სამუშაოები ატომურ სადგურზე

სომხეთი ბირთვული ნარჩენების გატანას საქართველოს გავლით ჯერჯერობით არ აპირებს

99
სომხეთიდან ბირთვული საწვავის ნარჩენების ტრანსპორტირება საჰაერო გზით შეუძლებელია, რადგან ის ძალიან რადიოაქტიურია, ხოლო რუსეთთან სარკინიგზო მიმოსვლა აღდგენილი არ არის

თბილისი, 1 სექტემბერი — Sputnik. სომხეთის ატომური სადგურიდან ბირთვული საწვავის ნარჩენების ტრანსპორტირება რუსეთში მხოლოდ რკინიგზით არის შესაძლებელი, მაგრამ ჯერჯერობით ასეთი ვარიანტი არ არსებობს, განაცხადა ბირთვული უსაფრთხოების რეგულირების სახელმწიფო კომიტეტის თავმჯდომარე აშოტ მარტიროსიანმა პრესკონფერენციაზე, იუწყება „Sputnik-სომხეთი“.

მისი თქმით, საწვავის ნარჩენების გატანის პრობლემა პირველ რიგში პოლიტიკურ ხასიათს ატარებს.

„სომხეთიდან რუსეთში ბირთვული ნარჩენების ტრანსპორტირება შესაძლებელია ან აზერბაიჯანის, ან საქართველოს რკინიგზით, ჰაერით კი შეუძლებელია“, - განაცხადა მარტიროსიანმა.

მან აღნიშნა, რომ ჰაერით შესაძლებელია ჯერ კიდევ გამოუყენებელი საწვავის გადაზიდვა, ხოლო ნარჩენები ძალიან მაღალი რადიოაქტიურობით გამოირჩევა იმისათვის, რომ ეს თვითმფრინავით მოხდეს.

„ყველას ესმის, რომ აზერბაიჯანთან ასეთი პროგრამის განხორციელება თითქმის შეუძლებელია, ხოლო ქართულ-აფხაზური ომის შედეგად რუსეთის მიმართულებით რკინიგზა დაზიანებულია, და ამ გზის შესახებაც ახლა საუბარი არ არის“, - განაცხადა მარტიროსიანმა.

როგორც კი გადაწყდება პოლიტიკური საკითხი, მაგალითად, აღდგება სარკინიგზო კავშირი საქართველოსა და რუსეთს შორის, მაშინ შეიძლება ვიფიქროთ ბირთვული საწვავის ნარჩენების უტილიზაციის ტექნიკურ მხარეებზე, განაცხადა მან.

მან ასევე აღნიშნა, რომ ბირთვული ნარჩენების მშრალი საცავის ექსპლუატაციის ლიცენზია 2020 წელს სრულდება, მაგრამ კიდევ 30 წლით გაგრძელდება. ამჟამად საცავი 20%-ით არის გავსებული.

ბირთვული ნარჩენების სასაფლაოს მშენებლობის საკითხი სომხეთში არ დგას. თუმცა, მარტიროსიანის თქმით, ღირს ფიქრი საცავებზე საშუალოაქტიურ ნარჩენებისთვის (ახლა არსებობს საცავი დაბალაქტიური ბირთვული საწვავის ნარჩენებისთვის).

სომხეთის ატომური სადგური სომხეთში წარმოებული ელექტროენერგიის მესამედზე მეტს უზრუნველყოფს. 2020 წლამდე სადგურზე კაპიტალური რემონტი მიმდინარეობდა. ამიერიდან იგივე მოცულობის საწვავისგან წელიწადში რამდენიმე ასეული მილიონი კილოვატ-საათით მეტი ელექტროენერგიის გამოშვება იქნება შესაძლებელი. რემონტი რუსეთის მთავრობის გრანტით და შეღავათიანი კრედიტით ხორციელდებოდა.

99
თემები:
გარემოს დაცვა და ეკოლოგია (128)
კომპიუტერთან მუშაობა

სომხეთი ინტერნეტის გარეშე დარჩება? Caucasus Online-ის აქციები ბაქოს ხელშია

106
აზერბაიჯანის მხარეს არაერთხელ უცდია Caucasus Online-ის აქციების ხელში ჩაგდება, მაგრამ წინა წლებში საკითხი პოლიტიკურ დონეზე წყდებოდა. ამჯერად კი შეთანხმება ხელისუფლების გარეშე შედგა.

