გლობუსი და საწერი მოწყობილობა სამუშაო მაგიდაზე

იბერიის დავიწყებული მეფე: „კაცი ძლიერი, დიდი და გოლიათი“

364
(განახლებულია 16:06 10.05.2019)

ვანო სულორი

სამწუხაროდ ჩვენდა, უზარმაზარი ისტორიის მქონე ქართველებმა ბევრი მოვლენაც დავივიწყეთ და ბევრი პერსონაც ჩვენი წარსულიდან.

მაგალითად თუნდაც ამაზასპ მეორე კმარა — გოლიათური აღნაგობით, ზებუნებრივი ძალითა და საოცრად გამჭრიახი ჭკუა-გონებით გამორჩეული მონარქი; იბერიის მეფე, რომლით განცვიფრებასა და აღტაცებას ვერ მალავდნენ რომაელი, სპარსი თუ სომეხი მემატიანეები.  არადა, ქართველებმა თითქმის არაფერი ვუწყით ამ მთაკაცის შესახებ.

 „ქართლის ცხოვრების“ მიხედვით, ამაზასპ მეორე, „კაცი ძლიერი, დიდი და გოლიათი, მიმსგავსებული ფარსმან ქველისაივე“ დაახლოებით 230 წელს გამეფებულა იბერიაში, რომელიც მაშინ დამოუკიდებელი და ძლიერი სახელმწიფო იყო. ამაზასპიც, აღმოსავლეთ საქართველოს გარდა, დიდ ტერიტორიებს ფლობდა დასავლეთ საქართველოშიცა და კლარჯეთშიც. 

III საუკუნის შუა წლებამდე მის სამფლობელოზე ვერც რომის იმპერია აცხადებდა ვერანაირ პრეტენზიას და ვერც სასანიდური ირანი.  ამაზასპი ამ დრომდე ინარჩუნებდა ყველა იმ ტერიტორიას, რომლებიც მისმა დიდმა წინაპარმა ფარსმან მეორემ მოიპოვა. და რომ არა იბერიელ ერისთავთა ღალატი, მისი დამმარცხებელი არც რომი იყო და არც სპარსეთი...

243 წელს სპარსელთა მიერ წაქეზებული ოსები დარიალის გზით საქართველოში შემოიჭრნენ და ვრცელი ტერიტორია მოაოხრეს ვიდრე მუხრანამდე.

ამაზასპმა საომრად მზადება დაიწყო. პირველივე დაძახილზე ეახლნენ მეფეს კახეთის, ხუნანის, სამშვილდის ერისთავები და მათი სპა. სომხეთის მეფისაგანაც მოუვიდა დახმარება და „მეფემან განავსნა ციხენი და კარნი მცხეთისანი ლაშქრითა“.

ამაზასპმა ქვეითი მეომრები არაგვის გაყოლებაზე მდებარე სიმაგრეებში გაანაწილა, ხოლო თავად, ცხენოსან ჯართან ერთად, საფურცლეს გავიდა ოსებთან საომრად.

გასაოცრად იბრძოდა იბერიელთა ბუმბერაზი მეფე „გულითა ფიცხელითა და მკლავითა ძლიერითა“. 

 შიშის ზარი დასცა მთაკაცის ხილვამ მტერს. ხმლის მეორედ მოქნევა არ სჭირდებოდა თურმე იბერიის მეფეს, ერთი დარტყმით აპობდა შუაზე მძიმედ შეჭურვილ მეომრებს.

ლეონტი მროველი „ქართველ მეფეთა ცხოვრებაში“ წერს, ამაზასპის ნატყორცნი ისარი შორს მიფრინავდა და უცდომელად ეძგერებოდა მიზანში ამოღებულ მომხდურს, თანაც ისეთი ძალით, რომ ვერაფრით „ვერ დაუდგის სიმაგრემან საჭურველისამან“.

ბრძოლის მესამე დღეს, გამთენიისას, ამაზასპმა ოსთა ბანაკს შეუტია. იბერიელებმა გაანადგურეს მტერი, მოკლეს მათი მეფე და „მოსრეს ყოველი სიმრავლე მათი“.

