევლად დაიტოვა ქართლის ვალი, მის ნაცვლად კი ქართლში მეფედ ვახტანგის გამუსლიმებული ძმა იესე (ალი ყული ხანი) გამოგზავნა, რაც დიდი კატასტროფა იყო ჩვენი ქვეყნისთვის. მართალია, ვახტანგი შაჰის მოხელე იყო ქართლში, მაგრამ ის მაინც ახერხებდა ქვეყნის პატრონობასა და ხალხისთვის დამპყრობელთა უღლის შემსუბუქებას, ხოლო სულგაყიდული ალი ყული ხანი შაჰის პოლიტიკის უსიტყვოდ გამტარებელი გახლდათ. 

შექმნილ ვითარებაში ვახტანგის გარემოცვამ მიიღო გადაწყვეტილება, რომ დასავლეთ ევროპის მონარქებისა და რომის პაპისთვის მიემართათ დახმარების სათხოვნელად. ჯანიშინმა ეს საპასუხისმგებლო საქმე თავის აღმზდელ სულხან-საბა ორბელიანს მიანდო, რომელიც აქტიურად იყო ჩართული ქვეყნის პოლიტიკურ ცხოვრებაში. ქართლის სამეფო კარი დიდ იმედებს ამყარებდა ამ შორეულ ვიზიტზე. და მისიას წარმატება რომ მოჰყოლოდა, ასევე მთელი რიგი პოლიტიკური მოსაზრებების გამო, ორბელიანმა კათოლიკური აღმსარებლობაც კი მიიღო.

ევროპაში გამგზავრებაში სულხან-საბას დახმარება ფრანგმა მისიონერმა ჟან რიშარმა გაუწია, რომელიც ქართლში იმყოფებოდა ქრისტიანული რელიგიის მდგომარეობის გასაცნობად. ფრანგი მისიონერი არა მარტო ფინანსურად დაეხმარა ქართველ დესპანს, არამედ თან გაჰყვა დასავლეთ ევროპაში.

გამგზავრებამდე სულხან-საბა ორბელიანი 40 დღე დაყოვნდა დასავლეთ საქართველოში. იქ ის იმერეთის მეფე-მთავრებსაც შეხვდა და დასავლეთ საქართველოს კათალიკოს გრიგოლსაც ესტუმრა, რომელმაც მოუწონა განაზრახი და თავისი ერთგული დავით ბერიც გააყოლა ევროპაში.

1713 წლის იანვარში სულხან-საბა საფრანგეთს გაემგზავრა. ხანგრძლივი მგზავრობის შემდეგ 1714 წელს იგი მარსელში ჩავიდა და ქალაქის მერს შარლ კუსტანსა და გალერებისა და ვაჭრობის ინტენდანტ პიერ დ’არნუს შეხვდა. ქართველი დესპანი ცდილობდა დაეინტერესებინა ფრანგები საქართველოთი, რათა მათ მჭიდრო სავაჭრო ურთიერთობა დაემყარებინათ ჩვენს ქვეყანასთან. 

მაგრამ მთავარი მაინც, რა თქმა უნდა, საფრანგეთის მონარქთან შეხვედრა იყო. სულხან-საბა ლუი XIV-სთან მიდიოდა იმ იმედით, რომ საფრანგეთის დიდი მონარქის ჩარევით ვახტანგ მეფეს საქართველოში დაბრუნების საშუალება მიეცემოდა. ამისთვის ისინი „მეფე-მზისგან“ ფულსაც ითხოვდნენ, რომელიც ვახტანგის გამოსახსნელად იყო აუცილებელი. „300 ათასი ეკიუ აუცილებელია და საკმარისიო“, ეწერა ქართველი დესპანის შედგენილ პროექტში.

ვრცელი მემორანდუმი ასევე ითვალისწინებდა საქართველოსა და საფრანგეთს შორის ეკონომიკური, პოლიტიკური, სავაჭრო და სამხედრო ურთიერთობის დამყარებას, თბილისში საფრანგეთის საკონსულოს გახსნას.