თბილისი, 7 აგვისტო - Sputnik. ინტერნეტკავშირის - Caucasus Online-ის მაგისტრალური არხის აქციების 49%-ის მიყიდვამ აზერბაიჯანელი მეწარმისთვის სომხეთში შეშფოთება გამოიწვია. ექსპერტების შეფასებით, გარიგება ბაქოს რეგიონულ ჰაბად აქცევს, რისკენაც ის არაერთი წელია, ისწრაფვის. მეტიც, ეს აზერბაიჯანის მხარეს სომხეთის ინტერნეტ-ტრაფიკის მონიტორინგის თუ არა, სულ მცირე, გაანალიზების შესაძლებლობას მისცემს.

Sputnik-სომხეთთან საუბრისას ექსპერტმა საინფორმაციო უსაფრთხოებისა და ტექნოლოგიების სფეროში აღნიშნა, რომ Caucasus Online-ის შეძენა აზერბაიჯანს სტრატეგიული თვალსაზრისით მრავალ შესაძლებლობას აძლევს, უხეშად რომ ვთქვათ, ბაქოს ხელ-ფეხს უხსნის.

ამ მოსაზრებას ეთანხმებიან ქართველი ექსპერტებიც. ინტერნეტ-კომუნიკატორის მისამართით უკვე გაისმა არაერთი კრიტიკული შეფასება. ამასთან, ერევანში უკვე ცდილობენ ქართულ მხარესთან თანამშრომლობის გზით შესაძლო რისკების მინიმუმამდე შემცირებას.

რა მოხდა?

ქართული კომპანია Caucasus Online - არის ოპტიკური კაბელის ოპერატორი, რომელიც საქართველოდან ბულგარეთის მიმართულებით შავი ზღვის ფსკერზე გადის. ესაა ევროპასა და სამხრეთ კავკასიას შორის უმსხვილესი ინტერნეტარხი. კომპანიის მთავარი აქციონერები არიან ქართველი ინვესტორები, რომელთა ნაწილი ევროპაშია რეგისტრირებული.

17 ივლისს საქართველოს პარლამენტმა 88 ხმით მიიღო მთავრობისა და კომუნიკაციების ეროვნული კომისიის მიერ ინიცირებული შესწორებები კანონში „ელექტრონული კომუნიკაციების შესახებ“. ცვლილებები მარეგულირებელს უფლებას აძლევს, დანიშნოს სპეციალური მმართველები კომპანიებში, რომლებიც მის მოთხოვნებს არ ასრულებენ.

ქართულ მასმედიაში ამას მოჰყვა ინფორმაციის „გაჟონვა“ მარეგულირებლის გვერდის ავლით გარიგების, კერძოდ, ინტერნეტკომპანია Caucasus Online-ის აქციების 49%-ის აზერბაიჯანისთვის მიყიდვის შესახებ. მეტიც, აზერბაიჯანში აშშ-ის ყოფილი ელჩის, მეთიუ ბრაიზას ინფორმაციით, აქციები 61 მილიონ აშშ დოლარად გაიყიდა.

იმავე მასმედიის ცნობით, აქციები შეიძინა აზერბაიჯანის ხელისუფლებასთან დაახლოებულმა მეწარმე ნასიმ გასანოვმა. იგი არის ასევე ნავთობის ბიზნესში უმსხვილესი ჰოლდინგის - კომპანია NEQSOL-ის - მფლობელი. ქართული მხარის ინფორმაციით, ინტერნეტკომპანიის საკუთარი წილი გაყიდა საქართველოს ყოფილ ხელისუფლებასთან („ნაციონალური მოძრაობა“) დაახლოებულმა ბიზნესმენმა ხვიჩა მაქაცარიამ.

ამასთან, Caucasus Online-ის გაყიდვის შესახებ არ აცნობეს მარეგულირებელს - საქართველოს კომუნიკაციების ეროვნულ კომისიას, რაც „ელექტრონული კომუნიკაციების შესახებ“ კანონის დარღვევაა. კანონის თანახმად, აქციების 5 ან მეტი პროცენტის გაყიდვის შემთხვევაში, ამის თაობაზე კომისიას უნდა ეცნობოს. 