ძლევამოსილი მეფე ოსური ტომების განდევნით არ დაკმაყოფილდა. მათი სამფლობელოც დალაშქრა კავკასიის ქედს გადაღმა „და მოვიდა შინა გამარჯვებული“. 

მერე საიმედოდ გაამაგრა დარიალის ციხე, ჩაკეტა კარიბჭე და ოსებს საქართველოსკენ გამოხედვის სურვილიც კი გაუქრო.

მიუხედავად სასანიდებთან  დაპირისპირებისა, იბერიის მეფე მაინც ახერხებდა, დამოუკიდებლობა შეენარჩუნებინა ქვეყნისთვის. მაგრამ მერე, 253 წელს, ირანის შაჰმა შაბურ I-მა სომხეთი დაიპყრო და იქ თავისი ძე გაამეფა. ამ მოვლენიდან მოკლე ხანში ამაზასპი იძულებული გახდა, ხელი აეღო რომთან კავშირზე და შაჰის უზენაესობა ეღიარებინა. 

უფრო მეტიც, მალე დაუმოყვრდა კიდეც სასანიდებს, თავისი და მიათხოვა სომხეთის გამგებელს, რომელიც მოგვიანებით ირანის შაჰი ჰორმიზდ პირველი გახდა.

ამაზასპის სპარსულმა პოლიტიკამ იბერიის სამეფო კარზე დიდი შეხლა-შემოხლა გამოიწვია. წარჩინებულთა ერთი ნაწილი მეფეს განუდგა და სპარსეთთან კავშირის გაწყვეტა მოითხოვა. ამაზასპი რეპრესიებით შეეცადა ურჩთა დამორჩილებას, რამაც კიდევ უფრო გაამწვავა ქვეყნის შიგნით არსებული დაპირისპირება და მეფის დასამხობად აჯანყება დაიწყო.

აჯანყებულებმა მეფის ტახტიდან ჩამოგდება ვერ შეძლეს, ამაზასპი თავად განუდგა სპარსელებს.

მაშინ ირანის მეფემ თავისთან უხმო ოსებს, სომხებს, მოღალატე იბერიელ ერისმთავრებსა და ლაზიკელ დიდებულებს და ამაზასპზე გაილაშქრა.

მოწინააღმდეგეები ერთმანეთს გუთისხევთან შეხვდნენ.

ბრძოლის დაწყებამდე ამაზასპ მეფე ლაშქრის წინ გაიჭრა და ორთაბრძოლაში გამოიწვია მოწინააღმდეგის ფალავნები. მაგრამ ვერავინ გაბედა გოლიათ მეფესთან შერკინება...

ბრძოლა უთანასწორო იყო. ამაზასპის მომხრეთა ლაშქარი მტერს თითქმის სამჯერ ჩამოუვარდებოდა რიცხოვნობით.

ამაო გამოდგა მეფისა და მისი თანამებრძოლების თავგანწირული ომი. მტრის სიმრავლემ თავისი გაიტანა. იბერიელთა გოლიათი მეფე გულგანგმირული დაეცა ბრძოლის ველზე...

364
თემები:
იცით თუ არა, რომ... (386)
დონალდ ტრამპი და სი ცზინპინი

კოზირი სახელოში: გაყიდის თუ არა ჩინეთი აშშ-ის სახელმწიფო ვალს

14
(განახლებულია 20:46 26.10.2020)
ჩინეთისა და ამერიკის შეერთებული შტატების დაპირისპირებამ ახალი ძალით იფეთქა – სავაჭრო ომი ტექნოლოგიურ ომში გადაიზარდა.

ნატალია დემბინსკაია

სანამ ვაშინგტონი ჩინურ პროექტებს ბლოკავს, რომლებიც ეროვნული უსაფრთხოებისთვის მუქარის შემცველად მიაჩნია, პეკინში მათი მთავარი იარაღი გაიხსენეს: ამერიკული სახელმწიფო ობლიგაციების ტრილიონებიანი პორტფელის გაყიდვას დოლარის კურსისა და ფასიანი ქაღალდების ბაზრის ჩამოშლა შეუძლია. ეს მთელი მსოფლიოს ეკონომიკისთვის უკიდურესად საშიში სცენარია. რამდენად შორს წასასვლელად არის მზად ჩინეთი?