ნიშანდობლივია ისიც, რომ სულხან-საბამ საფრანგეთის სამეფო კარზე მხარდამჭერებიც გაიჩინა და იქვე შეიქმნა პროექტი, რომელშიც ხაზგასმული იყო, რომ „საფრანგეთი უნდა დახმარებოდა საქართველოს, თუ სპარსეთი შეეცდებოდა ხელი შეეშალა მისი დამოუკიდებელი განვითარებისთვის“. ბუნებრივია, ვერსალში მომზადებული პროექტი არ შემოიფარგლებოდა მხოლოდ საქართველოთი და ასევე გულისხმობდა საფრანგეთის გაბატონებას სპარსეთის ყურეშიც. საკითხი ეხებოდა მარკატის დაპყრობას, რომელიც კონტროლს უწევდა ირანის ორ ნავსადგურს. საფრანგეთი მისი დაკავებით ირანს სამხრეთიდან ჩაკეტავდა, ხოლო თუ საქართველო საფრანგეთის მოკავშირე იქნებოდა, ამით ირანი ფრანგებსა და ქართველებზე გახდებოდა დამოკიდებული. იმ შემთხვევაში კი, თუ საფრანგეთი კუნძულ ზაკოტორასაც დაეპატრონებოდა, ამ ნავსადგურზე დამოკიდებული ასევე ხდებოდა ოსმალეთიც.

გარდა ამისა, პროექტის მიხედვით, საქართველოში უნდა შექმნილიყო საფრანგეთის ოსტ-ინდოეთის სავაჭრო კომპანია, რომელიც ირანში არსებულ ფრანგულ სავაჭრო კომპანიას დაუკავშირდებოდა. ამრიგად შეიქნებოდა სავაჭრო გზა შავი ზღვა–საქართველო–ირანი.

ამასთან პროექტი მოიცავდა დაპირებასაც, რომ საქართველოში ხელი შეეწყობოდა კათოლიკური სარწმუნოების გავრცელებას. ყოველივე ეს ნათლად მიუთითებს იმაზე, რომ „მეფე-მზესთან“ აუდიენციისთვის ქართული დელეგაცია საფუძვლიანად იყო მომზადებული.

ვახტანგ VI და სულხან-საბა ორბელიანი
ვახტანგ VI და სულხან-საბა ორბელიანი

ლუი XIV-მ სულხან-საბა ორჯერ მიიღო. მეორე ვიზიტისას ორბელიანი რომის პაპისა და პარიზში პაპის ნუნციუსის სარეკომენდაციო წერილებით იყო აღჭურვილი. რომის პაპი კლიმენტი XI მოუწოდებდა საფრანგეთის უავგუსტოეს ხელმწიფეს, თავის მფარველობაში მიეღო საქართველოს მეფე და ხელი შეეწყო მისი საქართველოში ქრისტიანობით დაბრუნებისთვის. ბუნებრივია, ეს წერილი სულხან-საბამ საფრანგეთის მეფეს გადასცა, მაგრამ მისგან პასუხს ვერ ეღირსა.

ქართველმა დესპანმა თავისი ახოვნებით, განათლებითა და თავდაჭერილობით დიდად მოხიბლა ლუდოვიკოს სამეფო კარი. ევროპელები მის შესახებ წერდნენ:

„სულხან-საბა 60 წლის არის, მაღალი ტანის, მხნე, ძლიერი აგებულების, ტკბილად მოუბარი, მშვენიერი სახე აქვს და თეთრი წვერი, მოწითალო ფერი. ერთ მტკაველზე მეტი გრძელი წვერი აქვს, რომელიც დიდად უხდება“.

თუმცა, მიუხედავად ქართველი დესპანისადმი გამოხატული სიმპათიებისა, ეს შეხვედრები უშედეგოდ დასრულდა. სამწუხაროდ, საფრანგეთის მეფემ გააჯანჯლა გადაწყვეტილების მიღება. ამასობაში კი, 1714 წლის ოქტომბერში პარიზში ირანის შაჰის დესპანი რეზა ბეგი ჩავიდა და ვერსალიც სპარსელთა მხარეს გადაიხარა.