Caucasus Online ერთხელ უკვე დაჯარიმდა დარღვევის გამო, როდესაც კომპანია „რკინიგზის ტელეკომში“ თავისი წილი გაყიდა. კომპანიამ „საქართველოს რკინიგზის ტელეკომი“ 2010 წელს შეიძინა. ამან მას მისცა შესაძლებლობა, შემოსულიყო სამხრეთ კავკასიის რეგიონში, ასევე გასულიყო ირანსა და ერაყში.

საქართველოში წინააღმდეგი არიან

მთელ ამ ისტორიას ქართველი ექსპერტების შეუმჩნევლად არ  ჩაუვლია. ისინი აქტივების გაყიდვის გადაწყვეტილებას სასტიკად აკრიტიკებენ. ბევრი საუბრობს ბაქოს გეგმებზე, ხელში ჩაიგდოს ინტერნეტ-კომუნიკაციები და ერთადერთი კაბელი, რომლითაც ევროპიდან საქართველოს, სომხეთსა და აზერბაიჯანს 2016 წლიდან ინტერნეტი მოეწოდებათ. კაბელი შავი ზღვის ფსკერზე გადის.

იმ დროს გაყიდვის საკითხი პოლიტიკურ დონეზე დაიხურა საქართველოს ყოფილი პრემიერ-მინისტრ გიორგი კვირიკაშვილის განცხადების შემდეგ იმის შესახებ, რომ კაბელი და კომპანია არ იყიდება, რადგან საქართველოსთვის სტრატეგიული მნიშვნელობა აქვს.

პოლიტიკურ მეცნიერებათა დოქტორმა ვახტანგ მაისაიამ Sputnik-სომხეთის კორესპონდენტთან საუბრისას აღნიშნა, რომ ამით ბაქო ცდილობს, საკუთარ თავზე მოირგოს რეგიონში ინტერნეტჰაბის როლი.

რაც შეეხება საინფორმაციო უსაფრთხოების სფეროში შესაძლო რისკებს, მან აღნიშნა, რომ რისკები შესაძლოა არსებობდეს, თუმცა დასაწყისისთვის აუცილებელია გაგება, რამდენად გაფართოვდა აზერბაიჯანული მხარის უფლებამოსილება.

ზოგიერთი ქართველი ექსპერტი შიშობს, რომ ეს აზერბაიჯანს ხელ-ფეხს გაუხსნის და იგი რეგიონში თამაშის წესების კარნახს დაიწყებს.

Caucasus Online-ის ყოფილმა მფლობელმა მამია სანადირაძემ ტელეარხ „იმედის“ ეთერში აღნიშნა, რომ საქართველოსთვის სასიცოცხლოდ მნიშვნელოვანია, ფლობდეს დამოუკიდებელ კაბელს ევროპაში და ამას აქსიომა უწოდა. მისი შეფასებით, ინტერნეტის უსაფრთხოდ მიღებას ქვეყნისთვის სტრატეგიული მნიშვნელობა აქვს.

რა საფრთხეს შეიძლება უქმნიდეს ეს სომხეთს?

გარიგების შესახებ ცნობამ, ბუნებრივია, მეზობელ სომხეთში შეშფოთება გამოიწვია. როგორც სომეხმა ექსპერტმა ინტერნეტკომუნიკაციების სფეროში Sputnik-სომხეთთან საუბრისას აღნიშნა, აქციების გაყიდვა არ ნიშნავს, რომ აზერბაიჯანის მხარე სომხეთს ინტერნეტს გამოურთავს.

„ჯერ ერთი, ესაა 49% და არა საკონტროლო პაკეტი, მეორეც, Caucasus Online საქართველოს ტერიტორიაზე მდებარეობს და ნაკლებ მოსალოდნელია, საქართველოს ხელისუფლებამ ვინმეს ხაზების ბლოკირების ნება დართოს“, - აღნიშნა მან.

თუმცა ტექნიკურ დონეზე ეს აზერბაიჯანელ პარტნიორებს ტრაფიკის გაანალიზების, გარკვეული კანონზომიერების პოვნისა და ამის საფუძველზე დასკვნების გაკეთების შესაძლებლობას მისცემს. ეს მათთვის ერთმნიშვნელოვნად ხელსაყრელია.