ტექნოლოგიური ომი

იანვარში მსოფლიოს ორმა უმსხვილესმა ეკონომიკამ მნიშვნელოვანი ნაბიჯები გადადგა სავაჭრო ომის დამთავრებისკენ: ვაჭრობის აღსადგენად პირველი ფაზის შესახებ შეთანხმებას მოაწერეს ხელი. მაგრამ COVID-19-ის პანდემიამ ყველაფერს ხაზი გადაუსვა. ვაშინგტონმა კორონავირუსის გავრცელებაში პეკინი დაადანაშაულა და ფულადი კომპენსაცია მოითხოვა. ამასთან ამერიკელებმა განაცხადეს, რომ მსოფლიო ჯანდაცვის ორგანიზაციიდან გადიან და მას ჩინეთისადმი ლმობიერება უსაყვედურეს.

აშშ-ში საპრეზიდენტო არჩევნების მოახლოებასთან ერთად დაძაბულობა იზრდება. ტრამპს ისევ გაახსენდა ზარალი, რომელიც თითქოს ჩინურმა კომპანიებმა მიაყენეს ამერიკულ ეკონომიკას – წარმოებები თავისთან „გადაქაჩეს“ და ტექნოლოგიური საიდუმლო ინფორმაციები მოიპარესო.

აგვისტოში ვაშინგტონმა ჩინეთი ინტერნეტითა და სოციალური ქსელებით წინასაარჩევნო ბრძოლაში ჩარევაში დაადანაშაულა. სამიზნე ჩინური დანართი TikTok აღმოჩნდა. თეთრ სახლში განაცხადეს, რომ დანართი უნდა აიკრძალოს, წინააღმდეგ შემთხვევაში ჩინეთი იმ ამერიკელი მოქალაქეების მონაცემებზე წვდომას მიიღებს, რომლებიც ამ სერვისით სარგებლობენო.

TikTok-ის მფლობელ ჩინურ კომპანია ByteDance-ს აიძულებენ – ბიზნესი ამერიკულ კომპანიებს მიჰყიდოს. ტრამპის თქმით, ეს აუცილებლად 12 ნოემბრამდე უნდა მოხდეს, თორემ სერვისი დაიბლოკება.

როგორ უპასუხებს ამას პეკინი, ჯერჯერობით უცნობია. ექსპერტებს მიაჩნიათ, რომ TikTok-ის გამოსარჩლებისთვის ჩინეთის ხელისუფლებას განსაკუთრებული მიზეზი არ აქვს, ვინაიდან ის „მავნებლად“ მიაჩნიათ: ავრცელებს „ვულგარულ კონტენტს“, არ შეესაბამაება „სოციალიზმის ღირებულებებს“, ხრწნის ჩინელ ახალგაზრდობას.

მაგრამ ვაშინგტონი Huawei-საც უტევს — ერთ-ერთ უმსხვილეს ჩინურ ტექნოლოგიურ კომპანიას. და პეკინი უკვე დაემუქრა უცხოურ კომპანიებს სტრატეგიული მასალებისა და ტექნოლოგიების ექსპორტის აკრძალვით.

სერიოზული საუბარი

პარალელურად პეკინში გაიხსენეს, რომ ჩინეთს უფრო სერიოზული ბერკეტები აქვს ზეწოლისთვის. საუბარია სამი ტრილიონი დოლარის აშშ-ის სახელმწიფო ობლიგაციებზე.

აშშ-თან სავაჭრო ომის გამო ჩინეთი ისედაც გეგმაზომიერად იშორებდა თავიდან ამ ქაღალდებს და უკვე 2019 წლის ივნისისთვის უცხოელ მფლობელთა შორის ტრეჟერისი იაპონიის ხელში გადავიდა.

როგორც ამერიკის ფინანსთა სამინისტროს ბოლო ანგარიშიდან ჩანს, სექტემბრის შუა რიცხვებისთვის ჩინური პორტფელი 1,08 ტრილიონამდე შემცირდა. წლის პირველ ნახევარში პეკინმა 106 მლრდ დოლარის ტრეჟერისი მოიშორა, რაც ყველაზე სწრაფი ტემპია 2015 წლის შემდეგ.