მართალია, ქართველები ძალიან ფრთხილობდნენ, რომ სულხან-საბას ევროპული მოგზაურობა არ გახმაურებულიყო, მაგრამ ევროპაში ძალიან დიდხანს დაყოვნდნენ და შაჰის მსტოვრებსაც აღარ გასჭირვებიათ ქართული მისიის „აღმოჩენა“. მათ გასანეიტრალებლად შაჰმა პარიზში სასწრაფოდ მიავლინა დელეგაცია და სპარსული ძღვენისა და რეზა ბეგის შეთავაზებული სარფიანი წინადადებების წინაშე საფრანგეთის სამეფო კარი „უძლური აღმოჩნდა“.

ამაოდ დაშვრა სულხან-საბა ორბელიანი. ევროპის მონარქები ევროპა–აზიის გასაყარზე მდებარე ქრისტიანული საქართველოსთვის მხოლოდ მორალური მხარდაჭერით კმაყოფილდებოდნენ, რადგან ირანთან ურთიერთობის გაფუჭება არ სურდათ. რომის პაპის მგზნებარე ქადაგებების მიუხედავად, არავის შესწევდა საქართველოს დაცვის ძალა. მათ ამის სურვილიც არ გააჩნდათ. იმ დროს ევროპის დიდი თავის ტკივილი ოსმალეთის იმპერია გახლდათ და მათთვის აუცილებელი იყო ირანის მოკავშირეობა, რათა საერთო ძალით დაესუსტებინათ ოსმალები. ამ ფონზე ირანის შაჰთან ურთიერთობის გაფუჭება ნამდვილად არ შედიოდა ევროპელი მონარქების ინტერესებში. პირიქით, ირანის უპირველესი სავაჭრო და სამხედრო პარტნიორი ევროპაში საფრანგეთი იყო.

1708 წლის სექტემბერში ხელი მოეწერა საფრანგეთ–ირანის ხელშეკრულებას, რის საფუძველზეც საფრანგეთი აქტიურად მოქმედებდა ირანში ინგლისისა და ჰოლანდიის წინააღმდეგ. ამასაც არ დასჯერდნენ და 1715 წლის აგვისტოში ვერსალში ხელი მოაწერეს საფრანგეთ–ირანის მეორე ხელშეკრულებას მეგობრობისა და ვაჭრობის შესახებ. ეს იყო ფრანგების ახალი წარმატება ირანში საკუთარი პოზიციების განმტკიცების საქმეში.

1715 წლის 1 სექტემბერს ლუი XIV მოულოდნელად გარდაიცვალა. ამის შემდეგ საქართველოსთან დაკავშირებული ყველა საკითხი საერთოდ შეჩერდა. 1716 წელს სულხან-საბა საქართველოში ხელცარიელი დაბრუნდა. ვახტანგ VI-ს კი ევროპიდან დახმარების მიღების ყოველგვარი იმედი გადაეწურა და იძულებული გახდა ტახტის შესანარჩუნებლად ფორმალურად მიეღო მაჰმადიანობა.

1723 წელს ახალი უბედურება დაატყდა ქართლს. ქვეყანაში ოსმალები შემოიჭრნენ და ვახტანგი მათთან ბრძოლაში დამარცხდა. ასეთ მძიმე პირობებში ვახტანგ VI-მ კიდევ ერთხელ მიმართა დასავლეთ ევროპას დახმარებისთვის: წერილები მისწერა რომის პაპსა და ავსტრიის იმპერატორს, მათ შესთავაზა კავშირი, რათა ამ გზით გადაერჩინა საქართველო. მაგრამ ვახტანგის ეს შეთავაზებაც უპასუხოდ დარჩა.