„ისინი ნამდვილად გამოიყენებენ ტელესაკომუნიკაციო ინფრასტრუქტურას, რათა თავიანთი პროექტები განავითარონ და ჩვენები „ჩაძირონ“, - აღნიშნა მან.

სომეხი ექსპერტის შეფასებით, Caucasus Online-ის აქციების შეძენა აზერბაიჯანს საშუალებას მისცემს, დააჩქაროს TASIM-ის პროექტის რეალიზება (ტელესაკომუნიკაციო ტრანზიტი დასავლეთ ევროპიდან აღმოსავლეთ აზიის მიმართულებით). იგი აერთიანებს ევროპის, საქართველოს, აზერბაიჯანის, თურქმენეთის, ყაზახეთის ტელეკომუნიკაციებს მომავალში აზიასა და ჩინეთში გასვლის პერსპექტივით.

ამგვარად, ამ ნაწილის გაძლიერებამ შესაძლოა ხელი შეუშალოს სომხეთის გეგმებს, გააფართოვოს თავისი სატრანზიტო ფუნქციები ახლო აღმოსავლეთისა და ცენტრალური აზიისკენ.

ექსპერტის თქმით, ამ მიზნით სომხეთში უკვე შექმნილია არაოფიციალური ჯგუფი, რომელიც სომხური კომპანიების რეგიონული ტელეკომ-ინფრასტრუქტურის განვითარებისა და გავრცელების გეგმაზე იმუშავებს.

იგი სომხეთს ურჩევს, გამოიყენოს უკმაყოფილება საქართველოში და შექმნას კოოპერაციები. მნიშვნელოვანია საკუთარი ინტერესების, რეგიონული გეგმების ხორცშესხმა.

„ამასთან, ჩვენ ქართველ მარეგულირებელთან და სამინისტროსთან, ინტერნეტის განვითარების სტრატეგიის ფარგლებში, უნდა შევთანხმდეთ კონსოლიდირებულ მოქმედებაზე რეგიონული ინფრასტრუქტურის შესაქმნელად, რომელიც სომხეთსა და საქართველოს გააერთიანებს“, - განაცხადა მან.

როგორც ცნობილია, 2019 წლის ნოემბერში საქართველოს ეკონომიკისა და მდგრადი განვითარების მინისტრის მოადგილე ნიკოლოზ ალავიძემ განაცხადა, რომ Caucasus Online არ გაიყიდებოდა ყოველმხრივი განხილვის გარეშე.

საქართველოზე, სხვადასხვა შეფასებით, მოდის სომხეთის საგარეო ინტერნეტ-ტრაფიკის 80%. გარდა ამისა, სომხეთი იყენებს კიდევ ორ კაბელს რუსეთში - შავი ზღვისას და სახმელეთოს. ტრაფიკის 20% მოდის ირანისკენ გამავალ კაბელებზე.

სომხეთის ოპერატორები ასრულებენ ირანში, ავღანეთსა და კატარში ინტერნეტის ტრანზიტის ფუნქციას.

106
სასაზღვრო პუნქტი „წითელი ხიდი

საქართველოდან სამშობლოში აზერბაიჯანის კიდევ 200 მოქალაქე ბრუნდება

411
(განახლებულია 20:50 06.08.2020)
აზერბაიჯანის მოქალაქეებთან ერთად საქართველოდან ევაკუირებული იქნებიან ის ქართველებიც, რომლებსაც აზერბაიჯანში ცხოვრების უფლება აქვთ

თბილისი, 6 აგვისტო — Sputnik. საქართველოდან აზერბაიჯანის კიდევ 200 მოქალაქე სამშობლოში დაბრუნდება, იუწყება Sputnik–აზერბაიჯანი.

აზერბაიჯანის მოქალაქეებთან ერთად საქართველოდან გაყვანილი იქნებიან ის ქართველებიც, რომლებსაც აზერბაიჯანში ცხოვრების უფლება აქვთ.

პარასკევს, 7 აგვისტოს ყველა მათგანს თბილისის ლაბორატორიაში COVID–19–ზე ტესტირება ჩაუტარდება. ვისც ვირუსი არ აღმოაჩნდება, სპეციალურ სერტიფიკატს გადასცემენ.