თუმცა საქმე მარტო ეკონომიკურ დაპირისპირებაში არ არის. ერთ-ერთი მიზეზი, რის გამოც ჩინეთი ამერიკის სახელმწიფო ვალს თავიდან იშორებს, ეს დოლარის გაუფასურების რისკია საბეჭდი დაზგის გაუჩერებლად მუშაობის გამო.

თანაც ვალიც იზრდება. რვა თვის განმავლობაში შეერთებულმა შტატებმა 7,7 ტრილიონის სახაზინო ობლიგაცია გამოუშვეს, რაც რეკორდია. ანუ ეკონომიკას მხოლოდ და მხოლოდ სესხებით უჭერენ მხარს.

როგორც Global Times წერს, პეკინში ხედავენ, რომ ვაშინგტონში საბეჭდი დაზგის გარეშე არ შეუძლიათ ეკონომიკური პრობლემების გადაჭრა, ამიტომ ამერიკულ სახელმწიფო ვალში ინვესტიციები უკიდურესად სარისკოა.

დიდი ბაზრობა?

აშშ-ისა და ჩინეთის კონფლიქტის გაღრმავება მხოლოდ აღვივებს შიშებს: ერთიც ვნახოთ და ამერიკის ეკონომიკის მეორე უმსხვილესმა უცხოურმა კრედიტორმა ვერ გაუძლოს და ტრეჟერისების მასშტაბური გაყიდვა დაიწყოს? ასეთი ნაბიჯების შედეგები კატასტროფული იქნება. ამ ქაღალდების მასობრივი ვარდნა პანიკას გამოიწვევს ბაზარზე.

თუმცა, ეს თავად ჩინეთსაც არ აწყობს. უპირველესად იმიტომ, რომ 100–200 მლრდ დოლარის ობლიგაციების მოკლე პერიოდში გაყიდვა გარდაუვლად ჩამოშლის მათ ფასებს. ამ შემთხვევაში ჩინეთის საგარეო აქტივებისა და რეზერვების ფასებიც მნიშვნელოვნად დაიწევს — ისევე, როგორც გაიაფებული ფასიანი ქაღალდების რეალიზაციიდან მიღებული სახსრები.

ამას დაემატება დოლარის დაცემაც, რაც ასევე არაფერში სჭირდება ჩინეთს. ამერიკული ვალუტის დასუსტება ჩინურ ექსპორტს გააძვირებს. გარდა ამისა, აშშ-ის სახაზინო ვალდებულებების ვარდნა სერიოზულად შეზღუდავს პეკინის შესაძლებლობებს, მართოს იუანი — თუ სავაჭრო ომი საბოლოოდ გავა კონტროლიდან. და, ბოლოს, ტრეჟერისების გაყიდვიდან მიღებული დოლარი სადღაც უნდა ჩაიდოს, ეს კი არც ისე იოლია.

პრობლემები შეექმნება არა მარტო ჩინეთს. საფრთხე ყველას დაემუქრება.

„ამერიკული ობლიგაციების პირამიდის ჩამოშლა ნიშნავს – მთელი მსოფლიო ფინანსურ ქაოსში ჩაიძიროს, რომელთან შედარებითაც 1998 თუ 2008 წლების კრიზისები ბავშვურ ხუმრობად მოგეჩვენებათ. ამიტომ არ მგონია, რომ ხილულ პერსპექტივაში რაიმე მსგავსი მოხდეს“, — აცხადებს კროპტოვალუტის ბანკ Chatex-ის ხელმძღვანელი მაიკლ როს–ჯონსონი.

დიდი ალბათობით, დოლარსა და ტრეჟერისზე უარის თქმა ეტაპობრივად მოხდება — რაც ხდება კიდეც ბოლო რამდენიმე წლის განმავლობაში. ჩინეთის ერთ-ერთი წამყვანი ეკონომისტის სი ცზიუანის თქმით, პეკინი „ეტაპობრივად შეამცირებს“ აშშ-ის სახაზინო ობლიგაციების პორტფელს დაახლოებით 800 მლრდ დოლარამდე — „თუ მოვლენები ნორმალურად განვითარდება“. თუმცა უკიდურესი ვარიანტი მაინც არ გამოირიცხება, მაგალითად, სამხედრო კონფლიქტის დროს.