ამასობაში ოსმალებმა თბილისი დაიკავეს, ხოლო მეფემ მრავალრიცხოვან ამალასთან ერთად რუსეთს შეაფარა თავი...                                                                                                

126
თემები:
იცით თუ არა, რომ... (381)
ევროკომისიის შენობა

მოსაზრება: ევროპა ლიბერალური ერთსულოვნებისა და დემოკრატიული ტოტალიტარიზმისთვის იბრძვის

49
(განახლებულია 21:20 24.09.2020)
დასავლეთის მიერ დე–ფაქტო გამოცხადებული ახალი ცივი ომი სრულიად ახალ ფაზაში შედის, როდესაც ანტირუსულ რიტორიკას გარდაუვლად მოსდევს საკუთარი სხვაგვარად მოაზროვნეების დევნისადმი მოწოდება, რომელთა მოსაზრება არ ჯდება ოფიციალურ იდეოლოგიაში.

ვლადიმირ კორნილოვი

და მოვლენების განითარების კვალდაკვალ ირკვევა, რომ რუსეთი აღარ არის ყველა ამ ანტირუსული გამოხდომებისა და სანქციების ძირითადი სამიზნე. 

თითქოს ევროპარლამენტის ბოლო რეზოლუციები რუსეთისა და რუსული პოლიტიკის წინააღმდეგ ძალიან მკაცრია (რომელიც  ქვეყნის კონსტიტუციის შეცვლასაც კი მოითხოვს), მაგრამ იმავე უწყების ტრიბუნიდან გამოსვლისას ევროკომისიის თავის ურსულა ფონ დერ ლაიენის ოფიციალურ სიტყვაში რუსეთი მხოლოდ ერთხელ იყო ნახსენები. მაგრამ როგორ! ის პირდაპირ დაემუქრა „მათ, ვინც რუსეთთან უფრო მჭიდრო ურთიერთობას უჭერს მხარს“. ანუ ეს უფრო მოსკოვისადმი კი არა, იმ სახელმწიფოებისა და, განსაკუთრებით, ევროკავშირის შიგნით არსებული იმ პოლიტიკური ჯგუფებისადმი მიმართვაა, რომლებიც კიდევ ბედავენ და იმედი აქვთ, რომ ბრიუსელი საგარეო პოლიტიკას უფრო ჯანსაღად მიუდგება. გერმანიის თავდაცვის ყოფილი მინისტრი ამით ევროპის ოპოზიციას აფრთხილებს, „თქვენზე მოვდივართო“.

ამასთან დასავლური პრესა მთელ ამ ვრცელ „სატახტო“ სიტყვაში რუსეთის ამ მოკლე მოხსენიებას გამოყოფს ძირითად გზავნილად და სათაურებშიც გამოაქვს: „ევროკაშირის ლიდერი რუსეთთან კავშირებზე გაფრთხილებას იძლევა“. ანუ ეს თეზისი ფართო წრეს უნდა მიეღო ცნობად და ყველა იმას გაეგონა, ვისაც ეს პრესა რეგულარულად აწებებს „კრემლის სასარგებლო იდიოტების“ იარლიყს.

არ არსებობს არანაირი ეჭვი, რომ შიდა ოპოზიციისადმი დამოკიდებულების მკვეთრი გამკაცრება არის არა რეაქცია „ბერლინელი პაციენტის“ სკანდალზე (როგორც ამას ზოგი ევროპელი პოლიტიკოსი ირწმუნება), არამედ ეს უფრო მასობრივი პასუხია სკანდირებაზე „პუტინი! პუტინი!“, რომელიც ბერლინში რუსეთის საელჩოსთან ისმოდა. ეს ასევე არის შიში მართალი სიტყვის გაგონებისა, რომელიც, როგორც ირკვევა, გერმანიაში სულ უფრო დიდი პატივისცემით სარგებლობს.