შემდეგ მათ 8 აგვისტოს სპეციალური ავტობუსებით თბილისში აზერბაიჯანის საელჩოდან სასაზღვრო პუნქტ „წითელ ხიდამდე“ გადაიყვანენ.

პანდემიის პერიოდში აზერბაიჯანში საქართველოს გავლით ათასზე მეტი აზერბაიჯანის მოქალაქე გავიდა.

411
თემები:
COVID-19-ის პანდემია მსოფლიოში
აფეთქება ბეირუთში

ბეირუთში აფეთქების შემდეგ 16 ადამიანი დააკავეს

0
(განახლებულია 16:18 07.08.2020)
გამოირკვა, რომ ბეირუთის პორტის დირექტორმა, სადაც ამონიუმის ნიტრატის მძლავრი აფეთქება მოხდა, არ იცოდა ნივთიერების საშიშროების შესახებ

თბილისი, 7 აგვისტო – Sputnik. ბეირუთში აფეთქების საქმეზე ძალოვანი სტრუქტურების წარმომადგენლებმა პორტის 16 თანამშრომელი დააკავეს, განაცხადა სამხედრო სასამართლოს წარმომადგენელმა, მოსამართლის მოვალეობების შემსრულებელმა ფადი აკიკიმ, იუწყება РИА Новости.

„სამხედრო პროკურატურა ასრულებს საბედისწერო აფეთქების გამოძიების საწყის ეტაპს. დაიკითხა 20–მდე ადამიანი – პორტის ადმინისტრაციისა და საბაჟო სამმართველოს წარმომადგენლები, ვინც რემონტს ატარებდა და იქ ასაფეთქებელ ნივთიერებას ინახავდა“, – აღნიშნა სააგენტოს თანამოსაუბრემ.

ბეირუთის პორტის დირექტორი ჰასან ქორეითემი 16 დაკავებულს შორის აღმოჩნდა, იუწყება ლიბანის ტელეარხი LBC.

როგორც უფრო ადრე ქორეითემმა განაცხადა, მან იცოდა პორტში ასაფეთქებელი ნივთიერებების შენახვის შესახებ, მაგრამ ვერ წარმოედგინა, თუ ასეთი საშიში იყო. მისი თქმით, საპორტო სამსახურებმა 2014 წლიდან არაერთხელ აცნობეს სასამართლო ხელისუფლებას საშიში ტვირთის არსებობის თაობაზე, მაგრამ მათგან არანაირი პასუხი არ მიუღიათ.

პორტის დირექტორს ქვეყნის ფარგლებს გარეთ გასვლა აეკრძალა.

ბეირუთში ზარალი დათვალეს: ქვეყანას მილიარდობით დოლარის ზიანი მიადგა – ფოტო>>

ლიბანის მასმედიის ცნობით, ქვეყნის ცენტრალური ბანკის ფულის „გათეთრებაზე“ მომუშავე სპეციალურმა კომისიამ ასევე გასცა განკარგულება. გაიყინოს სახელმწიფო საბაჟოსა და პორტის ხელმძღვანელების ანგარიშები.

მძლავრი აფეთქება ბეირუთში სამშაბათს, საღამოს მოხდა. ხელისუფლების განცხადებით, აფეთქების მიზეზი პორტში ექვსი წლის განმავლობაში 2750 ტონა ამონიუმის ნიტრატის არასათანადო პირობებში შენახვა გახდა. ქალაქის შენობების ნახევარი დაზიანდა. საავადმყოფოები სავსეა დაშავებულებით.

ბოლო მონაცემებით, დაიღუპა 149 ადამიანი და დაშავდა ხუთი ათასამდე. ბევრი ადამიანი დღემდე უგზოუკვლოდ დაკარგულად ითვლება. ტრაგედიასთან დაკავშირებით ლიბანში სამდღიანი გლოვაა გამოცხადებული.  ქალაქში ორი კვირით საგანგებო მდგომარეობა გამოცხადდა.

ბეირუთის გუბერნატორმა მარვან აბუდმა პორტში მომხდარი აფეთქების შედეგად მიყენებული ზარალი 3-დან 5 მილიარდ აშშ დოლარამდე შეაფასა. ლიბანს დახმარება მსოფლიოს სხვადასხვა ქვეყანამ შესთავაზა.

0
თემები:
მსოფლიო დღეს