რედაქცია შესაძლოა არ ეთანხმებოდეს ავტორის მოსაზრებებს

14

მოსაზრება: რატომ აღორძინებს რუსეთი „განკითხვის დღის თვითმფრინავებს“

17
(განახლებულია 18:53 26.10.2020)
„განკითხვის დღის“ კლასის თვითმფრინავები დღეს მსოფლიოში მხოლოდ რუსეთსა და ამერიკის შეერთებულ შტატებს ჰყავთ.

ანდრეი კოცი

ვრცელი, დაცული, მაღალტექნოლოგიური — უახლოეს მომავალში რუსეთის შეიარაღებული ძალები ახალ საჰაერო მართვის პულტებს მიიღებენ შორი მაგისტრალის ლაინერ Ил-96-400М-ის ბაზაზე. დასავლეთში ამგვარ მანქანებს „განკითხვის დღის თვითმფრინავებს“ უწოდებენ. მესამე მსოფლიო ომის დაწყების შემთხვევაში სწორედ „მფრინავი შტაბის“ ბორტიდან განკარგავს ქვეყნის უმაღლესი სამხედრო და პოლიტიკური ხელმძღვანელობა თავდაცვას და მართავს ჯარებს დედამიწაზე, ჰაერსა და ზღვაზე. ამ კლასის თვითმფრინვები დღეს მხოლოდ რუსეთსა და აშშ-ს ჰყავთ.

სარდლობის გადარჩენა

ბირთვულ ზესახელმწიფოებს შორის ურთიერთობა უკიდურესობამდეა გამწვავებული. დიპლომატები ჩიხში არიან, მხარეებმა ელჩები გაიწვიეს. შეიარაღებული ძალები მაქსიმალურ მზადყოფნაშია მოყვანილი. სტრატეგიული ბომბდამშენები ჰაერში ადიან, ბალისტიკური რაკეტებით აღჭურვილი ატომური სუბმარინები ოკეანეში ჩადიან, სახმელეთო სარაკეტო კომპლექსები საბრძოლო პატრულირების მარშრუტებზე გადიან. სამყარო მესამე მსოფლიო ომის მოლოდინშია.

საბედნიეროდ, ეს სცენარი ჯერჯერობით მხოლოდ ფანტასტიკაა. რუსეთშიცა და აშშ-შიც მშვენივრად აცნობიერებენ, რომ ფართომასშტაბიანი ომი შეიძლება სწრაფად გადაიზარდოს ბირთვულ ომში და ათობით მილიონი ადამიანი იმსხვერპლოს. თუმცა სამხედროები ყოველთვის უფრო უარესისთვის ემზადებიან. ორივე მხარე ვარაუდობს, რომ ამგვარ კონფლიქტში სწორედ პირველი დარტყმა „მოკვეთს თავს“ მოწინააღმდეგეს — ჯარების მართვის სადავეებსა და წინააღმდეგობის გაწევის შესაძლებლობას წაართმევს. მთავარი მიზანი — სამხედრო და პოლიტიკური ცენტრებია.

სახიფათო პერიოდში რუსეთის ხელმძღვანელობასა და უმაღლეს სამხედრო სარდლობას მკაცრად გასაიდუმლოებულად გადაიყვანენ სამხედრო აეროდრომზე, სადაც მათ ფრთოსანი საკომანდო პუნქტები დახვდება. „განკითხვის დღის თვითმფრინავების“ ეკიპაჟების ძირითადი ამოცანა იქნება სახელმწიფოს პირველი პირების დარტყმისგან გარიდება და მათთვის ჰაერიდან სარდლობის შესაძლებლობის მიცემა. ამ საკომანდო პუნქტების საბრძოლო სტაბილურობას თანმხლები გამანადგურებლები და მომარაგების ტანკერები უზრუნველყოფენ. მსგავსი ტაქტიკაა შემუშავებული აშშ-შიც — ჯერ კიდევ ცივი ომის პერიოდში.