ამ „პრობლემაზე“ ამ დღეებში პირდაპირ მიუთითა გერმანულმა გაზეთმა Süddeutsche Zeitung:

„რუსეთის სახელმწიფო მედიასაშუალებების გავლენა დიდია გერმანიაში, სადაც ნავალნის მოწამვლამ არერთი კამათი გამოიწვია. RT Deutsch-ის სტატიები, სახელმწიფო ტელევიზიის გერმანულენოვანი ქვედანაყოფი, წარმოუდგენლად პოპულარულია: ЕСВС-ს მონაცემების თანახმად, ის ახლა მეორე ადგილზეა გერმანიის სოციალურ ქსელებში ციტირებების მიხედვით“.

Süddeutsche Zeitung-ის ავტორებს არ შესწევთ უნარი, დაფიქრდნენ, რატომ ხდება ეს ან რატომ დაეცა ბოლო წლებში ასე მკვეთრად გერმანული გაზეთების პოლულარობა. მათი აზრით, რუსული მედიასაშუალებების მიზანი ევროპაში — ეს „ეჭვის დათესვაა“ ევროპული საზოგადოების მწყობრ რიგებში. საინტერესოა, როდიდან ფიქრობენ დასავლელი ჟურნალისტები, რომ ეჭვების არსებობა — ეს რაღაც ცუდი და საშინელია? თითქოს დემოკრატიული ევროპა ყოველთვის გმობდა (სიტყვიერად მაინც) ტოტალიტარიზმსა და ოფიციალურ ერთაზროვნებას. ახლა კი დასავლელ ჟურნალისტებსა და პოლიტიკოსებს გულწრფელად უკვირთ, რატომ ეძებენ მათი თანამემამულეები ადგილობრივი გაზეთებისა და სატელევიზიო არხების ჯანსაღ ალტერნატივას, როდესაც ცდილობენ, რაიმე აზრი დაიჭირონ „მოწამვლებისა“ და „ჩარევების“ შესახებ ინფორმაციებში. ადგილობრივი მედიით ხომ ყოველგვარი კრიტიკული მსჯელობის გარეშე ტრანსლირდება ზემოდან დაშვებული „ერთადერთი სწორი“ ვერსია.

ეს ეხება არა მარტო გერმანიას. ევროპის რომელი ქვეყანაც უნდა აიღო, იქ აუცილებლად წააწყდები დისკუასიას იმაზე, რატომ არის „პრორუსული“ თვალსაზრისი ასეთი პოპულარული არასისტემურ მედიასა და სოცქსელებში. ჩეხი ექსპერტი იან შირი ამას ჟურნალისტების „მოუმზადებლობით“ ხსნის. ისინი უბრალოდ „სწორად უნდა დააორიენტირო“: აიძულო, რომ დონბასელ ამბოხებულებს „სეპარატისტები“ კი არ ეძახონ, არამედ „რუსული არმია“ — და საჭირო შედეგსაც მაშინვე მივიღებთ. და ვისი რა საქმეა, რომ რუსული არმია ამ წლების განმავლობაში დონბასში არავის უნახავს. მთავარი ხომ მკითხველისთვის იმგვარი „გაუბუნდოვანებელი“ სურათის თავს მოხვევაა, რომელიც ეჭვებსა და ორმაგ განმარტებებს არ უშვებს. ამისათვის კი ჩეხური ტელევიზიების ეთერებში, შირის აზრით, მხოლოდ „სწორი“ ექსპერტების მოწვევაა საჭირო, რომლებიც თავს უფლებას არ აძლევენ, ეჭვი შეიტანონ „რუსული რეჟიმის მიერ ნავალნის მოწამვლით დაინტერესებაში და ასევე იმაშიც, რომ ეს „ნოვიჩოკის“ მეშვეობით მოხდა“.

უთუ შრი და მისი მსგავსი ექსპერტები ვერ ხვდებიან, რომ ნებისმიერი ჯანსაღად მოაზროვნე ადამიანი, რომელიც ყველა გაზეთში მოძებნის ცნობას რუსი „ოკუპანტებისა“ თუ „მომწამვლელი პუტინის“ შესახებ, ადრე თუ გვიან შეეცდება, ამ სენსაციური „ფაქტების“ მტკიცებულებებიც მოძებნოს. და როდესაც გაზეთებში ვერაფერს იპოვის, აუცილებლად მიმართავს ალტერნატიულ წყაროებს. სწორედ ამით აიხსნება კიდეც ის, რომ რუსული მედიასაშუალებები სულ უფრო პოპულარული ხდება ევროპაში. ისინი საშუალებას იძლევა, სულ ცოტა, სხვადასხვა მხრიდან შეხედონ ამა თუ იმ პრობლემას და საკუთარი დასკვნებიც გააკეთონ. ამის ეშინიათ დასავლელ ექსპერტებს, რომლებიც შეპყრობილი არიან რუსეთთან ბრძოლითა და ევროპის შიგნით განსხვავებული აზრის წმენდით.

ასეთი შეპყრობილობის კიდევ ერთი ახალი მაგალითია ამ კვირაში გამართული ადგილობრივი არჩევნები იტალიის რამდენიმე რეგიონში. ოპოზიციური „ლიგის“ გამარჯვების პერსპექტივით დაშინებულმა მეინსტრიმულმა მედიამ ტრადიციულად „წითელ“ ტოსკანაში ისევ ააფრიალა ანტირუსული კარტი, გაიხსენეს რა უკვე ხავსმოკიდებული ისტორია „რუსეთიდან დაფინანსების“ შესახებ. მთავარი „მტკიცებულება“ — ელექტრონული ფირმის რომელიღაც მფლობელს, რომელიც ოდესღაც კავშირში იყო „ლიგასთან“, რუსი ცოლი ჰყავს... და რუსეთში ფულს ურიცხავდა მას.

„ლიგის“ ლიდერის სალვინის განცხადებები, რომ მას ამ წლების განმავლობაში ვერავინ აღმოუჩინა „ვერც რუბლი და ვერც მატრიოშკა“, საერთოდ არ აინტერესებთ ლიბერალურ იტალიურ მედიასაშუალებებსა და ბრიუსელელ პოლიტიკოსებს. ევროპელი ლიბერალების ერთ-ერთმა მთავარმა რუპორმა გი ვერხოფსტადტმა ევროპარლამენტის დარბაზში საჯაროდ დაადანაშაულა სალვინი „პუტინისგან ფულის მიღებაში“.

ამაში არის კიდეც „ბრალდებების“ არსი შიდა ოპოზიციის წინააღმდეგ — მნიშვნელობა არ აქვს, მართლაც არის თუ არა ის პრორუსული, აქვს თუ არა რაიმე ტიპის კავშირი მოსკოვთან. მთავარია, მოაკეტინონ მას. და რისი პასუხი შეუძლია ოპონენტს, თუ მას პირდაპირ მიახლი, რომ მის მომხრეთაგან ვიღაცას რუსი ცოლი ჰყავს ამ თაროზე მატრიოშკა უდევს? ეს მეთოდი დიდ ხნის წინ გამოიცადა ევროპის მთელ რიგ ქვეყნებში.

ამაშია ღია მუქარების აზრი, რომლებიც ოპონენტების მიმართ გაისმა ევროპის „რკინის ლედის“ ურსულა ფონ დერ ლაიენის ბაგეთაგან. ცივი ომი შეუძლებელია „ალქაჯებზე ნადირობის“ გარეშე. ამ ომის დროს ევროპა ტყვეების აყვანას არ აპირებს — ის ყველა იმის ტოტალური წმენდით იმუქრება, ვისაც ის თავის „მეხუთე კოლონად“ გამოაცხადებს. და ეს მხოლოდ დასაწყისია.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს

49
გაეროს შტაბბინა

მოსაზრება: აშშ მზადაა დაშალოს გაერო

58
(განახლებულია 20:13 23.09.2020)
გაეროს გენერალური ასამბლეის 75-ე სესიაზე ყველაზე მეტი ინტერესი კანონზომიერად გამოიწვია პლანეტის სამი ყველაზე გავლენიანი ადამიანის მოხსენებებმა.