ნანატრი ცვლა

რუსეთის სამხედრო–კოსმოსურ ძალებში ოთხი „განკითხვის დღის ხომალდი“ Ил-80 შედის, რომლებიც სამგზავრო ლაინერ Ил-86-ის ბაზაზეა აგებული. მძლავრი ელექტროსადგური, კავშირის თანამედროვე საშუალებები, სიცოცხლის უზრუნველყოფის სისტემა ჰაერში რამდენიმე დღის განმავლობაში ყოფნის საშუალებას იძლევა — რაღა თქმა უნდა, მარაგების შევსებით.

სამოქალაქო წინამორბედისგან Ил-80 მაღალი „შუბლით“ განსხვავდება — ფიუზელაჟის ცხვირის ნაწილში დიდი ნაკვეთურით, სადაც სხვადასხვა რადიოელექტრონული მოწყობილობაა განთავსებული. გარდა ამისა, Ил-80-ს არ აქვს ილუმინატორები, რათა ეკიპაჟი და მგზავრები ახლო ბირთვული აფეთქებისგან არ დაბრმავდნენ. კუდის ნაწილში მდებარეობს ანტენა წყალქვეშა ნავებთან დასაკავშირებლად.

დეტალური ინფორმაცია Ил-80-ის შესახებ სახელმწიფო საიდუმლოა. ცნობილია მხოლოდ ის, რომ ბორტზე დამონტაჟებულია აპარატურა შეიარაღებული ძალების ყველა სახეობისა და ტიპების მართვისთვის, არსებობს სამუშაო და დასასვენებელი სათავსოები მაღალჩინოსანი მგზავრებისთვის, დამატებითი რეზერვუარები საწვავის მარაგებისთვის. თვითმფრინავს შეუძლია აფრინდეს ნებისმიერი სამოქალაქო და სამხედრო აეროდრომიდან, აღჭურვილია მასობრივი განადგურების იარაღისგან თავდაცვის საშუალებებით და შეუძლია ავტონომიურ რეჟიმში განაგრძოს მუშაობა იმ შემთხვევაში, თუ რეტრანსლაციის, ნავიგაციისა და კავშირის სახმელეთო და თანამგზავრული სისტემები განადგურდება.

მაგრამ Ил-80-ები ჯარებში უკვე 15 წელზე მეტია, რაც ექსპლუატაციაშია და მათ თავიანთი რესურსის დიდი ნაწილი ამოწურეს. გარდა ამისა, საბაზო ლაინერი Ил-86 საშუალო მაგისტრალურია. მათი პრაქტიკული ფრენის სიშორე სულ 3800 კილომეტრს შეადგენს, რაც არასაკმარისია მართვის საჰაერო პუნქტისთვის. ამიტომ Ил-96-400М-ის საბაზისოდ შერჩევა „განკითხვის დღის“ ახალი ხომალდისთვის სრულიად გამართლებულია: მისი ფრენის სიშორე მაქსიმალური დატვირთვისას დაახლოებით 9 ათას კმ-ს შეადგენს.

მფრინავი სასტუმროები

აშშ-ის შეიარაღებულ ძალებში ოთხი E-4B Nightwatch-ია („ღამის მზვერავი“), რომლებიც ავიალაინერ Boeing-747-ის ბაზაზეა აგებული. თითოეულის ბორტზე 100 ადამიანის განთავსებაა შესაძლებელი და ჰაერში ერთ კვირამდე ყოფნა შეუძლია რეგულარული მომარაგების პირობებში. Е-4B დაცულია ბირთვული აფეთქების გამანადგურებელი ფაქტორებისგან და აღჭურვილია ყველაზე თანამედროვე რადიოელექტრონული მოწყობილობით.

ამერიკული „განკითხვის დღის ხომალდი“ არსით მფრინავი სასტუმროა. მასზე ყველაფერია რამდენიმე დღის განმავლობაში ავტონომიური მუშაობისთვის — სამზარეულო, სველი წერტილები, დასვენების ზონა, საძინებელი კაბინები, სათათბირო ოთახი მაგიდითა და ცხრა სავარძლით, 29 ადგილზე გათვლილი კომუნიკაციისა და კავშირის ზონა და ასევე სხვა სათავსოები. ინტერიერი გამოირჩევა კომფორტით, ხოლო აღჭურვილობა — მაღალი ერგონომიკით. შესაძლოა ამიტომაც ირჩევენ აშშ-ის პირველი პირები E-4B-ს სხვა ქვეყნებში ხანგრძლივი ფრენებისთვის, ნაცვლად კლასიკური საპრეზიდენტო თვითმფრინავისა Air Force One.