ირინა ალქსნინი

დისტანციური ვიდეოფორმატი, რომლის მეშვეობითაც იღებენ მსოფლიო ლიდერები მონაწილეობას გაეროს გენასამბლეის საიუბილეო, 75-ე სესიაში, უნებურად უფრო მეტ ინფორმაციასა და საფიქრალს იძლევა, ვიდრე მათი ტრადიციული გამოსვლები ორგანიზაციის ნიუ-იორკის შტაბ-ბინაში. ანტურაჟიც კი, რომელშიც იმყოფებიან სახელმწიფოთა ლიდერები, მეტად სიმბოლურია.

ყველაზე მეტი ინტერესი დღეს კანონზომიერად გამოიწვია პლანეტის სამი ყველაზე გავლენიანი ადამიანის მოხსენებებმა. დონალდ ტრამპის სიტყვა კიდევ ერთ წინასაარჩევნო ღონისძიებად იქცა, რომელშიც ხაზგასმული იყო არა მარტო მისი საგარეო პოლიტიკის მთავარი —  ანტიჩინური მიმართულება, არამედ ამერიკის ლიდერის გაეროსადმი ქედმაღლურ–დამამცირებელი დამოკიდებულებაც.  

ტრამპმა სიტყვა თეთრი სახლის ჩვეულ პრეს-ვითარებაში წარმოთქვა, სახელმწიფო დროშისა და შეერთებული შტატების პრეზიდენტის დროშის ფონზე — ყოველგვარი იმაზე მინიშნების გარეშე, რომ მისი სიტყვის ადრესატი არათუ გაერო, არამედ თუნდაც საერთაშორისო აუდიტორია იყო.

ამერიკის ლიდერმა მანამდე არაერთგზის განაცხადა, რომ ვინაიდან მისი ქვეყანა გაერთიანებული ერების ორგანიზაციის დამფინანსებელი ყველაზე მსხვილი წყაროა, ამიტომ ის ვაშინგტონის ქვეშევრდომია და ვალდებულია შეასრულოს მისი განკარგულებები.

ეჭვგარეშეა, მისი წინამორბედებიც ანალოგიურად ფიქრობდნენ, მაგრამ ტრამპი პირველი აღმოჩნდა, ვინც თავს უფლება მისცა, ამგვარი პოზიცია ღიად დაეფიქსირებინა და თანაც დასჯით დამუქრებოდა ურჩობის შემთხვევაში. ასე რომ, მის მიერ დღევანდელი გამოსვლის გამოყენება საარჩევნო კამპანიის ამოცანების გადასაჭრელად სრულად ჯდება ამგვარი მიდგომის ჩარჩოში.

რუსულმა მედიასაშუალებებმა შენიშნეს, რომ ამერიკის პრეზიდენტს არც ერთხელ არ უხსენებია რუსეთი. სამაგიეროდ ჩინეთი დასახელდა თორმეტჯერ (სხვათა შორის, „შეერთებულმა შტატებმა“ მხოლოდ ათჯერ გაიჟღერა). სწორედ ეს გამომწვევი, პირდაპირ სკანდალური ანტიჩინური სული იყო ტრამპის სიტყვის არსი. მარტო პეკინის დასჯის მოწოდება რად ღირდა, კორონავირუსის გავრცელების გამო, ან სიტყვაში „ჩინური ვირუსის“ გამოყენება.  

ამერიკული მოხსენების ხაზგასმით კონფრონტაციული ხასიათი ეწინააღმდეგება გაეროს ტრადიციებსა და დაუწერელ კანონებს. მაგრამ პეკინი აშკარად ელოდებოდა მსგავს დემარშს. და საქმე მარტო ის არაა, რომ ამერიკის პრეზიდენტის გამოხდომებს ელვისებურად მოჰყვა ჩინეთის წარმომადგენლის პასუხი.

სი ძინპინის სიტყვა მიმდინარე მომენტის ყველაზე მწვავე პრობლემებს ეძღვნებოდა (უპირველესად, რაღა თქმა უნდა, COVID-19-თან მსოფლიო ბრძოლას) და ჩვეულ აწონილ ტონში იყო „გამოყვანილი“.

თუმცა ეს კია, ქვეყნის ლიდერი ჩინეთის დიდი კედლისა და ჩინური მკაცრი ბუნების მასშტაბური გამოსახულების ფონზე იჯდა. ძნელი იყო არ გაგეგოთ კომპოზიციაში ჩადებული გამჭვირვალე სიმბოლური ქვეტექსტი: სი ძინპინის ზურგს უკან დგას უზარმაზარი უძველესი ქვეყანა, რომელიც მზადაა გაუძლოს ნებისმიერ გარე საფრთხეს.

ამერიკული და ჩინელი კოლეგების კონტრასტის ფონზე რუსეთის პრეზიდენტის სიტყვა ყველაზე ტრადიციული ჩანდა: დაწყებული პუტინის მიერ წამოწეული, თანამედროვეობის ფუნდამენტური პრობლემების ფართო სპექტრიდან, დასრულებული ხაზგასმული „გაეროული“ ანტურაჟით, რომლის ფონზეც ის საუბრობდა. დაცული იყო რუსეთის ლიდერის საერთაშორისო ღონისძიებებში მონაწილეობის ისეთი თავისებურებაც, როგორიცაა ტექსტის ფურცლიდან კითხვა და არა ტელესუფლიორის გამოყენება.

პუტინი საუბრობდა გაეროს როლის მნიშვნელობაზე პლანეტაზე სტრატეგიული სტაბილურიბის მხარდაჭერაში, ისტორიის დამახინჯების დაუშვებლობაზე, შეიარაღებაზე კონტროლის შენარჩუნების აუცილებლობასა და, რაღა თქმა უნდა, კოლექტიური საერთაშორისო ძალისხმევების მნიშვნელობაზე კორონავირუსის ეპიდემიასთან ბრძოლაში და მის სოციალურ–ეკონომიკურ შედეგებზე.

არსობრივადაც და ფორმითაც ეს იყო სახელმწიფოს მეთაურის სიტყვა, რომლის ქვეყანაც უბრალოდ თვალს ადევნებს მსოფლიოს მორიგ ქაოსის ეპოქაში ჩაძირვას და, ამასთან, ყველაფერს აკეთებს, რაც მასზეა დამოკიდებული, რომ არ დაუშვას ყველაზე საშინელი შედეგი.

პუტინმა კიდევ ერთხელ გაიხსენა, რომ 75 წლის განმავლობაში არსებული საერთაშორისო თანამშრომლობის, დიალოგისა და ურთიერთგაგების სისტემას გასულ ჯერზე საშინელი ფასი გადაეხადა. და რუსეთი, რომელმაც მაშინ მასში დიდი წვლილი შეიტანა, ბოლომდე იქნება ნორმალურობისა და ჯანსაღი აზრის პატარა კუნძული, რომლის იმედიც პლანეტას ყოველთვის შეიძლება ჰქონდეს.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს

58
თბილისი

ამინდის ზუსტი პროგნოზი თბილისში 27 სექტემბერს

0
(განახლებულია 11:31 25.09.2020)
თბილისელებსა და დედაქალაქის სტუმრებს კვირას მზიანი და უნალექო ამინდი ელოდებათ – ჰაერი 28 გრადუსამდე გათბება

თბილისი, 25 სექტემბერი - Sputnik. სინოპტიკოსების პროგნოზით თბილისში  კვირას, 27 სექტემბერს, თბილი და მზიანი ამინდია მოსალოდნელი.

მზე 06:53 საათზე ამოვა და 18:48 საათზე ჩავა.

ჰაერის მინიმალური ტემპერატურა  ღამით პლუს 17 გრადუსი, ხოლო დღისით პლუს 28 გრადუსია ნავარაუდევი.

ქარი წამში 10–15 მეტრი სიჩქარით დაუბერავს.

0
თემები:
ამინდის ზუსტი პროგნოზი თბილისში