E-4B-ები რუსულ Ил-80-ებზე მნიშვნელოვნად ასაკოვანია. ისინი ექსპლუატაციაში 1970-იან წლებში მიიღეს, თუმცა გამუდმებით უტარდებათ მოდერნიზება. 2015 წელს მათ ნაწილს საკომუნიკაციო აღჭურვილობის გადაპროგრამებისა და მოდიფიკაციის პროცედურა ჩაუტარდა. თვითმფრინავებს ინტერნეტზე ჩქაროსნული წვდომა, ფართოზოლიანი თანამგზავრული კავშირი და ასევე სპეციალური დაცული არხები აქვთ მაღალი გატარების უნარით. E-4B-ს ფრენის სიშორე 11 ათასი კილომეტრია.

გარდა ამისა, ამერიკელებს ჰყავთ 16 E–6, რომელთა დანიშნულებაც სტრატეგიულ ატომურ წყალქვეშა ნავებთან კავშირის სარეზერვო სისტემის უზრუნველყოფაა. მათი გამოყენება ასევე შესაძლებელია აშშ-ის შეიარაღებული ძალების გაერთიანებული სტრატეგიული სარდლობის საკომანდო პუნქტის სახით. ომის შემთხვევაში ეს მანქანები ატლანტიკისა და წყნარი ოკეანეების ზონებში საბრძოლო პატრულირებაზე გავლენ, რა დროსაც მუდმივი კავშირი ექნებათ წყალქვეშა ხომალდებთან და „განკითხვის დღის თვითმფრინავ“ E-4B-სთან.

17
სპეცოპერაცია ზუგდიდში

ზუგდიდში მძევლების აყვანა: პოლიციამ ეჭვმიტანილის სახლში ჩხრეკა დაასრულა

18
ზუგდიდის პოლიციის სამმართველოს უფროსმა პოლიციაში ეჭვმიტანილის მამა, ტარიელ ესებუა სამხარეო პოლიციაში პირადად გადაიყვანა

თბილისი, 26 ოქტომბერი - Sputnik. პოლიციამ ზუგდიდის მუნიციპალიტეტის სოფელ ალერწკარში დაასრულა ჩხრეკა ბადრი ესებუას სახლში, რომელსაც ზუგდიდში ბანკის ძარცვა და მძევლების აყვანა ედება ბრალად.

პირველი არხის ინფორმაციით, სამართალდამცველებმა დაადასტურეს, რომ ადგილზე საგამოძიებო მოქმედებები ჩატარდა, თუმცა არ დაუზუსტებიათ, იყო თუ არა ამოღებული სახლიდან რაიმე ნივთები.

გარდა ამისა, ზუგდიდის პოლიციის სამმართველოს უფროსმა ირაკლი ფაცაციამ ეჭვმიტანილის მამა, ტარიელ ესებუა პირადად გადაიყვანა სამეგრელო-ზემო სვანეთის სამხარეო პოლიციაში. 

საგამოძიებო მოქმედებები ასევე დასრულდა ბადრი ესებუას ძმის, ბიძინა ესებუას სახლში. გამოკითხვაზე არიან გადაყვანილნი ბიკენტი და ბიძინა ესებუები. ასევე, გამოკითხვაზე გადაიყვანეს ბადრი ესებუას დეიდა და დეიდაშვილი.

შსს-მ დღეს გაავრცელა ინფორმაცია იმის შესახებ, რომ ზუგდიდში „საქართველოს ბანკზე“ თავდასხმა ბადრი ესებუამ განახორციელა. შსს-მ ასევე მისი ფოტო გაავრცელა. მიმდინარეობს დამნაშავის ძებნის სპეცოპერაცია.

18
თემები:
ზუგდიდში შეიარაღებულმა პირმა მძევლები აიყვანა